Tin Tức

Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc, Tố Hữu

Có phải bạn đang tìm kiếm chủ đề về => Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc, Tố Hữu phải ko?Nếu đúng tương tự thì mời bạn xem nó ngay tại đây. Xem thêm các bài viết hay khác tại đây => Tin tức

Đề bài: Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc,Tố Hữu

Bạn đang xem: Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc, Tố Hữu

5 bài văn mẫu Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc,Tố Hữu

 

1. Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc của Tố Hữu, mẫu số 1:

Nhắc tới những nhà văn, thi sĩ cách mệnh trưởng thành trong hai cuộc kháng chiến, ta ko thể ko nhắc tới Tố Hữu với một giọng thơ đầy tính tranh đấu, đầy lý tưởng, một phong cách thơ trữ tình chính trị. Tuy nhiên, trong những bài thơ đấy vẫn chất chứa những hình ảnh đậm chất trữ tình, giàu chất thơ, mượt nhưng và tươi sáng. Bức tranh tứ bình trong bài thơ Việt Bắc chính là minh chứng tiêu biểu:

“Ta về, mình có nhớ ta
Ta về, ta nhớ những hoa cùng người
Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi
Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng
Ngày xuân mơ nở trắng rừng
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang
Ve kêu rừng phách đổ vàng
Nhớ cô em gái hái măng một mình
Rừng thu trăng rọi hòa bình
Nhớ người nào tiếng hát ân tình thủy chung”

Đoạn thơ là một bức tranh Việt Bắc qua bốn mùa và hàm chứa trong đó một nỗi nhớ nhung da diết cùng tấm lòng thủy chung của tác giả nói riêng và người cán bộ nói chung dành cho Việt Bắc:

“Ta về, mình có nhớ ta
Ta về, ta nhớ những hoa cùng người”

Hai câu thơ là lời hỏi và kể của người ra đi, muốn biết lòng người ở lại thế nào và tự bộc lộ tấm lòng của mình. Điệp ngữ “ta về” mở đầu cho hai câu thơ như đặt ra những nỗi niềm của người từ giã. Cái đẹp của câu thơ là hình ảnh “hoa cùng người”, phải chăng con người cũng là một bông hoa trong vườn hoa Việt Bắc. Hình ảnh tạo nên nét hài hòa giữa tự nhiên và con người, hoa và người lúc hòa vào nhau, lúc tách biệt để tôn lên vẻ đẹp của nhau. Tiếp sau hình ảnh hoa và người là bức tranh bốn mùa Việt Bắc được vẽ ra hết sức sống động cùng những màu sắc tươi tỉnh và âm thanh rộn ràng:

“Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi
Đeo cao nắng ánh dao gài thắt lưng”

Mùa đông với màu xanh tha thiết, ngút nghìn của núi rừng trùng điệp xuất hiện trước hết. Tác giả khắc họa mùa đông trước có nhẽ bởi vì lúc người cách mệnh tới đây cũng vào mùa đông của quốc gia và cũng chính thời khắc đấy sau mười lăm năm, người cách mệnh cũng từ biệt Việt Bắc – cái nôi cách mệnh Việt Nam.

buc tranh tu binh trong tho to huu

Những bài Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc,Tố Hữu hay nhất

Giữa cái nền xanh tươi của rừng thẳm nổi trội hình ảnh những bông hoa chuối đỏ tươi, làm cho núi rừng ko lạnh lẽo hoang vu nhưng trở thành ấm áp lạ thường. Những bông hoa chuối ẩn trong sương như những ngọn đuốc hồng soi sáng chặng đường nhưng ta từng bắt gặp trong bài thơ Tây Tiến: “Mường lát hoa về trong đêm hơi”. Cái “đỏ tươi” của hoa chuối như xóa nhòa đi sự lãnh lẽo cô độc của mùa đông lãnh lẽo của núi rừng, như chất chứa, tiềm tàng sức sống của đất trời. Sự đối lập trong màu sắc nhưng lại hài hòa trong cách diễn tả khiến mùa đông nơi đây mang hơi hướng của mùa hèo ấm áp trong thơ Nguyễn Trãi:

“Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ
Hồng liên trì đã tiện mùi hương”

Giữa tự nhiên đấy, nét đẹp của con người Tây Bắc hiện lên với một nét lạ mắt rất riêng:

“Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng”

Người Việt Bắc đi rừng bao giờ cũng gài một con dao ở thắt lưng để phát quang những trở lực và ngừa thú dữ. Ở đây tác giả ko mô tả gương mặt hay thần thái nhưng mô tả ánh sáng phản chiếu nơi lưỡi dao gài ở thắt lưng. Ánh nắng mặt trời chiếu xuống làm cho con dao lấy lánh ánh thông minh nên hình ảnh con người thật đẹp ko thể nào quên, tưởng chừng con người chính là nơi tụ hội của ánh sáng, vừa lung linh vừa rực rỡ. Con người được đặt giữa “đèo cao, nắng ánh”, ở vị trí trung tâm giữa núi rừng Tây Bắc, vượt lên cả ko gian với hình ảnh lớn lao, làm chủ tự nhiên, làm chủ quốc gia với hình ảnh kỳ vĩ, lớn lao.

Đông qua rồi xuân. Mùa xuân Việt Bắc hiện lên với sắc trắng của hoa mơ làm bừng sáng cả khu rừng:

“Ngày xuân mơ nở trắng rừng
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang”

Nhắc tới mùa xuân, người ta lại nhắc tới thời khắc khí hậu mát lạnh, cỏ cây hoa lá vì thế tràn đầy sức sống, đâm chồi, nảy lộc xanh non. Ngày xuân của Việt Bắc được Tổ Hữu nhìn với cái nhìn rất lạ mắt: “mơ nở trắng rừng”. Nghệ thuật đảo ngữ “trắng rừng” sử dụng từ “trắng” với vai trò động từ chứ ko còn là tính từ chỉ màu sắc. Thêm vào đó, động từ “nở” như sự lan tỏa của sắc trắng, lấn lướt mọi sắc xanh của lá rừng, tạo nên một ko gian trong sạch, dịu mát của hoa mơ, khiến bức tranh trở thành thanh khiết hơn, trữ tình hơn.

Giữa cái nền trắng của hoa mơ đấy, nổi trội lên hình ảnh con người lao động cần mẫn, dịu dàng: “chuốt từng sợi giang”. Con người đẹp một cách tự nhiên trong công việc hàng ngày. Động từ “chuốt” liên kết với trợ từ “từng” đã trình bày bàn tay khôn khéo, tỉ mĩ, và tài hoa của người lao động. Đó cũng chính là những phẩm chất tốt đẹp của con người Việt Bắc hào hùng nhưng cũng rất hào hoa.

Mùa hè tới, tiếng ve rộn ràng vang lên khắp núi rừng:

“Ve kêu rừng phách đổ vàng
Nhớ cô em gái hái măng một mình”

Âm vang của tiếng ve làm lá phách đổ vàng. Tưởng chừng chỉ cần tiếng ve ngân lên đã làm tiết trời đột ngột chuyển từ xuân sang hè. Câu thơ có nét tương đồng với ý thơ “Một tiếng chim kêu sáng cả rừng” của Khương Hữu Dụng. Chỉ với một câu thơ nhưng gợi lên cả sự vận động của thời kì, của cuộc sống. Và trên cái nền vàng của rừng phách đấy, hiện lên hình ảnh thật đáng yêu làm cho bức tranh thêm nên thơ, trữ tình. Đó là hình ảnh: “cô em gái hái măng một mình”, hái măng một mình nhưng ko hề độc thân nhưng lại toát lên vẻ đẹp của người phụ nữ chịu thương chịu thương chịu khó. Câu thơ mang nỗi niềm thông cảm và cảm kích người Việt Bắc, nhưng người đi ko bao giờ quên được những tình cảm thành tâm đấy.

Rồi mùa thu Việt Bắc hiện lên với ánh trăng thu vời vợi làm cảnh núi rừng Việt Bắc trở thành mơ mòng, êm đềm đầy ko khí yên bình. Từ giữa đêm trăng thu huyền ảo đấy, những tiếng hát ân tình thủy chung của con người Việt Bắc lại được cất lên làm nồng ấm cả lòng người:

“Rừng thu trăng rọi hòa bình
Nhớ người nào tiếng hát ân tình thủy chung”

Ở đây ko có tin thắng trận, nhưng lại có tiếng hát tình nghĩa của đồng bào Việt Bắc, là tiếng hát của núi rừng Tây Bắc gắn bó mười lăm năm ròng rã. Tiếng hát “ân tình” khép lại bức tranh tứ bình về tự nhiên và con người, gợi cho người đi, kẻ ở và cả những độc giả ngày nay có những rung động sâu xa về tình yêu Tổ quốc.

Nếu câu lục nói về cảnh thì câu bát lại nói về người. Cái đẹp của bài thơ là sự hòa quyện giữa tự nhiên và con người Việt Bắc. Phong cảnh Việt Bắc đẹp, nên thơ, trữ tình giàu sức sống như cái nền để làm nổi trội hình ảnh những con người Việt Bắc thật đáng yêu, chịu khó, giàu tình nghĩa, thủy chung, son sắt.

Với những nét phác họa đơn sơ, bình dị, bức tranh tứ bình Việt Bắc được vẽ ra với sự hòa quyện giữa cổ điện và hiện đại, giữa con người và tự nhiên, tất cả tạo nên một bức tranh tổng hòa về tự nhiên và cuộc sống. Đoạn thơ chính là một nét lạ mắt trong phong cách trữ tình chính trị của Tố Hữu nhưng lúc nhắc tới Việt Bắc, người ta lại nhớ ngay tới những tâm hồn hồn hậu, giàu tình nghĩa, thủy chung.

——————–HẾT BÀI 1———————-

Sau lúc đã Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc các em có thể đi vào Tính dân tộc qua bài Việt Bắc hoặc tham khảo Những vấn đề cơ bản trong bài Việt Bắc nhằm củng cố tri thức của mình.

 

2. Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc của Tố Hữu, mẫu số 2:

“Việt Bắc” – bài thơ lục bát mang tầm vóc một trường ca dài 150 câu thơ, xúc cảm dâng lên mênh mông dào dạt. Bài thơ ra đời vào tháng 10 năm 1054, ngày giải phóng Thủ đô Hà Nội. Qua bài thơ, Tố Hữu nói lên một cách thiết tha mặn nồng mối tình Việt Bắc, mối tình cách mệnh và kháng chiến.

Đoạn thơ 10 câu dưới đây trích từ câu 43 tới câu 52 trong bài thơ “Việt Bắc” nói lên bao nỗi nhớ vô cùng thắm thiết thủy chung đối với Việt Bắc:

“Ta về mình có nhớ ta,

Nhớ người nào tiếng hát ân tình thủy chung”.

Hai câu thơ đầu là lời hỏi – đáp của “ta”, của người cán bộ kháng chiến về xuôi, ta hỏi mình “có nhớ ta”. Dù về xuôi, dù xa cách nhưng lòng ta vẫn gắn bó thiết tha với Việt Bắc: “Ta về, ta nhớ những hoa cùng người”. Chữ “ta”, chữ “nhớ” được điệp lại trình bày một tấm lòng thủy chung son sắt. Nỗi nhớ đấy hướng về “những hoa cùng người”, hướng về tự nhiên núi rừng Việt Bắc và con người Việt Bắc thân yêu:

“Ta về, mình có nhớ ta,
Ta về, ta nhớ những hoa cùng người”.

Hai chữ “mình – ta” xuất hiện ở tần số cao trong bài thơ, cũng như ở trong hai câu thơ này đã trình bày một cách rất đẹp tình cảm lứa đôi hòa quyện trong mối tình Việt Bắc, đồng thời làm cho giọng thơ trở thành thiết tha bổi hổi như tiếng hát giao duyên thuở nào. Đó là sắc điệu trữ tình và tính dân tộc trong thơ Tố Hữu.

Tám câu thơ tiếp theo, mỗi cặp lục bát nói lên một nỗi nhớ cụ thể về một cảnh sắc, một con người cụ thể trong 4 mùa đông, xuân, hè, thu.

Nhớ mùa đông nhớ màu “xanh” của núi rừng Việt Bắc, nhớ màu “đỏ tươi” của hoa chuối như những ngọn lửa thắp sáng rừng xanh. Nhớ người đi nương đi rẫy “dao gài thắt lưng” trong tư thế mạnh mẽ hào hùng đứng trên đèo cao “nắng ánh…”. Con dao của người đi nương rẫy phản quang “nắng ánh” rất gợi cảm:

“Rừng xanh, hoa chuối đỏ tươi
Đèo cao nắng ánh gao gài thắt lưng”.

phan tich buc tranh tu binh trong bai tho viet bac

Cảm nhận về Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc,Tố Hữu

Màu “xanh” của rừng, màu “đỏ tươi” của hoa chuối, màu sáng nhấp nhánh của “nắng ánh” từ con dao; màu sắc đấy hòa hợp với nhau, làm nổi trội sức sống tiềm tàng, mãnh liệt của tự nhiên Việt Bắc, của con người Việt Bắc đang làm chủ tự nhiên, làm chủ cuộc đời trong kháng chiến. Tố Hữu đã có một cái nhìn phát hiện về sức mạnh ý thức làm chủ tập thể của nhân dân ta do cách mệnh và kháng chiến mang lại. Người lao động sản xuất thì hào hùng đứng trên “đèo cao” ngập nắng và lộng gió. Đoàn dân công đi chiến dịch thì “bước chân nát đá muôn tàn lửa bay”. Người chiến sĩ ra trận mang theo sức mạnh vô địch của thời đại mới:

“Núi ko đè nổi vai vươn tới
Lá ngụy trang reo với gió đèo”.
(“Lên Tây Bắc”)

Nhớ ngày xuân Việt Bắc là nhớ hoa mơ “nở trắng rừng”. Chữ “trắng” là tính từ chỉ màu sắc được chuyển từ loại thành bổ ngữ “nở trắng rừng”, gợi lên một toàn cầu hoa mơ bao phủ khắp mọi cánh rừng Việt Bắc màu trắng thanh khiết mênh mông và rộng lớn. Cách dùng từ tài hoa của Tố Hữu gợi nhớ trong lòng ta câu thơ của Nguyễn Du tả một nét xuân thơ mộng, trinh trắng trong “Truyện Kiều”:

“Cỏ non xanh tận chân trời,
Cành lê trắng điểm một vài bông hoa”.

Nhớ “mơ nở trắng rừng”, nhớ người thợ thủ công đan nón “chuốt rừng sợi giang”. “Chuốt” tức là làm bóng lên những sợi giang mỏng mảnh. Có khôn khéo, nhẫn nại, tỉ mỉ mới có thể “chuốt từng sợi giang” để đan thành những chiếc nón, chiếc mũ phục vụ kháng chiến, để anh quân nhân đi chiến dịch có “ánh sao đầu súng bạn cùng mũ nan”. Người đan nón được thi sĩ nói tới tiêu biểu cho vẻ đẹp tài hoa, tính thông minh của đồng bào Việt Bắc. Mùa xuân Việt Bắc thật đáng nhớ:

“Ngày xuân mơ nở trắng rừng,
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang”.

Nhớ về Việt Bắc là nhớ mùa hè với tiếng ve kêu làm nên khúc nhạc rừng, là nhớ màu vàng của rừng phách, là nhớ cô thiếu nữ đi “hái măng một mình” giữa rừng vầu, rừng nứa, rừng trúc:

“Ve kêu rừng phách đổ vàng,
Nhớ cô em gái hái măng một mình”.

Một chữ “đổ” tài tình. Tiếng ve kêu như trút xuống “đổ” xuống thúc giục ngày hè trôi nhanh, làm cho rừng phách thêm vàng. Xuân Diệu cũng có câu thơ sử dụng chữ “đổ” chuyển cảm giác tương tự: “Đổ trời xanh ngọc qua muôn lá…” (Thơ duyên – 1938). Câu thơ “Nhớ cô em gái hái măng một mình” là câu thơ rực rỡ, giàu vần điệu, thanh điệu. Có vần lưng: “Gái” vần với “hái”. Có điệp âm qua các phụ âm “m”: “măng – một – mình”. Đây là những vần thơ nên họa nên nhạc, tạo nên một ko gian nghệ thuật đẹp và vui, đầy màu sắc âm thanh. “Cô em gái hái măng một mình” vẫn ko cảm thấy lẻ loi, vì cô đang lao động giữa nhạc rừng, hái măng để góp phần “nuôi quân” phục vụ kháng chiến. Cô gái hái măng là một nét trẻ trung, yêu đời trong thơ Tố Hữu.

Nhớ mùa hè rồi nhớ mùa thu Việt Bắc, nhớ khôn nguôi, nhớ trăng nghìn, nhớ tiếng hát:

“Rừng thu trăng rọi hòa bình,
Nhớ người nào tiếng hát ân tình thủy chung”.

Trăng xưa “vàng gieo ngấn nước cây lồng bóng sân”. Trăng Việt Bắc trong thơ Bác Hồ là “trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa”. Người cán bộ kháng chiến về xuôi nhớ vầng trăng Việt Bắc giữa rừng thu, trăng “rọi” qua tán lá rừng xanh, trăng thanh mát rượi màu “hòa bình” nên thơ. “Người nào” là đại từ nhân xưng phiếm chỉ, “nhớ người nào” là nhớ về tất cả, về mọi người dân Việt Bắc giàu tình nghĩa thủy chung, đã hi sinh quên mình cho cách mệnh và kháng chiến.

Đoạn thơ trên đây dào dạt tình thương yêu. Nỗi thiết tha bổi hổi như thấm sâu vào cảnh vật và lòng người, kẻ ở người về, mình nhớ ta, ta nhớ mình. Tình cảm đấy vô cùng sâu nặng biết bao ân tình thủy chung. Năm tháng sẽ qua đi, những tiếng hát ân tình thủy chung đấy mãi mãi như một dấu son đỏ thắm in đậm trong lòng người.

Đoạn thơ mang vẻ đẹp một bức tranh tứ bình rực rỡ, đặm đà phong cách dân tộc. Mở đầu cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp là mùa đông năm 1946, tới mùa thu tháng 10 – 1954, thủ đô Hà Nội được giải phóng – Tố Hữu cũng trình bày nỗi nhớ Việt Bắc qua bốn mùa: đông – xuân – hè – thu, theo dòng chảy lịch sử. Mỗi mùa có một nét đẹp riêng dạt dào sức sống: màu xanh của rừng, màu đỏ tươi của hoa chuối, màu trắng của hoa mơ, màu vàng của rừng phách, màu trăng xanh hòa bình. Tự nhiên Việt Bắc trong thơ Tố Hữu rất hữu tình, mang vẻ đẹp cổ điển. Con người được nói tới ko phải là ngư, tiều, canh, mục nhưng là người đi nương đi rẫy, là người đan nón, là cô em gái hái măng, là những người nào đang hát ân tình thủy chung. Tất cả đều trình bày những phẩm chất tốt đẹp của đồng bào Việt Bắc: chịu khó, làm chủ tự nhiên và làm chủ cuộc đời trong lao động, nhẫn nại, khôn khéo, tài hoa, trẻ trung sáng sủa yêu đời, ân tình thủy chung với cách mệnh và kháng chiến.

Một giọng thơ ngọt ngào, tha thiết bổi hổi cứ quyện lấy tâm hồn người đọc. Nỗi nhớ được nói tới trong “Việt Bắc” cũng như trong đoạn thơ này cho thấy một nét đẹp trong phong cách thơ Tố Hữu: chất trữ tình công dân và tính dân tộc, màu sắc cổ điển và tính thời đại được liên kết một cách hài hòa.

Hình tượng đẹp, phong phú, gợi cảm. Một ko gian nghệ thuật đầy sức sống, với những đường nét, âm thanh, màu sắc, ánh sáng, cấu trúc tương hợp hài hòa, để lại trong tâm hồn ta một ấn tượng thâm thúy như Bác Hồ đã viết: “Cảnh rừng Việt Bắc thật là hay…”

Thơ thực thụ “là ảnh, là nhân ảnh…, từ một cái hữu hình nó thức dậy được những vô hình rộng lớn” (Nguyễn Tuân). Đoạn thơ trên đây gợi lên trong lòng ta tình mến yêu Việt Bắc, tự hào về quốc gia và con người Việt Nam. Đoạn thơ “nhịp mãi lên một tấm lòng sứ điệp”, để ta thương, ta nhớ về mối tình Việt Bắc, mối tình kháng chiến.

 

3. Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc, mẫu số 3:

Tố Hữu là một thi sĩ cách mệnh tiêu biểu của phong trào thơ ca Việt Nam trong kháng chiến chống thực dân Pháp. Những tác phẩm của ông như một vũ khí nhằm chống lại quân xâm lược, động viên, khích lệ ý thức yêu nước của nhân dân.

Bài thơ “Việt Bắc” được tác giả viết trong những ngày tác giả đóng quân ở vùng Việt Bắc. Bài thơ trình bày tình quân dân gắn bó, thiết tha thâm thúy, lúc chia tay kẻ ở người đi biết bao lưu luyến, lúc chia tay được tác giả viết lên thành những vần thơ nhiều xúc cảm, nghẹn ngào tâm tư tình cảm.

Xuyên suốt trong bài thơ là những dòng tâm tình, trình bày tình cảm giữa mình và ta, giữa quân và dân chứa chan, thâm thúy. Tác giả Tố Hữu là người đã tham gia trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Nên những vần thơ của ông vô cùng giản dị, mộc mạc thân thiện, lúc đọc bài thơ lên ta có thể cảm thu được sự thiêng liêng, trĩu nặng tâm tư trong tình cảm của người chiến sĩ

Bài thơ Việt Bắc được viết theo thể thơ lục bát truyền thống thân thiện, với người nghe. Trong bài thơ nghệ thuật so sánh, ẩn dụ được tác giả Tố Hữu sử dụng rất linh hoạt tài tình trình bày sự tinh tế trong phong cách tiếng nói của tác giả. Đặc trưng bài thơ còn xúc động lòng người lúc tác giả phác họa lên một bức tranh tứ bình về tự nhiên con người Việt Bắc vô cùng tươi đẹp.

Ta về mình có nhớ ta
Ta về ta nhớ những hoa cùng người

“Ta” và “mình” trình bày tình quân dân, nhưng với tiếng nói mộc mạc, trình bày sự gắn bó như người thân trong một gia đình, như những người bạn tri kỷ lâu năm. Nay phải cách xa biết bao tâm tình, bao nhiêu lưu luyến ko nỡ rời đi

cam nhan cua em ve buc tranh tu binh trong bai viet bac

Phân tích Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc để thấy được vẻ đẹp của tự nhiên và con người Việt Bắc

Tác giả Tố Hữu đã vô cùng khôn khéo lúc dẫn dắt người đọc tới những cảnh đẹp vô cùng nên thơ lãng mạn của núi rừng Việt Bắc, vẽ lên một mùa đông ấm áp, nhưng ngập tràn tình mến thương, niềm tin của những con người phúc hậu nơi đây.

Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi
Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng

Tự nhiên Việt Bắc mở ra làm cho người đọc ngơ ngẩn, bởi vẻ đẹp rất trữ tình của núi rừng Tây Bắc. Những bông hoa chuối đỏ tươi nở lên giữa mùa đông lạnh giá làm cho quang cảnh tự nhiên tuy lạnh giá nhưng vô cùng sinh động, ấm áp lòng người bởi sắc đỏ của hoa chuối rừng chính nét quyến rũ rất riêng của núi rừng Việt Bắc. Hình ảnh người con gái đi hái măng, lấy nấm với con dao sắc nhọn là vũ khí phòng thân, dụng cụ làm việc trình bày sự sinh động của con người trong công việc thường nhật của mình

Đồng thời ánh nắng mùa đông là cho ko khí trở thành ấm áp hơn bao giờ hết, ko phải là màu u ám, u ám nhưng chúng ta thường thấy trong những bài thơ khác mô tả về mùa đông. Mùa đông trong thơ của Tố Hữu vẫn đẹp, vẫn sinh động lôi cuốn lòng người hơn bao giờ hết.

Ngày xuân mơ nở trắng rừng
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang

Trong hai câu thơ này tác giả đã linh hoạt chuyển đổi thời kì từ mùa đông sang mùa xuân. Từ hình ảnh hoa chuối rừng đỏ tươi sang sắc hoa mơ trong sáng tinh khiết, trình bày ko khí mùa xuân đang ngập tràn trên mảnh đất Tây Bắc.

Hoa mơ chính là tín hiệu báo trước lúc mùa xuân tới, bởi loại hoa này thường chỉ ra vào mùa xuân, giống như hoa đào và hoa mai. Hình ảnh một rừng hoa mơ trắng thơm ngát quyến rũ, làm say đắm lòng người được gợi mở trong câu thơ làm cho người đọc ngây ngất trước cảnh đẹp của tự nhiên nơi đây. Hình ảnh người con gái chuốt từng sợi giang để làm dây gói bánh chưng, bánh tét, làm nón lá làm cho ko khí mùa xuân càng thân thiện ấm áp hơn bất kỳ lúc nào

Hình ảnh tự nhiên tươi đẹp nhưng luôn gắn liền với những con người nơi đây. Lúc tác giả Tố Hữu nhớ về tự nhiên núi rừng Việt Bắc tác giả luôn nhớ về những con người, những hoạt động của con người nơi đây trình bày tình cảm sâu đậm của tác giả với mảnh đất gắn bó suốt 15 năm.

Ve kêu rừng phách đổ vàng
Nhớ cô em gái hái măng một mình

Sang mùa hè tiếng ve kêu là tín hiệu của mùa hè đã tới. Mùa hè là mùa sôi động, nó khác hẳn với sự ấm áp của mùa đông, sự tinh khôi của màu xuân, lúc mùa hè tới rừng núi Việt Bắc râm ran tiếng ve kêu, màu vàng của hổ phách liên kết với tiếng ve làm cho tự nhiên nơi đây. Tiếng ve đã phá vỡ sự yên ắng, trình bày sự chuyển biến thời kì mạnh mẽ.

Bức tranh tự nhiên về mùa hè của núi rừng Việt Bắc sáng rực màu vàng của hổ phách, huyên náo tiếng ve kêu. Ở mỗi bức tranh tác giả luôn liên kết tự nhiên với bóng vía con người, trình bày sự liên kết khôn khéo giữa con người và tự nhiên nơi đây.

Giữa ko gian rộng lớn của núi rừng Việt Bắc tác giả đã khôn khéo liên kết tự nhiên có hình ảnh người con gái hái măng rừng, một hành động thân thuộc, thân thiện nhưng được Tố Hữu vẽ lên thật dịu dàng, nên thơ.

Rừng thu trăng rọi hòa bình
Nhớ người nào tiếng hát ân tình thủy chung

Hình ảnh mùa thu trên núi rừng Việt Bắc thật dịu dàng, nên thơ trữ tình hình ảnh ánh trăng hòa bình, sáng trong nên thơ trình bày sự tròn đầy, thủy chung trước sau như một của người dân nơi đây với cách mệnh, với những chiến sĩ quả cảm đã hy sinh thân mình để bảo vệ dân tộc, bảo vệ mảnh đất thân yêu này.

Qua đoạn thơ này ta thấy tác giả Tố Hữu là người vô cùng thâm thúy, tinh tế trong tiếng nói cũng như trong quan sát. Ông đã khôn khéo gợi lên bức tranh tứ bình tự nhiên, con người Việt Bắc vô cùng tươi đẹp khiến người đọc ám ảnh khó quên.

 

4. Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc, mẫu số 4:

Tố Hữu là một thi sĩ tiêu biểu cho nền văn Việt Nam hiện đại. Ông là một thi sĩ với tư tưởng cộng sản, một thi sĩ lớn, thơ ông gắn liền với cách mệnh. Tố Hữu còn gắn bó với dân thâm thúy. Vì vậy nhưng trong các tác phẩm của ông luôn thân thiện với nhân dân. Ông để lại một sự nghiệp văn học phong phú, giàu trị giá với phong các trữ tình – chính trị thâm thúy đặm đà bản sắc dân tộc. Tiêu biểu là bài Việt Bắc. Có thể nói, kết tinh của tác phẩm được lắng đọng trong mười câu thơ diễn tả nỗi nhớ của người về xuôi với cảnh tự nhiên và con người Việt Bắc hòa quyện thành bức tranh tứ bình.

“Ta về, mình có nhớ ta
Ta về ta nhớ những hoa cùng người
Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi
Ðèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng.
Ngày xuân mơ nở trắng rừng
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang
Ve kêu rừng phách đổ vàng
Nhớ cô em gái hái măng một mình
Rừng thu trăng rọi hoà bình
Nhớ người nào tiếng hát ân tình thuỷ chung”

Việt Bắc được Tố Hữu sáng tác vào tahnsg 10 năm 1954 ngay sau lúc cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp thắng lợi, các cơ quant rung ương Đảng và chính quyền từ Việt Bắc về lại thủ đô Hà Nội. Tố Hữu cũng là một trong những cán bộ sống gắn bó với Việt Bắc nhiều năm, nay từ biệt chiến khu để về xuôi. Bài thơ như được viết trong buổi chia tay lưu luyến đấy. Và có nhẽ đẹp nhất trong nỗi nhớ Việt Bắc là những ấn tượng ko phai về sự hòa quyện của người dân với tự nhiên núi rừng cao đẹp.

“Ta về, mình có nhớ ta
Ta về ta nhớ những hoa cùng người”

binh giang buc tranh tu binh trong bai tho viet bac

Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc,Tố Hữu, văn mẫu tuyển chọn

Mở đầu đoạn thơ là câu hỏi tu từ. Nhưng hỏi chỉ là cái cớ để trình bày tâm tư tình cảm, nhấn mạnh nỗi nhớ da diết của người về Thủ đô. Hai câu đầu là lời hỏi đáp của ta của người cán bộ kháng chiến về xuôi. Ta hỏi mình có nhớ ta. Người cách mệnh về xuôi hỏi người Việt Bắc để bộc lộ tâm trạng của mình là dù có ở nơi xa xôi , dù có xa cách nhưng lòng ta vẫn gắn bó với Việt Bắc. Chữ “ta” và “nhớ” được điệp đi điệp lại trình bày lòng thủy chung son sắc. Nỗi nhớ hướng về “những hoa cùng người” hướng về tự nhiên , núi rừng và con người Việt Bắc. “Hoa” là sự kết tinh của hương sắc, còn “người” là kết tinh của đời sống xã hội. Xét cho cùng, “người ta là hoa của đất”. Hoa và người được đặt cạnh nhau càng làm tôn lên vẻ đẹp cho nhau, làm sáng lên cả ko gian núi rừng, Việt Bắc trùng điệp.

Những câu thơ tiếp theo tái tạo cụ thể, chân thực vẻ đẹp bốn mùa của chiến khu. Cảnh và người hòa quyện đan xen vào nhau. Cứ một câu thơ lục tả cảnh thì lại có một câu thơ bát tả người. Mỗi mùa có một vẻ đẹp nét đặc trưng riêng tạo thành một bức trannh tứ bình ngập tràn ánh sáng , màu sắc , đường nét âm thanh vui tươi, ấm áp.

“Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi
Ðèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng”

Mở đầu cho bức tranh tứ bình lại là quang cảnh mùa Đông. Chúng ta vẫn luôn thắc mắc rằng vì sao tác giả ko diễn tả mùa theo trật tự quy luật tự nhiên là Xuân, Hạ, Thu, Đông lại là mùa Đông trước. có nhẽ vì, thời khắc tác giả sáng tác bài thơ này là vào tháng 10 năm 1954, đó là thời khắc của mùa đông nên quang cảnh mùa đông việt bắc tạo cảm hứng để ông viết về mùa đông trước.

Nhớ về mùa đông Việt Bắc, tác gủa ko nhớ về cái giá buốt, lạnh lẽo, âm u. Tố Hữu nhớ tới những ngày màu đông rực rỡ, nắng ấm. Màu xanh ngút ngàn của núi rừng Việt Bắc. nó giống như màu nên flamf nổi trội lên màu đỏ tươi của hoa chuối. Hình ảnh “hoa chuối đỏ tươi” – hình ảnh đặc trưng của rừng núi Việt Bắc vào mùa đông, nó giống như ngọn đuốc, đốm lửa rực rỡ thắp sáng bức tranh mùa đông, xua tan đi cái u tối, lạnh lẽo của núi rừng nơi đây. Cả ko gian như được sưởi ấm. Tô điểm thêm nét đẹp đặc trưng của mùa Đông Việt Bắc. Đằng sau bức tranh mùa đông đấy, ẩn hiên lên hình ảnh người nông dân lao động leo lên đèo cao để đi làm nương rẫy. Một hình ảnh khỏe khoắn của người lao động như được tỏa sáng, rực rỡ hơn. Tố Hữu sử dụng nghệ thuật đảo ngữ, ông ko dùng “ánh nắng” là một danh từ nhưng lại dùng “nắng ánh” – một động từ, nhằm làm cho hình ảnh người lao động đẹp và rực rỡ hơn.

Kết thúc mùa đông lạnh giá, Tố Hữu đưa chúng ta tới với mùa Xuân ấm ấp vui hơn

“Ngày xuân mơ nở trắng rừng
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang”

Mùa xuân – hình ảnh bông hoa “mơ nở trắng rừng” là loài hoa đặc trưng của mùa xuân nơi Việt Bắc. Hoa nở trắng xóa cả khu rừng. Màu ko phải màu trăngs điểm như trong bài Truyện Kiều của Nguyễn Du “cành lê trắng điểm một vài bông hoa”. Đó là màu trắng tinh khiết, tinh khôi khoác lên cho núi rừng Việt Bắc. Và đằng sau mùa xuân tinh khiết, nhẹ nhõm, thơ mộng đấy. Thi sĩ nhớ tới những người đan nón. Hình ảnh “người chuốt từng sợi giang” đã làm nổi trội đức tính chịu khó, tỉ mĩ, khôn khéo, tài hoa của những con người nơi đây. Họ đã làm ra những sợi giang nuột nà để đan thành những chiếc nón. Đó là vật để che nắng che mưa ko thể thiếu của người dân nơi đây và đó cũng có thể là thứ quà tặng dành cho những người nhưng họ mến thương.

“Ve kêu rừng phách đổ vàng
Nhớ cô em gái hái măng một mình”

Lúc âm thanh của tiếng ve vang lên, đó là âm thanh đặc trưng của mùa hè. Rừng phách đột ngột đổ vàng. Đó là sự chuyển biến đột ngột làm cho người ta có cảm giác lúc tiếng ve vang lên thì những lá cây của cây phách từ lá màu xanh chuyển sang màu vàng. Cả ko gian Việt Bắc như được nhuộm sắc vàng rực rỡ. Thời kì mang tới cho ta màu sắc và ẩn sâu trong cái sắc vàng rực rỡ đấy là hình ảnh cô em hái măng . Ở đó, toát lên được sự cần mẫn, cần cùm siêng năng , siêng năng . Măng là thứ rau để nuôi sống quân nhân cách mệnh. Và hình ảnh cô gái hái măng một mình cho thấy được sự yên tĩnh, thư thái. Câu thơ làm ta liên tưởng tới câu:

“Trám bùi để rụng , măng mai để già”

Nếu như đặc trưng của mùa đông là hoa mơ, mùa xuân là hoa chuối, mùa hè là hoa phách vàng. Vậy còn mùa thu là hoa gì? Mùa thu ko có hoa nhưng mùa thu có người. nhưng con người là loài hoa đẹp nhất. “Người ta là hoa của đất”.

Khác với nền văn học trung đại, một nền văn học nhưng các nhà văn lấy tự nhiên làm tiêu chuẩn cho cái đẹp thì nền văn học hiện đại lại lấy con người làm tiêu chuẩn cho cái đẹp. Điều này được trình bày rất rõ ở câu thơ tả mùa thu của Tố Hữu.

“Rừng thu trăng rọi hoà bình
Nhớ người nào tiếng hát ân tình thuỷ chung”

Nếu câu thơ lục là câu thơ tả hình ảnh ánh trăng thì câu thơ bát có “tiếng hát ân tình”. Cặp đôi “trăng – nhạc” góp phần tạo nên vẻ đẹp lung linh, lãng mạn. Non sông ta lúc đấy đang trong thời kì kháng chiến khốc liệt nhưng ở nhwunxg câu thơ của Tố Hữu ta chỉ thấy được sự bình yên, hòa bình, êm đềm và ân tình thủy chung

Đoạn thơ dạt dào tình thương, tha thiết nỗi nhớ bổi hổi thấm sâu vào cảnh và người. Kẻ ở người về thì “ta nhớ mình” “mình nhớ ta”. Tình cảm đấy vô cùng tha thiết, thiêng liêng, biết bao ân tình thủy chung. Năm tháng đi qua nhưng ân tình thủy chung cách mệnh giữa Việt Bắc vớ con người về xuôi vẫn luôn thủy chung son sắc, in đậm trong lòng người.

Tóm lại, với 10 câu thơ , Tố Hữu đã hài hòa trong câu lục tả cảnh , câu bát tả người, Và sự hài hòa đấy tạo nên một bức tranh tứ bình tuyệt đẹp , đầy màu sắc. Qua đó, Tố Hữu bộc bạch được tình cảm của mình với tự nhiên núi rừng Việt Bắc và sự thủy chung son sắc với những con người chất phát, hiền hòa nơi đây. Sự yêu quý và tự hào của Tố Hữu với Việt Bắc . Và ở mỗi bản thân chúng ta, cần phải biết tới những địa danh của Đất Nước mình, yêu quý và luôn tự hào về vẻ đẹp kì diệu của nó. Điều quan trọng hơn hết, chúng ta cần ghi nhớ công ơn to lớn của những chiến sĩ đã hi sinh ra sức tranh đấu dựng xây khiến chúng ta có được một quốc gia yên bình , xinh đẹp như ngày hôm nay.

 

5. Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc của Tố Hữu, mẫu số 5:

Nhắc tới Việt Bắc là nhắc tới cội nguồn của cách mệnh, nhắc tới mảnh đất trung du nghèo túng nhưng nặng nghĩa nặng tình – nơi đã in sâu bao kỉ niệm của một thời kì cách mệnh gian nan nhưng hào hùng sôi nổi khiến lúc chia xa, lòng ta sao khỏi xuyến xao bổi hổi.

Và cứ thế sợi nhớ, sợi thương cứ thế nhưng đan cài xoắn xuýt như tiếng gọi “Ta – mình” của lứa đôi yêu nhau. Đúng như lời thơ Chế Lan Viên từng viết “Lúc ta ở đất chỉ là nơi ở/ Lúc ta đi đất bỗng hóa tâm hồn”. Vâng! Việt Bắc đã hóa tâm hồn dào dạt nghĩa mến thương trong thơ Tố Hữu với những lời thơ như tiếng nhạc ngân nga, với cảnh với người ăm ắp những kỉ niệm ân tình có bao giờ quên được.

“Ta về mình có nhớ ta
Ta về, ta nhớ những hoa cùng người
Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi
Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng
Ngày xuân mơ nở trắng rừng
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang
Ve keo rừng phách đổ vàng
Nhớ cô em gái hái măng một mình
Rừng thu trăng rọi hòa bình
Nhớ người nào tiếng hát ân tình thủy chung”

Tố Hữu là thi sĩ trữ tình chính trị, thơ ông diễn tả những tình cảm cách mệnh thật nhẹ nhõm nhưng cũng thật đậm sâu. Việt Bắc là đỉnh cao của thơ Tố Hữu nói riêng, của thơ ca kháng chiến chống Pháp nói chung. Bài thơ được viết vào tháng 10/1954, lúc Trung ương Đảng và Chính phủ, Bác Hồ và cán bộ kháng chiến từ giã “Thủ đô gió nghìn” về với “Thủ đô Hoa vàng nắng Ba Đình”. Cả bài thơ là một niềm hoài niệm thương nhớ tuôn chảy về những năm tháng ở chiến khu Việt Bắc rất gian nan nhưng vui tươi hào hùng. Nhưng có nhẽ để lại ấn tượng sâu đậm nhất trong bài ca Việt Bắc có nhẽ là đoạn thơ về bức tranh tứ bình với bốn mùa xuân – hạ – thu – đông.

Mở đầu đoạn thơ là hai câu thơ giới thiệu nội dung bao quát xúc cảm chung của đoạn thơ:

“Ta về mình có nhớ ta
Ta về ta nhớ những hoa cùng người”

trinh bay cam nhan cua em ve buc tranh tu binh trong bai tho viet bac

Bài văn mẫu trình diễn cảm nhận về Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc,Tố Hữu

Câu thơ trước hết sử dụng câu hỏi tu từ “mình có nhớ ta”, câu thơ thứ hai là tự trả lời, điệp từ “ta” lặp lại bốn lần cùng với âm “a” là âm mở khiến câu thơ mang âm hưởng ngân xa, tha thiết nồng nàn. Với Tố Hữu, người cán bộ ra đi ko chỉ nhớ tới những tháng ngày gian nan “bát cơm sẻ nửa chăn sui đắp cùng”, nhưng còn nhớ tới vẻ đẹp đáng yêu của Hoa cùng Người. Ở đây, hoa tượng trưng cho vẻ đẹp tự nhiên Việt Bắc. Còn con người là con người Việt Bắc với tấm áo chàm nghèo khổ nhưng đặm đà lòng son. Hoa và Người vấn vít với nhau trong vẻ đẹp hài hòa thắm thiết để tạo nên cái nét riêng lẻ, lạ mắt của vùng đất này. Chính điều đấy đã tạo nên cái cấu trúc rực rỡ cho đoạn thơ. Trong bốn cặp lục bát còn lại câu sáu dành cho nhớ hoa, nhớ cảnh, câu tám dành cho nhớ người. Cảnh và Người trong mỗi câu lại có những sắc thái đặc điểm riêng thật lôi cuốn.

Nhắc tới mùa đông ta thường nhớ tới cái lạnh thấu xương da, cái u ám của những ngày mưa phùn gió bấc, cái buồn chán của khí trời u uất. Nhưng tới với Việt Bắc trong thơ Tố Hữu thì thật lạ. Mùa đông bỗng ấm áp lạ thường:

“Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi
Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng”

Điểm xuyết trên cái nền màu xanh mênh mang rộng lớn của cánh rừng, là màu hoa chuối đỏ tươi đang nở rộ lung linh dưới ánh nắng mặt trời. Từ xa trông tới, bông hoa như những bó đuốc thắp sáng rực tạo nên một bức tranh với đường nét, màu sắc vừa đối lập, vừa hài hòa, vừa cổ điển vừa hiện đại. Cái màu “đỏ tươi” – gam màu nóng của bông chuối nổi lên giữa màu xanh mênh mang của núi rừng, làm cho tự nhiên Việt Bắc trở thành tươi sáng, ấm áp và như tiềm tàng một sức sống, xua đi cái hoang vu lạnh giá hiu hắt vốn có của núi rừng. Câu thơ làm ta liên tưởng tới màu đỏ của hoa lựu trong thơ Nguyễn Trãi:

“Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ
Hồng liên trì đã tịn mùi hương”

Từ liên tưởng đấy ta thấy, mùa đông trong thơ Tố Hữu cũng lan tỏa hơi ấm của mùa hè chứ ko lạnh lẽo hoang vu bởi màu đỏ của hoa chuối cũng như đang phun trào từ giữa màu xanh của núi rừng.

Cùng hiện lên với cái lung linh của hoa chuối đấy là con người của vùng chiến khu lên núi làm nương, phát rẫy sản xuất ra nhiều lúa khoai cung ứng cho kháng chiến “Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng” . Trước tự nhiên rộng lớn, con người dường như càng trở thành kỳ vĩ, hùng tráng hơn.Ở đây thi sĩ ko khắc họa gương mặt nhưng chớp lấy một nét thần tình rực sáng nhất. Đó là ánh mặt trời chớp lóe trên lưỡi dao rừng ở ngang lưng. Ở đây câu thơ vừa mang tiếng nói thơ nhưng lại vừa mang tiếng nói của nghệ thuật nhiếp ảnh. Con người như một tụ điểm của ánh sáng. Con người đấy cũng đã xuất hiện ở một vị trí, một tư thế đẹp nhất – “đèo cao”. Con người đang chiếm lĩnh đỉnh cao, chiếm lĩnh núi rừng, tự do “Núi rừng đây là của chúng ta/ Trời xanh đây là của chúng ta”. Đấy là cái tư thế làm chủ đầy tự hào và vững chãi: Giữa núi và nắng, giữa trời cao rộng lớn và rừng xanh mênh mang. Con người đấy đã trở thành vong linh của bức tranh mùa đông Việt Bắc.

Đông qua, xuân lại tới. Nhắc tới mùa xuân ta liên tưởng ngay tới sức sống mới của cỏ cây, hoa lá, của trăm loài đang cựa mình thức dậy sau mùa đông dài. Mùa xuân Việt bắc cũng vậy:

“Ngày xuân mơ nở trắng rừng
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang”

Bao trùm lên cảnh vật mùa xuân là màu trắng dịu dàng, trong trẻo, tinh khiết của hoa mơ nở khắp rừng: “Ngày xuân mơ nở trắng rừng”. “Trắng rừng” được viết theo phép đảo ngữ và từ “trắng” được dùng như động từ có tác dụng nhấn mạnh vào màu sắc, màu trắng dường như lấn lướt tất cả mọi màu xanh của lá, và làm bừng sáng cả khu rừng bởi sắc trắng mơ mòng, bâng khuâng, dịu mát của hoa mơ. Động từ “nở” làm sức sống mùa xuân lan tỏa và tràn trề sức sống. Đây ko phải là lần trước hết Tố Hữu viết về màu trắng đấy, năm 1941 Việt Bắc cũng đón bác Hồ trong màu sắc hoa mơ:

“Ôi sáng xuân nay xuân bốn mốt
Trắng rừng biên giới nở hoa mơ
Bác về yên lặng con chim hót
Thánh thót bờ lau vui ngơ ngẩn”

Mùa xuân càng trở thành tươi tỉnh hơn nữa bởi sự xuất hiện của hình ảnh con người với hoạt động “chuốt từng sợi giang”. Con người đẹp tự nhiên trong những công việc hằng ngày. Từ “chuốt” và hình ảnh thơ đã nói lên được bàn tay của con người lao động: cần mẫn, tỉ mẩn, khôn khéo, tài hoa, nhanh nhẹn, tỷ mỉ đó cũng chính là phẩm chất tảo tần của con người Việt Bắc.

Mùa hè tới trong âm thanh rộn ràng của tiếng ve, bức tranh Việt Bắc lại sống động hơn bao giờ hết:

“Ve kêu rừng phách đổ vàng
Nhớ cô em gái hái măng một mình”

Thời khắc ve kêu cũng là thời khắc rừng phách đổ vàng. Động từ “đổ” là động từ mạnh, diễn tả sự vàng lên nhất loạt của hoa phách đầu hè. Màu của cây phách đổ vàng cả suối nghìn dường như làm cho ánh nắng của mùa hè và cả tiếng ve kêu râm ran kia nữa cũng trở thành óng vàng ra. Đây là một bức tranh sơn mài được vẽ lên bằng hoài niệm, nên lung linh ánh sáng, màu sắc và rộn ràng âm thanh. Tố Hữu ko chỉ có đặc tài trong việc mô tả vẻ đẹp riêng của từng mùa, nhưng còn có tài trong việc mô tả sự vận động thay đổi của thời kì và cảnh vật. Chỉ trong một câu thơ trên nhưng ta thấy được cả thời kì luân chuyển sống động: tiếng ve kêu báo hiệu mùa hè tới và cây phách ngả sang màu vàng rực rỡ. Đây chính là một bộc lộ rực rỡ của tính dân tộc.

Hiện lên trong cái tự nhiên óng vàng và rộn ràng đấy, là hình ảnh cô gái áo chàm cần mẫn đi hái búp măng rừng cung ứng cho quân nhân kháng chiến: “Nhớ cô em gái hái măng một mình”. Hái măng một mình nhưng ko gợi lên ấn tượng về sự độc thân, hiu hắt như bóng vía của người sơn nữ trong thơ xưa; trái lại rất trữ tình, thơ mộng, thân thiện thân yêu tha thiết. Hình ảnh thơ cũng gợi lên được vẻ đẹp chịu thương chịu khó chịu thương của cô gái. Đằng sau đó, ẩn chứa biết bao niềm thông cảm, trân trọng của tác giả.

Thu sang, quang cảnh núi rừng chiến khu như được tắm trong ánh trăng xanh huyền ảo lung linh dịu mát:

“Rừng thu trăng rọi hòa bình
Nhớ người nào tiếng hát ân tình thủy chung”

Ko gian rộng lớn tràn trề ánh trăng, đó là ánh trăng của tự do, của hòa bình dọi sáng thú vui lên từng núi rừng, từng bản làng Việt Bắc. Ta cũng từng biết tới mùa thu đầy ánh trăng trong thơ của Bác lúc còn ở chiến khu:

“Trăng vào cửa sổ đòi thơ
Việc quân đang bận xin chờ hôm sau
Chuông lầu chợt tỉnh giấc thu
Đấy tin thắng trận liên khu báo về”

Ở đây ko có tiếng chuông báo thắng trận nhưng lại vang lên tiếng hát. Đó là tiếng hát trong trẻo của đồng bào dân tộc, là tiếng hát nhắc nhở thủy chung ân tình. Đây cũng chính là tiếng hát của Việt Bắc của núi rừng của tình cảm mười lăm năm gắn bó thiết tha mặn nồng.

Vâng! Bức tranh mùa thu Việt Bắc đã làm hoàn chỉnh bức tranh tuyệt mỹ của núi rừng và khép lại đoạn thơ bằng tiếng hát “ân tình thủy chung” gợi cho người về và cả người đọc những rung động sâu xa của tình yêu quê hương quốc gia.

Với những nét chấm phá đơn sơ giản dị, vừa cổ điển vừa hiện đại, đoạn thơ trên của Tố Hữu đã làm nổi trội được bức tranh cảnh và người qua bốn mùa của chiến khu Việt Bắc. Cảnh và người hòa hợp với nhau tô điểm cho nhau, làm cho bức tranh trở thành thân thiện thân quen, sống động và có hồn hơn. Tất cả đã tan chảy thành nỗi nhớ nhung quyến luyến thiết tha trong tâm hồn người cán bộ về xuôi.

——————HẾT———————

Tìm hiểu cụ thể nội dung phần Suy nghĩ lúc đọc đoạn thơ sau đây của Tố Hữu: “Nếu là con chim, là chiếc lá … đâu chỉ nhận riêng mình” để học tốt môn Ngữ Văn 12 hơn.

Kế bên nội dung đã học, các em cần sẵn sàng bài học sắp tới với phần Nghị luận xã hội về tình bạn để nắm vững những tri thức Ngữ Văn 12 của mình.

Đăng bởi: https://chinphu.vn/

Phân mục: Giáo Dục


Xem thêm chi tiết: Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc, Tố Hữu

Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc, Tố Hữu

Hình Ảnh về: Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc, Tố Hữu

Video về: Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc, Tố Hữu

Wiki về Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc, Tố Hữu

Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc, Tố Hữu -

Đề bài: Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc,Tố Hữu

Bạn đang xem: Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc, Tố Hữu

5 bài văn mẫu Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc,Tố Hữu

 

1. Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc của Tố Hữu, mẫu số 1:

Nhắc tới những nhà văn, thi sĩ cách mệnh trưởng thành trong hai cuộc kháng chiến, ta ko thể ko nhắc tới Tố Hữu với một giọng thơ đầy tính tranh đấu, đầy lý tưởng, một phong cách thơ trữ tình chính trị. Tuy nhiên, trong những bài thơ đấy vẫn chất chứa những hình ảnh đậm chất trữ tình, giàu chất thơ, mượt nhưng và tươi sáng. Bức tranh tứ bình trong bài thơ Việt Bắc chính là minh chứng tiêu biểu:

“Ta về, mình có nhớ ta
Ta về, ta nhớ những hoa cùng người
Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi
Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng
Ngày xuân mơ nở trắng rừng
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang
Ve kêu rừng phách đổ vàng
Nhớ cô em gái hái măng một mình
Rừng thu trăng rọi hòa bình
Nhớ người nào tiếng hát ân tình thủy chung”

Đoạn thơ là một bức tranh Việt Bắc qua bốn mùa và hàm chứa trong đó một nỗi nhớ nhung da diết cùng tấm lòng thủy chung của tác giả nói riêng và người cán bộ nói chung dành cho Việt Bắc:

“Ta về, mình có nhớ ta
Ta về, ta nhớ những hoa cùng người”

Hai câu thơ là lời hỏi và kể của người ra đi, muốn biết lòng người ở lại thế nào và tự bộc lộ tấm lòng của mình. Điệp ngữ “ta về” mở đầu cho hai câu thơ như đặt ra những nỗi niềm của người từ giã. Cái đẹp của câu thơ là hình ảnh “hoa cùng người”, phải chăng con người cũng là một bông hoa trong vườn hoa Việt Bắc. Hình ảnh tạo nên nét hài hòa giữa tự nhiên và con người, hoa và người lúc hòa vào nhau, lúc tách biệt để tôn lên vẻ đẹp của nhau. Tiếp sau hình ảnh hoa và người là bức tranh bốn mùa Việt Bắc được vẽ ra hết sức sống động cùng những màu sắc tươi tỉnh và âm thanh rộn ràng:

“Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi
Đeo cao nắng ánh dao gài thắt lưng”

Mùa đông với màu xanh tha thiết, ngút nghìn của núi rừng trùng điệp xuất hiện trước hết. Tác giả khắc họa mùa đông trước có nhẽ bởi vì lúc người cách mệnh tới đây cũng vào mùa đông của quốc gia và cũng chính thời khắc đấy sau mười lăm năm, người cách mệnh cũng từ biệt Việt Bắc – cái nôi cách mệnh Việt Nam.

buc tranh tu binh trong tho to huu

Những bài Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc,Tố Hữu hay nhất

Giữa cái nền xanh tươi của rừng thẳm nổi trội hình ảnh những bông hoa chuối đỏ tươi, làm cho núi rừng ko lạnh lẽo hoang vu nhưng trở thành ấm áp lạ thường. Những bông hoa chuối ẩn trong sương như những ngọn đuốc hồng soi sáng chặng đường nhưng ta từng bắt gặp trong bài thơ Tây Tiến: “Mường lát hoa về trong đêm hơi”. Cái “đỏ tươi” của hoa chuối như xóa nhòa đi sự lãnh lẽo cô độc của mùa đông lãnh lẽo của núi rừng, như chất chứa, tiềm tàng sức sống của đất trời. Sự đối lập trong màu sắc nhưng lại hài hòa trong cách diễn tả khiến mùa đông nơi đây mang hơi hướng của mùa hèo ấm áp trong thơ Nguyễn Trãi:

“Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ
Hồng liên trì đã tiện mùi hương”

Giữa tự nhiên đấy, nét đẹp của con người Tây Bắc hiện lên với một nét lạ mắt rất riêng:

“Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng”

Người Việt Bắc đi rừng bao giờ cũng gài một con dao ở thắt lưng để phát quang những trở lực và ngừa thú dữ. Ở đây tác giả ko mô tả gương mặt hay thần thái nhưng mô tả ánh sáng phản chiếu nơi lưỡi dao gài ở thắt lưng. Ánh nắng mặt trời chiếu xuống làm cho con dao lấy lánh ánh thông minh nên hình ảnh con người thật đẹp ko thể nào quên, tưởng chừng con người chính là nơi tụ hội của ánh sáng, vừa lung linh vừa rực rỡ. Con người được đặt giữa “đèo cao, nắng ánh”, ở vị trí trung tâm giữa núi rừng Tây Bắc, vượt lên cả ko gian với hình ảnh lớn lao, làm chủ tự nhiên, làm chủ quốc gia với hình ảnh kỳ vĩ, lớn lao.

Đông qua rồi xuân. Mùa xuân Việt Bắc hiện lên với sắc trắng của hoa mơ làm bừng sáng cả khu rừng:

“Ngày xuân mơ nở trắng rừng
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang”

Nhắc tới mùa xuân, người ta lại nhắc tới thời khắc khí hậu mát lạnh, cỏ cây hoa lá vì thế tràn đầy sức sống, đâm chồi, nảy lộc xanh non. Ngày xuân của Việt Bắc được Tổ Hữu nhìn với cái nhìn rất lạ mắt: “mơ nở trắng rừng”. Nghệ thuật đảo ngữ “trắng rừng” sử dụng từ “trắng” với vai trò động từ chứ ko còn là tính từ chỉ màu sắc. Thêm vào đó, động từ “nở” như sự lan tỏa của sắc trắng, lấn lướt mọi sắc xanh của lá rừng, tạo nên một ko gian trong sạch, dịu mát của hoa mơ, khiến bức tranh trở thành thanh khiết hơn, trữ tình hơn.

Giữa cái nền trắng của hoa mơ đấy, nổi trội lên hình ảnh con người lao động cần mẫn, dịu dàng: “chuốt từng sợi giang”. Con người đẹp một cách tự nhiên trong công việc hàng ngày. Động từ “chuốt” liên kết với trợ từ “từng” đã trình bày bàn tay khôn khéo, tỉ mĩ, và tài hoa của người lao động. Đó cũng chính là những phẩm chất tốt đẹp của con người Việt Bắc hào hùng nhưng cũng rất hào hoa.

Mùa hè tới, tiếng ve rộn ràng vang lên khắp núi rừng:

“Ve kêu rừng phách đổ vàng
Nhớ cô em gái hái măng một mình”

Âm vang của tiếng ve làm lá phách đổ vàng. Tưởng chừng chỉ cần tiếng ve ngân lên đã làm tiết trời đột ngột chuyển từ xuân sang hè. Câu thơ có nét tương đồng với ý thơ “Một tiếng chim kêu sáng cả rừng” của Khương Hữu Dụng. Chỉ với một câu thơ nhưng gợi lên cả sự vận động của thời kì, của cuộc sống. Và trên cái nền vàng của rừng phách đấy, hiện lên hình ảnh thật đáng yêu làm cho bức tranh thêm nên thơ, trữ tình. Đó là hình ảnh: “cô em gái hái măng một mình”, hái măng một mình nhưng ko hề độc thân nhưng lại toát lên vẻ đẹp của người phụ nữ chịu thương chịu thương chịu khó. Câu thơ mang nỗi niềm thông cảm và cảm kích người Việt Bắc, nhưng người đi ko bao giờ quên được những tình cảm thành tâm đấy.

Rồi mùa thu Việt Bắc hiện lên với ánh trăng thu vời vợi làm cảnh núi rừng Việt Bắc trở thành mơ mòng, êm đềm đầy ko khí yên bình. Từ giữa đêm trăng thu huyền ảo đấy, những tiếng hát ân tình thủy chung của con người Việt Bắc lại được cất lên làm nồng ấm cả lòng người:

“Rừng thu trăng rọi hòa bình
Nhớ người nào tiếng hát ân tình thủy chung”

Ở đây ko có tin thắng trận, nhưng lại có tiếng hát tình nghĩa của đồng bào Việt Bắc, là tiếng hát của núi rừng Tây Bắc gắn bó mười lăm năm ròng rã. Tiếng hát “ân tình” khép lại bức tranh tứ bình về tự nhiên và con người, gợi cho người đi, kẻ ở và cả những độc giả ngày nay có những rung động sâu xa về tình yêu Tổ quốc.

Nếu câu lục nói về cảnh thì câu bát lại nói về người. Cái đẹp của bài thơ là sự hòa quyện giữa tự nhiên và con người Việt Bắc. Phong cảnh Việt Bắc đẹp, nên thơ, trữ tình giàu sức sống như cái nền để làm nổi trội hình ảnh những con người Việt Bắc thật đáng yêu, chịu khó, giàu tình nghĩa, thủy chung, son sắt.

Với những nét phác họa đơn sơ, bình dị, bức tranh tứ bình Việt Bắc được vẽ ra với sự hòa quyện giữa cổ điện và hiện đại, giữa con người và tự nhiên, tất cả tạo nên một bức tranh tổng hòa về tự nhiên và cuộc sống. Đoạn thơ chính là một nét lạ mắt trong phong cách trữ tình chính trị của Tố Hữu nhưng lúc nhắc tới Việt Bắc, người ta lại nhớ ngay tới những tâm hồn hồn hậu, giàu tình nghĩa, thủy chung.

——————–HẾT BÀI 1———————-

Sau lúc đã Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc các em có thể đi vào Tính dân tộc qua bài Việt Bắc hoặc tham khảo Những vấn đề cơ bản trong bài Việt Bắc nhằm củng cố tri thức của mình.

 

2. Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc của Tố Hữu, mẫu số 2:

“Việt Bắc” – bài thơ lục bát mang tầm vóc một trường ca dài 150 câu thơ, xúc cảm dâng lên mênh mông dào dạt. Bài thơ ra đời vào tháng 10 năm 1054, ngày giải phóng Thủ đô Hà Nội. Qua bài thơ, Tố Hữu nói lên một cách thiết tha mặn nồng mối tình Việt Bắc, mối tình cách mệnh và kháng chiến.

Đoạn thơ 10 câu dưới đây trích từ câu 43 tới câu 52 trong bài thơ “Việt Bắc” nói lên bao nỗi nhớ vô cùng thắm thiết thủy chung đối với Việt Bắc:

“Ta về mình có nhớ ta,

Nhớ người nào tiếng hát ân tình thủy chung”.

Hai câu thơ đầu là lời hỏi – đáp của “ta”, của người cán bộ kháng chiến về xuôi, ta hỏi mình “có nhớ ta”. Dù về xuôi, dù xa cách nhưng lòng ta vẫn gắn bó thiết tha với Việt Bắc: “Ta về, ta nhớ những hoa cùng người”. Chữ “ta”, chữ “nhớ” được điệp lại trình bày một tấm lòng thủy chung son sắt. Nỗi nhớ đấy hướng về “những hoa cùng người”, hướng về tự nhiên núi rừng Việt Bắc và con người Việt Bắc thân yêu:

“Ta về, mình có nhớ ta,
Ta về, ta nhớ những hoa cùng người”.

Hai chữ “mình – ta” xuất hiện ở tần số cao trong bài thơ, cũng như ở trong hai câu thơ này đã trình bày một cách rất đẹp tình cảm lứa đôi hòa quyện trong mối tình Việt Bắc, đồng thời làm cho giọng thơ trở thành thiết tha bổi hổi như tiếng hát giao duyên thuở nào. Đó là sắc điệu trữ tình và tính dân tộc trong thơ Tố Hữu.

Tám câu thơ tiếp theo, mỗi cặp lục bát nói lên một nỗi nhớ cụ thể về một cảnh sắc, một con người cụ thể trong 4 mùa đông, xuân, hè, thu.

Nhớ mùa đông nhớ màu “xanh” của núi rừng Việt Bắc, nhớ màu “đỏ tươi” của hoa chuối như những ngọn lửa thắp sáng rừng xanh. Nhớ người đi nương đi rẫy “dao gài thắt lưng” trong tư thế mạnh mẽ hào hùng đứng trên đèo cao “nắng ánh…”. Con dao của người đi nương rẫy phản quang “nắng ánh” rất gợi cảm:

“Rừng xanh, hoa chuối đỏ tươi
Đèo cao nắng ánh gao gài thắt lưng”.

phan tich buc tranh tu binh trong bai tho viet bac

Cảm nhận về Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc,Tố Hữu

Màu “xanh” của rừng, màu “đỏ tươi” của hoa chuối, màu sáng nhấp nhánh của “nắng ánh” từ con dao; màu sắc đấy hòa hợp với nhau, làm nổi trội sức sống tiềm tàng, mãnh liệt của tự nhiên Việt Bắc, của con người Việt Bắc đang làm chủ tự nhiên, làm chủ cuộc đời trong kháng chiến. Tố Hữu đã có một cái nhìn phát hiện về sức mạnh ý thức làm chủ tập thể của nhân dân ta do cách mệnh và kháng chiến mang lại. Người lao động sản xuất thì hào hùng đứng trên “đèo cao” ngập nắng và lộng gió. Đoàn dân công đi chiến dịch thì “bước chân nát đá muôn tàn lửa bay”. Người chiến sĩ ra trận mang theo sức mạnh vô địch của thời đại mới:

“Núi ko đè nổi vai vươn tới
Lá ngụy trang reo với gió đèo”.
(“Lên Tây Bắc”)

Nhớ ngày xuân Việt Bắc là nhớ hoa mơ “nở trắng rừng”. Chữ “trắng” là tính từ chỉ màu sắc được chuyển từ loại thành bổ ngữ “nở trắng rừng”, gợi lên một toàn cầu hoa mơ bao phủ khắp mọi cánh rừng Việt Bắc màu trắng thanh khiết mênh mông và rộng lớn. Cách dùng từ tài hoa của Tố Hữu gợi nhớ trong lòng ta câu thơ của Nguyễn Du tả một nét xuân thơ mộng, trinh trắng trong “Truyện Kiều”:

“Cỏ non xanh tận chân trời,
Cành lê trắng điểm một vài bông hoa”.

Nhớ “mơ nở trắng rừng”, nhớ người thợ thủ công đan nón “chuốt rừng sợi giang”. “Chuốt” tức là làm bóng lên những sợi giang mỏng mảnh. Có khôn khéo, nhẫn nại, tỉ mỉ mới có thể “chuốt từng sợi giang” để đan thành những chiếc nón, chiếc mũ phục vụ kháng chiến, để anh quân nhân đi chiến dịch có “ánh sao đầu súng bạn cùng mũ nan”. Người đan nón được thi sĩ nói tới tiêu biểu cho vẻ đẹp tài hoa, tính thông minh của đồng bào Việt Bắc. Mùa xuân Việt Bắc thật đáng nhớ:

“Ngày xuân mơ nở trắng rừng,
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang”.

Nhớ về Việt Bắc là nhớ mùa hè với tiếng ve kêu làm nên khúc nhạc rừng, là nhớ màu vàng của rừng phách, là nhớ cô thiếu nữ đi “hái măng một mình” giữa rừng vầu, rừng nứa, rừng trúc:

“Ve kêu rừng phách đổ vàng,
Nhớ cô em gái hái măng một mình”.

Một chữ “đổ” tài tình. Tiếng ve kêu như trút xuống “đổ” xuống thúc giục ngày hè trôi nhanh, làm cho rừng phách thêm vàng. Xuân Diệu cũng có câu thơ sử dụng chữ “đổ” chuyển cảm giác tương tự: “Đổ trời xanh ngọc qua muôn lá…” (Thơ duyên – 1938). Câu thơ “Nhớ cô em gái hái măng một mình” là câu thơ rực rỡ, giàu vần điệu, thanh điệu. Có vần lưng: “Gái” vần với “hái”. Có điệp âm qua các phụ âm “m”: “măng – một – mình”. Đây là những vần thơ nên họa nên nhạc, tạo nên một ko gian nghệ thuật đẹp và vui, đầy màu sắc âm thanh. “Cô em gái hái măng một mình” vẫn ko cảm thấy lẻ loi, vì cô đang lao động giữa nhạc rừng, hái măng để góp phần “nuôi quân” phục vụ kháng chiến. Cô gái hái măng là một nét trẻ trung, yêu đời trong thơ Tố Hữu.

Nhớ mùa hè rồi nhớ mùa thu Việt Bắc, nhớ khôn nguôi, nhớ trăng nghìn, nhớ tiếng hát:

“Rừng thu trăng rọi hòa bình,
Nhớ người nào tiếng hát ân tình thủy chung”.

Trăng xưa “vàng gieo ngấn nước cây lồng bóng sân”. Trăng Việt Bắc trong thơ Bác Hồ là “trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa”. Người cán bộ kháng chiến về xuôi nhớ vầng trăng Việt Bắc giữa rừng thu, trăng “rọi” qua tán lá rừng xanh, trăng thanh mát rượi màu “hòa bình” nên thơ. “Người nào” là đại từ nhân xưng phiếm chỉ, “nhớ người nào” là nhớ về tất cả, về mọi người dân Việt Bắc giàu tình nghĩa thủy chung, đã hi sinh quên mình cho cách mệnh và kháng chiến.

Đoạn thơ trên đây dào dạt tình thương yêu. Nỗi thiết tha bổi hổi như thấm sâu vào cảnh vật và lòng người, kẻ ở người về, mình nhớ ta, ta nhớ mình. Tình cảm đấy vô cùng sâu nặng biết bao ân tình thủy chung. Năm tháng sẽ qua đi, những tiếng hát ân tình thủy chung đấy mãi mãi như một dấu son đỏ thắm in đậm trong lòng người.

Đoạn thơ mang vẻ đẹp một bức tranh tứ bình rực rỡ, đặm đà phong cách dân tộc. Mở đầu cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp là mùa đông năm 1946, tới mùa thu tháng 10 – 1954, thủ đô Hà Nội được giải phóng – Tố Hữu cũng trình bày nỗi nhớ Việt Bắc qua bốn mùa: đông – xuân – hè – thu, theo dòng chảy lịch sử. Mỗi mùa có một nét đẹp riêng dạt dào sức sống: màu xanh của rừng, màu đỏ tươi của hoa chuối, màu trắng của hoa mơ, màu vàng của rừng phách, màu trăng xanh hòa bình. Tự nhiên Việt Bắc trong thơ Tố Hữu rất hữu tình, mang vẻ đẹp cổ điển. Con người được nói tới ko phải là ngư, tiều, canh, mục nhưng là người đi nương đi rẫy, là người đan nón, là cô em gái hái măng, là những người nào đang hát ân tình thủy chung. Tất cả đều trình bày những phẩm chất tốt đẹp của đồng bào Việt Bắc: chịu khó, làm chủ tự nhiên và làm chủ cuộc đời trong lao động, nhẫn nại, khôn khéo, tài hoa, trẻ trung sáng sủa yêu đời, ân tình thủy chung với cách mệnh và kháng chiến.

Một giọng thơ ngọt ngào, tha thiết bổi hổi cứ quyện lấy tâm hồn người đọc. Nỗi nhớ được nói tới trong “Việt Bắc” cũng như trong đoạn thơ này cho thấy một nét đẹp trong phong cách thơ Tố Hữu: chất trữ tình công dân và tính dân tộc, màu sắc cổ điển và tính thời đại được liên kết một cách hài hòa.

Hình tượng đẹp, phong phú, gợi cảm. Một ko gian nghệ thuật đầy sức sống, với những đường nét, âm thanh, màu sắc, ánh sáng, cấu trúc tương hợp hài hòa, để lại trong tâm hồn ta một ấn tượng thâm thúy như Bác Hồ đã viết: “Cảnh rừng Việt Bắc thật là hay…”

Thơ thực thụ “là ảnh, là nhân ảnh…, từ một cái hữu hình nó thức dậy được những vô hình rộng lớn” (Nguyễn Tuân). Đoạn thơ trên đây gợi lên trong lòng ta tình mến yêu Việt Bắc, tự hào về quốc gia và con người Việt Nam. Đoạn thơ “nhịp mãi lên một tấm lòng sứ điệp”, để ta thương, ta nhớ về mối tình Việt Bắc, mối tình kháng chiến.

 

3. Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc, mẫu số 3:

Tố Hữu là một thi sĩ cách mệnh tiêu biểu của phong trào thơ ca Việt Nam trong kháng chiến chống thực dân Pháp. Những tác phẩm của ông như một vũ khí nhằm chống lại quân xâm lược, động viên, khích lệ ý thức yêu nước của nhân dân.

Bài thơ “Việt Bắc” được tác giả viết trong những ngày tác giả đóng quân ở vùng Việt Bắc. Bài thơ trình bày tình quân dân gắn bó, thiết tha thâm thúy, lúc chia tay kẻ ở người đi biết bao lưu luyến, lúc chia tay được tác giả viết lên thành những vần thơ nhiều xúc cảm, nghẹn ngào tâm tư tình cảm.

Xuyên suốt trong bài thơ là những dòng tâm tình, trình bày tình cảm giữa mình và ta, giữa quân và dân chứa chan, thâm thúy. Tác giả Tố Hữu là người đã tham gia trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Nên những vần thơ của ông vô cùng giản dị, mộc mạc thân thiện, lúc đọc bài thơ lên ta có thể cảm thu được sự thiêng liêng, trĩu nặng tâm tư trong tình cảm của người chiến sĩ

Bài thơ Việt Bắc được viết theo thể thơ lục bát truyền thống thân thiện, với người nghe. Trong bài thơ nghệ thuật so sánh, ẩn dụ được tác giả Tố Hữu sử dụng rất linh hoạt tài tình trình bày sự tinh tế trong phong cách tiếng nói của tác giả. Đặc trưng bài thơ còn xúc động lòng người lúc tác giả phác họa lên một bức tranh tứ bình về tự nhiên con người Việt Bắc vô cùng tươi đẹp.

Ta về mình có nhớ ta
Ta về ta nhớ những hoa cùng người

“Ta” và “mình” trình bày tình quân dân, nhưng với tiếng nói mộc mạc, trình bày sự gắn bó như người thân trong một gia đình, như những người bạn tri kỷ lâu năm. Nay phải cách xa biết bao tâm tình, bao nhiêu lưu luyến ko nỡ rời đi

cam nhan cua em ve buc tranh tu binh trong bai viet bac

Phân tích Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc để thấy được vẻ đẹp của tự nhiên và con người Việt Bắc

Tác giả Tố Hữu đã vô cùng khôn khéo lúc dẫn dắt người đọc tới những cảnh đẹp vô cùng nên thơ lãng mạn của núi rừng Việt Bắc, vẽ lên một mùa đông ấm áp, nhưng ngập tràn tình mến thương, niềm tin của những con người phúc hậu nơi đây.

Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi
Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng

Tự nhiên Việt Bắc mở ra làm cho người đọc ngơ ngẩn, bởi vẻ đẹp rất trữ tình của núi rừng Tây Bắc. Những bông hoa chuối đỏ tươi nở lên giữa mùa đông lạnh giá làm cho quang cảnh tự nhiên tuy lạnh giá nhưng vô cùng sinh động, ấm áp lòng người bởi sắc đỏ của hoa chuối rừng chính nét quyến rũ rất riêng của núi rừng Việt Bắc. Hình ảnh người con gái đi hái măng, lấy nấm với con dao sắc nhọn là vũ khí phòng thân, dụng cụ làm việc trình bày sự sinh động của con người trong công việc thường nhật của mình

Đồng thời ánh nắng mùa đông là cho ko khí trở thành ấm áp hơn bao giờ hết, ko phải là màu u ám, u ám nhưng chúng ta thường thấy trong những bài thơ khác mô tả về mùa đông. Mùa đông trong thơ của Tố Hữu vẫn đẹp, vẫn sinh động lôi cuốn lòng người hơn bao giờ hết.

Ngày xuân mơ nở trắng rừng
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang

Trong hai câu thơ này tác giả đã linh hoạt chuyển đổi thời kì từ mùa đông sang mùa xuân. Từ hình ảnh hoa chuối rừng đỏ tươi sang sắc hoa mơ trong sáng tinh khiết, trình bày ko khí mùa xuân đang ngập tràn trên mảnh đất Tây Bắc.

Hoa mơ chính là tín hiệu báo trước lúc mùa xuân tới, bởi loại hoa này thường chỉ ra vào mùa xuân, giống như hoa đào và hoa mai. Hình ảnh một rừng hoa mơ trắng thơm ngát quyến rũ, làm say đắm lòng người được gợi mở trong câu thơ làm cho người đọc ngây ngất trước cảnh đẹp của tự nhiên nơi đây. Hình ảnh người con gái chuốt từng sợi giang để làm dây gói bánh chưng, bánh tét, làm nón lá làm cho ko khí mùa xuân càng thân thiện ấm áp hơn bất kỳ lúc nào

Hình ảnh tự nhiên tươi đẹp nhưng luôn gắn liền với những con người nơi đây. Lúc tác giả Tố Hữu nhớ về tự nhiên núi rừng Việt Bắc tác giả luôn nhớ về những con người, những hoạt động của con người nơi đây trình bày tình cảm sâu đậm của tác giả với mảnh đất gắn bó suốt 15 năm.

Ve kêu rừng phách đổ vàng
Nhớ cô em gái hái măng một mình

Sang mùa hè tiếng ve kêu là tín hiệu của mùa hè đã tới. Mùa hè là mùa sôi động, nó khác hẳn với sự ấm áp của mùa đông, sự tinh khôi của màu xuân, lúc mùa hè tới rừng núi Việt Bắc râm ran tiếng ve kêu, màu vàng của hổ phách liên kết với tiếng ve làm cho tự nhiên nơi đây. Tiếng ve đã phá vỡ sự yên ắng, trình bày sự chuyển biến thời kì mạnh mẽ.

Bức tranh tự nhiên về mùa hè của núi rừng Việt Bắc sáng rực màu vàng của hổ phách, huyên náo tiếng ve kêu. Ở mỗi bức tranh tác giả luôn liên kết tự nhiên với bóng vía con người, trình bày sự liên kết khôn khéo giữa con người và tự nhiên nơi đây.

Giữa ko gian rộng lớn của núi rừng Việt Bắc tác giả đã khôn khéo liên kết tự nhiên có hình ảnh người con gái hái măng rừng, một hành động thân thuộc, thân thiện nhưng được Tố Hữu vẽ lên thật dịu dàng, nên thơ.

Rừng thu trăng rọi hòa bình
Nhớ người nào tiếng hát ân tình thủy chung

Hình ảnh mùa thu trên núi rừng Việt Bắc thật dịu dàng, nên thơ trữ tình hình ảnh ánh trăng hòa bình, sáng trong nên thơ trình bày sự tròn đầy, thủy chung trước sau như một của người dân nơi đây với cách mệnh, với những chiến sĩ quả cảm đã hy sinh thân mình để bảo vệ dân tộc, bảo vệ mảnh đất thân yêu này.

Qua đoạn thơ này ta thấy tác giả Tố Hữu là người vô cùng thâm thúy, tinh tế trong tiếng nói cũng như trong quan sát. Ông đã khôn khéo gợi lên bức tranh tứ bình tự nhiên, con người Việt Bắc vô cùng tươi đẹp khiến người đọc ám ảnh khó quên.

 

4. Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc, mẫu số 4:

Tố Hữu là một thi sĩ tiêu biểu cho nền văn Việt Nam hiện đại. Ông là một thi sĩ với tư tưởng cộng sản, một thi sĩ lớn, thơ ông gắn liền với cách mệnh. Tố Hữu còn gắn bó với dân thâm thúy. Vì vậy nhưng trong các tác phẩm của ông luôn thân thiện với nhân dân. Ông để lại một sự nghiệp văn học phong phú, giàu trị giá với phong các trữ tình – chính trị thâm thúy đặm đà bản sắc dân tộc. Tiêu biểu là bài Việt Bắc. Có thể nói, kết tinh của tác phẩm được lắng đọng trong mười câu thơ diễn tả nỗi nhớ của người về xuôi với cảnh tự nhiên và con người Việt Bắc hòa quyện thành bức tranh tứ bình.

“Ta về, mình có nhớ ta
Ta về ta nhớ những hoa cùng người
Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi
Ðèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng.
Ngày xuân mơ nở trắng rừng
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang
Ve kêu rừng phách đổ vàng
Nhớ cô em gái hái măng một mình
Rừng thu trăng rọi hoà bình
Nhớ người nào tiếng hát ân tình thuỷ chung”

Việt Bắc được Tố Hữu sáng tác vào tahnsg 10 năm 1954 ngay sau lúc cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp thắng lợi, các cơ quant rung ương Đảng và chính quyền từ Việt Bắc về lại thủ đô Hà Nội. Tố Hữu cũng là một trong những cán bộ sống gắn bó với Việt Bắc nhiều năm, nay từ biệt chiến khu để về xuôi. Bài thơ như được viết trong buổi chia tay lưu luyến đấy. Và có nhẽ đẹp nhất trong nỗi nhớ Việt Bắc là những ấn tượng ko phai về sự hòa quyện của người dân với tự nhiên núi rừng cao đẹp.

“Ta về, mình có nhớ ta
Ta về ta nhớ những hoa cùng người”

binh giang buc tranh tu binh trong bai tho viet bac

Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc,Tố Hữu, văn mẫu tuyển chọn

Mở đầu đoạn thơ là câu hỏi tu từ. Nhưng hỏi chỉ là cái cớ để trình bày tâm tư tình cảm, nhấn mạnh nỗi nhớ da diết của người về Thủ đô. Hai câu đầu là lời hỏi đáp của ta của người cán bộ kháng chiến về xuôi. Ta hỏi mình có nhớ ta. Người cách mệnh về xuôi hỏi người Việt Bắc để bộc lộ tâm trạng của mình là dù có ở nơi xa xôi , dù có xa cách nhưng lòng ta vẫn gắn bó với Việt Bắc. Chữ “ta” và “nhớ” được điệp đi điệp lại trình bày lòng thủy chung son sắc. Nỗi nhớ hướng về “những hoa cùng người” hướng về tự nhiên , núi rừng và con người Việt Bắc. “Hoa” là sự kết tinh của hương sắc, còn “người” là kết tinh của đời sống xã hội. Xét cho cùng, “người ta là hoa của đất”. Hoa và người được đặt cạnh nhau càng làm tôn lên vẻ đẹp cho nhau, làm sáng lên cả ko gian núi rừng, Việt Bắc trùng điệp.

Những câu thơ tiếp theo tái tạo cụ thể, chân thực vẻ đẹp bốn mùa của chiến khu. Cảnh và người hòa quyện đan xen vào nhau. Cứ một câu thơ lục tả cảnh thì lại có một câu thơ bát tả người. Mỗi mùa có một vẻ đẹp nét đặc trưng riêng tạo thành một bức trannh tứ bình ngập tràn ánh sáng , màu sắc , đường nét âm thanh vui tươi, ấm áp.

“Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi
Ðèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng”

Mở đầu cho bức tranh tứ bình lại là quang cảnh mùa Đông. Chúng ta vẫn luôn thắc mắc rằng vì sao tác giả ko diễn tả mùa theo trật tự quy luật tự nhiên là Xuân, Hạ, Thu, Đông lại là mùa Đông trước. có nhẽ vì, thời khắc tác giả sáng tác bài thơ này là vào tháng 10 năm 1954, đó là thời khắc của mùa đông nên quang cảnh mùa đông việt bắc tạo cảm hứng để ông viết về mùa đông trước.

Nhớ về mùa đông Việt Bắc, tác gủa ko nhớ về cái giá buốt, lạnh lẽo, âm u. Tố Hữu nhớ tới những ngày màu đông rực rỡ, nắng ấm. Màu xanh ngút ngàn của núi rừng Việt Bắc. nó giống như màu nên flamf nổi trội lên màu đỏ tươi của hoa chuối. Hình ảnh “hoa chuối đỏ tươi” – hình ảnh đặc trưng của rừng núi Việt Bắc vào mùa đông, nó giống như ngọn đuốc, đốm lửa rực rỡ thắp sáng bức tranh mùa đông, xua tan đi cái u tối, lạnh lẽo của núi rừng nơi đây. Cả ko gian như được sưởi ấm. Tô điểm thêm nét đẹp đặc trưng của mùa Đông Việt Bắc. Đằng sau bức tranh mùa đông đấy, ẩn hiên lên hình ảnh người nông dân lao động leo lên đèo cao để đi làm nương rẫy. Một hình ảnh khỏe khoắn của người lao động như được tỏa sáng, rực rỡ hơn. Tố Hữu sử dụng nghệ thuật đảo ngữ, ông ko dùng “ánh nắng” là một danh từ nhưng lại dùng “nắng ánh” – một động từ, nhằm làm cho hình ảnh người lao động đẹp và rực rỡ hơn.

Kết thúc mùa đông lạnh giá, Tố Hữu đưa chúng ta tới với mùa Xuân ấm ấp vui hơn

“Ngày xuân mơ nở trắng rừng
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang”

Mùa xuân – hình ảnh bông hoa “mơ nở trắng rừng” là loài hoa đặc trưng của mùa xuân nơi Việt Bắc. Hoa nở trắng xóa cả khu rừng. Màu ko phải màu trăngs điểm như trong bài Truyện Kiều của Nguyễn Du “cành lê trắng điểm một vài bông hoa”. Đó là màu trắng tinh khiết, tinh khôi khoác lên cho núi rừng Việt Bắc. Và đằng sau mùa xuân tinh khiết, nhẹ nhõm, thơ mộng đấy. Thi sĩ nhớ tới những người đan nón. Hình ảnh “người chuốt từng sợi giang” đã làm nổi trội đức tính chịu khó, tỉ mĩ, khôn khéo, tài hoa của những con người nơi đây. Họ đã làm ra những sợi giang nuột nà để đan thành những chiếc nón. Đó là vật để che nắng che mưa ko thể thiếu của người dân nơi đây và đó cũng có thể là thứ quà tặng dành cho những người nhưng họ mến thương.

“Ve kêu rừng phách đổ vàng
Nhớ cô em gái hái măng một mình”

Lúc âm thanh của tiếng ve vang lên, đó là âm thanh đặc trưng của mùa hè. Rừng phách đột ngột đổ vàng. Đó là sự chuyển biến đột ngột làm cho người ta có cảm giác lúc tiếng ve vang lên thì những lá cây của cây phách từ lá màu xanh chuyển sang màu vàng. Cả ko gian Việt Bắc như được nhuộm sắc vàng rực rỡ. Thời kì mang tới cho ta màu sắc và ẩn sâu trong cái sắc vàng rực rỡ đấy là hình ảnh cô em hái măng . Ở đó, toát lên được sự cần mẫn, cần cùm siêng năng , siêng năng . Măng là thứ rau để nuôi sống quân nhân cách mệnh. Và hình ảnh cô gái hái măng một mình cho thấy được sự yên tĩnh, thư thái. Câu thơ làm ta liên tưởng tới câu:

“Trám bùi để rụng , măng mai để già”

Nếu như đặc trưng của mùa đông là hoa mơ, mùa xuân là hoa chuối, mùa hè là hoa phách vàng. Vậy còn mùa thu là hoa gì? Mùa thu ko có hoa nhưng mùa thu có người. nhưng con người là loài hoa đẹp nhất. “Người ta là hoa của đất”.

Khác với nền văn học trung đại, một nền văn học nhưng các nhà văn lấy tự nhiên làm tiêu chuẩn cho cái đẹp thì nền văn học hiện đại lại lấy con người làm tiêu chuẩn cho cái đẹp. Điều này được trình bày rất rõ ở câu thơ tả mùa thu của Tố Hữu.

“Rừng thu trăng rọi hoà bình
Nhớ người nào tiếng hát ân tình thuỷ chung”

Nếu câu thơ lục là câu thơ tả hình ảnh ánh trăng thì câu thơ bát có “tiếng hát ân tình”. Cặp đôi “trăng – nhạc” góp phần tạo nên vẻ đẹp lung linh, lãng mạn. Non sông ta lúc đấy đang trong thời kì kháng chiến khốc liệt nhưng ở nhwunxg câu thơ của Tố Hữu ta chỉ thấy được sự bình yên, hòa bình, êm đềm và ân tình thủy chung

Đoạn thơ dạt dào tình thương, tha thiết nỗi nhớ bổi hổi thấm sâu vào cảnh và người. Kẻ ở người về thì “ta nhớ mình” “mình nhớ ta”. Tình cảm đấy vô cùng tha thiết, thiêng liêng, biết bao ân tình thủy chung. Năm tháng đi qua nhưng ân tình thủy chung cách mệnh giữa Việt Bắc vớ con người về xuôi vẫn luôn thủy chung son sắc, in đậm trong lòng người.

Tóm lại, với 10 câu thơ , Tố Hữu đã hài hòa trong câu lục tả cảnh , câu bát tả người, Và sự hài hòa đấy tạo nên một bức tranh tứ bình tuyệt đẹp , đầy màu sắc. Qua đó, Tố Hữu bộc bạch được tình cảm của mình với tự nhiên núi rừng Việt Bắc và sự thủy chung son sắc với những con người chất phát, hiền hòa nơi đây. Sự yêu quý và tự hào của Tố Hữu với Việt Bắc . Và ở mỗi bản thân chúng ta, cần phải biết tới những địa danh của Đất Nước mình, yêu quý và luôn tự hào về vẻ đẹp kì diệu của nó. Điều quan trọng hơn hết, chúng ta cần ghi nhớ công ơn to lớn của những chiến sĩ đã hi sinh ra sức tranh đấu dựng xây khiến chúng ta có được một quốc gia yên bình , xinh đẹp như ngày hôm nay.

 

5. Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc của Tố Hữu, mẫu số 5:

Nhắc tới Việt Bắc là nhắc tới cội nguồn của cách mệnh, nhắc tới mảnh đất trung du nghèo túng nhưng nặng nghĩa nặng tình – nơi đã in sâu bao kỉ niệm của một thời kì cách mệnh gian nan nhưng hào hùng sôi nổi khiến lúc chia xa, lòng ta sao khỏi xuyến xao bổi hổi.

Và cứ thế sợi nhớ, sợi thương cứ thế nhưng đan cài xoắn xuýt như tiếng gọi “Ta – mình” của lứa đôi yêu nhau. Đúng như lời thơ Chế Lan Viên từng viết “Lúc ta ở đất chỉ là nơi ở/ Lúc ta đi đất bỗng hóa tâm hồn”. Vâng! Việt Bắc đã hóa tâm hồn dào dạt nghĩa mến thương trong thơ Tố Hữu với những lời thơ như tiếng nhạc ngân nga, với cảnh với người ăm ắp những kỉ niệm ân tình có bao giờ quên được.

“Ta về mình có nhớ ta
Ta về, ta nhớ những hoa cùng người
Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi
Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng
Ngày xuân mơ nở trắng rừng
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang
Ve keo rừng phách đổ vàng
Nhớ cô em gái hái măng một mình
Rừng thu trăng rọi hòa bình
Nhớ người nào tiếng hát ân tình thủy chung”

Tố Hữu là thi sĩ trữ tình chính trị, thơ ông diễn tả những tình cảm cách mệnh thật nhẹ nhõm nhưng cũng thật đậm sâu. Việt Bắc là đỉnh cao của thơ Tố Hữu nói riêng, của thơ ca kháng chiến chống Pháp nói chung. Bài thơ được viết vào tháng 10/1954, lúc Trung ương Đảng và Chính phủ, Bác Hồ và cán bộ kháng chiến từ giã “Thủ đô gió nghìn” về với “Thủ đô Hoa vàng nắng Ba Đình”. Cả bài thơ là một niềm hoài niệm thương nhớ tuôn chảy về những năm tháng ở chiến khu Việt Bắc rất gian nan nhưng vui tươi hào hùng. Nhưng có nhẽ để lại ấn tượng sâu đậm nhất trong bài ca Việt Bắc có nhẽ là đoạn thơ về bức tranh tứ bình với bốn mùa xuân – hạ – thu – đông.

Mở đầu đoạn thơ là hai câu thơ giới thiệu nội dung bao quát xúc cảm chung của đoạn thơ:

“Ta về mình có nhớ ta
Ta về ta nhớ những hoa cùng người”

trinh bay cam nhan cua em ve buc tranh tu binh trong bai tho viet bac

Bài văn mẫu trình diễn cảm nhận về Bức tranh tứ bình trong bài Việt Bắc,Tố Hữu

Câu thơ trước hết sử dụng câu hỏi tu từ “mình có nhớ ta”, câu thơ thứ hai là tự trả lời, điệp từ “ta” lặp lại bốn lần cùng với âm “a” là âm mở khiến câu thơ mang âm hưởng ngân xa, tha thiết nồng nàn. Với Tố Hữu, người cán bộ ra đi ko chỉ nhớ tới những tháng ngày gian nan “bát cơm sẻ nửa chăn sui đắp cùng”, nhưng còn nhớ tới vẻ đẹp đáng yêu của Hoa cùng Người. Ở đây, hoa tượng trưng cho vẻ đẹp tự nhiên Việt Bắc. Còn con người là con người Việt Bắc với tấm áo chàm nghèo khổ nhưng đặm đà lòng son. Hoa và Người vấn vít với nhau trong vẻ đẹp hài hòa thắm thiết để tạo nên cái nét riêng lẻ, lạ mắt của vùng đất này. Chính điều đấy đã tạo nên cái cấu trúc rực rỡ cho đoạn thơ. Trong bốn cặp lục bát còn lại câu sáu dành cho nhớ hoa, nhớ cảnh, câu tám dành cho nhớ người. Cảnh và Người trong mỗi câu lại có những sắc thái đặc điểm riêng thật lôi cuốn.

Nhắc tới mùa đông ta thường nhớ tới cái lạnh thấu xương da, cái u ám của những ngày mưa phùn gió bấc, cái buồn chán của khí trời u uất. Nhưng tới với Việt Bắc trong thơ Tố Hữu thì thật lạ. Mùa đông bỗng ấm áp lạ thường:

“Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi
Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng”

Điểm xuyết trên cái nền màu xanh mênh mang rộng lớn của cánh rừng, là màu hoa chuối đỏ tươi đang nở rộ lung linh dưới ánh nắng mặt trời. Từ xa trông tới, bông hoa như những bó đuốc thắp sáng rực tạo nên một bức tranh với đường nét, màu sắc vừa đối lập, vừa hài hòa, vừa cổ điển vừa hiện đại. Cái màu “đỏ tươi” – gam màu nóng của bông chuối nổi lên giữa màu xanh mênh mang của núi rừng, làm cho tự nhiên Việt Bắc trở thành tươi sáng, ấm áp và như tiềm tàng một sức sống, xua đi cái hoang vu lạnh giá hiu hắt vốn có của núi rừng. Câu thơ làm ta liên tưởng tới màu đỏ của hoa lựu trong thơ Nguyễn Trãi:

“Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ
Hồng liên trì đã tịn mùi hương”

Từ liên tưởng đấy ta thấy, mùa đông trong thơ Tố Hữu cũng lan tỏa hơi ấm của mùa hè chứ ko lạnh lẽo hoang vu bởi màu đỏ của hoa chuối cũng như đang phun trào từ giữa màu xanh của núi rừng.

Cùng hiện lên với cái lung linh của hoa chuối đấy là con người của vùng chiến khu lên núi làm nương, phát rẫy sản xuất ra nhiều lúa khoai cung ứng cho kháng chiến “Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng” . Trước tự nhiên rộng lớn, con người dường như càng trở thành kỳ vĩ, hùng tráng hơn.Ở đây thi sĩ ko khắc họa gương mặt nhưng chớp lấy một nét thần tình rực sáng nhất. Đó là ánh mặt trời chớp lóe trên lưỡi dao rừng ở ngang lưng. Ở đây câu thơ vừa mang tiếng nói thơ nhưng lại vừa mang tiếng nói của nghệ thuật nhiếp ảnh. Con người như một tụ điểm của ánh sáng. Con người đấy cũng đã xuất hiện ở một vị trí, một tư thế đẹp nhất – “đèo cao”. Con người đang chiếm lĩnh đỉnh cao, chiếm lĩnh núi rừng, tự do “Núi rừng đây là của chúng ta/ Trời xanh đây là của chúng ta”. Đấy là cái tư thế làm chủ đầy tự hào và vững chãi: Giữa núi và nắng, giữa trời cao rộng lớn và rừng xanh mênh mang. Con người đấy đã trở thành vong linh của bức tranh mùa đông Việt Bắc.

Đông qua, xuân lại tới. Nhắc tới mùa xuân ta liên tưởng ngay tới sức sống mới của cỏ cây, hoa lá, của trăm loài đang cựa mình thức dậy sau mùa đông dài. Mùa xuân Việt bắc cũng vậy:

“Ngày xuân mơ nở trắng rừng
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang”

Bao trùm lên cảnh vật mùa xuân là màu trắng dịu dàng, trong trẻo, tinh khiết của hoa mơ nở khắp rừng: “Ngày xuân mơ nở trắng rừng”. “Trắng rừng” được viết theo phép đảo ngữ và từ “trắng” được dùng như động từ có tác dụng nhấn mạnh vào màu sắc, màu trắng dường như lấn lướt tất cả mọi màu xanh của lá, và làm bừng sáng cả khu rừng bởi sắc trắng mơ mòng, bâng khuâng, dịu mát của hoa mơ. Động từ “nở” làm sức sống mùa xuân lan tỏa và tràn trề sức sống. Đây ko phải là lần trước hết Tố Hữu viết về màu trắng đấy, năm 1941 Việt Bắc cũng đón bác Hồ trong màu sắc hoa mơ:

“Ôi sáng xuân nay xuân bốn mốt
Trắng rừng biên giới nở hoa mơ
Bác về yên lặng con chim hót
Thánh thót bờ lau vui ngơ ngẩn”

Mùa xuân càng trở thành tươi tỉnh hơn nữa bởi sự xuất hiện của hình ảnh con người với hoạt động “chuốt từng sợi giang”. Con người đẹp tự nhiên trong những công việc hằng ngày. Từ “chuốt” và hình ảnh thơ đã nói lên được bàn tay của con người lao động: cần mẫn, tỉ mẩn, khôn khéo, tài hoa, nhanh nhẹn, tỷ mỉ đó cũng chính là phẩm chất tảo tần của con người Việt Bắc.

Mùa hè tới trong âm thanh rộn ràng của tiếng ve, bức tranh Việt Bắc lại sống động hơn bao giờ hết:

“Ve kêu rừng phách đổ vàng
Nhớ cô em gái hái măng một mình”

Thời khắc ve kêu cũng là thời khắc rừng phách đổ vàng. Động từ “đổ” là động từ mạnh, diễn tả sự vàng lên nhất loạt của hoa phách đầu hè. Màu của cây phách đổ vàng cả suối nghìn dường như làm cho ánh nắng của mùa hè và cả tiếng ve kêu râm ran kia nữa cũng trở thành óng vàng ra. Đây là một bức tranh sơn mài được vẽ lên bằng hoài niệm, nên lung linh ánh sáng, màu sắc và rộn ràng âm thanh. Tố Hữu ko chỉ có đặc tài trong việc mô tả vẻ đẹp riêng của từng mùa, nhưng còn có tài trong việc mô tả sự vận động thay đổi của thời kì và cảnh vật. Chỉ trong một câu thơ trên nhưng ta thấy được cả thời kì luân chuyển sống động: tiếng ve kêu báo hiệu mùa hè tới và cây phách ngả sang màu vàng rực rỡ. Đây chính là một bộc lộ rực rỡ của tính dân tộc.

Hiện lên trong cái tự nhiên óng vàng và rộn ràng đấy, là hình ảnh cô gái áo chàm cần mẫn đi hái búp măng rừng cung ứng cho quân nhân kháng chiến: “Nhớ cô em gái hái măng một mình”. Hái măng một mình nhưng ko gợi lên ấn tượng về sự độc thân, hiu hắt như bóng vía của người sơn nữ trong thơ xưa; trái lại rất trữ tình, thơ mộng, thân thiện thân yêu tha thiết. Hình ảnh thơ cũng gợi lên được vẻ đẹp chịu thương chịu khó chịu thương của cô gái. Đằng sau đó, ẩn chứa biết bao niềm thông cảm, trân trọng của tác giả.

Thu sang, quang cảnh núi rừng chiến khu như được tắm trong ánh trăng xanh huyền ảo lung linh dịu mát:

“Rừng thu trăng rọi hòa bình
Nhớ người nào tiếng hát ân tình thủy chung”

Ko gian rộng lớn tràn trề ánh trăng, đó là ánh trăng của tự do, của hòa bình dọi sáng thú vui lên từng núi rừng, từng bản làng Việt Bắc. Ta cũng từng biết tới mùa thu đầy ánh trăng trong thơ của Bác lúc còn ở chiến khu:

“Trăng vào cửa sổ đòi thơ
Việc quân đang bận xin chờ hôm sau
Chuông lầu chợt tỉnh giấc thu
Đấy tin thắng trận liên khu báo về”

Ở đây ko có tiếng chuông báo thắng trận nhưng lại vang lên tiếng hát. Đó là tiếng hát trong trẻo của đồng bào dân tộc, là tiếng hát nhắc nhở thủy chung ân tình. Đây cũng chính là tiếng hát của Việt Bắc của núi rừng của tình cảm mười lăm năm gắn bó thiết tha mặn nồng.

Vâng! Bức tranh mùa thu Việt Bắc đã làm hoàn chỉnh bức tranh tuyệt mỹ của núi rừng và khép lại đoạn thơ bằng tiếng hát “ân tình thủy chung” gợi cho người về và cả người đọc những rung động sâu xa của tình yêu quê hương quốc gia.

Với những nét chấm phá đơn sơ giản dị, vừa cổ điển vừa hiện đại, đoạn thơ trên của Tố Hữu đã làm nổi trội được bức tranh cảnh và người qua bốn mùa của chiến khu Việt Bắc. Cảnh và người hòa hợp với nhau tô điểm cho nhau, làm cho bức tranh trở thành thân thiện thân quen, sống động và có hồn hơn. Tất cả đã tan chảy thành nỗi nhớ nhung quyến luyến thiết tha trong tâm hồn người cán bộ về xuôi.

——————HẾT———————

Tìm hiểu cụ thể nội dung phần Suy nghĩ lúc đọc đoạn thơ sau đây của Tố Hữu: “Nếu là con chim, là chiếc lá … đâu chỉ nhận riêng mình” để học tốt môn Ngữ Văn 12 hơn.

Kế bên nội dung đã học, các em cần sẵn sàng bài học sắp tới với phần Nghị luận xã hội về tình bạn để nắm vững những tri thức Ngữ Văn 12 của mình.

Đăng bởi: https://chinphu.vn/

Phân mục: Giáo Dục

[rule_{ruleNumber}]

#Bức #tranh #tứ #bình #trong #bài #Việt #Bắc #Tố #Hữu

[rule_3_plain]

#Bức #tranh #tứ #bình #trong #bài #Việt #Bắc #Tố #Hữu

[rule_1_plain]

#Bức #tranh #tứ #bình #trong #bài #Việt #Bắc #Tố #Hữu

[rule_2_plain]

#Bức #tranh #tứ #bình #trong #bài #Việt #Bắc #Tố #Hữu

[rule_2_plain]

#Bức #tranh #tứ #bình #trong #bài #Việt #Bắc #Tố #Hữu

[rule_3_plain]

#Bức #tranh #tứ #bình #trong #bài #Việt #Bắc #Tố #Hữu

[rule_1_plain]

Nguồn:chinphu.vn
Phân mục: Tin tức

#Bức #tranh #tứ #bình #trong #bài #Việt #Bắc #Tố #Hữu

Related Articles

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Back to top button