Tin Tức

Phân tích bài thơ Vội vàng của Xuân Diệu

Có phải bạn đang tìm kiếm chủ đề về => Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu phải ko?Nếu đúng tương tự thì mời bạn xem nó ngay tại đây. Xem thêm các bài viết hay khác tại đây => Tin tức

Cùng https://chinphu.vn/ tìm hiểu một số bài văn mẫu: Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu.

Dàn Ý Phân Tích Bài Thơ Vội Vàng Của Xuân Diệu

Mở bài: – Giới thiệu tác giả, tác phẩm.

Thân bài: Cái tôi trữ tình đầy mới mẻ:

Cái tôi trữ tình đầy mới mẻ:

– Muốn “tắt nắng”, “buộc gió” để lưu giữ lại những vẻ đẹp bình dị đang diễn ra ở cuộc đời.

– Cái tôi táo tợn, mạnh mẽ, muốn thay đổi cả quy luật của tạo hóa để lưu giữ vẻ đẹp của trần thế.

=> Trình bày tấm lòng yêu tha thiết của Xuân Diệu đối với cuộc sống, với tự nhiên mùa xuân, nhưng sâu xa là sự tiếc nuối, sợ hãi bản thân ko so kịp với bước chân của tạo hóa…

Bài Văn Mẫu Phân Tích Bài Thơ Vội Vàng Của Xuân Diệu

1. Phân tích bài thơ vội vã của Xuân Diệu, mẫu số 1

Trong phong trào thơ Mới, ngoài cái kỳ dị kín đáo nhiều đau thương của Hàn Mặc Tử, sự quê mùa chất phác của Nguyễn Bính, nỗi buồn mênh mang, u ám của Huy Cận thì Xuân Diệu đã nổi lên như một hiện tượng lạ mắt, đầy mới lạ và nhiều sức quyến rũ. Ông đã mang tới cho cả thi đàn một luồng gió mới, trẻ trung, yêu đời, nồng nhiệt và đắm say, như một kẻ si tình đang vội vã khỏa lấp đi những nỗi trống rỗng, thiếu vắng trong lòng, một kẻ “tham lam” tận hưởng những màu sắc, hương vị phổ biến giữa cuộc đời. Đọc thơ Xuân Diệu người nào chê thì phê phán tới bỏ, người đã thích thì ca tụng hết lời, và những người thích thú đấy lại đa số là những người trẻ, dạt dào sức sống. Vội vã là một trong những tứ thơ nổi trội và xuất sắc nhất của Xuân Diệu lúc trình bày được hồ hết phong cách sáng tác cũng như những quan niệm sống, những triết lý nhân sinh thâm thúy của tác giả.

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi”

Trong bốn câu thơ trước hết Xuân Diệu đã bộc lộ cái tôi tư nhân của mình một cách rõ rệt và rực rỡ bởi những ước muốn kỳ lạ có phần hoang đường và nông nổi lúc tác giả muốn “tắt nắng”, “buộc gió” những sự việc tưởng nghe đâu xa vời và ko thể xảy ra. Đằng sau suy nghĩ táo tợn đấy là một tình yêu tha thiết với cuộc đời, vì yêu nên người thi sĩ luyến tiếc tất cả vẻ đẹp bình dị đang diễn ra ở cuộc đời này. Đối với Xuân Diệu màu nắng chói chang của mùa hạ hay nhàn nhạt của mùa thu đều thực đẹp và thực quý giá, nhưng bản thân Xuân Diệu muốn thứ nắng ấm áp đấy mãi được tồn tại để chiêm ngưỡng, tận hưởng.

Bạn đang xem: Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu

Thi sĩ muốn “buộc gió” là bởi vào mùa xuân trăm hoa đua nở, hương sắc ngát hương, buộc gió để hương thơm của hoa lá, cây cối ko bị phai nhạt, hư vô trong ko gian. Có thể nói rằng cái tôi của Xuân Diệu được trình bày một cách vô cùng lạ mắt vừa thơ ngây, khát khao sở hữu như một đứa trẻ hồn nhiên lại cũng vừa táo tợn, mạnh mẽ lúc muốn thay đổi cả tạo hóa. Tất cả những điều đấy đều trình bày tấm lòng yêu tha thiết của Xuân Diệu đối với cuộc sống, với tự nhiên mùa xuân, nhưng sâu xa là sự tiếc nuối, sợ hãi bản thân ko so kịp với bước chân của tạo hóa, ko thể tận hứng nhưng tận hưởng hết tất thảy những điều bình dị trong cuộc đời vốn còn nhiều tươi đẹp này.

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật
Này đây hoa của đồng nội xanh rì
Này đây lá của cành tơ phơ phất
Của yến oanh này đây khúc tình si
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi
Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cửa
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”

Chính từ nhận thức mới mẻ rằng vẻ đẹp thực sự chính là xuất phát từ những điều bình dị, giản đơn xung quanh cuộc sống thường nhật chứ ko phải ở một chốn bồng lai tiên giới nào xa xôi. Xuân Diệu đã vẽ ra một bức tranh tự nhiên mùa xuân thực sinh động và quyến rũ, bộc lộ rõ tình cảm nồng nàn, đắm say của ông đối với mùa xuân, tình yêu và tuổi xanh. Xuân Diệu được mệnh danh là ông hoàng thơ tình bởi từng vần thơ của ông dù vui hay buồn vẫn luôn rất tình tứ, lãng mạn. Ở Vội vã cũng thế,  trong lúc sôi nổi, đắm say và tâm huyết nhất lúc nhìn về cảnh sắc mùa xuân, ánh mắt của người nghệ sĩ cũng tràn trề tình yêu, niềm hạnh phúc đã đầy. Điều đó trình bày rõ trong từng câu thơ lúc ở bức tranh tự nhiên hầu như mọi cảnh vật đều có đôi có cặp, lãng mạn và tình tứ, ong bướm thì ngọt ngào đắm say tuần tháng mật. Hoa trong đồng nội xanh rì thực hòa hợp viên mãn, lá với cành tơ cũng thướt tha đưa đón, và khúc tình si của cặp yến oanh lại càng làm cho quang cảnh mùa xuân thêm phần rộn ràng tươi đẹp.

Đặc trưng ở câu thơ “Và này đây ánh sáng chớp hàng mi” lại càng làm cho bức tranh mùa xuân thêm phần lãng mạn, trong trẻo và ấm áp tình người. Hình ảnh hàng mi ánh lên màu nắng sớm là một hình ảnh đẹp và lãng mạn, lúc Xuân Diệu đã khôn khéo để con người xuất hiện và hòa nhập với tự nhiên, yêu tự nhiên một cách rất đỗi dịu dàng, đó có thể là một nàng thơ trẻ tuổi dạo bước trong khu vườn, cả người phủ một màu nắng nhàn nhạt, nhưng hàng mi cong vút lại dễ nhìn hơn cả. Đó cũng có thể là bóng vía người nghệ sĩ đang bận tận hưởng mùa xuân, trong cảm giác mơ mòng, đôi mắt khép hờ hững khiến nắng ánh lên hàng mi. Chung quy lại dù hiểu theo cách nào Xuân Diệu cũng đã rất thành công lúc mang lại cho người đọc một bức tranh tự nhiên thực hài hòa, tràn đầy sức sống, cả sức sống của tự nhiên lẫn sức sống của con người. Càng bộc lộ được tấm lòng yêu mùa xuân, yêu tự nhiên tha thiết của tác giả.

Tới câu thơ cuối cùng triết lý nhân sinh thâm thúy của Xuân Diệu được bộc lộ một các tinh tế rằng “Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cửa”, tương tự đối với tác giả một ngày được sống, được tỉnh giấc chính là một thú vui lớn, tựa như thần, như thánh ngự trước cửa. Và Xuân Diệu, bản thân ông chỉ mong mỗi ngày được sống hạnh phúc, được tận hưởng cuộc sống bình dị êm đềm, được sống giữa tự nhiên xuân sắc, đó đã là điều hạnh phúc quá đỗi lớn lao, chứ chẳng mong cầu tìm bình yên, vui sướng giữa chốn bồng lai tiên giới, xa vắng nhân thế. Từ đó cũng thấy được quan niệm sống thực tiễn, đơn giản, ko mưu cầu những thứ cao xa, ngoài tầm với, nhưng trái lại Xuân Diệu hết sức trân trọng cuộc sống trước mắt, trân trọng từng phút chốc tuổi xanh phút chốc được sống trên trần gian.

Câu thơ “Tháng Giêng ngon như một cặp môi gần” là sự chuyển đổi xúc cảm mạnh mẽ và thú vị, xưa nay người ta vẫn tận hưởng cảnh sắc tự nhiên bằng thính giác, xúc giác, thị giác, thì tới Xuân Diệu ông còn tận hưởng mùa xuân bằng cả vị giác. Vì quá đỗi thích thú, quá đỗi khát khao vẻ đẹp của mùa xuân nhưng ông vừa thấy nó ngon ngọt, vừa muốn được tận hưởng được “hôn” vào mùa xuân. Đang trên đà xúc cảm thăng hoa tột bậc của sự sung sướng hạnh phúc, đột nhiên tâm trạng của thi sĩ chùng lại:

 “Tôi sung sướng nhưng vội vã một nửa
Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân”

 Xuân Diệu đang mơ mòng trong bức tranh tự nhiên mùa xuân đậm sắc hương vị, thế nhưng giữa cái sung sướng đấy thi sĩ tự dưng ngừng lại vội vã nuối tiếc mùa xuân ngay chính giữa mùa xuân. Quả thực đó là một cách nghĩ vô cùng kỳ lạ và khó hiểu, thế nhưng chính cái sự ưu lo, tiếc nuối lạ lùng đấy lại là cụ thể cho thấy tấm lòng khát khao, trân trọng mùa xuân và tuổi xanh của Xuân Diệu nó tha thiết, sâu đậm hơn bao giờ hết. Đồng thời cũng là cánh cửa để ở ra những triết lý nhân sinh mới nhưng tác giả muốn truyền đạt.

“Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,
Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,
Nhưng mà xuân hết, tức là tôi cũng mất.
Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian,
Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,
Nếu tới nữa ko phải rằng gặp lại.
Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời;”

Xuân Diệu hiểu và nắm rõ được quy luật ko thể thay đổi của tạo hóa “Xuân đang tới tức là xuân đang qua/Xuân còn non tức là xuân sẽ già”, thời kì thấm thoắt thoi đưa, năm này qua tháng nọ, cứ lặng lẽ trôi đi nhưng ko vì một người nào nhưng ngừng lại. Cùng với bước đi của tạo hóa tuổi xuân của con người cũng theo đó nhưng tàn phai, héo úa dần theo năm tháng, ko một người nào có thể chống lại bước đi của thời kì, cũng ko thể sống mãi cùng năm tháng, tuổi xanh qua đi, tuổi già ập tới, con người chẳng người nào thoát khỏi một vòng sinh lão bệnh tử. Tác giả nghĩ tới mùa xuân qua đi rồi xuân lại về, một vòng tuần hoàn lặp lại mãi mãi, thế nhưng còn bản thân ông lại chỉ có một cuộc đời, một tuổi xuân duy nhất. Chính lẽ đấy Xuân Diệu đâm ra tiếc nuối và hờn giận “Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật/Ko cho dài thời trẻ của nhân gian”. Tác giả yêu cuộc sống, khát khao mùa xuân và tuổi xanh tới độ hờn dỗi, than trách cả tạo hóa, thậm chí muốn ông trời cho mình thêm một thời thanh xuân tươi đẹp. Đấy rồi Xuân Diệu càng trở thành buồn phiền, u ám trong những vần thơ chứa đựng đầy nỗi tiếc nuối:

 “Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn
Nếu tới nữa ko phải rằng gặp lại
Còn trời đất nhưng chẳng còn tôi mãi
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời”,

Tác giả ý thức được sự ngắn ngủi của đời người, của cuộc sống thế nên đối với ông việc tạo hóa tuần hoàn cũng chẳng có nghĩa lý gì lúc cuộc đời chỉ có một, không thể lặp lại lần nữa. Đồng thời cũng trình bày được phong cách, cái tôi ngông cuồng, dám vượt lên để đứng ngang hàng cùng vũ trụ, đề cao bản ngã, lúc nhận định rằng còn trời đất nhưng đã ko còn bản thân mãi mãi, trình bày sự mất mát sánh ngang với trời đất. Chính lẽ đấy, Xuân Diệu ko kìm lòng được nhưng tiếc cả đất trời, tiếc nuối hết tất thảy những gì đang diễn ra xung quanh cuộc sống. Cái tấm lòng vừa rộng lớn, vừa tham lam tiếc nuối của Xuân Diệu thật đáng yêu và cũng thật thâm thúy, lúc đã mở ra trong lòng độc giả những quy luật tuần hoàn tàn nhẫn của tạo hóa, khiến chúng ta nhận thức được sự quý giá của tuổi xanh, tạo động lực để con người ta sống có ý nghĩa hơn, tránh để lại nhiều tiếc nuối trong cuộc đời. Và bản thân Xuân Diệu cũng chính là người mạnh mẽ tìm ra giải pháp cho bản thân lúc sớm trông thấy những quy luật của thời kì, ông vội vã lao vào sống, lao vào tận hưởng tới gấp đôi, gấp ba lần, như một kẻ đói đứng trước rừng cao lương mỹ vị.

“Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm,
Ta muốn ôm
Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn;
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và nước non, và cây, và cỏ rạng,
Cho ngà ngà mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng
Cho no nê thanh sắc của thời tươi;
– Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”

Câu thơ “Mau đi thôi/Mùa chưa ngả chiều hôm” chính là lời tự thúc giục, động viên bản thân, cũng như nhiều thế hệ trẻ phải nhanh bước chân chạy đua với thời kì nhưng tận hưởng của sống, tận hưởng những cảnh đẹp, ý vui ngay chính tại nhân gian này chứ ko phải ở một nơi nào đó xa xăm. Tấm lòng khát khao, rộn rực của người nghệ sĩ như “muốn ôm cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn”, dành trọn hết tất cả những gì xanh tươi, trẻ trung trong vũ trụ, muốn được bay bổng cùng với “mây đưa, gió lượn”, muốn được đã đầy say đắm trong tình yêu và mật ngọt của tuổi xanh. Tất cả những điều tuyệt vời đấy Xuân Diệu chỉ muốn gộp, muốn “thâu” hết lại trong một “cái hôn nhiều” đắm say, mơ mòng và thâm thúy.

Lòng người nghệ sĩ chỉ muốn tận hưởng càng nhiều, nhiều hơn nữa, với ông bao nhiêu cái xinh đẹp của thời tươi cũng là chẳng đủ, ông muốn sống hai ba lần chỉ trong một đời người. Thế nên cái vận tốc, cái vội vã, những cái nhưng ông muốn tận hưởng, muốn ôm trọn cũng gấp tới vài ba lần. Nếu có điều quở trách người ta chỉ dám quở: Xuân Diệu sao tham sống quá, tham tận hưởng cái cuộc đời vốn bình dị này quá nhưng đâu biết rằng đối với ông những thứ cây cối, ánh sáng của thế gian này lại chính là thứ quý giá và tươi đẹp nhất trên đời. Có vậy mới thấy Xuân Diệu trong thơ dường như muốn tận hưởng mãi, ko có điểm ngừng, thế nhưng ông lại cũng là người sáng suốt lúc biết thế nào là hạnh phúc, biết đủ và biết tìm kiếm vẻ đẹp cuộc sống ở nơi nhân gian trần thế, chứ  chẳng hão huyền tịm tận chín tầng mây như nhiều văn nhân, nghĩa sĩ xưa.

Câu thơ cuối bài “Hỡi xuân hồng! Ta muốn cắn vào ngươi!” là một câu thơ giàu xúc cảm và rất tình tứ, trình bày được cái lãng mạn vừa phóng khoáng vừa ngông cuồng, cũng như tình yêu mãnh liệt của Xuân Diệu đối với mùa xuân. Đối với ông chỉ cảm nhận, mắt thấy tai nghe còn chưa đủ, nhưng người còn muốn được cắn thử, nếm thử cái hương sắc tuyệt vời của mùa xuân, được tận hưởng một cách trọn vẹn nhất thì mới nguôi ngoai những nỗi tiếc nuối, hoang mang trong lòng, mới lấy lại được sự thăng bằng trong những xúc cảm bâng khuâng vì sợ tuổi xuân trôi đi mất.

Vội vã của Xuân  Diệu là một bài thơ rất mới, mới về cả cách nhìn nhận, quan niệm thẩm mỹ, cho tới cách truyền tải xúc cảm, triết lý nhân sinh, tất cả đều được tác giả trình bày một cách tinh tế, cũng vừa lạ mắt với lối thơ tự do, thiên hướng lãng mạn kiểu Pháp, cùng với hệ thống từ ngữ phong phú giàu sức gợi. Tác phẩm ko chỉ bộc lộ những quan niệm mới mẻ về mùa xuân, tình yêu và tuổi xanh, nhưng còn mang tới cho người đọc cách nhìn nhận về cuộc sống, về việc tìm kiếm hạnh phúc, cũng như cách trân trọng và sống một cuộc đời có ý nghĩa, để tuổi xuân ko bị lãng phí trong nhiều tiếc nuối.

—————–HẾT BÀI 1—————

2. Phân tích bài thơ vội vã của Xuân Diệu, mẫu số 2

Trong phong trào Thơ mới, Xuân Diệu ko phải là thi sĩ tiền phong trước hết, tuy nhiên lúc vừa mới xuất hiện trên diễn đàn thơ ca, với những sáng tác đỉnh cao mang sở thích riêng lạ mắt, ông được mệnh danh là “thi sĩ mới nhất”. Tác phẩm “Vội vã” được in trong tập “Thơ thơ” (1938) đã trình bày thành công tiếng lòng yêu đời và khát khao sống mãnh liệt và ý kiến sống tích cực, hiện đại của thi sĩ Xuân Diệu, đồng thời là sự liên kết giữa xúc cảm và triết lí, cùng những thông minh lạ mắt về nghệ thuật.

Ngay từ đầu tác phẩm, tác giả đã trình bày khát vọng níu giữ vẻ đẹp, hương sắc cuộc đời:

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất;
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi.”

Trong bốn câu thơ ngũ ngôn trước hết, bằng giải pháp điệp ngữ “tôi muốn” liên kết với điệp cấu trúc câu ở câu thơ thứ nhất và câu thơ thứ ba, tác giả đã nhấn mạnh chủ thể của hàng động và khát vọng mạnh mẽ, in đậm cái tôi tư nhân. Và chủ thể trữ tình cũng trình bày rõ ước muốn hướng về nhân vật thông qua những hình ảnh lạ mắt như “tắt nắng”, “buộc gió”, cho thấy ước muốn táo tợn của người thi sĩ để “màu đừng nhạt, hương đừng bay”. Điệp ngữ “cho, đừng” cùng điệp cấu trúc câu ở câu thơ thứ 2, 4 đã trình bày mục tiêu xinh xắn của thi sĩ là trân trọng, níu giữ vẻ đẹp, hương sắc của cuộc đời. Tương tự, qua bốn câu thơ trước hết, chúng ta có thể thấy được ước muốn lãng mạn của một thi sĩ với tâm hồn yêu đời, yêu cuộc sống sôi nổi, tha thiết.

Ở đoạn thơ tiếp theo, tác giả đã tái tạo bức tranh cuộc sống thực tại đẹp như thiên đường trên mặt đất:

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật;
Này đây hoa của đồng nội xanh rì;
Này đây lá của cành tơ phơ phất;
Của yến oanh này đây khúc tình si.
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi;
Mỗi sáng sớm, thần vui hằng gõ cửa;
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần;
Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa:
Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.”

Điệp khúc “Này đây” xuất hiện trở đi trở lại trong các dòng thơ ở những vị trí không giống nhau,, mang tới âm hưởng vui tươi, rộn ràng, nô nức cho đoạn thơ. Điệp khúc này gắn liền với hệ thống ngôn từ, hình ảnh gợi hình, gợi thông cảm qua giải pháp liệt kê về rất nhiều hình ảnh đẹp về cảnh sắc tự nhiên: “hoa của đồng nội”, “lá của cành tơ”, “yến oanh… khúc tình si”, “ánh sáng… chớp hàng mi”, “buổi sớm… thần Vui hằng gõ cửa”. Tương tự, tác giả đã cảm nhận cuộc đời bằng con mắt của chính mình, đó là đôi mắt của sự trẻ trung, “xanh non”, “biếc rờn”.

Những bài phân tích bài thơ vội vã của Xuân Diệu hay nhất

Mọi cảnh sắc tự nhiên qua thơ Xuân Diệu đều tràn trề sức sống Bằng nghệ thuật ẩn dụ chuyển đổi cảm giác, tác giả đã trình bày sự cảm nhận tinh tế về sự ngọt ngào của dòng thời kì: “tuần tháng mật”. Mỗi một ngày mới đối với Xuân Diệu là “thần Vui gõ cửa” – vị thần mang lại bình yên, trình bày thú vui và trân trọng cuộc sống. Thông qua giải pháp nhân hóa, tác giả đã tái tạo bức tranh vạn vật với trạng thái căng tràn sức sống. Đặc trưng, qua sự cảm nhận lạ mắt, tác giả đã thông minh hình ảnh: “Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”. Qua việc sử dụng giải pháp so sánh, mùa xuân đã hiện lên với vẻ đẹp tươi mới, gợi cảm và quyến rũ. Sức quyến rũ của mùa xuân vốn vô hình, trừu tượng nhưng đã được tác giả Xuân Diệu hữu hình bằng cảm giác rất thật, rất cụ thể: “ngon” và hình ảnh so sánh “cặp  môi gần”. Nghệ thuật chuyển đổi cảm giác đã trình bày thi sĩ đã cảm nhận cuộc sống bằng tất cả các giác quan, cho thấy tình yêu và sự giao cảm mãnh liệt của thi sĩ đối với cuộc đời. Câu thơ còn trình bày quan niệm thẩm mĩ mới mẻ của thi sĩ Xuân Diệu.

Trong nền văn học trung đại, tự nhiên được lấy làm chuẩn mực cao nhất của cái đẹp, đó là “Mây, gió, trăng, hoa, tuyết, núi, sông”. Bởi vậy, con người luôn được khắc họa, so sánh với vẻ đẹp của tự nhiên. Đối với thi sĩ Xuân Diệu, con người là chuẩn mực của cái đẹp: “Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”. Tương tự, qua bức tranh tự nhiên tươi đẹp về cuộc sống thực tại trên trần thế, cảnh sắc vạn vật đã hiện lên với vẻ đẹp viên mãn, tràn đầy sức sống, trình bày sự tình tứ, giao hòa, vấn vít. Bức tranh tự nhiên đã trình bày cái nhìn qua đôi mắt “xanh non, biếc rờn” về cuộc sống nơi trần thế. Đó là ánh mắt trẻ trung, ngỡ ngàng như lần đầu nhìn thấy toàn cầu, cho thấy quan niệm thiên đường ở ngay cuộc sống trần thế, phản chiếu niềm say đắm, tình yêu đối với cuộc đời của thi sĩ Xuân Diệu. Đang đắm say với cảnh sống xinh xắn, thi sĩ đột ngột tiếc nuối:

Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa:
Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.”

Dấu chấm câu ở giữa dòng đã ngắt câu thơ thành hai câu ngắn như một bản lề khép mở hai tâm trạng. Nhà  thơ vừa sung sướng trước cảnh sắc quyến rũ của tự nhiên đã lại vội vã trước sự trôi chảy của thời kì. Chính vừa vậy, thi sĩ đã lựa chọn phương cách sống chạy đua với thời kì: tiếc nuối  mùa xuân dù mùa hạ chưa tới. Người ta thường tiếc nuối những gì đã mất, đã qua, còn Xuân Diệu tiếc nuối cả những gì đang có, trình bày thái độ trân quý từng phút giây đối với thực tại đang diễn ra.

Vẻ đẹp nơi trần thế được khơi nguồn với tình yêu thiết tha với cuộc đời, nhưng đồng thời cũng đánh thức trong lòng thi sĩ những tiếc nuối, lo lắng. Bởi thi sĩ trông thấy thời kì có thể làm phai tàn tất cả, cả sự sống và cái đẹp:

“Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,
Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,
Nhưng mà xuân hết, tức là tôi cũng mất.
Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian,
Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,
Nếu tới nữa ko phải rằng gặp lại.
Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời”

Trong đoạn thơ, tác giả đã sử dụng triệt để, hiệu quả giải pháp nghệ thuật đối lập: “xuân đương tới – xuân đương qua”, “xuân còn non – xuân sẽ già”, “lòng tôi rộng – lượng trời cứ chật”, “còn trời đất – chẳng còn tôi mãi”. Sự tương phản trở đi trở lại trong các dòng thơ liên kết những liên từ “tức là”, “nói làm chi”, “nhưng” để lí giải đã mang lại giọng điệu sôi nổi, nhịp thơ tranh luận. Tất cả đã trình bày triết lí nhân sinh về dòng thời kì trôi nhanh, một đi ko trở lại. Thi sĩ ko chỉ nhạy cảm với thời kì nhưng còn ý thức thâm thúy về cái tôi tư nhân. Dưới ngòi bút của thi sĩ, con người tư nhân càng trở thành mỏng manh, nhỏ nhoi và dễ dàng tan biến, tư nhân càng khát khao sống mãnh liệt, lại càng ko thể vượt qua được quy luật nghiệt ngã của tự nhiên. Với triết lí nhân sinh đó, Xuân Diệu đã ngầm khẳng định: Tuổi xuân con người ngắn ngủi, chỉ có một lần và trở thành vô giá. Đây là ý kiến đối lập với quan niệm thời kì là tuần hoàn, bình ổn trong hệ hình văn hóa trung đại. Xuất phát từ ý thức về thời kì của dòng chảy hiện đại, thi sĩ trông thấy mùa xuân có thể trở lại, nhưng tuổi xuân của con người thì “một đi ko trở lại”. Thi sĩ cũng đau xót trông thấy vũ trụ là vĩnh hằng nhưng “cái tôi” thì hữu hạn và là duy nhất.

Ở bảy câu thơ tiếp theo của đoạn thơ thứ ba, tác giả đã trình bày sự cảm nhận lạ mắt về thời kì:

“Mùi tháng, năm đều rớm vị chia phôi,
Khắp sông, núi vẫn than thầm tiễn biệt…
Cơn gió xinh thì thào trong lá biếc,
Phải chăng hờn vì nỗi phải bay đi?
Chim rộn ràng bỗng đứt tiếng reo thi,
Phải chăng sợ độ phai tàn sắp sửa?
Chẳng bao giờ, ôi! Chẳng bao giờ nữa…”

Bằng cảm nhận tinh tế, tác giả một lần nữa tạo nên hình ảnh lạ mắt thông qua giải pháp ẩn dụ chuyển đổi cảm giác. Thi sĩ cảm nhận thời kì bằng nhiều giác quan: khứu giác – “mùi tháng năm”, thị giác và vị giác – “rớm vị chia phôi”. Thi sĩ ko chỉ cảm thu được mùi thời kì nhưng còn thấy được vị chia phôi của thời kì. Câu thơ đã cho thấy cảm nhận tinh tế của tác giả qua sự giao thoa giữa các giác quan. Cùng với sự cảm nhận về thời kì là sự ý thức về ko gian: “Khắp sông, núi vẫn than thầm tiễn biệt…”. Giải pháp tu từ nhân hóa và câu hỏi tu từ đã giúp thi sĩ khắc họa sự phai tàn, chia phôi của mỗi sự vật: “con gió xinh thì thào”, “hờn vì nỗi phải bay đi”, “chim đứt tiếng reo thi” vì “sợ độ phai tàn”. Ko gian tràn trề lời than của vạn vật vì chia phôi, phai tàn giữa các sự vật và trong từng tạo vật. Tác giác đã mở rộng mọi giác quan để cảm nhận những trạng thái tinh xảo mơ hồ của cảnh vật. Đứng trước sự phôi pha, phai tàn của cảnh vật, giọng điệu thơ đã thể tâm trạng hẫng hụt, tiếc nuối, đầy tiếc nuối của thi sĩ: “Chẳng bao giờ, ôi! Chẳng bao giờ nữa…”. Câu cảm thán liên kết cách ngắt nhịp 3/1/4 lạ mắt vừa trình bày tâm trạng tiếc nuối, xót xa vừa trình bày sự vội vã, hối thúc. Điều này xuất phát từ sự tự ý thức sâu xa về trị giá của sự sống cá thể đang phai tàn trong dòng chảy thời kì. Và đây chính là cơ sở sâu xa của triết lí sống vội vã:

“Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm,

Ta muốn ôm
Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn;
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và nước non, và cây, và cỏ rạng,
Cho ngà ngà mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng
Cho no nê thanh sắc của thời tươi;

– Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”

Với thi sĩ Xuân Diệu, sống vội vã trước hết là sống với vận tốc phi thường, chạy đua với thời kì, đón trước thời kì: Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm. Câu trúc câu cầu khiến như lời thúc giục, thôi thúc mọi người sống lập cập, cuống quýt. Sống vội vã còn là sống thâm thúy, mãnh liệt. Điệp khúc “Ta muốn”: khát khao mạnh mẽ của thi sĩ cùng sự khơi gợi tình yêu cuộc sống của mọi người. Thi sĩ đã sử dụng hệ thống động từ ngày càng mạnh: “ôm”, “riết”, “say”, “thâu”, “cắn”, trình bày sự cảm nhận cuộc sống bằng cả tâm hồn, bản thể, nhấn mạnh triết lí sống thâm thúy, mãnh liệt, hết mình. Đi kèm với các động từ là những danh từ chỉ vẻ đẹp thanh tân, tính từ chỉ xuân sắc: “sự sống… mơn mởn”, “mây đưa”, “gió lượn”, “cánh bướm”, “tình yêu”, “nước non”, “cây”, “cỏ rạng”, “thanh tân”, “thời tươi”, “xuân hồng”: tái tạo một toàn cầu tươi đẹp, tình tứ. Đồng thời, các động từ chỉ trạng thái tăng tiến: “ngà ngà”, “đã đầy”, “no nê” đã trình bày xúc cảm say mê, nồng nàn, cuồng nhiệt. Nhịp thơ nhanh, lập cập, gấp gáp phản chiếu tình yêu đời sôi nổi trào dâng của thi sĩ. Đoạn thơ như tái tạo nhịp đập con tim, hơi thở của thi nhân đang gấp gấp, lập cập để yêu, để say, để thiết tha với cuộc đời. Có nhẽ, với Xuân Diệu, sống vội vã chính là cách biến cuộc đời vốn hữu hạn trở thành vô hạn, giống  như thi sĩ từng tâm niệm:

“Thà một phút huy hoàng rồi chợt tối
Còn hơn le lói suốt trăm năm”

Tất cả tình yêu đời và khát vọng sống đã được dâng tụ ở câu thơ cuối cùng: “- Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”. Hình ảnh ẩn dụ “xuân hồng” gợi một cuộc sống đầy quyến rũ, mời gọi, tình tứ như người thiếu nữ giữa tuổi thanh xuân. Động từ “cắn” trình bày khát vọng tận hưởng, chiếm lĩnh mọi vẻ đẹp của hương sắc cuộc đời. Đó là khát vọng mới mẻ chưa từng thấy trong nền văn học trung đại.

Bài thơ đã mang lại ý kiến sống hiện đại, tích cực. Đó là triết lí sống vội vã, sống trọn vẹn từng phút chốc và sống hết mình. Bài thơ có sự liên kết thuần thục giữa xúc cảm và lí trí. Với những bài thơ kết đọng biết bao tinh hoa, Xuân Diệu xứng đáng là thi sĩ “mới nhất trong các thi sĩ mới”.

3. Bài văn phân tích bài thơ vội vã của Xuân Diệu, mẫu số 3

Phong trào thơ mới xuất hiện vào thời đoạn những năm 1932-1941, dù chỉ kéo dài chưa tới một thập kỷ thế nhưng nó đã trở thành khoảng thời kì vàng kim, nâng bước một loạt các thi sĩ trẻ tuổi tài năng, với những bài thơ rực rỡ cả về thể loại, lẫn đề tài. Một trong số đó nổi trội nhất phải kể tới Xuân Diệu, người được xem là “thi sĩ mới nhất trong các thi sĩ mới” bởi giọng thơ thiết tha, rộn rực. Ông có một niềm say mê đặc thù với tình yêu, bao gồm cả tình yêu con người, tình yêu tự nhiên và cuộc sống, đồng thời cũng có chấp niệm thâm thúy với mùa xuân và tuổi xanh. Vội vã là một trong những bài thơ hay nhất của Xuân Diệu, đây cũng là tác phẩm trình bày được tình yêu cuộc sống, sự nhạy cảm trong tâm hồn và những ý kiến của Xuân Diệu về mùa xuân, tuổi xanh và tình yêu.

Vội vã (1938) được in trong tập Thơ thơ, tác phẩm như một khu vườn rực rỡ tràn đầy hương sắc, ngát hương hương thơm của hoa cỏ, tràn trề sự sống, là bản giao hưởng nhiều âm sắc, trình bày đầy đủ mọi cung bậc xúc cảm từ vui tươi, e ấp, tới nồng nàn, đắm say trong tình yêu của Xuân Diệu. Có thể nói rằng Vội vã chính là tình yêu tha thiết của tác giả dành cho cuộc đời, qua đó trình bày những xúc cảm rất mới, rất lạ, xúc cảm tới từ “một nguồn sống rào rạt chưa từng thấy ở chốn nước non lặng lẽ này”.

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi”

Trong khổ thơ trước hết tác giả đã bộc lộ khát khao mạnh mẽ, cháy bỏng qua các điệp từ “Tôi muốn…”, mang tới nhịp thơ dồn dập, vội vã. Thi sĩ muốn “tắt nắng”, “buộc gió” để níu giữ hương sắc cho cuộc đời, đó là khát khao mãnh liệt, đầy táo tợn. Xuân Diệu muốn nắm giữ lại tất cả những gì tươi đẹp nhất của tự nhiên, đấy là ánh nắng mùa xuân dịu dàng ấm áp, hương hoa nồng nàn, đắm say phả trong gió. Qua mong muốn đầy lạ lùng đấy ta thấy rõ được cái tôi trữ tình đặc thù của người thi sĩ, trước hết là cái “tôi” đầy ngông cuồng, táo tợn, dám đứng lên thử thách cả tạo hóa, chống lại bước đi của vũ trụ để giữ lại những cái đẹp nhưng bản thân khát khao. Đó cũng chính cái “tôi” hồn nhiên, trong sáng, ngang bướng lúc đứng trước những điều nhưng mình mến thương, trân trọng.

Tổng hòa hai yếu tố đấy đã tạo nên một hồn thơ Xuân Diệu rất riêng, rất ấn tượng, khiến độc giả lại càng cảm nhận rõ hơn tấm lòng yêu cái đẹp, cái tuyệt vời trong vũ trụ của người thi sĩ nó mãnh liệt, thâm thúy tới nhường nào. Đồng thời cũng cho thấy ý kiến mới của Xuân Diệu về cuộc sống và cái đẹp, đối với thi nhân cái đẹp ko hề ở chốn bồng lai tiên giới nào, nhưng ở ngay sát bên chúng ta, chính là những thứ tưởng nghe đâu thật đơn giản tầm thường, nào là ánh nắng, nào là hương hoa, đều là những thứ con người dễ dàng bỏ qua, ko mấy bận tâm.

Xuân Diệu sau lúc đã hiểu rõ quy luật của tạo hóa, đời người vốn ngắn ngủi, chết là về với cát bụi, thì được tận hưởng những vẻ đẹp giản dị nhưng tạo hóa tặng thưởng thực sự là một đặc ân đáng quý. Người thi nhân ko muốn bỏ qua bất kỳ một phút chốc nào, thậm chứ còn ích kỷ muốn níu giữ tất cả chúng lại để riêng mình được tận hưởng. Xuân Diệu ngông cuồng, táo tợn và phi lý cũng từ những cái triết lý nhân sinh rất có lý nhưng nên: Đời người hữu hạn và cái đẹp chỉ ở tại trần gian chứ ko ở chốn nào khác, cớ sao ko tận hưởng cho thỏa.

Sau những nhận thức và khát khao cháy bỏng được giữ lại vẻ đẹp của tự nhiên tạo hóa nhưng lại vượt ra ngoài khả năng của con người, Xuân Diệu đã nhanh chóng tìm cho mình một giải pháp, đấy là nhân lúc còn trẻ, còn đang sống nhanh chóng tận hưởng, nhanh chóng bắt lấy những vẻ đẹp nhưng tạo hóa đã tặng thưởng, thoải nhưng thưởng thức sự tươi đẹp của cuộc đời, của vườn xuân một các ko hối tiếc. Điều đó được trình bày rất rõ thông qua tám câu thơ tiếp theo, ko chỉ mở ra một bức tranh tự nhiên xinh xắn, tràn đầy hương sắc nhưng còn bộc lộ tâm thái của tác giả trước sự hữu hạn của đời người, cũng như trước sự vô hạn của vũ trụ: Vội vã, khát khao, tham muốn ôm hết tất cả những gì tươi đẹp nhất vào lòng,và sự hạnh phúc sung sướng tột độ trước vườn xuân tuyệt vời.

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật
Này đây hoa của đồng nội xanh rì
Này đây lá của cành tơ phơ phất
Của yến oanh này đây khúc tình si
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi
Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cửa
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”

Ở những câu thơ này ta dễ dàng nhận thấy được thú vui sướng, sự hoan hỉ tột độ của tác giả lúc phát xuất hiện một thiên đường của cuộc sống đang tồn tại ngay kế bên mình. Từng câu thơ như mang trong mình những điệu nhạc lúc sôi động, lúc thầm thì, đầy đủ những cảm giác đắm say nồng nàn của tình yêu, của tuổi xanh, của một mùa xuân đang căng tràn sức sống. Điệp khúc “này đây…” mang tới nhịp thơ dồn dập, trình bày xúc cảm bất thần, thú vui sướng hạnh phúc lúc chợt trông thấy món quà quý giá nhưng tự nhiên tặng thưởng.

Bức tranh mùa xuân tươi đẹp mở đầu với cảnh cặp “ong bướm” đang ngập tràn hạnh phúc, say sưa với mật ngọt của tình yêu tựa như đôi vợ chồng trẻ vấn vít trong tuần tuần trăng mật. Là cảnh sắc thắm của hoa xuân cùng với sắc xanh của nội cỏ, tổng hòa tạo nên một bức tranh rực rỡ, nhưng vẫn hài hòa hợp lý, đó còn là cảnh “lá của cành tơ phơ phất”, lá gắn với cành, hạnh phúc êm đềm bên nhau thật tình tứ và lãng mạn biết mấy. Và thêm nữa là “khúc tình si” của cặp yến oanh đang thuở mặn nồng gắn bó, mang tới ko khí thực rộn ràng vui tươi, đầy đủ cả sắc, hương, vị của một bức tranh xuân nồng. Tuy nhiên Xuân Diệu ko chỉ ngừng ở đó, ông còn thêm vào bức tranh của mình một tẹo ánh sáng dịu nhẹ, chan hòa và ấm áp, tựa như sương, như nắng phụ lên tất thảy mọi cảnh vật, khiến chúng thêm phần lãng mạn và tràn trề sức sống hơn. Câu thơ “Và này đây ánh sáng chớp hàng mi”, người ta cứ thắc mắc rốt cuộc cái “hàng mi” đấy là của người nào, của chính bản thân Xuân Diệu lúc đứng trong khu vườn xuân tràn trề hương sắc ánh sáng, hay là của một nàng thơ đang dạo bước. Nhưng dù nhân vật trữ tình đấy là người nào người ta vẫn luôn cảm thu được cái chất thi vị tình tứ của người nghệ sĩ, người muốn thêm vào bức tranh tự nhiên sự xuất hiện của con người, sự sống và tình yêu của con người, để cho bức tranh thêm hài hòa và sống động, trình bày rõ sự gắn bó chan hòa giữa nghệ sĩ và tự nhiên rộng lớn. Khẳng định rõ ràng vẻ đẹp của tự nhiên luôn song hành cùng với sự phát hiện và thưởng thức của con người.

Ngoài ra câu thơ “Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cửa” trình bày một triết lý sống mới mẻ của tác giả rằng mỗi một ngày được sống, được mở mắt nhìn nắng mai là một thú vui, một niềm hạnh phúc tới tột cùng, và Xuân Diệu thật sự rất trân trọng và hàm ơn điều đó. Cuối cùng kết lại bức tranh tự nhiên mùa xuân rực rỡ Xuân Diệu kết lại bằng một câu thơ đầy ấn tượng “Tháng Giêng ngon như một cặp môi gần”, mang tới sự chuyển đổi cảm giác đầy tinh tế, từ thị giác, thính giác, xúc giác, tác giả đã dẫn người đọc tới cảm nhận bằng vị giác. Ko chỉ trình bày xúc cảm muốn nuốt trọn mùa xuân vào lòng, nhưng còn là niềm khát khao tới tột cùng, Xuân Diệu thưởng thức mùa xuân tựa như một kẻ sành ăn thưởng thức mỹ vị của cuộc sống. Ko chỉ vậy cái cách nhưng tác giả so sánh mùa xuân, so sánh tháng giêng giống như “cặp môi gần” cũng khiến người đọc ko khỏi ngỡ ngàng trước sự lãng mạn, tình tứ của một người luôn đắm say và khát khao tình yêu. Đối với thi nhân mùa xuân trước mắt thực căng tràn sức sống, tựa như một người con gái đang sắc xuân thì, khiến người ta thực muốn nâng niu, trân trọng hết lòng.

Vội vã của Xuân Diệu trình bày những quan niệm mới mẻ về thời kì

Sau những xúc cảm thăng hoa, vội vã thưởng thức từng vẻ đẹp của tự nhiên bằng cách khai mở hoàn toàn tất cả các giác quan, bỗng Xuân Diệu chợt khựng lại “Tôi sung sướng nhưng vội vã một nửa/Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân”. Rõ ràng đang đắm say đủ chiều với cảnh tự nhiên rực rỡ, lúc bữa tiệc vừa qua một nửa, người thi nhân đã thấp thỏm lo lắng nhưng mang theo xúc cảm tiếc nuối. Xuân Diệu ko đợi tới hè mới tiếc xuân nhưng người đã tiếc mùa xuân, sợ xuân qua đi mất ngay chính giữa lúc mùa xuân đang nồng nàn, đượm sắc nhất, thực giống một kẻ đang son trẻ nhưng cứ sợ già, tiếc tuổi thanh xuân. Có thể người ta cho đấy là kỳ lạ, là lo xa thế nhưng đọc những vần thơ tiếp của Xuân Diệu ta mới thưc hiểu rằng những nỗi sợ, nỗi tiếc của tác giả đều có nguyên nhân cả.

“Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,
Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,
Nhưng mà xuân hết, tức là tôi cũng mất.
Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian,
Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,
Nếu tới nữa ko phải rằng gặp lại.
Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời;”

Xuân Diệu trông thấy một quy luật tàn nhẫn của tạo hóa, rằng mùa xuân tới rồi mùa xuân sẽ đi, và cuộc đời cũng như thế con người có thời son trẻ nhưng rồi cũng sẽ phải già đi và trở về với cát bụi. Thế nên ông mới có một câu oán trách rất hay rằng “Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật/Ko cho dài thời trẻ của nhân gian”, trách sao đời người ko dài thêm chút nữa, để ông được tận hưởng thêm một tẹo hương sắc của trần gian, nhưng lại ngắn ngủi chẳng đủ cho người ta vui sống. Dù mùa xuân tươi đẹp “vẫn tuần hoàn” thế nhưng thi nhân chỉ có dịp sống một lần trên thế gian này, thì cũng chẳng kịp nhìn mùa xuân được lần nữa tươi đẹp, trời đất và vũ trụ vẫn mãi còn nguyên đấy, thế nhưng “chẳng còn tôi mãi”. Có thể nói rằng ở đoạn thơ này cái tôi tư nhân của Xuân Diệu được trình bày rất rõ, ko chỉ oán trách cuộc sống ngắn ngủi, nhưng còn cho người đọc cảm giác thi nhân giữa đất trời dường như đang ở vị trí trung tâm, tầm vóc tư nhân được đặt ngang bằng với tầm vóc vũ trụ, đó là một cái tôi rất ngông cuồng và tự tin nhưng ta đã thấy ở đầu tác phẩm. Chính vì ý thức được sự hữu hạn của cuộc sống, sự tàn nhẫn của vòng tuần hoàn “sinh lão bệnh tử” thế nên Xuân Diệu ko tránh khỏi cảm giác “bâng khuâng tiếc cả đất trời”. Cuộc đời này người thi nhân còn khát khao được tận hưởng được vui sống nhiều lắm, cả mùa xuân, tình yêu và tuổi xanh đều là những thứ nhưng tác giả hằng tâm niệm, hằng trân trọng nhất, xem như lẽ sống của cuộc đời. Thế nên lúc phải buông tay từ giã, hoặc là sắp phải chia xa, người thi nhân đều cảm thấy nuối tiếc và buồn phiền khôn nguôi.

Thế nhưng Xuân Diệu là một tác giả rất tích cực, người ko có nhiều cái đau buồn sầu não như Huy Cận, cũng ko vô vọng như Hàn Mặc Tử, trái lại ý thức được sự hữu hạn của tuổi xanh, của đời người tác giả đã nhanh chóng tìm ra cho mình một giải pháp mới. Nếu như thuở đầu người muốn ngăn chặn bước đi của thời kì, thì giờ đây Xuân Diệu lại đưa ra một hình thức thích hợp hơn đấy chính là thả lỏng bản thân, nhanh chóng hòa mình vào thưởng thức mùa xuân một cách trọn vẹn và nhiều nhất có thể.

“Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm,
Ta muốn ôm
Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn;
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và nước non, và cây, và cỏ rạng,
Cho ngà ngà mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng
Cho no nê thanh sắc của thời tươi;
– Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”

Ngay lúc này đây Xuân Diệu đã hoàn toàn ý thức được sự quý giá của tuổi xanh và mùa xuân trước mắt thế nên người vội vã bước vào thưởng thức bữa tiệc mùa xuân ngay trước mắt một cách vồn vập, đầy khát khao mãnh liệt, dường như chỉ sợ chậm một giây thôi là bữa tiệc trước mắt sẽ mất tích. Các động từ mạnh “ôm”, “riết”, “thâu” cùng với điệp từ “ta muốn” càng nhấn mạnh được cái khát khao muốn nuốt trọn thanh sắc tuyệt vời của mùa xuân, muốn được điên cuồng trong tình yêu, tới tận “no nê thanh sắc của thời tươi” để ko còn nuối tiếc gì hơn nữa. Có thể nói rằng thay vì chỉ thưởng thức một lần Xuân Diệu đã phấn đấu thức dậy tất cả mọi giác quan, mọi sức lực trong thân thể để hòa mình vào bữa tiệc đượm đà của tự nhiên “chếch choáng” với mùi thơm, “đã đầy” với ánh sáng, ôm trọn vào lòng những cây, những cỏ, nhưng hương thơm nồng ấm. Đoạn thơ này người ta thấy Xuân Diệu rất “tham”, dường như đang ra sức vơ vét, tận hưởng bằng hết chẳng chừa lại cho người nào thứ gì, ko những vậy nhưng người thi nhân thậm chí còn muốn tận hưởng mùa xuân đấy gấp tới mấy lần chứ ko chỉ là một lần duy nhất. Điều đó càng khẳng định rõ ý thức của Xuân Diệu về cái hữu hạn của đời người, cái ngắn ngủi của tuổi xuân, cũng như quy luật xoay vần đầy tàn nhẫn của tạo hóa. Xuân Diệu ko chống lại được bước đi của thời kì thì ông tìm cách tận hưởng như thể mình có tận hai ba cuộc đời. Đấy là một giải pháp thực thông minh và rất nhân văn của người nghệ sĩ, mở ra cho độc giả những suy nghĩ và nhận thức mới mẻ. Câu thơ kết “Hỡi xuân hồng ta muốn cắn vào ngươi!” chính là tột đỉnh của tấm lòng yêu xuân, khát khao tận hưởng mùa xuân, tình yêu và tuổi xanh một cách mãnh liệt và thật tình nhất, ko chỉ là cái ôm, cái thâu, cái riết chặt nhưng là một ngụm cắn thật sâu, thật tình tứ mang cả tình xuân vào trong bụng, chiếm giữ cho riêng mình. Thực ích kỷ nhưng cũng thực đáng yêu cho cái tôi ngông cuồng và trẻ em của người nghệ sĩ.

Vội vã là một trong những tác phẩm xuất sắc nhất của Xuân Diệu trong phong trào thơ mới thời đoạn 1932-1941 ko chỉ trình bày được những quan niệm, triết lý nhân sinh mới mẻ về cuộc đời của người nghệ sĩ nhưng thông qua đó còn bộc lộ tấm lòng tha thiết, cuồng nhiệt của tác giả đối với mùa xuân, tuổi xanh và tình yêu. Xuân Diệu là làn gió mới đã thổi tan cái buồn lắng đọng suốt mấy năm trời của giới thơ mới, mở ra một chân trời mới, mang tới chất Pháp dịu dàng, lãng mạn, nhưng vẫn rất đặm đà hương sắc đất Việt, thật xứng với danh “thi sĩ mới nhất trong các thi sĩ mới”.

4. Phân tích Vội vã của Xuân Diệu, mẫu số 4

“Thơ Xuân Diệu là một nguồn sống rạt rào chưa từng thấy ở chốn nước non lặng lẽ này, Xuân Diệu say đắm tình yêu, say đắm cảnh trời, sống vội vã, sống cuống quýt, muốn tận hưởng cuộc sống ngắn ngủi của mình” (Trích “Thi nhân Việt Nam”). Nhận định của nhà phê bình văn học Hoài Thanh đã nhận định về những rực rỡ chủ yếu trong sáng tác của thi sĩ Xuân Diệu – gương mặt tiêu biểu và có nhiều đóng góp nổi trội cho sự tăng trưởng của phong trào thơ Mới. Một trong những tác phẩm trình bày rõ điều này chính là “Vội vã”. Qua bài thơ, chúng ta thấy được tâm hồn yêu tự nhiên tha thiết, lòng ham sống mãnh liệt cùng ý kiến sống tích cực của tác giả.

Trước hết, bài thơ “Vội vã” đã trình bày ý nguyện, tâm thế và mong muốn hành động của tác giả trước bước đi của thời kì:

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất;
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi.”

Trước vòng quay “một đi ko trở lại” của dòng thời kì, tác giả Xuân Diệu muốn nắm bắt và giữ lấy từng khoảnh khắc qua việc muốn “tắt nắng” để sắc màu ko phôi pha, muốn “buộc gió” ko cho hương sắc bay đi. Điệp ngữ “Tôi muốn” được nhắc lại hai lần đã khẳng định ý nguyện của cái “tôi” tha thiết muốn giữ lấy vẻ đẹp chóng tàn phai của tự nhiên; đồng thời làm nổi trội tâm hồn của một thi sĩ yêu đời, say mê tự nhiên và trân trọng, nâng niu cuộc sống. Và tình yêu tha thiết, mãnh liệt này đã được phác họa rõ nét hơn ở những câu thơ tiếp theo:

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật;
Này đây hoa của đồng nội xanh rì;
Này đây lá của cành tơ phơ phất;
Của yến oanh này đây khúc tình si;
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi,
Mỗi sáng sớm, thần Vui hằng gõ cửa;
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần;
Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa:
Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.”

Bằng giải pháp nghệ thuật liệt kê liên kết nhịp độ thơ nhanh và dồn dập, mọi thanh âm, mọi sắc màu, hình ảnh của bức tranh tự nhiên đều hiện hữu sinh động trước mắt người đọc. Điệp từ “Này đây” vang lên đầy say mê, trình bày mọi giác quan của người thi sĩ đều rung lên để đón nhận, để tận hưởng vẻ đẹp của tạo hóa, của đất trời trong sức xuân và sắc xuân. Đó là những vẻ đẹp hữu hình như “hoa của đồng nội xanh rì”, “lá của cành tơ phơ phất”. Đó còn là vẻ đẹp vô hình như khúc ca tình yêu mang âm điệu say mê cuồng nhiệt của cặp “yến oanh”, là nguồn sáng vội vã chớp qua hàng mi,…. Đặc trưng, Xuân Diệu đã so sánh “tháng giêng” – khái niệm thời kì vô hình như “cặp môi” – sự vật cụ thể trong mối quan hệ “ngon” – “gần” để mang lại một cảm nhận vô cùng lạ mắt, mới mẻ, làm cho bức tranh tự nhiên nơi trần gian hiện lên xinh xắn, tươi mới, căng tràn sức sống như “một thiên đường trên mặt đất”. Thi nhân vận dụng mọi giác quan để tận hưởng vẻ đẹp của tạo vật, tự nhiên nhưng vẫn ko quên đi ý thức về sự trôi chảy của thời kì: “Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân”. Bởi vậy, ông đắm say, cuồng nhiệt cùng cảnh sắc đất trời nhưng vẫn ko ngừng chiêm nghiệm về dòng thời kì trôi, về tình yêu và tuổi xanh:

“Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,
Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,
Nhưng mà xuân hết tức là tôi cũng mất.
Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian;
Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,
Nếu tuổi xanh chẳng hai lần thắm lạị
Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời”

Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu ngắn gọn

Là một thi sĩ với toàn cầu quan, nhân sinh quan tiến bộ, Xuân Diệu ko chỉ thấy được quy luật tuần hoàn của dòng thời kì: “Xuân tàn, hạ tới, thu hết, đông sang” nhưng còn nắm rõ “phép biện chứng” mang tính tuyến tính, “một đi ko bao giờ trở lại” của từng phút giây. Qua cách cảm nhận: “xuân đương tới” – “xuân đương qua”, “xuân còn non” – “xuân sẽ già”, dòng chảy vô hình của thời kì đã được khắc họa rõ nét, làm cho dù thi nhân đang cảm nhận mùa xuân tươi đẹp, căng tràn sức sống cũng chính là mùa xuân đang ở viễn cảnh “sẽ già”, sẽ tàn phai, sẽ héo úa. Nhưng điều đặc thù nhất trong quan niệm của Xuân Diệu chính là thời kì vũ trụ ko tương đồng với thời kì của đời người, tức là “xuân qua” rồi xuân sẽ lại “tới” trong sự tuần hoàn của đất trời, nhưng tuổi xanh, đời người thì “chẳng hai lần thắm lại”. Bởi vậy, ông cho rằng điều đẹp nhất của con người chính là tuổi xanh và tình yêu. Và từ đó, “ông hoàng thơ tình” luôn nuối tiếc mùa xuân, nuối tiếc tuổi xanh chấp nhận ham sống, lòng yêu đời mãnh liệt cùng quan niệm sống “vội vã” và chủ động chạy đua với thời kì:

“Ta muốn ôm
Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn
Ta muốn riết mây thâu và gió lượn
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều”

Điệp từ “Ta muốn” được đặt ở đầu câu vang lên đầy dõng dạc, liên kết với hàng loạt động từ theo cấp độ tăng tiến: “ôm”, “riết”, “say”, “thâu” đã làm nổi trội tư thế chủ động tận hưởng mọi vẻ đẹp của cuộc sống ở độ tươi mới nhất, căng tràn nhất của cái “tôi” trữ tình. Lòng ham sống cùng niềm say mê cuồng nhiệt đó chính là động lực để thôi thúc Xuân Diệu “sống vội vã, sống cuống quýt” (theo cách nói của nhà phê bình văn học Hoài Thanh), nhưng sự vội vã đó ko hề tiêu cực bởi nhịp sống đó luôn gắn bó mật thiết với thú vui sống và ý thức sáng sủa của tác giả. Đây là một ý kiến sống tích cực, tiến bộ và mang ý nghĩa giáo dục thâm thúy đối với mỗi một con người.

Tương tự, qua việc phân tích bài thơi vội vã, chúng ta có thể thấy được tài năng của thi sĩ Xuân Diệu trong cách sử dụng ngôn từ và vận dụng thuần thục các giải pháp nghệ thuật. Tất cả các yếu tố đó liên kết với nhau trong sự hài hòa, tinh tế, góp phần khắc họa hình tượng nhân vật trữ tình với tình yêu tự nhiên tha thiết cùng niềm ham sống, lòng yêu đời cuồng nhiệt và nổi trội hơn cả là quan niệm sống “vội vã” chạy đua với thời kì để nắm bắt lấy những gì đẹp nhất của tuổi xanh, của tình yêu.

5. Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu, mẫu số 5

“Vội vã Xuân Diệu” là cái tôi đầy hoan hỉ, nồng nhiệt với từng tín hiệu của sự sống nhưng lại đầy lo lắng, phấp phỏng trước những bước đi thời kì của Xuân Diệu.  Càng yêu cuộc sống bao nhiêu, Xuân Diệu càng lo sợ trước sự phai tàn của vẻ đẹp, của sự sống bấy nhiêu. Ko thể thay đổi quy luật chảy trôi của thời kì nên người thi sĩ đấy đã chủ trương sống vội, sống gấp để tận hưởng trọn vẹn những khoảnh khắc của thời tươi.

Ở Xuân Diệu chúng ta thường bắt gặp một phong cách thơ khoáng đạt, khác lạ và đầy thông minh có thể nói “vô tiền khoáng hậu” trong thơ ca Việt Nam. Xuân Diệu đã mở màn cho “Vội vã” bằng bốn câu thơ ngũ ngôn nhưng nhìn qua tưởng chừng “lệch nhịp” với toàn bài:

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi”

Ngay trong khổ thơ trước hết, Xuân Diệu đã trình bày khát vọng táo tợn tới hoang đường. Nắng và gió đều là những hiện tượng thuộc về tự nhiên và “vận hành” theo quy luật của tự nhiên. Muốn tắt nắng, buộc gió chẳng phải quá phi lí, ngông cuồng sao? Tuy nhiên ẩn sâu trong khát vọng ngông cuồng, táo tợn đấy lại là một tình yêu cuộc sống tới tha thiết, khắc khoải. Xuân Diệu muốn tắt nắng để màu đừng nhạt, muốn buộc gió để hương đừng bay, vậy là người thi sĩ muốn lưu lại những vẻ đẹp tự nhiên, thanh khiết của cuộc đời để mãi lưu giữ khoảnh khắc của thời tươi.

Hướng dẫn Phân tích vội vã của Xuân Diệu

Bằng đôi mắt “xanh non biếc rờn” cùng tình yêu tha thiết đối với cuộc đời, thi sĩ Xuân Diệu đã phát hiện được những vẻ đẹp rực rỡ, tươi sáng nhất nơi trần gian:

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật
Này đây hoa của đồng nội xanh rì
Này đây lá của cành tơ phơ phất
Của yến oanh này đây khúc tình si
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi”

Xuân Diệu đã mở ra bức tranh sự sống đầy sống động với cả hình ảnh, màu sắc, âm thanh và cả những chuyển động nhẹ nhõm, tinh tế bên trong vạn vật. Điệp ngữ “này đây” gợi ra được cái hào hứng, rộn rực của người thi sĩ lúc giới thiệu về  vẻ đẹp nơi trần gian – nơi người thi sĩ đắm say với một tình yêu mãnh liệt. Hình ảnh ong bướm, hoa cỏ, đồng nội, cành tơ, yến oanh, ánh sáng là những hình ảnh xinh xắn, tươi non của cuộc sống thường nhật, nhưng qua lăng kính lãng mạn và tình yêu cuộc sống của thi sĩ thì những hình ảnh vốn thân thuộc đấy bỗng tươi sáng, quyến rũ như cảnh sắc nơi thiên đường.

Tự nhiên, sự sống trong thơ Xuân Diệu bao giờ cũng tươi tỉnh, mời gọi tương tự. Tuy nhiên nét rực rỡ nhất trong cảm nhận của người thi sĩ phải để tới cách so sánh “Tháng giêng ngon như cặp môi gần”. Vậy là trong cảm nhận của thi sĩ, mùa xuân cũng tươi ngon, quyến rũ khó cưỡng như một cặp môi gần. Lấy con người là chuẩn mực nhận định cho những vẻ đẹp của tự nhiên ko chỉ trình bày phong cách thông minh của thi sĩ nhưng còn trình bày quan niệm mới trong sáng tác. Nếu người xưa lấy tự nhiên để làm thước đo cho vẻ đẹp của con người thì nay Xuân Diệu đã đi trái lại với quan niệm bất thành văn đấy để đặt con người ở vị trí trung tâm của vũ trụ và khẳng định con người mới là chuẩn mực của mọi vẻ đẹp.

Cùng với trái tim luôn rộn rực, nóng bỏng với tình yêu cuộc sống, Xuân Diệu luôn túc trực tâm trạng lo lắng, phấp phỏng trước những bước đi của thời kì. Lúc người ta càng yêu, càng trân trọng thì càng lo sợ nó sẽ tan biến trong cái vô hình, có nhẽ Xuân Diệu cũng vậy, càng yêu cuộc đời thì càng bất an, lo lắng:

“Xuân đương tới tức là xuân đương qua
Xuân còn non tức là xuân sẽ già
Nhưng mà xuân hết tức là tôi cũng mất
Lòng tôi rộng nhưng lượng trời cứ chật
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian”

Bằng những cảm nhận nhạy bén của mình, Xuân Diệu có thể nhìn thấy những tín hiệu tàn phai của sự sống ngay ở thời tươi. Xuân đang tươi non, nở rộ đấy nhưng chính trong vẻ đẹp của thời tươi đấy lại là mầm mống của sự tàn phai, lụi tàn “Xuân đương tới tức là xuân đương qua”, và tuổi xanh cũng vậy, một lúc trôi qua sẽ ko bao giờ quay trở lại “Nhưng mà xuân hết tức là tôi cũng mất”. Xuân Diệu đã gắn tuổi xanh với mùa xuân và đưa ra quan niệm của mình về thời kì: Tuổi xanh, mùa xuân, tình yêu tuy đẹp nhưng ko phải mãi mãi, vô hạn nhưng hữu hạn, ngắn ngủi chỉ như cái chớp mắt. Bởi vậy để sống có ý nghĩa, để tận hưởng trọn vẹn vẻ đẹp của sự sống, của tình yêu, của cuộc đời người, Xuân Diệu đã chủ trương sống “vội vã”:

“Ta muốn ôm
Cả sự sống khởi đầu mơn mởn
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và nước non, và cây, và cỏ rạng”

Xuân Diệu đã sử dụng hàng loạt những động từ mạnh: “Ôm, riết, thâu” trình bày khát khao chiếm lĩnh những vẻ đẹp của thời tươi. Ko thể làm cho bước đi của thời kì ngừng lại thì hãy sống tận độ, sống nồng nhiệt, yêu hết mình để ko có hối tiếc lúc thời kì trôi đi. Quan niệm sống “vội vã” của Xuân Diệu như lời khuyên thật tình, tha thiết tới độc giả: Hãy sống ý nghĩa, sống hết mình cho cuộc đời này và đừng để thời kì trôi qua kẽ tay một cách vô nghĩa.

Bài thơ được kết thúc bởi câu thơ tràn đầy xúc cảm “Hỡi xuân hồng ta muốn cắn vào ngươi”. Câu thơ là kết tinh của tình yêu và thông minh của người thi nhân, “xuân hồng” ko chỉ gợi liên tưởng tới mùa xuân nhưng còn gợi ra màu sắc tươi non, quyến rũ, “cắn” lại là hành động chiếm lĩnh đầy mạnh mẽ. Nếu xuân hồng là phần tươi ngon, quyến rũ nhất của cuộc đời thì thi sĩ muốn chiếm lĩnh để tận hưởng trọn vẹn vẻ đẹp của trần gian.

Qua “Vội vã”, thi sĩ Xuân Diệu ko chỉ trình bày tình yêu tha thiết với cuộc đời nhưng còn kín đáo trình bày những quan niệm sống, triết lí sống đầy ý nghĩa. Với vẻ đẹp đấy, triết lí đấy, “Vội vã” là bài thơ trữ tình có thể làm xao xuyến trái tim độc giả bao thế hệ.

6. Phân tích Vội vã của Xuân Diệu, mẫu số 6

“Thà một phút huy hoàng rồi chợt tối
Còn hơn buồn le lói suốt trăm năm”
( Thúc giục – Xuân Diệu)

Xuân Diệu là một trong những cây đại thụ lớn của nền thi ca Việt Nam, ông còn được mệnh danh là “ông hoàng” của những bài thơ tình cháy bỏng, nồng nàn. Ngay trong lời thơ hay đời thực thì Xuân Diệu lúc nào cũng trình bày được cái khát khao mãnh liệt với tình yêu, với cuộc đời. Ko giống như những thi sĩ mới cùng thời, Xuân Diệu đã sớm khẳng định được cái tôi riêng lẻ trong chất sống sôi nổi, cuồng say của mìnhVội vã là một sáng tác rất tiêu biểu, nói lên tiếng của một trái tim đang khát khao, cuồng si với lẽ sống cuộc đời. Bài cũng chứa đựng cả nỗi trằn trọc, khắc khoải, lo lắng của Xuân Diệu trước sự trôi nhanh vội vã của thời kì.

Xuân Diệu có bút danh là Trảo Nha, ông sinh ra ở quê mẹ Bình Định, nhưng lớn lên ở Quy Nhơn. Ông là thành viên của nhóm Tự lực văn đoàn cũng là cây bút mở đầu cho phong trào Thơ mới ở nước ta lúc bấy giờ. Các tác phẩm nổi trội trong thời đoạn này có: Thơ Thơ (1938), Gửi hương cho gió (1945). Tham gia vào phong trào Cách mệnh những năm 1944, Xuân Diệu trở thành một cây bút xuất sắc chuyên viết về đề tài ca gợi cách mệnh, giọng thơ ông hùng tráng, giàu chất chính luận, và giàu nét tự sự trữ tình. Vội vã là bài thơ được trích từ tập Thơ Thơ (1938), được lấy cảm hứng từ một tâm hồn yêu cuộc sống thiết tha và những khám phá mới mẻ về triết lý nhân sinh của cuộc đời.

3 bài văn Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu hay nhất

Mở đầu bài thơ vội vã Xuân Diệu đưa người đọc tới những xúc cảm vui tươi, yêu đời trước vẻ đẹp của mùa xuân mơn mởn. Vẻ đẹp đất trời hiện lên như một bức tranh nhiều màu sắc với những hình ảnh tự nhiên thơ mộng, xinh xắn tới nao lòng. Trước mắt thi sĩ, cuộc sống đang diễn ra thật sôi động và tràn đầy sức sống:

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi.
Của ong bướm này đây tuần tháng mật
Này đây hoa của đồng nội xanh rì
Này đây lá của cành tơ phơ phất
Của yến oanh này đây khúc tình si
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi
Mỗi sáng sớm, thần Vui hằng gõ cửa
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”

Có nhẽ vì quá say mê trong niềm hạnh phúc tột cùng nhưng tác giả đã nảy ra trong đầu một ý tưởng thật táo tợn “tắt nắng”,“buộc gió”, nắng và gió là những sự vật vô hình ta có thể cảm nhận bằng mắt nhưng tay ta lại không thể chạm được. Nghệ thuật điệp từ “tôi muốn” liên kết cùng các động từ mạnh đã cho người đọc thấy được niềm ham mê mãnh liệt và khát khao nắm giữ, đoạt được tạo hoá của thi sĩ. Khổ thơ ngũ ngôn mở đầu cho tác phẩm vừa cô đọng ý nghĩa nhưng cũng ko kém phần xúc cảm.

Quang cảnh tự nhiên rực rỡ sắc màu được Xuân Diệu mô tả bằng những câu thơ bay bổng, rất sinh động. Quang cảnh nước non hiện lên trong thơ đẹp lung linh như một “thiên đường trên mặt đất”. Hình ảnh “ong bướm”, “hoa của đồng nội”, “lá của cành tơ”, “yến oanh”,… qua con mắt của người nghệ sĩ tài hoa đã hiện lên thật đáng yêu, thật say đắm lòng người. Cuộc sống như bữa tiệc đang chào đón cùng những hương vị ngọt ngào, lãng mạng của “tuần tháng mật”, hương thơm trong sạch của “đồng nội xanh rì” , âm thanh thu hút trầm bổng như “khúc tình si”. Tình yêu lứa đôi hiện hữu làm cho cuộc sống lại càng ấm áp, yêu đời và hạnh phúc ngập tràn khắp mọi nơi. Điệp cấu trúc “này đây” của Xuân Diệu được sử dụng thật tài tình và đầy khôn khéo như lời mời gọi, phô bày hết những tinh hoa,tuyệt mỹ của cuộc sống. Những lúc sáng sớm, “thần Vui hằng gõ cửa” ta lại chào đón một ngày mới trong niềm hoan hỉ, rạng rỡ. Hình ảnh so sánh đầy thông minh và rất gợi cảm “Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”, tháng giêng tháng của mùa xuân tràn đầy sức sống được so sánh như “một cặp môi gần”, đó là bờ môi căng mọng tuyệt đẹp của người con gái đang độ xuân thì. Có thể nói cái nhìn của Xuân Diệu rất mới mẻ và lạ mắt, ông đã lấy chuẩn mực cái đẹp của con người để mô tả cảnh sắc của tự nhiên. Đây quả là một câu thơ rực rỡ và có trị giá nghệ thuật vô cùng to lớn. Qúa sung sướng với niềm khát khao của mình, tác giả đã vội vã chạy theo nhịp sống lập cập, ông không thể chờ “nắng hạ” bởi vì tâm hồn ông lúc nào cũng như đang là mùa xuân chói sáng.

Yêu cuộc sống tha thiết nhưng Xuân Diệu lại tận hưởng một cách vội vã và bám riết, ông ko giấu nổi xúc cảm lo lắng, khắc khoải trong lòng. Cuộc đời là vô hạn nhưng đời người lại quá ngắn ngủi, những suy nghĩ trằn trọc cứ hiện lên trong tâm hồn tác giả: Làm sao có thể níu kéo được thanh xuân? Làm sao có thể tận hưởng trọn vẹn cuộc đời?

“Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa:
Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.
Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,
Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,
Nhưng mà xuân hết, tức là tôi cũng mất.
Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian,
Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,
Nếu tuổi trở chẳng hai lần thắm lại
Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời;
Mùi tháng, năm đều rớm vị chia phôi,
Khắp sông, núi vẫn than thầm tiễn biệt…
Cơn gió xinh thì thào trong lá biếc,
Phải chăng hờn vì nỗi phải bay đi?
Chim rộn ràng bỗng đứt tiếng reo thi,
Phải chăng sợ độ phai tàn sắp sửa?
Chẳng bao giờ, ôi! Chẳng bao giờ nữa…”

Tác giả vui sướng xen lẫn nỗi lo lắng, hoài nghi. Ông sợ hãi tuổi xanh sẽ qua đi nhanh như thời kì vô tình. “Xuân đang tới tức là xuân đang qua” câu thơ nghe tưởng như vô lý nhưng lại là ý kiến nhân sinh khôn khéo được tác giả lồng ghép vào thơ, mỗi mùa “xuân” tới mang theo bao niềm tin, kỳ vọng nhưng cũng là nỗi buồn hiu quạnh của con người nhưng “xuân” cũng mang đi tuổi thanh xuân của ta. Đâu đó từng có câu hát vang vọng: “Mỗi mùa xuân sang mẹ tôi già đi một tuổi”, lòng người thì rộng lớn nhưng ko thắng nổi quy luật tạo hoá, mùa xuân thì cứ đi rồi tới, chỉ có con người là già đi theo thời kì. Những câu thơ có chút giọng hờn trách của thi sĩ: “Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn/Nếu tuổi xanh chằng hai lần thắm lại”, thời kì thì dài vô tận nhưng đời người lại chỉ là phù du, rồi người nào cũng trở về với cát bụi. Mối quan hệ đối kháng giữa tự nhiên vĩnh hằng và con người nhỏ nhỏ, Xuân Diệu sớm đã trông thấy được quy luật thế tất đấy, ông cực khổ, vô vọng và ôm trong mình mộng ước được sống mãi với cuộc đời. Nghệ thuật điệp từ “xuân”, phép đối xứng “rộng”, “chật” tạo cho mạch thêm thêm dồn dập, gấp gáp, tăng sức biểu cảm thu hút người đọc. Những từ ngữ: “Tiếc, chia phôi, tiễn biệt, đứt, phai tàn”,… liên kết với những dấu chấm than, dấu hỏi, các cặp vần gieo liên tục, tạo nên cả một khoảng trời buồn phiền, u ám, cực khổ và đầy nuối tiếc.

Đoạn thơ cuối là khát khao sống cháy bỏng, mong muốn được giao cảm với cuộc đời. Nhịp sống vội vã, dồn dập được Xuân Diệu tái tạo bằng những câu thơ mang xúc cảm dạt dào và đầy cuồng nhiệt:

“Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm,
Ta muốn ôm
Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và nước non, và cây, và cỏ rạng
Cho ngà ngà mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng
Cho no nê thanh sắc của thời tươi
– Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”

Lời thúc giục vội vã “Mau đi thôi!”, cùng đại từ nhân xưng “ta” được điệp lại nhiều lần bộc lộ cái tôi mạnh mẽ của thi sĩ. Hàng loạt những hình ảnh thơ mộng, trữ tình “sự sống mơn mởn”, “mây đưa và gió lượn”, “cánh bướm với tình yêu”,… liên kết với những động từ mạnh “ôm”, “riết”, “thâu” tạo nên giọng thơ say đắm, tận hưởng hương vị tình yêu nồng nàn. Câu thơ “Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi” đầy táo tợn, mới lạ, động từ “cắn” khiến ta liên tưởng mùa xuân thật quyến rũ, gợi cho ta cảm giác muốn chiếm giữ lấy cái đẹp, cái tinh tuý đấy của tự nhiên. Xuân Diệu trông thấy ko thể thay đổi quy luật tạo hoá, những câu thơ cuối bài như lời khuyên của tác giả với độc giả: Mỗi người chỉ có một lần để sống vậy nên hãy sống cuộc đời ý nghĩa, cháy hết mình với ham mê, khát khao của bản thân để ko phải nuối tiếc về sau.

Xuân Diệu là “thi sĩ mới nhất trong các thi sĩ mới”, hồn thơ ông mang đậm tính nhân văn, giọng thơ linh hoạt, ngôn từ thông minh, lạ mắt, cách diễn tả thu hút, quyến rũ người đọc. Bài thơ Vội vã chứa đựng cả bầu trời tâm tư, xúc cảm của thi sĩ, trình bày được nỗi niềm khát khao hoà nhập với cuộc đời của Xuân Diệu. Tác phẩm đã góp phần to lớn đưa tên tuổi ông vụt sáng trên bầu trời thi ca Việt Nam.

———————HẾT———————–

“Thơ Xuân Diệu là một nguồn sống rạt rào chưa từng thấy ở chốn nước non lặng lẽ này, Xuân Diệu say đắm tình yêu, say đắm cảnh trời, sống vội vã, sống cuống quýt, muốn tận hưởng cuộc sống ngắn ngủi của mình” (Trích “Thi nhân Việt Nam”). Nhận định của nhà phê bình văn học Hoài Thanh đã nhận định về những rực rỡ chủ yếu trong sáng tác của thi sĩ Xuân Diệu – gương mặt tiêu biểu và có nhiều đóng góp nổi trội cho sự tăng trưởng của phong trào thơ Mới. Một trong những tác phẩm trình bày rõ điều này chính là “Vội vã”. Qua bài thơ, chúng ta thấy được tâm hồn yêu tự nhiên tha thiết, lòng ham sống mãnh liệt cùng ý kiến sống tích cực của tác giả.

Trước hết, bài thơ “Vội vã” đã trình bày ý nguyện, tâm thế và mong muốn hành động của tác giả trước bước đi của thời kì:

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất;
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi.”

Trước vòng quay “một đi ko trở lại” của dòng thời kì, tác giả Xuân Diệu muốn nắm bắt và giữ lấy từng khoảnh khắc qua việc muốn “tắt nắng” để sắc màu ko phôi pha, muốn “buộc gió” ko cho hương sắc bay đi. Điệp ngữ “Tôi muốn” được nhắc lại hai lần đã khẳng định ý nguyện của cái “tôi” tha thiết muốn giữ lấy vẻ đẹp chóng tàn phai của tự nhiên; đồng thời làm nổi trội tâm hồn của một thi sĩ yêu đời, say mê tự nhiên và trân trọng, nâng niu cuộc sống. Và tình yêu tha thiết, mãnh liệt này đã được phác họa rõ nét hơn ở những câu thơ tiếp theo:

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật;
Này đây hoa của đồng nội xanh rì;
Này đây lá của cành tơ phơ phất;
Của yến oanh này đây khúc tình si;
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi,
Mỗi sáng sớm, thần Vui hằng gõ cửa;
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần;
Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa:
Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.”

Bằng giải pháp nghệ thuật liệt kê liên kết nhịp độ thơ nhanh và dồn dập, mọi thanh âm, mọi sắc màu, hình ảnh của bức tranh tự nhiên đều hiện hữu sinh động trước mắt người đọc. Điệp từ “Này đây” vang lên đầy say mê, trình bày mọi giác quan của người thi sĩ đều rung lên để đón nhận, để tận hưởng vẻ đẹp của tạo hóa, của đất trời trong sức xuân và sắc xuân. Đó là những vẻ đẹp hữu hình như “hoa của đồng nội xanh rì”, “lá của cành tơ phơ phất”. Đó còn là vẻ đẹp vô hình như khúc ca tình yêu mang âm điệu say mê cuồng nhiệt của cặp “yến oanh”, là nguồn sáng vội vã chớp qua hàng mi,…. Đặc trưng, Xuân Diệu đã so sánh “tháng giêng” – khái niệm thời kì vô hình như “cặp môi” – sự vật cụ thể trong mối quan hệ “ngon” – “gần” để mang lại một cảm nhận vô cùng lạ mắt, mới mẻ, làm cho bức tranh tự nhiên nơi trần gian hiện lên xinh xắn, tươi mới, căng tràn sức sống như “một thiên đường trên mặt đất”. Thi nhân vận dụng mọi giác quan để tận hưởng vẻ đẹp của tạo vật, tự nhiên nhưng vẫn ko quên đi ý thức về sự trôi chảy của thời kì: “Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân”. Bởi vậy, ông đắm say, cuồng nhiệt cùng cảnh sắc đất trời nhưng vẫn ko ngừng chiêm nghiệm về dòng thời kì trôi, về tình yêu và tuổi xanh:

“Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,
Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,
Nhưng mà xuân hết tức là tôi cũng mất.
Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian;
Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,
Nếu tuổi xanh chẳng hai lần thắm lạị
Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời”

Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu ngắn gọn

Là một thi sĩ với toàn cầu quan, nhân sinh quan tiến bộ, Xuân Diệu ko chỉ thấy được quy luật tuần hoàn của dòng thời kì: “Xuân tàn, hạ tới, thu hết, đông sang” nhưng còn nắm rõ “phép biện chứng” mang tính tuyến tính, “một đi ko bao giờ trở lại” của từng phút giây. Qua cách cảm nhận: “xuân đương tới” – “xuân đương qua”, “xuân còn non” – “xuân sẽ già”, dòng chảy vô hình của thời kì đã được khắc họa rõ nét, làm cho dù thi nhân đang cảm nhận mùa xuân tươi đẹp, căng tràn sức sống cũng chính là mùa xuân đang ở viễn cảnh “sẽ già”, sẽ tàn phai, sẽ héo úa. Nhưng điều đặc thù nhất trong quan niệm của Xuân Diệu chính là thời kì vũ trụ ko tương đồng với thời kì của đời người, tức là “xuân qua” rồi xuân sẽ lại “tới” trong sự tuần hoàn của đất trời, nhưng tuổi xanh, đời người thì “chẳng hai lần thắm lại”. Bởi vậy, ông cho rằng điều đẹp nhất của con người chính là tuổi xanh và tình yêu. Và từ đó, “ông hoàng thơ tình” luôn nuối tiếc mùa xuân, nuối tiếc tuổi xanh chấp nhận ham sống, lòng yêu đời mãnh liệt cùng quan niệm sống “vội vã” và chủ động chạy đua với thời kì:

“Ta muốn ôm
Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn
Ta muốn riết mây thâu và gió lượn
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều”

Điệp từ “Ta muốn” được đặt ở đầu câu vang lên đầy dõng dạc, liên kết với hàng loạt động từ theo cấp độ tăng tiến: “ôm”, “riết”, “say”, “thâu” đã làm nổi trội tư thế chủ động tận hưởng mọi vẻ đẹp của cuộc sống ở độ tươi mới nhất, căng tràn nhất của cái “tôi” trữ tình. Lòng ham sống cùng niềm say mê cuồng nhiệt đó chính là động lực để thôi thúc Xuân Diệu “sống vội vã, sống cuống quýt” (theo cách nói của nhà phê bình văn học Hoài Thanh), nhưng sự vội vã đó ko hề tiêu cực bởi nhịp sống đó luôn gắn bó mật thiết với thú vui sống và ý thức sáng sủa của tác giả. Đây là một ý kiến sống tích cực, tiến bộ và mang ý nghĩa giáo dục thâm thúy đối với mỗi một con người.

………………………………………

Top 10 bài văn mẫu phân tích Vội vã của Xuân Diệu hay nhất hiện nay

Phân tích Vội vã của Xuân Diệu văn mẫu số 1

Phong trào thơ mới xuất hiện vào thời đoạn những năm 1932-1941, dù chỉ kéo dài chưa tới một thập kỷ thế nhưng nó đã trở thành khoảng thời kì vàng kim, nâng bước một loạt các thi sĩ trẻ tuổi tài năng, với những bài thơ rực rỡ cả về thể loại, lẫn đề tài. Một trong số đó nổi trội nhất phải kể tới Xuân Diệu, người được xem là “thi sĩ mới nhất trong các thi sĩ mới” bởi giọng thơ thiết tha, rộn rực. Ông có một niềm say mê đặc thù với tình yêu, bao gồm cả tình yêu con người, tình yêu tự nhiên và cuộc sống, đồng thời cũng có chấp niệm thâm thúy với mùa xuân và tuổi xanh. Vội vã là một trong những bài thơ hay nhất của Xuân Diệu, đây cũng là tác phẩm trình bày được tình yêu cuộc sống, sự nhạy cảm trong tâm hồn và những ý kiến của Xuân Diệu về mùa xuân, tuổi xanh và tình yêu.

Vội vã (1938) được in trong tập Thơ thơ, tác phẩm như một khu vườn rực rỡ tràn đầy hương sắc, ngát hương hương thơm của hoa cỏ, tràn trề sự sống, là bản giao hưởng nhiều âm sắc, trình bày đầy đủ mọi cung bậc xúc cảm từ vui tươi, e ấp, tới nồng nàn, đắm say trong tình yêu của Xuân Diệu. Có thể nói rằng Vội vã chính là tình yêu tha thiết của tác giả dành cho cuộc đời, qua đó trình bày những xúc cảm rất mới, rất lạ, xúc cảm tới từ “một nguồn sống rào rạt chưa từng thấy ở chốn nước non lặng lẽ này”.

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi”

Trong khổ thơ trước hết tác giả đã bộc lộ khát khao mạnh mẽ, cháy bỏng qua các điệp từ “Tôi muốn…”, mang tới nhịp thơ dồn dập, vội vã. Thi sĩ muốn “tắt nắng”, “buộc gió” để níu giữ hương sắc cho cuộc đời, đó là khát khao mãnh liệt, đầy táo tợn. Xuân Diệu muốn nắm giữ lại tất cả những gì tươi đẹp nhất của tự nhiên, đấy là ánh nắng mùa xuân dịu dàng ấm áp, hương hoa nồng nàn, đắm say phả trong gió. Qua mong muốn đầy lạ lùng đấy ta thấy rõ được cái tôi trữ tình đặc thù của người thi sĩ, trước hết là cái “tôi” đầy ngông cuồng, táo tợn, dám đứng lên thử thách cả tạo hóa, chống lại bước đi của vũ trụ để giữ lại những cái đẹp nhưng bản thân khát khao. Đó cũng chính cái “tôi” hồn nhiên, trong sáng, ngang bướng lúc đứng trước những điều nhưng mình mến thương, trân trọng.

Tổng hòa hai yếu tố đấy đã tạo nên một hồn thơ Xuân Diệu rất riêng, rất ấn tượng, khiến độc giả lại càng cảm nhận rõ hơn tấm lòng yêu cái đẹp, cái tuyệt vời trong vũ trụ của người thi sĩ nó mãnh liệt, thâm thúy tới nhường nào. Đồng thời cũng cho thấy ý kiến mới của Xuân Diệu về cuộc sống và cái đẹp, đối với thi nhân cái đẹp ko hề ở chốn bồng lai tiên giới nào, nhưng ở ngay sát bên chúng ta, chính là những thứ tưởng nghe đâu thật đơn giản tầm thường, nào là ánh nắng, nào là hương hoa, đều là những thứ con người dễ dàng bỏ qua, ko mấy bận tâm.

Xuân Diệu sau lúc đã hiểu rõ quy luật của tạo hóa, đời người vốn ngắn ngủi, chết là về với cát bụi, thì được tận hưởng những vẻ đẹp giản dị nhưng tạo hóa tặng thưởng thực sự là một đặc ân đáng quý. Người thi nhân ko muốn bỏ qua bất kỳ một phút chốc nào, thậm chứ còn ích kỷ muốn níu giữ tất cả chúng lại để riêng mình được tận hưởng. Xuân Diệu ngông cuồng, táo tợn và phi lý cũng từ những cái triết lý nhân sinh rất có lý nhưng nên: Đời người hữu hạn và cái đẹp chỉ ở tại trần gian chứ ko ở chốn nào khác, cớ sao ko tận hưởng cho thỏa.

Sau những nhận thức và khát khao cháy bỏng được giữ lại vẻ đẹp của tự nhiên tạo hóa nhưng lại vượt ra ngoài khả năng của con người, Xuân Diệu đã nhanh chóng tìm cho mình một giải pháp, đấy là nhân lúc còn trẻ, còn đang sống nhanh chóng tận hưởng, nhanh chóng bắt lấy những vẻ đẹp nhưng tạo hóa đã tặng thưởng, thoải nhưng thưởng thức sự tươi đẹp của cuộc đời, của vườn xuân một các ko hối tiếc. Điều đó được trình bày rất rõ thông qua tám câu thơ tiếp theo, ko chỉ mở ra một bức tranh tự nhiên xinh xắn, tràn đầy hương sắc nhưng còn bộc lộ tâm thái của tác giả trước sự hữu hạn của đời người, cũng như trước sự vô hạn của vũ trụ: Vội vã, khát khao, tham muốn ôm hết tất cả những gì tươi đẹp nhất vào lòng,và sự hạnh phúc sung sướng tột độ trước vườn xuân tuyệt vời.

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật
Này đây hoa của đồng nội xanh rì
Này đây lá của cành tơ phơ phất
Của yến oanh này đây khúc tình si
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi
Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cửa
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”

Ở những câu thơ này ta dễ dàng nhận thấy được thú vui sướng, sự hoan hỉ tột độ của tác giả lúc phát xuất hiện một thiên đường của cuộc sống đang tồn tại ngay kế bên mình. Từng câu thơ như mang trong mình những điệu nhạc lúc sôi động, lúc thầm thì, đầy đủ những cảm giác đắm say nồng nàn của tình yêu, của tuổi xanh, của một mùa xuân đang căng tràn sức sống. Điệp khúc “này đây…” mang tới nhịp thơ dồn dập, trình bày xúc cảm bất thần, thú vui sướng hạnh phúc lúc chợt trông thấy món quà quý giá nhưng tự nhiên tặng thưởng.

Bức tranh mùa xuân tươi đẹp mở đầu với cảnh cặp “ong bướm” đang ngập tràn hạnh phúc, say sưa với mật ngọt của tình yêu tựa như đôi vợ chồng trẻ vấn vít trong tuần tuần trăng mật. Là cảnh sắc thắm của hoa xuân cùng với sắc xanh của nội cỏ, tổng hòa tạo nên một bức tranh rực rỡ, nhưng vẫn hài hòa hợp lý, đó còn là cảnh “lá của cành tơ phơ phất”, lá gắn với cành, hạnh phúc êm đềm bên nhau thật tình tứ và lãng mạn biết mấy. Và thêm nữa là “khúc tình si” của cặp yến oanh đang thuở mặn nồng gắn bó, mang tới ko khí thực rộn ràng vui tươi, đầy đủ cả sắc, hương, vị của một bức tranh xuân nồng. Tuy nhiên Xuân Diệu ko chỉ ngừng ở đó, ông còn thêm vào bức tranh của mình một tẹo ánh sáng dịu nhẹ, chan hòa và ấm áp, tựa như sương, như nắng phụ lên tất thảy mọi cảnh vật, khiến chúng thêm phần lãng mạn và tràn trề sức sống hơn. Câu thơ “Và này đây ánh sáng chớp hàng mi”, người ta cứ thắc mắc rốt cuộc cái “hàng mi” đấy là của người nào, của chính bản thân Xuân Diệu lúc đứng trong khu vườn xuân tràn trề hương sắc ánh sáng, hay là của một nàng thơ đang dạo bước. Nhưng dù nhân vật trữ tình đấy là người nào người ta vẫn luôn cảm thu được cái chất thi vị tình tứ của người nghệ sĩ, người muốn thêm vào bức tranh tự nhiên sự xuất hiện của con người, sự sống và tình yêu của con người, để cho bức tranh thêm hài hòa và sống động, trình bày rõ sự gắn bó chan hòa giữa nghệ sĩ và tự nhiên rộng lớn. Khẳng định rõ ràng vẻ đẹp của tự nhiên luôn song hành cùng với sự phát hiện và thưởng thức của con người.

Ngoài ra câu thơ “Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cửa” trình bày một triết lý sống mới mẻ của tác giả rằng mỗi một ngày được sống, được mở mắt nhìn nắng mai là một thú vui, một niềm hạnh phúc tới tột cùng, và Xuân Diệu thật sự rất trân trọng và hàm ơn điều đó. Cuối cùng kết lại bức tranh tự nhiên mùa xuân rực rỡ Xuân Diệu kết lại bằng một câu thơ đầy ấn tượng “Tháng Giêng ngon như một cặp môi gần”, mang tới sự chuyển đổi cảm giác đầy tinh tế, từ thị giác, thính giác, xúc giác, tác giả đã dẫn người đọc tới cảm nhận bằng vị giác. Ko chỉ trình bày xúc cảm muốn nuốt trọn mùa xuân vào lòng, nhưng còn là niềm khát khao tới tột cùng, Xuân Diệu thưởng thức mùa xuân tựa như một kẻ sành ăn thưởng thức mỹ vị của cuộc sống. Ko chỉ vậy cái cách nhưng tác giả so sánh mùa xuân, so sánh tháng giêng giống như “cặp môi gần” cũng khiến người đọc ko khỏi ngỡ ngàng trước sự lãng mạn, tình tứ của một người luôn đắm say và khát khao tình yêu. Đối với thi nhân mùa xuân trước mắt thực căng tràn sức sống, tựa như một người con gái đang sắc xuân thì, khiến người ta thực muốn nâng niu, trân trọng hết lòng.

Sau những xúc cảm thăng hoa, vội vã thưởng thức từng vẻ đẹp của tự nhiên bằng cách khai mở hoàn toàn tất cả các giác quan, bỗng Xuân Diệu chợt khựng lại “Tôi sung sướng nhưng vội vã một nửa/Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân”. Rõ ràng đang đắm say đủ chiều với cảnh tự nhiên rực rỡ, lúc bữa tiệc vừa qua một nửa, người thi nhân đã thấp thỏm lo lắng nhưng mang theo xúc cảm tiếc nuối. Xuân Diệu ko đợi tới hè mới tiếc xuân nhưng người đã tiếc mùa xuân, sợ xuân qua đi mất ngay chính giữa lúc mùa xuân đang nồng nàn, đượm sắc nhất, thực giống một kẻ đang son trẻ nhưng cứ sợ già, tiếc tuổi thanh xuân. Có thể người ta cho đấy là kỳ lạ, là lo xa thế nhưng đọc những vần thơ tiếp của Xuân Diệu ta mới thưc hiểu rằng những nỗi sợ, nỗi tiếc của tác giả đều có nguyên nhân cả.

“Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,
Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,
Nhưng mà xuân hết, tức là tôi cũng mất.
Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian,
Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,
Nếu tới nữa ko phải rằng gặp lại.
Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời;”

Xuân Diệu trông thấy một quy luật tàn nhẫn của tạo hóa, rằng mùa xuân tới rồi mùa xuân sẽ đi, và cuộc đời cũng như thế con người có thời son trẻ nhưng rồi cũng sẽ phải già đi và trở về với cát bụi. Thế nên ông mới có một câu oán trách rất hay rằng “Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật/Ko cho dài thời trẻ của nhân gian”, trách sao đời người ko dài thêm chút nữa, để ông được tận hưởng thêm một tẹo hương sắc của trần gian, nhưng lại ngắn ngủi chẳng đủ cho người ta vui sống. Dù mùa xuân tươi đẹp “vẫn tuần hoàn” thế nhưng thi nhân chỉ có dịp sống một lần trên thế gian này, thì cũng chẳng kịp nhìn mùa xuân được lần nữa tươi đẹp, trời đất và vũ trụ vẫn mãi còn nguyên đấy, thế nhưng “chẳng còn tôi mãi”. Có thể nói rằng ở đoạn thơ này cái tôi tư nhân của Xuân Diệu được trình bày rất rõ, ko chỉ oán trách cuộc sống ngắn ngủi, nhưng còn cho người đọc cảm giác thi nhân giữa đất trời dường như đang ở vị trí trung tâm, tầm vóc tư nhân được đặt ngang bằng với tầm vóc vũ trụ, đó là một cái tôi rất ngông cuồng và tự tin nhưng ta đã thấy ở đầu tác phẩm. Chính vì ý thức được sự hữu hạn của cuộc sống, sự tàn nhẫn của vòng tuần hoàn “sinh lão bệnh tử” thế nên Xuân Diệu ko tránh khỏi cảm giác “bâng khuâng tiếc cả đất trời”. Cuộc đời này người thi nhân còn khát khao được tận hưởng được vui sống nhiều lắm, cả mùa xuân, tình yêu và tuổi xanh đều là những thứ nhưng tác giả hằng tâm niệm, hằng trân trọng nhất, xem như lẽ sống của cuộc đời. Thế nên lúc phải buông tay từ giã, hoặc là sắp phải chia xa, người thi nhân đều cảm thấy nuối tiếc và buồn phiền khôn nguôi.

Thế nhưng Xuân Diệu là một tác giả rất tích cực, người ko có nhiều cái đau buồn sầu não như Huy Cận, cũng ko vô vọng như Hàn Mặc Tử, trái lại ý thức được sự hữu hạn của tuổi xanh, của đời người tác giả đã nhanh chóng tìm ra cho mình một giải pháp mới. Nếu như thuở đầu người muốn ngăn chặn bước đi của thời kì, thì giờ đây Xuân Diệu lại đưa ra một hình thức thích hợp hơn đấy chính là thả lỏng bản thân, nhanh chóng hòa mình vào thưởng thức mùa xuân một cách trọn vẹn và nhiều nhất có thể.

“Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm,
Ta muốn ôm
Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn;
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và nước non, và cây, và cỏ rạng,
Cho ngà ngà mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng
Cho no nê thanh sắc của thời tươi;
– Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”

Ngay lúc này đây Xuân Diệu đã hoàn toàn ý thức được sự quý giá của tuổi xanh và mùa xuân trước mắt thế nên người vội vã bước vào thưởng thức bữa tiệc mùa xuân ngay trước mắt một cách vồn vập, đầy khát khao mãnh liệt, dường như chỉ sợ chậm một giây thôi là bữa tiệc trước mắt sẽ mất tích. Các động từ mạnh “ôm”, “riết”, “thâu” cùng với điệp từ “ta muốn” càng nhấn mạnh được cái khát khao muốn nuốt trọn thanh sắc tuyệt vời của mùa xuân, muốn được điên cuồng trong tình yêu, tới tận “no nê thanh sắc của thời tươi” để ko còn nuối tiếc gì hơn nữa. Có thể nói rằng thay vì chỉ thưởng thức một lần Xuân Diệu đã phấn đấu thức dậy tất cả mọi giác quan, mọi sức lực trong thân thể để hòa mình vào bữa tiệc đượm đà của tự nhiên “chếch choáng” với mùi thơm, “đã đầy” với ánh sáng, ôm trọn vào lòng những cây, những cỏ, nhưng hương thơm nồng ấm. Đoạn thơ này người ta thấy Xuân Diệu rất “tham”, dường như đang ra sức vơ vét, tận hưởng bằng hết chẳng chừa lại cho người nào thứ gì, ko những vậy nhưng người thi nhân thậm chí còn muốn tận hưởng mùa xuân đấy gấp tới mấy lần chứ ko chỉ là một lần duy nhất. Điều đó càng khẳng định rõ ý thức của Xuân Diệu về cái hữu hạn của đời người, cái ngắn ngủi của tuổi xuân, cũng như quy luật xoay vần đầy tàn nhẫn của tạo hóa. Xuân Diệu ko chống lại được bước đi của thời kì thì ông tìm cách tận hưởng như thể mình có tận hai ba cuộc đời. Đấy là một giải pháp thực thông minh và rất nhân văn của người nghệ sĩ, mở ra cho độc giả những suy nghĩ và nhận thức mới mẻ. Câu thơ kết “Hỡi xuân hồng ta muốn cắn vào ngươi!” chính là tột đỉnh của tấm lòng yêu xuân, khát khao tận hưởng mùa xuân, tình yêu và tuổi xanh một cách mãnh liệt và thật tình nhất, ko chỉ là cái ôm, cái thâu, cái riết chặt nhưng là một ngụm cắn thật sâu, thật tình tứ mang cả tình xuân vào trong bụng, chiếm giữ cho riêng mình. Thực ích kỷ nhưng cũng thực đáng yêu cho cái tôi ngông cuồng và trẻ em của người nghệ sĩ.

Vội vã là một trong những tác phẩm xuất sắc nhất của Xuân Diệu trong phong trào thơ mới thời đoạn 1932-1941 ko chỉ trình bày được những quan niệm, triết lý nhân sinh mới mẻ về cuộc đời của người nghệ sĩ nhưng thông qua đó còn bộc lộ tấm lòng tha thiết, cuồng nhiệt của tác giả đối với mùa xuân, tuổi xanh và tình yêu. Xuân Diệu là làn gió mới đã thổi tan cái buồn lắng đọng suốt mấy năm trời của giới thơ mới, mở ra một chân trời mới, mang tới chất Pháp dịu dàng, lãng mạn, nhưng vẫn rất đặm đà hương sắc đất Việt, thật xứng với danh “thi sĩ mới nhất trong các thi sĩ mới”.

Bài văn phân tích Vội Vàng của Xuân Diệu – Bài văn số 2

Thi sĩ Thế Lữ, trong lời Tựa cho tập Thơ Thơ của Xuân Diệu, đã có nhận xét khá tinh tế: “Xuân Diệu là một người của đời, một người ở giữa nhân loại. Lầu thơ của ông xây dựng trên đất của một tấm lòng trần gian” . Đã hơn hai mươi năm Xuân Diệu giã từ chúng ta vào cõi hư vô, nhưng “tấm lòng trần gian” của ông dường như vẫn còn ở lại. Cứ mỗi lần xuân tới, những trái tim non trẻ của các thế hệ học trò lại rung lên những xúc cảm mãnh liệt trước tâm tình của Xuân Diệu gửi gắm với đời trong bài thơ Vội vã, gắn với niềm khát khao giao cảm với đất trời, con người tràn mê đắm của thi nhân, trong mùa xuân thần kì! Làm thơ xuân vốn là một truyền thống của thi ca Việt Nam, bao nét xuân đi vào thi ca đều mang một dấu ấn xúc cảm riêng. Đặc trưng, trong thơ lãng mạn Việt Nam 1932 – 1945, mùa xuân còn gắn với cái tôi tư nhân cá thể giàu xúc cảm của các thi sĩ mới. Có thể kể tới một Hàn Mặc Tử với “khách xa gặp lúc mùa xuân chín…”, một Nguyễn Bính với “mùa xuân là cả một mùa xanh…”. Nhưng có nhẽ Xuân Diệu chính là người đã đem vào trong xúc cảm mùa xuân tất cả cái rộn rực đắm say của tình yêu. Vội vã là lời tâm tình với mùa xuân của trái tim thơ tuổi hai mươi căng sức sống.

Cái động thái bộc lộ đầy đủ nhất thần thái của Xuân Diệu có nhẽ là vội vã. Ngay từ hồi viết Thi nhân Việt Nam, Hoài Thanh đã thấy “Xuân Diệu say đắm tình yêu, say đắm cảnh trời, sống vội vã, sống cuốn quýt”. Cho nên, đặt cho bài thơ rất đặc trưng của mình cái tên Vội vã, hẳn đó phải là một cách tự bạch, tự họa của Xuân Diệu. Nó cho thấy thi sĩ rất hiểu mình. Thực ra, cái điệu sống vội vã, cuống quýt của Xuân Diệu bắt nguồn sâu xa từ ý thức về thời kì, về sự ngắn ngủi của kiếp người, về cái chết như là một kết cuộc ko tránh khỏi mai hậu. Sống là cả một hạnh phúc lớn lao diệu kỳ. Nhưng mà sống là phải tận hiến và tận hưởng! Đời người là ngắn ngủi, cần tranh thủ sống. Sống hết mình, sống đã đầy. Thế nên phải chớp lấy từng khoảnh khắc, phải chạy đua với thời kì. Ý thức đấy luôn thúc giục, gấp gáp. Bài thơ này được viết ra từ cảm niệm triết học đấy. Thông thường, yếu tố chính luận đồng hành thơ rất khó thuần thục. Nhất là lối thơ nghiêng về xúc cảm rất “ngại” đồng hành chính luận. Đấy thế nhưng nhu cầu phô bày tư tưởng, nhu cầu lập thuyết lại ko thể ko dùng tới chính luận. Thơ Xuân Diệu hiển nhiên là loại thơ xúc cảm. Nhưng đọc kỹ sẽ thấy rằng thơ Xuân Diệu cũng rất giàu chính luận. Nếu như xúc cảm làm nên cái nội dung hình ảnh, hình tượng sống động như mây trôi, nước chảy trên bề mặt của văn bản thơ, thì dường như yếu tố chính luận lại ẩn mình, lặn xuống bề sâu, làm nên cái tứ của thi phẩm. Cho nên mạch thơ luôn có được vẻ tự nhiên, nhuần nhuỵ. Vội vã cũng thế. Nó là một dòng xúc cảm dào dạt, xốc nổi cuốn theo bao hình ảnh thi ca như gấm như thêu của cảnh sắc trần gian.

Nhưng nó cũng là một bản tuyên ngôn bằng thơ, trình diễn cả một quan niệm nhân sinh về lẽ sống vội vã. Có nhẽ ko phải thơ đang minh họa cho triết học. Nhưng mà đó chính là minh triết của một hồn thơ. Mục tiêu lập thuyết, dạng thức tuyên ngôn đã quyết định tới bố cục của Vội vã. Thi phẩm khá dài nhưng tự nó tạo nên hai phần khá rõ rệt. Cái cột mốc ranh giới giữa hai phần đặt vào ba chữ “Ta muốn ôm”. Phần trên nghiêng về luận giải cái lí do vì sao cần sống vội vã. Phần dưới là bộc lộ cái hành động vội vã đấy. Nói một cách vui vẻ: trên là lý thuyết, dưới là thực hành!

Điều rất dễ thấy là thi sĩ chọn cách xưng hô cho từng phần. Ở trên, xưng “tôi”, lập thuyết hội thoại với đồng loại. Ở dưới, xưng “ta”, đối diện với sự sống. Phần luận lí có xu thế cắt xẻ bài thơ. Nhưng hơi thơ xốc nổi, giọng thơ dào dạt, sôi nổi đã xóa mọi cách ngăn, khiến thi phẩm vẫn luôn là một chỉnh thể sống động, tươi tỉnh và truyền cảm. Mở đầu bài thơ là một khổ ngũ ngôn trình bày một ước muốn kì lạ của thi sĩ. Đấy là cái ước muốn quay ngược quy luật tự nhiên – một ước muốn ko thể:

Tôi muốn tắt nắng đi

Cho màu đừng nhạt mất;

Tôi muốn buộc gió lại

Cho hương đừng bay đi

Muốn “tắt nắng”, muốn “buộc gió”, thật là những thèm muốn kỳ dị, chỉ có ở thi sĩ. Nhưng làm sao cưỡng được quy luật, làm sao có thể vĩnh viễn hóa được những thứ vốn ngắn ngủi mỏng manh đấy? Cái thèm muốn lạ lùng kia đã hé mở cho chúng ta một lòng yêu xốc nổi vô bờ đối với cái toàn cầu thắm sắc đượm hương này. Toàn cầu này được Xuân Diệu cảm nhận theo một cách riêng. Nó bày ra như một thiên đường trên mặt đất, như một bữa tiệc lớn của trần gian. Được cảm nhận bằng cả sự tinh xảo nhất của một hồn yêu đầy thèm muốn, nên sự sống cũng xuất hiện như một toàn cầu đầy xuân tình. Cái thiên đường sắc hương đó xuất hiện trong Vội vã vừa như một mảnh vườn tình ái, vạn vật đương lúc lên hương, vừa như một mâm tiệc với một thực đơn quyến rũ, lại vừa như một người yêu đầy đắm say. Xuân Diệu cũng tận hưởng theo một cách riêng. Đấy là tận hưởng tự nhiên như tận hưởng tình ái. Yêu tự nhiên nhưng thực chất là tự tình với tự nhiên. Hãy xem cách diễn tả vồn vập về tự nhiên ở thì xuân sắc, một tự nhiên rộn rực xuân tình:

Của ong bướm này đây tuần tháng mật

Này đây hoa của đồng nội xanh rì,

Này đây lá của cành tơ phơ phất Của yến oanh này đây khúc tình si

Và này đây ánh sáng chớp hàng mi

Mỗi sáng sớm thần Vui hằng gõ cửa;

Tháng giêng ngon như một cặp môi gần;

Có nhẽ trước Xuân Diệu trong thơ Việt Nam chưa có cảm giác “Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”. Nó là cảm giác của ân ái tự tình. Cảm giác đấy đã làm cho người ta thấy tháng giêng mơn mởn non tơ đầy một sức sống thanh tân kia nhưng sao quyến rũ – tháng giêng mang trong nó sức quyến rũ ko thể cưỡng được của một người yêu rộn rực, đắm say. Hai mảng thơ đầu kế tiếp nhau đã được liên kết bằng cái logic luận lí ngầm của nó. Thi sĩ muốn “tắt nắng”, “buộc gió” chính vì muốn giữ mãi hương sắc cho trần thế này đây. Hương sắc là cái sinh khí của nó, là cái vẻ đẹp, cái nhan sắc của nó. Tất cả chỉ rực rỡ trong độ xuân thì. Nhưng mà xuân lại vô cùng ngắn ngủi. Và thế là mảng thơ thứ ba của phần luận giải đã tạo nên để nói về cái ngắn ngủi tới tàn nhẫn của xuân thì đối với sự sống và cái xuân thì của con người. Phải, cái toàn cầu này lộng lẫy nhất, “ngon” nhất là ở độ xuân; còn con người cũng chỉ tận hưởng được cái “ngon” kia lúc còn trẻ thôi. Nhưng mà cả hai đều vô cùng ngắn ngủi, thời kì sẽ cướp đi hết thảy. Có nhẽ cũng lần trước hết, thơ ca Việt Nam có được cái quan niệm
này:

Xuân đương tới, tức là xuân đương qua,

Xuân còn no tức là xuân sẽ già.

Con người thời trung đại hình như yên trí với quan niệm thời kì tuần hoàn với cái chu kỳ bốn mùa, cũng như cái chu kì ba vạn sáu nghìn ngày của kiếp người. Con người hiện đại sống với quan niệm thời kì tuyến tính, thời kì như một dòng chảy nhưng mỗi một khoảnh khắc qua là mất đi vĩnh viễn. Cho nên Xuân Diệu đã nồng nhiệt phủ định:

Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,

Nếu tuổi xanh chẳng hai lần thắm lại!

Thước đo thời kì của thi sĩ là tuổi xanh. Tuổi xanh một đi ko trở lại thì làm chi có sự tuần hoàn! Trong cái mênh mông của đất trời, cái vô tận của thời kì, sự có mặt của con người thật là ngắn ngủi, hữu hạn. Nghĩ về tính hạn chế của kiếp người, Xuân Diệu đã mang lại một nỗi ngậm ngùi thật mới mẻ:

Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,

Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời;

Và mang lại một cảm nhận đầy tính lạ hóa về thời kì và ko gian:

Mùi tháng năm đền rớm vị chia phôi

Khắp núi sông vẫn than thầm tiễn biệt…

Là người đã tiếp thu ở mức thuần thục phép “tương giao” của lối thơ tượng trưng, Xuân Diệu đã phát huy triệt để sự tương giao về cảm giác để cảm nhận và mô tả toàn cầu. Thời kì được cảm nhận bằng khứu giác: “Mùi tháng năm” – thời kì của Xuân Diệu được làm bằng hương – chẳng thế nhưng thi sĩ cứ muốn buộc gió lại ư?

Một chữ “rớm” cho thấy khứu giác đã chuyển thành thị giác. Nó nhắc ta nhớ tới hình ảnh giọt lệ. Chữ “vị” liền đó, lại cho thấy cảm giác thơ đã chuyển qua vị giác. Và đây là một vị hoàn toàn phi vật chất: “vị chia phôi”! Thì ra chữ “rớm” và chữ “vị” này đều từ một hình ảnh ẩn hiện là giọt lệ chia phôi đó. Vì sao thời kì lại mang cái hương vị – hình thể của chia phôi? Đấy là những cảm giác chân thực hay chỉ là trò diễn của tiếng nói theo kịch bản của phép “tương giao”? Cái tinh tế của Xuân Diệu chính là ở đấy! Thi sĩ cảm thấy thật hiển hiện mỗi khoảnh khắc đang lìa bỏ hiện nay để trở thành quá khứ thật sự là một cuộc ra đi vĩnh viễn.

Trên mỗi thời khắc đều đang diễn ra một cuộc chia tay của thời kì với con người, với ko gian và với cả chính thời kì. Cho nên thi sĩ nghe thấy một lời than luôn âm vang khắp núi sông này, một lời than vĩnh viễn: than thầm tiễn biệt. Ko gian đang tiễn biệt thời kì! Và thời kì trôi đi sẽ làm cho cái nhan sắc tự nhiên diệu kỳ này bước vào độ tàn phai. Một sự tàn phai ko thể nào tránh khỏi! Thế đấy, ko thể buộc gió, ko thể tắt nắng, cũng ko thể cầm giữ được thời kì, thì chỉ có cách thực tiễn nhất là chạy đua với thời kì, là phải tranh thủ sống:

Chẳng bao giờ, ôi! Chẳng bao giờ nữa…

Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm

Tới đây phần luận giải của tuyên ngôn vội vã đã đủ đầy luận lý! Bài thơ được kết thúc bằng những xúc cảm mãnh liệt,
bằng những tham muốn mỗi lúc một cuồng nhiệt, vồn vập. Đó là cả một cuộc tự tình với tự nhiên, ân ái cùng sự sống. Chỉ có thể diễn tả như thế, Xuân Diệu mới phô diễn được cái lòng ham sống, khát sống sung mãn của mình:

Ta muốn ôm

Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn

Ta muốn riết mây đưa và gió lượn

Ta muốn say cánh bướm với tình yêu

Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều

Và nước non, và cây, và cỏ rạng,

Cho chuếnh choáng mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng,

Cho no nê thanh sắc của thời tươi;

– Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!

Nếu chọn một đoạn thơ trong đó cái giọng sôi nổi xốc nổi của Xuân Diệu trình bày đầy đủ nhất, thì đó phải là đoạn thơ này. Ta có thể nghe thấy giọng nói, nghe thấy cả nhịp đập của con tim Xuân Diệu trong đoạn thơ đấy. Nó xuất hiện trong những làm sóng ngôn từ đan chéo nhau, giao thoa và song song vỗ vào tâm hồn người đọc. Cái điệp ngữ “ta muốn” được lặp đi lặp lại với mật độ thật dày và cũng thật đích đáng.

Nhất là mỗi lần điệp lại đi liền với một động thái yêu đương mỗi lúc một mạnh mẽ, mãnh liệt, nồng nàn: ôm – riết – say – thâu – cắn. Có thể nói câu thơ “Và nước non, và cây, và cỏ rạng” là ko thể có đối với thư pháp trung đại vốn coi trọng những chữ đúc. Thậm chí, đối với thơ xưa, đó sẽ là câu thơ vụng. Vì sao lại thừa thãi liên từ “và” tới thế? Vậy nhưng, đó lại là thông minh của thi sĩ hiện đại Xuân Diệu. Những chữ “và” hiện diện cần cho sự trình bày nguyên trạng cái giọng nói, cái khẩu khí của thi sĩ. Nó trình bày đậm nét sắc thái riêng của cái tôi Xuân Diệu. Tức là trình bày một cách trực tiếp, tươi sống cái xúc cảm tham lam đang trào lên mãnh liệt trong lòng ngực yêu đời của thi sĩ! Câu thơ:

Cho chuếnh choáng mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng

Cho no nê thanh sắc của thời tươi

… cũng tràn đầy những làn sóng ngôn từ tương tự. Từ “cho” điệp lại với mức độ tăng tiến nhấn mạnh các động thái tận hưởng thỏa thuê: chuếnh choáng – đã đầy – no nê. Sóng cứ càng lúc càng dâng cao, càng vỗ mạnh, đẩy xúc cảm lên tột đỉnh: Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi! Ta thấy Xuân Diệu như một con ong hút nhụy đã no nê đang lảo đảo bay đi. Lại thấy thi sĩ như một tình quân trong cuộc tình chuếnh choáng men say.

Có thể nói Xuân Diệu qua bài thơ này ko chỉ “sống” hay “ham sống” nhưng ông “say sống”. Sống mãnh liệt, lập cập kẻo nữa lại tiếc nuối – Đó là một nhân sinh quan lành mạnh. Nó khác với sự nguội lạnh, hờ hững, lạt lẽo. Bài thơ là nhịp đập gấp gáp trước “thanh sắc trần gian” một ngày xuân của một trái tim chưa bao giờ chán sống.

Sống là hạnh phúc. Muốn đạt tới hạnh phúc phải sống vội vã. Thế là, vội vã là cách tới với hạnh phúc, là chính hạnh phúc, và hình như cũng là cái giá phải trả cho hạnh phúc vậy! Ta hiểu vì sao lúc Xuân Diệu xuất hiện, tức tốc thi sĩ đã thuộc về tuổi xanh!

Phân tích Vội vã mẫu số 3

Có nhẽ danh xưng “Thi sĩ mới nhất trong các thi sĩ mới” nhưng nhà phê bình Hoài Thanh đã đặt cho Xuân Diệu sẽ ko người nào có thể thay thế. Xuân Diệu quả thực mang tới cho thơ ca thuở đấy, những năm 30 của thế kỉ XX, những điều vô cùng mới mẻ. Từ nguồn sống dạt dào hay quan niệm sống, quan niệm về tình yêu, tuổi xanh… tới những hình thức nghệ thuật, đều hiện đại và có những cải cách mạnh mẽ, táo tợn. Sự ghi nhận đấy lại ko phải chỉ ở một bài thơ nhưng cả một tập thơ, thậm chí nhiều tập thơ của ông được sáng tác trước Cách mệnh tháng Tám, 1945. Trong đó phải kể tới tập thơ đầu tay Thơ Thơ, được in vào năm 1938, với thi phẩm Vội vã tiêu biểu cho phong cách nghệ thuật cả đời thơ Xuân Diệu.

Vội vã ra đời vào năm 1938, lúc nhưng phong trào thơ mới đang tăng trưởng ở đỉnh cao. Sở dĩ đây được coi là bài thơ xếp vào hàng hay nhất của Xuân Diệu, bởi nó ko chỉ mang theo những hơi thở mới mẻ, hiện đại nhưng còn trình bày một cái tôi đầy ý nghĩa nhân sinh cao đẹp. “Vội vã” ko phải là một trạng thái là một thái độ sống gấp gáp, nhanh chóng. Bài thơ được viết bằng thể thơ tự do, gồm một câu đề từ Tặng Vũ Đình Liên và bốn khổ thơ với dung lượng không giống nhau. Tuy nhiên người đọc trông thấy được mạch xúc cảm chủ đạo chính là một cái tôi yêu đời tha thiết, đắm say, cuồng nhiên nhưng vẫn đầy lo sợ trước sự trôi chảy vô tình, nghiệt ngã của thời kì. Cấu tứ bài thơ vì vậy trở thành một cuộc tranh biện say mê của thi sĩ trước cuộc đời.

Tôi muốn tắt nắng đi

Cho màu đừng nhạt mất.

Tôi muốn buộc gió lại

Cho hương đừng bay đi.

Dễ nhận thấy cấu tứ của bài thơ được đặt ở ngay bốn dòng thơ năm chữ mở đầu. Xuân Diệu đã bắt nhịp Vội vã bằng hai ước muốn: tắt nắng, buộc gió. Đấy là quy luật của tạo hóa, tự nhiên nhưng con người chúng ta ko thể can thiệp hay tước đoạt được. Vậy nhưng điệp ngữ Tôi muốn…, tôi muốn… lặp lại tới hai lần, như thể đó là một niềm khát khao mãnh liệt tới nỗi ngông cuồng, phi lí. Nhưng lúc biết mục tiêu của nhân vật trữ tình thì người đọc trông thấy việc tắt nắng, buộc gió đấy là để giữ màu đừng nhạt, giữ hương đừng bay. Đó chẳng phải là muốn ngưng đọng thời kì, muốn mọi thứ ngừng trôi chảy để tôi có thể đắm chìm, mãi mãi sống với hương sắc của cuộc đời hay sao? Hóa ra cái tôi đấy yêu cuộc sống này vô cùng mãnh liệt, nhưng dường như cũng có điều lo sợ nó vụt trôi đi mất. Bởi vậy, cấu tứ bài thư từ đây được vận động theo hai xúc cảm đấy và cũng chính là lý do để “tuyên ngôn” về lẽ sống vội vã.

Tôi muốn tắt nắng, buộc gió ư? Cứng cáp cuộc đời này phải tươi đẹp lắm thì thi nhân mới thèm khát ngưng đọng mọi thứ tương tự. Chỉ cần bước sang khổ thứ hai, chúng ta sẽ thấy được sự lí giải về điều đó. Thay đổi sự dồn nén xúc cảm ở bốn dòng thơ đầu, khổ thơ thứ hai trải dài hơn với thể thơ tám chữ, giọng điệu có phần tha thiết, sôi nổi:

Của ong bướm này đây tuần tháng mật

Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.

Điệp từ của, này đây vừa có nét hiện đại vừa như một lời mời chào, vẫy gọi để chúng ta cùng bước vào toàn cầu tươi đẹp của tự nhiên cuộc sống. Bằng thủ pháp liệt kê ông dẫn dắt người đọc vào toàn cầu bằng những hình ảnh vô cùng giản dị, thân thiện nhưng lại ẩn chứa những nét đẹp nhưng chúng ta vô tình chẳng trông thấy. Những ong bướm, hoa đồng nội, lá cành tơ, yến oanh, ánh sáng, buổi sớm, tháng giêng có gì nhưng xa lạ, nhưng dưới cặp mắt “xanh non, biếc rờn”, qua lăng kính của tình yêu và cảm nhận bằng mọi giác quan, thi sĩ đã mang tới một quang cảnh tuyệt diệu của tự nhiên, cuộc sống. Những thứ thân thuộc đấy lại ở trong những trạng thái mơn mởn, tươi non, căng tràn sức sống và tràn trề xuân tình nhất: ong bướm tuần tháng mật, hoa đồng nội xanh rì, lá cành tơ phơ phất, yến oanh khúc tình si, ánh sáng chớp hàng mi, tháng giêng ngon như một cặp môi gần. Một niềm yêu đời tha thiết, mãnh liệt đã khiến thi sĩ phát xuất hiện một bữa tiệc ở giữa trần gian, chốn thiên đường ở ngay trên mặt đất. Tính triết lý nhân sinh cũng bởi vậy bộc lộ ngay ở sự khám phá này. Đâu phải đi đâu xa, đâu phải tới những nơi nào có cảnh đẹp, cũng đâu phải chỉ có chốn bồng lai tiên giới mới được thưởng thức cái đẹp như thế, chỉ cần căng đôi mắt, căng đôi tai, căng cả trái tim, sống toàn tâm, toàn trí, toàn hồn thì “thiên đường” ở ngay trước mắt. Thời khắc nhưng mỗi chúng ta cần tận hưởng là mùa xuân của tự nhiên, là tuổi xanh, tình yêu của cuộc đời, xin đừng bỏ qua. Đó chính là lý do vì sao nhưng ông muốn “tắt nắng, buộc gió”!

Nhưng tôi đâu chỉ yêu tự nhiên, yêu cuộc sống nhưng còn yêu con người. Và tình yêu với con người đấy đã giúp thi sĩ đưa ra một ý kiến thẩm mĩ rất lạ mắt. Vốn dĩ xưa tự nhiên mới là chuẩn mực của cái đẹp, nhưng nay Xuân Diệu lại lấy con người mới là thước đo của mọi cái đẹp. Bằng việc so sánh: Ánh sáng chớp hàng mi/ tháng giêng ngon như một cặp môi gần, người đọc trông thấy sự khác thường đấy. Ánh sáng, một thứ thuộc về tự nhiên, giờ đây được ví như cái chớp mắt của một nàng thiếu nữ; tháng giêng cũng được mĩ vị hóa “ngon” như một cặp môi gần của đôi tình nhân. Xuân Diệu thực sự đã tạo nên một quan niệm về cái đẹp nhưng đầy tính nhân văn, có ý nghĩa nhân sinh cao đẹp. Phải chăng với thi nhân, con người mới là điều tuyệt diệu, là thành phầm tuyệt vời nhất của tạo hóa?

Tự nhiên đẹp, cuộc sống đẹp, con người đẹp… vậy nhưng đời người không thể mãi nhưng gắn bó được. Nên:

Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa,

Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.

Đúng, cuộc đời như thế sao nhưng ko sung sướng cho được. Nhưng ko thể “tắt nắng, buộc gió” nhưng mãi đắm chìm trong đấy, nên mới phải vội vã. Câu thơ với dấu chấm giữa dòng làm ngắt mạnh xúc cảm, muốn níu giữ tất cả chỉ còn cách sống vội vã từng giây từng phút. Nhân vật trữ tình chẳng chờ tới mùa hạ, nhưng ngay ở mùa xuân thôi cũng đã thấy nhớ mùa xuân rồi. Đọng lại cả khổ thơ vẫn là niềm mến thương cuộc sống rất sục sôi, rộn rực. Đâu đó chúng ta trông thấy ánh mắt sung sướng nhưng đầy gấp gáp của thi nhân để chạy đua với thời kì. Bởi ko nhanh sẽ ko kịp và ko thể để tận hưởng cuộc sống này.

Xuân đương tới, tức là xuân đương qua

Chẳng bao giờ! Ôi chẳng bao giờ nữa.

Khổ thơ mở ra một cuộc tranh biện vô cùng lạ mắt, thời kì có thực sự đang trôi chảy, có thực sự nghiệt ngã nhưng cuốn phăng mọi thứ ra đi? Bằng nghệ thuật đối lập (xuân non – xuân già, tới – qua, rộng – chật, tuần hoàn – chẳng hai lần…) và hàng loạt các từ ngữ có tính tranh luận cao như: tức là, nhưng, nói làm chi, nếu, nên, thi sĩ đã chỉ ra quy luật tuyến tính của thời kì: một đi ko trở lại. Ông say sưa trong giọng điệu trầm buồn, có phần run rẩy. Làm gì có kiểu thời kì như “bóng bích câu qua cửa sổ”, cũng làm gì có kiểu chết đi rồi sẽ lại được tái sinh, nhưng thời kì nghiệt ngã, vô tình lắm. Mỗi phút giây trôi đi sẽ là mất mát. Có thể thời kì của tự nhiên là vô hạn, nhưng đời người lại hữu hạn, nhưng tuổi xanh lại càng ngắn ngủi, ít ỏi vô cùng. Quan niệm về thời kì như thế của Xuân Diệu ko hề cảm tính, cũng ko theo lối thi vị hóa nhưng đầy khách quan và biện chứng. Chỉ có thể là một tâm hồn quá nhạy cảm, quá yêu đời mới lo lắng, sợ sệt như thế trước quy luật của thời kì. Bởi vậy cho nên ông nhìn đâu cũng thấy chia phôi, tan tành. Những hình ảnh tự nhiên, sự sống được nhân hóa: mùi tháng năm rớm vị chia phôi, núi sông than thầm tiễn biệt, con gió xinh thì thào, hờn dỗi phải bay đi, chim ngập ngừng đứt tiếng reo thi trước độ phai tàn sắp sửa là những dự cảm đầy mất mát, có phần bi thương trước sự trôi chảy của thời kì. Đâu đâu cũng ngấm mùi, ngấm vị của sự tan tác, đứt gãy, xa vắng. Bởi vậy sao nhưng ko cảm thấy tiếc nuối, thấy hụt hẫng, bâng khuâng cho được. Lời thơ vang lên như một niềm bi phẫn, thất vọng: chẳng bao giờ! Ôi chẳng bao giờ nữa! Xuân Diệu hiện thực thế, đời thường thế… nhưng cũng ko tránh khỏi được sự sợ hãi, sững sờ trước thời kì. Vậy nếu ko “tắt nắng”, ko “buộc gió” thì phải làm sao để màu ko nhạt, hương ko bay? Chỉ còn cách vội vã để chống lại quy luật khắc nghiệt đấy của thời kì nhưng thôi.

Vội vã thực sự là một bài thơ của nhiều xúc cảm. Có chút dồn nén ở khổ đầu, có cái tha thiết, say mê ở khổ hai, có cái day dứt, bâng khuâng ở khổ ba và ở khổ bốn sẽ là sự sục sôi, khí thế, tâm huyết. Sự linh hoạt trong cách bộc lộ xúc cảm của bài thơ đều bắt nguồn từ triết lý sống vội vã. Ko thể níu giữ thời kì, cũng ko thể đứng im nhưng nhìn thời kì tàn phá mọi thứ, chỉ còn cách vội vã. Cho nên khổ cuối mở ra một lời thúc giục đầy lập cập:

Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm.

Hỡi xuân hồng ta muốn cắn vào ngươi.

Đi tức là sống, nhưng phải mau đi tức là sống nhanh lên, gấp gáp lên lúc mùa chưa ngả chiều hôm, lúc mọi thứ còn ở độ tươi đẹp nhất, trẻ trung nhất. Xuân Diệu giục người ta như thế. Giờ đây ko còn là tôi muốn là khát vọng của tư nhân, nhưng là ta muốn, tức là của tất cả mọi người. Ta muốn ôm, riết, say, thâu, thậm chí là cắn để ngà ngà, đã đầy, no nê mọi thứ của cuộc sống này. Hàng loạt các động từ mạnh theo cấp độ tăng tiến đã diễn tả vừa là cách sống vừa là xúc cảm có phần khó kiềm chế được của nhân vật trữ tình. Xuân Diệu mang tới một cách sống vội vã thật sục sôi, mãnh liệt, vồn vập và hết mình. Nhưng thi nhân cũng ko cho rằng chúng ta lúc nào cũng phải căng lên để sống tương tự, nhưng cần phải biết sống vội vã vào đúng thời khắc. Đó là lúc sự sống mới khởi đầu mơn mởn, lúc mây đưa và gió lượn, cánh bướm với tình yêu, một cái hôn nhiều, và nước non và cây và cỏ rạng… và đặc thù là xuân hồng. Thi sĩ chọn những khoảnh khắc đấy chính là lúc mỗi chúng ta đáng sống nhất, sống hết mình, tâm huyết nhất để ko bỏ qua một tẹo vẻ đẹp nào của cuộc sống. Hình ảnh xuân hồng chính là biểu tượng cho cuộc sống như thế, nhưng thi sĩ ko ngần ngại sử dụng từ ngữ có phần khá thô để biểu đạt là cắn. Nhưng người nào cũng hiểu, với Xuân Diệu sự tham lam, cuồng nhiệt tới mê dại với cuộc sống thì ngay cả từ ngữ đấy cũng chưa đủ để diễn tả xúc cảm yêu cuộc sống của ông.

Vội vã khép lại với một hình ảnh, nhân vật trữ tình đang muốn thỏa mãn với cảm giác yêu đời của mình. Đó cũng là một ấn tượng đặc thù nhưng bài thơ để lại trong lòng độc giả. Dẫu trong bài vẫn có một niềm day dứt, lo lắng trước sự trôi chảy của thời kì nhưng người ta ko thấy bài thơ ngừng lại bằng một cảnh tượng bi quan, chán nản. Trái lại, nỗi gieo vui ở cả khổ cuối cùng cho thấy, Xuân Diệu vẫn vô cùng yêu đời, trân trọng cuộc sống và sáng sủa với những phút giây của thực tại. Bởi vậy, Vội vã ra đời ở vào thời khắc đấy, nỗi băn khoăn về cuộc sống trong thơ ca vẫn nhiều, nhưng ý nghĩa của bài thơ về quan niệm sống, quan niệm cuộc đời, tuổi xanh, tình yêu và cả sự tâm huyết, hết mình với cuộc sống vẫn còn nguyên vẹn trị giá mãi mãi sau này.

Phân tích bài thơ Vội vã mẫu số 4

Xuân Diệu là một cây bút có sức thông minh mãnh liệt, dồi dào và dẻo dai trong nền văn học Việt Nam. Ông đã mang lại cho thơ ca đương thời một sức sống mới, một nguồn xúc cảm mới cùng với những cải cách nghệ thuật đầy thông minh. Chính vì vậy, lúc nhắc tới Xuân Diệu, nhà phê bình, nghiên cứu văn học Vũ Ngọc Phan đã nói: “Với những nguồn cảm hứng mới: yêu đương và tuổi xuân dù lúc vui hay lúc buồn, Xuân Diệu cũng ru thanh niên bằng giọng yêu đời thắm thiết”.

Trong số những bài thơ làm nên tên tuổi của ông hoàng thơ Mới này thì “Vội vã” được xem là một trong những tác phẩm tiêu biểu nhất trình bày cá tôi tư nhân và ý kiến sống đầy mới mẻ của thi sĩ.

Bài thơ là dòng xúc cảm mãnh liệt, dào dạt tuôn trào nhưng vẫn theo mạch lập luận, bố cục vô cùng chặt chẽ. Qua từng khổ thơ, tác giả đã bộc lộ một niềm khát khao sống mãnh liệt và quan niệm vô cùng lạ mắt về thời kì và tuổi xanh.

Ngay từ khổ thơ trước hết, Xuân Diệu đã trình bày một tình yêu cuộc sống nồng nhiệt và thiết tha:

“Tôi muốn tắt nắng đi

Cho màu đừng nhạt mất

Tôi muốn buộc gió lại

Cho hương đừng bay đi”

Điệp từ “tôi muốn” liên kết cùng các động từ mạnh bộc lộ mong muốn, khát vọng mãnh liệt của tác giả: điều khiển tự nhiên. Đây là ước muốn táo tợn và phi thực tiễn, bởi từ xưa tới nay, nào người nào có thể chi phối sự vận hành của tự nhiên vạn vật, nào người nào có thể níu giữ dòng chảy thời kì?

Tuy nhiên, Xuân Diệu vẫn dũng cảm nói lên khát vọng muốn “tắt nắng”, “buộc gió”, bởi ông hiểu được, sắc thắm nào rồi cũng nhạt, hương nồng nào rồi cũng phai, mùa xuân và tuổi xanh không thể ngừng lại mãi. Xuân Diệu yêu tự nhiên, yêu cuộc sống thiết tha nên luôn muốn níu kéo thời kì ở lại. Sang khổ thơ thứ hai, tác giả vẽ nên một bức tranh thiên đường nơi trần thế:

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật

Này đây hoa của đồng nội xanh rì

Này đây là của cành tơ phơ phất

Của yến oanh này đây khúc tình si

Và này đây ánh sáng chớp hàng mi

Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cửa

Tháng giêng ngon như một cặp môi gần

Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa

Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân”

Hình ảnh tự nhiên vạn vật thân thuộc qua cái nhìn lạ mắt của thi sĩ trở thành thật mới lạ và quyến rũ. Hai chữ “Này đây” được nhắc tới nhiều lần ko gợi sự thừa thãi trong câu chữ nhưng tô đậm ko gian và thời kì thơ. Xuân Diệu khẳng định, nơi xinh xắn nhất ko ở đâu xa xôi nhưng chính là cuộc đời trần thế. Nơi đây có ong bướm dìu dặt, yến oanh tự tình và sắc xanh đồng nội. Nơi đây còn có âm thanh của khúc tình si, có ánh sáng sớm mai trong trẻo.

Hình ảnh tự nhiên và sự sống được Xuân Diệu vẽ lên vừa thân thiện, thân thuộc, vừa quyến rũ, đầy tình tứ. Thi sĩ đã phát xuất hiện vẻ đẹp kì diệu của tự nhiên và thổi vào đó một tình yêu rộn rực, say đắm. Có thể thấy, Xuân Diệu đã nhìn tự nhiên vạn vật dưới lăng kính của tình yêu, qua đôi mắt của tuổi xanh. Nhờ vậy, tất cả đều như ngập trong xuân tình ngọt ngào và xinh xắn.

“Tháng giêng ngon như một cặp môi gần” Đây là một so sánh vô cùng lạ mắt và thú vị vì từ xưa tới nay, các thi sĩ bao giờ cũng lấy tự nhiên làm chuẩn mực. Chỉ có Xuân Diệu, với cái nhìn mới mẻ mình, ông xem con người là thước đo cái đẹp, là chuẩn mực cho mọi điều trong vũ trụ. Đối với ông, nơi đẹp nhất ko ở đâu xa, nó chính là trần thế, là tự nhiên vạn vật đang hiện hữu quanh mình. Và trần thế đẹp nhất vì có con người đang hiện hữu.

“Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa

Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân”

Câu thơ hai vế, bị cách trở bởi dấu chấm trình bày hai tâm trạng tưởng chừng đối nghịch nhưng lại thống nhất nhau: càng yêu quý, đắm say bao nhiêu, càng sợ vụt mất bấy nhiêu. Thời kì quý giá nhất của mỗi người là tuổi xanh và tình yêu. Chính vì vậy, Xuân Diệu luôn khát khao tình yêu, khát khao hạnh phúc và sống hết mình bằng một tâm trạng vui, đắm say và rộn rực. Nhưng cũng bởi vì quá yêu quý cuộc đời này nhưng thi sĩ chuyển sang lo lắng, sợ hãi:

“Xuân đương tới tức là xuân đương qua

Xuân còn non tức là xuân sẽ già

Nhưng mà xuân hết tức là tôi cũng mất

Lòng tôi rộng nhưng lượng trời cứ chật

Ko cho dài thời trẻ của nhân gian

Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn

Nếu tuổi xanh chẳng hai lần thắm lại

Còn trời đất nên chẳng còn tôi mãi

Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời;

Mùi tháng, năm đều rớm vị chia phôi,

Khắp sông, núi vẫn than thầm tiễn biệt…

Cơn gió xinh thì thào trong lá biếc,

Phải chăng hờn vì nỗi phải bay đi?

Chim rộn ràng bỗng đứt tiếng reo thi,

Phải chăng sợ độ phai tàn sắp sửa?

Chẳng bao giờ, ôi! Chẳng bao giờ nữa…

Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm”

Từ giọng điệu đắm say, rộn rực của khổ thơ thứ hai, sang khổ ba, giọng điệu chuyển sang sững sờ, lo lắng. Xuân Diệu trở thành hoài nghi, chán nản, hốt hoảng, lo lắng trước bước đi vùn vụt của thời kì.

“Xuân đương tới tức là xuân đương qua

Xuân còn non tức là xuân sẽ già”

Mùa xuân tươi đẹp, rực rỡ nhưng mùa xuân cũng chính là dự cảm về bước đi vùn vụt của thời kì. Mùa xuân qua đi kéo theo tuổi xanh và tình yêu, cái quý giá nhất của đời người. Bởi tự nhiên tươi đẹp là vĩnh hằng còn đời người lại hữu hạn.

Thông qua khổ thơ này, ta thấy được quan niệm mới mẻ của Xuân Diệu về thời kì.

Đối với ông, thời kì ko phải vòng tuần hoàn nhưng là một dòng chảy xuôi một đi ko trở lại. Còn đời người lại chỉ hữu hạn trong trăm năm. Xuân Diệu lấy đời người làm thước đo thời kì, nên vì vậy, ông càng cảm thấy bất lực, lo lắng, nuối tiếc. Quan niệm về thời kì của Xuân Diệu xuất phát từ ý thức về trị giá của cuộc sống cá thể.

Mỗi khoảnh khắc trong cuộc sống đều vô cùng quý giá. Chính vì vậy, mỗi người nên biết trân trọng từng phút giây được sống.Tâm trạng cực khổ vô vọng của thi nhân dường như bao trùm lên cả tự nhiên khiến cảnh vật mất đi vẻ vô tư của nó, cũng buồn, cũng sợ hãi, cũng thảng thốt.

“Mùi tháng, năm đều rớm vị chia phôi,

Khắp sông, núi vẫn than thầm tiễn biệt…

Cơn gió xinh thì thào trong lá biếc,

Phải chăng hờn vì nỗi phải bay đi?

Chim rộn ràng bỗng đứt tiếng reo thi,

Phải chăng sợ độ phai tàn sắp sửa?

Chẳng bao giờ, ôi! Chẳng bao giờ nữa…

Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm”

Tất cả hiện vật, sự vật trên thế gian đều đượm nỗi buồn chia li, xa cách: núi sông buông lời than tiễn biệt, gió chim mang nỗi nợ phải bay đi,… Cảm nhận rất rõ được điều đấy, thi sĩ thốt lên trong sự tiếc nuối: “Chẳng bao giờ, ôi, chẳng bao giờ nữa…”, để rồi ngay sau đó là lời thúc giục: “Mau đi thôi. Mùa chưa ngả chiều hôm”. Ở câu cuối, khổ thơ đột nhiên trở thành gấp gáp, dồn dập báo hiệu cho sự say mê, cuồng nhiệt, khát vọng sống hết mình ở đoạn thơ sau.

“Ta muốn ôm

Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn;

Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,

Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,

Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều

Và nước non, và cây, và cỏ rạng,

Cho ngà ngà mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng

Cho no nê thanh sắc của thời tươi;

Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”

Tới khổ thơ cuối cùng, tâm trạng tác giả từ hoài nghi, chán nản chuyển sang mong muốn sống vội vã, sống hết mình. Những động từ mạnh, tăng tiến liên tục như “ôm”, “riết”, “say”, “thâu” cùng với điệp từ “ta muốn” cho thấy khát khao sống, khát khao yêu, khát khao tận hưởng từng giây từng phút của của tác giả. Hình như thi sĩ muốn ôm cho hết, say cho tận, thâu cho cùng mọi điều đẹp nhất của cuộc đời, để thừa hưởng cảm giác “ngà ngà, đã đầy, no nê”.

“Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!” là hình ảnh vô cùng mạnh mẽ, táo tợn. Ở đây, sự ham mê nồng nhiệt, đắm say dường như đã được đẩy lên tới đỉnh điểm. Phải yêu cuộc sống tới mức nào, thi sĩ mới có thể thốt lên câu thơ đầy táo tợn và thiết tha như thế?

Có thể nói, “Vội vã” là một thông điệp sống đầy ý nghĩa của một hồn thơ yêu đời nồng nhiệt: hãy sống mãnh liệt, sống hết mình, hãy quý trọng từng giây từng phút của cuộc đời mình, nhất là những năm tháng tuổi xanh quý giá của đời người. Nó được gửi gắm qua những hình ảnh, tiếng nói thơ lạ mắt, đầy thông minh cùng giọng điệu say mê, cuồng nhiệt, sôi nổi.

Chính lòng yêu cuộc sống thiết tha, khát vọng sống mãnh liệt cùng nỗi sợ hãi, lo lắng trước cái hữu hạn của đời người đã khiến thi nhân phải sống vội vã, sống cuống quýt. Nhưng đó là sống vội vã một cách có ý thức, là sống một cách hết mình cho từng phút từng giây của cuộc đời, sao cho mỗi thời khắc trôi qua đều mang ý nghĩa, đều ko phí phạm.

Bài văn mẫu phân tích Vội vã số 5

Trước cách mệnh tháng tám, hồn thơ của Xuân Diệu hồn nhiên yêu đời, yêu cuộc sống, say mê với cái đẹp, nhạy cảm với sự trôi chảy của thời kì. Nhưng càng yêu say, Xuân Diệu càng sợ cuộc sống sợ tình yêu và vẻ đẹp sẽ bỏ mình và bay đi mất.

Chính vì thế nhưng ta thường gặp trong thơ ông những trạng thái hốt hoảng, lo lắng, yêu – sống một cách tham lam, cuống quýt, vồn vập. “Vội vã” là bài thơ tiêu biểu cho trạng thái xúc cảm đấy của Xuân Diệu.Mở đầu bài thơ, Xuân Diệu dùng những từ ngữ có tính chất tôn nghiêm, mệnh lệnh.

“Tôi muốn tắt nắng đi”

“Tôi muốn buộc gió lại”

Những từ ngữ đấy trình bày một cái tôi tư nhân đầy khát khao, khát khao đạt quyền của tạo hóa, cưỡng lại quy luật của tự nhiên, những vận động của đất trời. Bởi ông hiểu rằng, sắc thắm nào rồi cũng nhạt, hương nồng nào rồi cũng phai. Xuân Diệu ko muốn những vẻ đẹp tự nhiên của đất trời mất đi.

Ông muốn lưu giữ nó bên mình để được thưởng thức một cách trọn vẹn, mãi mãi.Sau tâm trạng đấy là tiếng reo vui của thi sĩ. Trong cái nhìn của Xuân Diệu sự sống thân thuộc quanh ta bỗng trở thành vô cùng quyến rũ.

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật

Này đây hoa của đồng nội xanh rì

Này đây lá của cành tơ phơ phất

Của yến oanh này đây khúc tình si

Và này đây ánh sáng chớp hàng mi

Mỗi sáng sớm thần vui hằng gõ cửa”

Cảnh tự nhiên trong thơ Xuân Diệu xuất hiện như một khu vườn ngập tràn hương sắc thần tiên, như là ở một cõi nào xa lạ, chứ ko phải là của cõi trời trần tục này. Cũng vẫn là tự nhiên nước non nghìn năm đấy thôi nhưng Xuân Diệu phát xuất hiện bao vẻ đẹp bất thần, đáng yêu đáng say đắm.

Xuân Diệu đã nhìn đời bằng cặp mắt “xanh non”, “biếc rờn” vui say, rộn ràng tận hưởng những vẻ đẹp thần kì nhưng trời đất đã ban cho mỗi cuộc đời, mỗi con người. Những từ ngữ “này đây” san sát nhau đã phô diễn sự phong phú dường như vô tận của tự nhiên, đã bày ra một khu vườn địa đàng ngay giữa chốn trần gian – một “thiên đường trần thế”.

Người ta nói tháng giêng đẹp, tháng giêng vui, còn Xuân Diệu lại thấy “Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”. Văn học trung đại lấy tự nhiên làm chuẩn mực cho vẻ đẹp của con người. Còn Xuân Diệu thì lại lấy vẻ đẹp của con người ở giữa tuổi xuân và tình yêu làm chuẩn mực cho cái đẹp.

Thơ xưa ngại nói tới những biểu tượng của các vị giác còn Xuân Diệu đã ko ngần ngại trộn lẫn và huy động tất cả mọi giác quan của mình để thưởng thức được trọn vẹn những vẻ đẹp của tự nhiên. Đang vui say, Xuân Diệu bỗng chốc lại buồn ngay vì trông thấy một sự thực nghiệt ngã.

“Xuân đang tới tức là xuân đang qua

Xuân còn non tức là xuân đã già”

Trước Xuân Diệu, chưa bao giờ có những câu thơ định danh tương tự. Điệp ngữ “tức là” vang lên khô khốc diễn tả một thảm kịch trong tâm hồn con người ko cách gì nếu giữ được thời kì đang trôi qua. Nỗi nối tiếc vì ngày vui ngắn ngủi qua mau đó, với Xuân Diệu là đớn đau tới tột cùng. Thi sĩ cho rằng mình sẽ chết đồng hành với mùa xuân trong khi vẻ đẹp của cuộc đời ko còn nữa.

“Nhưng mà xuân hết tức là tôi cũng mất”. Chính cái ý thức thời kì xuôi chảy một dòng, một đi ko trở lại, thời kì là tuyến tính chứ ko phải tuần hoàn, định lượng chứ ko phải định tính đã chi phối cái nhìn cuộc đời của Xuân Diệu. Do chưa có cái nhìn biện chứng về thời kì nên Xuân Diệu thấy thời kì là một dòng suy biến và tàn phai, ở cuối tuyến đường là sự già nua và chết chóc.

Thời kì lấy đi của con người tuổi xanh và tình yêu mang trả con người tuổi già và cái chết. Ý tưởng đó là cho Xuân Diệu cảm nhận đất trời như cũng đối kháng với con người.

“Lòng tôi rộng nhưng lượng trời cứ chật

Ko cho dài thời trẻ của nhân gian”

Đời người thì hữu hạn nhưng thời kì thì lại vô cùng. Tâm hồn con người ta cứ mãi trẻ trung, cứ đầy khát khao nhưng thể xác thì phải già nua theo tháng ngày, ko thể nào cứ qua đi rồi lại vòng trở lại như mùa xuân.

“Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn

Nếu tuổi xanh chẳng hai lần thắm lại

Còn trời đất nhưng chẳng còn tôi mãi”.

Xuân Diệu buồn biết bao nhiêu lúc trông thấy cái thảm kịch kinh khủng đấy của kiếp người. Chính vì sợ ngày vui ngắn ngủi qua mau, sợ vẻ đẹp sẽ tàn phai nên toàn thể tự nhiên tươi sáng ở trên kia tới đây cũng mất dần tính tự nhiên, vô tư của nó. Xuân Diệu dường như cảm thu được mùi vị của tháng năm, nhưng đó là mùa vị mang lại cho thi sĩ sự nuối tiếc xót xa “vị chia phôi”.

Những hợp âm rì rào nghe như lời than thầm vang lên khắp núi sông. Cả tới cơn gió xinh cũng dỗi hờn, chim chóc cũng “đứt tiếng reo thi” vì sợ “độ tàn phai sắp sửa”. Kết thúc tâm trạng đấy là tiếng thở dài ngao ngán.“Chẳng bao giờ, ôi! chẳng bao giờ nữa”Vì nhận thấy sự nghiệt ngã của thời kì nên thi sĩ lại dậy lên một nỗi khát khao sống hết mình, trọn vẹn.

Chính trái tim trẻ tuổi, yêu đời, tràn đầy tâm huyết đã ko cho phép thi sĩ buông xuôi, phó mặc. Thi sĩ như thúc giục chính mình “Mau đi thôi ! mùa chưa ngả chiều hôm”. Thi sĩ muốn tận hưởng cuộc sống, tận hưởng những vẻ đẹp của đất trời lúc nó còn đang trong độ xanh tươi mơn mởn.

“Ta muốn ôm

Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn

Ta muốn riết mây đưa và gió lượn

Ta muốn say cánh bướm với tình yêu”

Ta muốn thâu trong một cái hôn chiều”Điệp ngữ “ta muốn” một lần nữa được láy lại dồn dập để bộc bạch một khát khao lớn lao muốn ôm cả sự sống vào lòng.

“Cho ngà ngà mùi hương, cho đã đầy ánh sáng

Cho no nê thanh sắc của thời tươi”

Đấy là một tình yêu nồng nhiệt tới tột độ đối với cuộc sống. Tình yêu đấy đã xua tan đi cái ủ rũ u sầu, làm sống lại cái sinh khí vốn có của một chàng trẻ trai. Kết thúc bài thơ là hình ảnh chàng trẻ trai Xuân Diệu đang hét vang lên niềm si mê, say mê của mình trước tự nhiên tươi đẹp.“Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi”.

“Vội vã” trình bày niềm say mê yêu đời, yêu cuộc sống, một nỗi buồn phiền, lẻ loi lúc trông thấy quy luật nghiệt ngã của đất trời. Tất cả rồi sẽ tàn phai nhưng vượt lên trên tất cả, nỗi khát khao yêu đời vẫn tràn đầy, mãnh liệt. Nó kích thích độc giả trẻ tuổi niềm ham mê cuộc sống.

Phân tích bài thơ Vội vã – Bài văn mẫu số 6

Xuân Diệu là một cái tên thân thuộc được biết tới với những bài thơ về mùa xuân, tuổi xanh ( trước cách mệnh tháng Tám) hay những bài thơ về Tổ Quốc, về nhân dân, về Đảng, về Bác Hồ, về hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mĩ, về sự nghiệp xây dựng quốc gia (sau cách mệnh tháng Tám). Nổi trội trong những bài thơ viết về mùa xuân, tuổi xanh của Xuân Diệu là bài Vội vã. Bài thơ là lời thúc giục sống mãnh liệt, sống hết mình, quý trọng từng giây, từng phút của cuộc đời mình, nhất là những tháng năm của tuổi xanh.

Xuân Diệu yêu tự nhiên, yêu cái đẹp tới mãnh liệt tới cường tráng nhưng bên trong những vần thơ của ông vẫn gây cho người đọc một cảm giác chông chênh, hụt hẫng. Bởi tình yêu luôn gắn với nỗi đau, thú vui song song với nỗi buồn, bởi thú vui đó rồi cũng phải hết, ko thể tồn tại vĩnh hằng được. “Xuân Diệu là một người của đời, một người ở giữa nhân loại. Lầu thơ của ông xây dựng trên đất của một tấm lòng trần gian”(Thế Lữ). Bài thơ Vội vã là tiếng nói con tim của một kẻ đang say mê trong tình yêu với những cung bậc xúc cảm không giống nhau.

Bài Vội vã có hình ảnh cả một thiên đường trên mặt đất: Xuân Diệu phát hiện và khẳng định dứt khoát mùa xuân và mọi cảnh đẹp quanh ta là cả một toàn cầu thần tiên.Bốn câu đầu: hình ảnh cái tôi lãng mạn bộc lộ rất lạ mắt:

“Tôi muốn tắt nắng đi

Cho màu đừng nhạt mất;

Tôi muốn buộc gió lại

Cho hương đừng bay đi.”

Muốn “tắt nắng”, muốn “buộc gió”, thật là những thèm muốn kỳ dị, chỉ có ở thi sĩ. Nhưng làm sao cưỡng được quy luật, làm sao có thể vĩnh viễn hóa được những thứ vốn ngắn ngủi mỏng manh đấy? Những khát khao “phi lí” đấy lại tạo nên một cái tôi vô cùng ấn tượng và thu hút. Tác giả ko dùng đại từ “ta” nhưng lại dùng “tôi” như để khẳng định mình, khẳng định khát khao cháy bỏng “đoạt” lấy tự nhiên đất trời.

Xuân Diệu muốn cưỡng lại quy luật của tự nhiên, những vận động của đất trời. Đó là tiếng nói của cái tôi đầy tự hào với khát vọng mãnh liệt lạ lùng, cho thấy tầm vóc của con người muốn vươn lên để có thể ngang tầm với tạo hóa. Thiên đường – mùa xuân đấy mang bao nhiêu vẻ đẹp: sức sống của vạn vật đều rộn ràng tươi thắm, nảy nở rất trẻ trung.

Tình yêu cuộc sống này tràn trề trong huyết mạch của thi sĩ và thi sĩ nhận thấy cuộc sống nơi mình đang sống như một thiên đường:

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật

Này đây hoa của đồng nội xanh rì,

Này đây lá của cành tơ phơ phất

Của yến oanh này đây khúc tình si

Và này đây ánh sáng chớp hàng mi

Mỗi sáng sớm thần Vui hằng gõ cửa;

Tháng giêng ngon như một cặp môi gần.”

Đó là một bức tranh mùa xuân đầy ánh sáng , mới mẻ, tinh khôi, đầy âm thanh tình tứ. Mùa xuân là mùa của cây cối đâm trồi, nảy lộc, mùa của sự sinh sôi và hạnh phúc tràn đầy. Khu vườn xuân trong bài thơ cũng “vội vã” dâng toả sắc hương, trao mật ngọt. Ong bướm rộn ràng bởi những đóa hoa xuân khoe sắc thắm nổi trội giữa đồng nội xanh rì.

Cành tơ phơ phất đang vươn những chồi búp nuột nà trong bức tranh xuân. Ánh sáng rạng đông toả nhưng hồng đào, bừng hé. Chim yến, chim oanh đang rộn ràng hát những bản tình khúc mùa xuân. Điệp ngữ: “Này đây” lặp bốn lần là tiếng reo vui đầy ngạc nhiên của tác giả vì liên tục phát xuất hiện những vẻ đẹp kì lạ của cuộc sống. “Tháng giêng” là khởi đầu của một năm, khởi đầu của mùa xuân – mùa xuân tươi non mơn mởn là biểu tượng vẻ đẹp cuộc sống.

Hình ảnh “cặp môi gần” gợi làn môi tươi hồng của thiếu nữ đang hé mở đợi chờ. Khác với các thi sĩ khác thường lấy tự nhiên là chuẩn cho mọi vẻ đẹp thì Xuân Diệu lại lấy con người giữa mùa xuân, tuổi xanh, tình yêu làm chuẩn mực. Vì thế nên tháng Giêng như tràn trề sức sống, mơn mởn da thịt bởi xuân hồng.

Toàn cầu này được Xuân Diệu cảm nhận bằng cả sự tinh xảo nhất của một hồn yêu đầy thèm muốn, nên sự sống cũng xuất hiện như một toàn cầu đầy xuân tình. Sở dĩ Xuân Diệu có những mong muốn và khát khao như thế bởi tác giả là một thi sĩ có hồn thơ nhạy cảm đặc thù trước bước đi của thời kì. Và Xuân Diệu khẳng định:

“Xuân đương tới, tức là xuân đương qua

Xuân còn non, tức là xuân sẽ già

Nhưng mà xuân hết, tức là tôi cũng mất.”

Khác với những quan niệm cũ cho rằng “xuân vẫn tuần hoàn” thì đối với Xuân Diệu:

“Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,

Nếu tuổi xanh chẳng hai lần thắm lại!

Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,

Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời.”

Tương ứng với mùa xuân là con người, là tôi. Thời kì là thước đo tuổi xanh. Thời kì sẽ một đi ko trở lại, vì vậy tuổi xanh cũng như thế. Làm chi có sự tuần hoàn cơ chứ ! Trong cái mênh mông của đất trời, cái vô tận của thời kì, sự có mặt của con người thật là ngắn ngủi, hữu hạn.

“Mùi tháng năm đền rớm vị chia phôi

Khắp núi sông vẫn than thầm tiễn biệt…”

Cái tinh tế của Xuân Diệu trình bày ở chỗ: cảm thu được sự phai tàn lúc vạn vật còn đang ở độ mơn mởn. Thi sĩ thấy như ngọn gió lướt qua tất cả. Lúc tạo vật đang ở thời tươi cũng là lúc phải đối diện với sự phai tàn sắp sửa. Thời kì như có mùi, có vị chia phôi chất chứa. cả đất trời, núi sông đều cất lên âm thanh của sự chia ly, tiễn biệt. Vạn vật đang than vãn, ngậm ngùi, tiễn đưa phần đời của chính nó. Tất cả khiến thi sĩ cảm thấy hụt hẫng, tiếc nuối.

Ko thể buộc gió, ko thể tắt nắng, cũng ko thể cầm giữ được thời kì, thì chỉ có cách thực tiễn nhất là chạy đua với thời kì, là phải tranh thủ sống: “Chẳng bao giờ, ôi ! Chẳng bao giờ nữa…”

Nếu như ở hai khổ thơ đầu, Xuân Diệu nói về tình yêu thiết tha với thiên đường nơi trần thế của mình hay ở khổ thơ thứ ba tác giả đưa ra một quan niệm mới mẻ về thời kì: mùa xuân đi là mùa xuân ko quay trở lại, lấy con người giữa tuổi xanh làm chuẩn cho mọi vẻ đẹp thì ở khổ thơ thứ tư lại là lời thúc giục sống vội vã, cuống quýt của tác giả.

Mở đầu khổ thơ, Xuân Diệu viết: “Mau đi thôi mùa chưa ngả chiều hôm!”. Đây là lời thúc giục sống vội vã, sống sao cho có ý nghĩa lúc còn trẻ bởi thời kì sẽ trôi qua rất nhanh. Và ở đây, Xuân Diệu đã gợi ra một cách sống, một quan niệm sống tích cực hơn: sống hết mình từng giây, sống tận hiến và tận hưởng cuộc sống bằng các giác quan, sống hết mình ở thời tươi đẹp nhất.

Ở đoạn thơ cuối, tác giả đã sử dụng một loạt động từ tăng tiến để trình bày xúc cảm mãnh liệt của mình:

“Ta muốn ôm

Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn

Ta muốn riết mây đưa và gió lượn

Ta muốn say cánh bướm với tình yêu

Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều”.

Nếu như ở phần đầu bài thơ, tác giả xưng “tôi” để bộc bạch, thổ lộ tâm trạng thì ở khổ thơ cuối, tác giả lại xưng “ta” để tự mình đối diện với cự sống trên trần gian. Tất cả đều trình bày sự gấp gáp, cuống quýt, vồn vập. Xuân Diệu muốn ôm giữ lấy những vẻ đẹp non tươi của cuộc sống đang diễn ra: sự sống khởi đầu mơn mởn, mây đưa, gió lượn,…để nó khỏi trôi đi nhưng dù ôm chặt nhưng vẫn ko thể giữ được trọn vẹn. Trái tim yêu của Xuân Diệu như muốn rộng ra chứa hết cả vũ trụ. Tất cả đều xúc tiến một quan niệm sống lập cập, vồn vập, cuống quýt.

Vội vã trình bày một tâm hồn yêu đời, yêu sống tới cuồng nhiệt. Biết quý trọng thời kì, biết quý trọng tuổi xanh, biết sống cũng là để yêu; tình yêu lứa đôi, tình yêu tạo vật. Và bài thơ là nhịp đập gấp gáp trước “thanh sắc trần gian” một ngày xuân của một trái tim chưa bao giờ chán sống.

Phân tích bài Vội vã số 7

“Thơ Xuân Diệu là một nguồn sống rạt rào chưa từng thấy ở chốn nước non lặng lẽ này, Xuân Diệu say đắm tình yêu, say đắm cảnh trời, sống vội vã, sống cuống quýt, muốn tận hưởng cuộc sống ngắn ngủi của mình” (Trích “Thi nhân Việt Nam”). Nhận định của nhà phê bình văn học Hoài Thanh đã nhận định về những rực rỡ chủ yếu trong sáng tác của thi sĩ Xuân Diệu – gương mặt tiêu biểu và có nhiều đóng góp nổi trội cho sự tăng trưởng của phong trào thơ Mới.

Một trong những tác phẩm trình bày rõ điều này chính là “Vội vã”. Qua bài thơ, chúng ta thấy được tâm hồn yêu tự nhiên tha thiết, lòng ham sống mãnh liệt cùng ý kiến sống tích cực của tác giả. Trước hết, bài thơ “Vội vã” đã trình bày ý nguyện, tâm thế và mong muốn hành động của tác giả trước bước đi của thời kì:

“Tôi muốn tắt nắng đi

Cho màu đừng nhạt mất;

Tôi muốn buộc gió lại

Cho hương đừng bay đi.”

Trước vòng quay “một đi ko trở lại” của dòng thời kì, tác giả Xuân Diệu muốn nắm bắt và giữ lấy từng khoảnh khắc qua việc muốn “tắt nắng” để sắc màu ko phôi pha, muốn “buộc gió” ko cho hương sắc bay đi. Điệp ngữ “Tôi muốn” được nhắc lại hai lần đã khẳng định ý nguyện của cái “tôi” tha thiết muốn giữ lấy vẻ đẹp chóng tàn phai của tự nhiên; đồng thời làm nổi trội tâm hồn của một thi sĩ yêu đời, say mê tự nhiên và trân trọng, nâng niu cuộc sống. Và tình yêu tha thiết, mãnh liệt này đã được phác họa rõ nét hơn ở những câu thơ tiếp theo:

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật;

Này đây hoa của đồng nội xanh rì;

Này đây lá của cành tơ phơ phất;

Của yến oanh này đây khúc tình si;

Và này đây ánh sáng chớp hàng mi,

Mỗi sáng sớm, thần Vui hằng gõ cửa;

Tháng giêng ngon như một cặp môi gần;

Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa:

Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.”

Bằng giải pháp nghệ thuật liệt kê liên kết nhịp độ thơ nhanh và dồn dập, mọi thanh âm, mọi sắc màu, hình ảnh của bức tranh tự nhiên đều hiện hữu sinh động trước mắt người đọc. Điệp từ “Này đây” vang lên đầy say mê, trình bày mọi giác quan của người thi sĩ đều rung lên để đón nhận, để tận hưởng vẻ đẹp của tạo hóa, của đất trời trong sức xuân và sắc xuân. Đó là những vẻ đẹp hữu hình như “hoa của đồng nội xanh rì”, “lá của cành tơ phơ phất”.

Đó còn là vẻ đẹp vô hình như khúc ca tình yêu mang âm điệu say mê cuồng nhiệt của cặp “yến oanh”, là nguồn sáng vội vã chớp qua hàng mi,…. Đặc trưng, Xuân Diệu đã so sánh “tháng giêng” – khái niệm thời kì vô hình như “cặp môi” – sự vật cụ thể trong mối quan hệ “ngon” – “gần” để mang lại một cảm nhận vô cùng lạ mắt, mới mẻ, làm cho bức tranh tự nhiên nơi trần gian hiện lên xinh xắn, tươi mới, căng tràn sức sống như “một thiên đường trên mặt đất”.

Thi nhân vận dụng mọi giác quan để tận hưởng vẻ đẹp của tạo vật, tự nhiên nhưng vẫn ko quên đi ý thức về sự trôi chảy của thời kì: “Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân”. Bởi vậy, ông đắm say, cuồng nhiệt cùng cảnh sắc đất trời nhưng vẫn ko ngừng chiêm nghiệm về dòng thời kì trôi, về tình yêu và tuổi xanh:

“Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,

Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,

Nhưng mà xuân hết tức là tôi cũng mất.

Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,

Ko cho dài thời trẻ của nhân gian;

Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,

Nếu tuổi xanh chẳng hai lần thắm lạị

Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,

Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời”

Là một thi sĩ với toàn cầu quan, nhân sinh quan tiến bộ, Xuân Diệu ko chỉ thấy được quy luật tuần hoàn của dòng thời kì: “Xuân tàn, hạ tới, thu hết, đông sang” nhưng còn nắm rõ “phép biện chứng” mang tính tuyến tính, “một đi ko bao giờ trở lại” của từng phút giây.

Qua cách cảm nhận: “xuân đương tới” – “xuân đương qua”, “xuân còn non” – “xuân sẽ già”, dòng chảy vô hình của thời kì đã được khắc họa rõ nét, làm cho dù thi nhân đang cảm nhận mùa xuân tươi đẹp, căng tràn sức sống cũng chính là mùa xuân đang ở viễn cảnh “sẽ già”, sẽ tàn phai, sẽ héo úa. Nhưng điều đặc thù nhất trong quan niệm của Xuân Diệu chính là thời kì vũ trụ ko tương đồng với thời kì của đời người, tức là “xuân qua” rồi xuân sẽ lại “tới” trong sự tuần hoàn của đất trời, nhưng tuổi xanh, đời người thì “chẳng hai lần thắm lại”.

Bởi vậy, ông cho rằng điều đẹp nhất của con người chính là tuổi xanh và tình yêu. Và từ đó, “ông hoàng thơ tình” luôn nuối tiếc mùa xuân, nuối tiếc tuổi xanh chấp nhận ham sống, lòng yêu đời mãnh liệt cùng quan niệm sống “vội vã” và chủ động chạy đua với thời kì:

“Ta muốn ôm

Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn

Ta muốn riết mây thâu và gió lượn

Ta muốn say cánh bướm với tình yêu

Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều”

Điệp từ “Ta muốn” được đặt ở đầu câu vang lên đầy dõng dạc, liên kết với hàng loạt động từ theo cấp độ tăng tiến: “ôm”, “riết”, “say”, “thâu” đã làm nổi trội tư thế chủ động tận hưởng mọi vẻ đẹp của cuộc sống ở độ tươi mới nhất, căng tràn nhất của cái “tôi” trữ tình.

Lòng ham sống cùng niềm say mê cuồng nhiệt đó chính là động lực để thôi thúc Xuân Diệu “sống vội vã, sống cuống quýt” (theo cách nói của nhà phê bình văn học Hoài Thanh), nhưng sự vội vã đó ko hề tiêu cực bởi nhịp sống đó luôn gắn bó mật thiết với thú vui sống và ý thức sáng sủa của tác giả. Đây là một ý kiến sống tích cực, tiến bộ và mang ý nghĩa giáo dục thâm thúy đối với mỗi một con người.

Tương tự, qua việc phân tích bài thơ vội vã, chúng ta có thể thấy được tài năng của thi sĩ Xuân Diệu trong cách sử dụng ngôn từ và vận dụng thuần thục các giải pháp nghệ thuật. Tất cả các yếu tố đó liên kết với nhau trong sự hài hòa, tinh tế, góp phần khắc họa hình tượng nhân vật trữ tình với tình yêu tự nhiên tha thiết cùng niềm ham sống, lòng yêu đời cuồng nhiệt và nổi trội hơn cả là quan niệm sống “vội vã” chạy đua với thời kì để nắm bắt lấy những gì đẹp nhất của tuổi xanh, của tình yêu.

Phân tích bài thơ Vội vã số 8

Xuân Diệu Được coi là thi sĩ mới nhất trong những thi sĩ mới.Ông là thi sĩ trữ tình lãng mạn, luôn khát khao giao cảm với đời tới cuống quýt, cuồng nhiệt. Bài thơ Vội vã tập trung cao nhất cái khát vọng mãnh liệt đấy. Xuân Diệu đặt khát vọng giao cảm giữa tuổi xanh và xuân tình, qua đó bộc lộ một xúc cảm triết học, một quan niệm nhân sinh mới mẻ, hiện đại.

Xuân Diệu yêu tự nhiên, yêu cái đẹp tới mãnh liệt tới cường tráng nhưng bên trong những vần thơ của ông vẫn gây cho người đọc một cảm giác chông chênh, hụt hẫng . Bởi tình yêu luôn gắn với nỗi đau, thú vui song song với nỗi buồn, bởi thú vui đó rồi cũng phải hết, ko thể tồn tại vĩnh hằng được. Bằng cái nhìn mổ xẻ, ta cũng thấy lòng khát sống, ham đời trong Vội vã bị chẻ đôi thành hai tầng bậc: Một cách cảm thụ toàn cầu mang tính thảm kịch và một cách xử sự trước toàn cầu mang tính tích cực.

Thi sĩ cảm thấy yêu cuộc sống này lắm, muốn níu giữ nhưng nhìn lại, tác giả lại nhận thấy một thảm kịch sự sống. Trong sự cảm thụ toàn cầu của Xuân Diệu, cuộc sống được phát hiện ở tính thảm kịch. Thảm kịch nay là sự xâu xé giữa tình yêu và nỗi đau, giữa xúc cảm và nhận thức.

Tình yêu cuộc sống này tràn trề trong huyết mạch của thi sĩ, thi sĩ nhận thấy cuộc sống nơi mình đang song như một thiên đường. Có một câu hỏi lớn từng thôi thúc nhân loại tìm lời trả lời: Vẻ đẹp cuộc sống ở đâu? Đạo Thiên Chúa tìm vẻ đẹp ở thiên đường cao cả. Đạo Phật tìm vẻ đẹp ở cõi Niết bàn bình yên. Còn Xuân Diệu, thiên đường nằm ngay trên mặt đất:

Cửa ong bướm này đây tuần tháng mật

Này đây hoa của đồng nội xanh rì

Này đây lá của cành tơ phơ phất

Của yến oanh này đây khúc tình si

Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cửa

Tháng giêng ngon như một cặp môi gần.

Cuộc sống thật tươi đẹp, thật đáng sống biết bao lúc mỗi buổi sáng thần Vui hằng gõ cửa. Điệp ngữ: “Này đây” lặp bốn lần là tiếng reo vui đầy ngạc nhiên của tác giả vì liên tục phát xuất hiện những vẻ đẹp kì lạ của cuộc sống. Sau mỗi tiếng reo vui, cuộc sống xuất hiện, giản dị nhưng đắm say: cái đắm say tình tứ của ong bướm, yến oanh; cái đắm say mênh mông sắc xanh của đồng nội; cái đắm say non tơ của cành lá… Từ những hình ảnh cụ thể, tiếng reo vọt trào lên một xúc cảm tổng hợp và lạ lùng trước tự nhiên: Tháng giêng ngon như một cặp môi gần.

Đây được coi là câu thơ vô tiền khoáng hậu trong thơ ca Việt Nam, tác giả đã dùng cái vật nhìn thấy để so sanh với cái vô hạn của thời kì. Câu thơ rực rỡ nhấp nhánh ba vẻ đẹp lạ mắt. “Tháng giêng” là khởi đầu của một năm, khởi đầu của mùa xuân – mùa xuân tươi non mơn mởn là biểu tượng vẻ đẹp cuộc sống. Hình ảnh “cặp môi gần” gợi làn môi tươi hồng của thiếu nữ đang hé mở đợi chờ.

Phép so sánh đã tụ hội mùa xuân với tuổi xanh thành vẻ đẹp tổng hợp của cuộc sống. Quan niệm thẩm mỹ mới mẻ của Xuân Diệu đã đưa cặp môi thiếu nữ vào trung tâm vũ trụ, con người thành chuẩn mực vẻ đẹp của tự nhiên. Một Xuân Diệu táo tợn, mới lạ nữa xuất hiện trong từ “ngon” đầy cảm giác nhục thể, tình yêu cuộc sống được huy động cả vong hồn lẫn thể xác. Vẻ đẹp của khổ thơ thật trẻ, thật nồng.

Thơ Xuân Diệu ko bao giờ bình yên vì tình yêu luôn vấp phải nỗi đau. Mạch thơ vui đang dào dạt chảy bỗng vấp phải một dấu chấm cắt giữa câu thơ:

Tôi sung sướng.

Nhưng vội vã một nửa.

Cuộc sống tươi đẹp, ý nghĩa bao nhiêu thì thi sĩ lại cảm thấy minh rơi vào tấn thảm kịch bấy nhiêu. Thảm kịch cuộc sống dồn tụ trong câu thơ. Thảm kịch xuất phát từ một phát hiện triết học về thời kì:

Xuân đương tới, tức là xuân đương qua

Xuân còn non, tức là xuân sẽ già

Nhưng mà xuân hết, tức là tôi cũng mất.

Đây là quan niệm chưa từng có trong cái nhìn truyền thông. Thời kì trung đại vốn được quan niệm là thời kì tuần hoàn, thời kì lặp lại tuần tự (Tháng chạp là tháng trồng khoai – tháng giêng trồng đậu, tháng hai trồng cà). Nhịp thời kì muôn thuở ko đổi tạo nên thế quân bình nội tâm khiến con người ung dung, tĩnh tâm tới chậm trễ.

Thời kì hiện đại khác hẳn, là thời kì tuyến tính (một đi ko trở lại), nên thời kì tự hủy diệt trong lẽ tồn vong ngắn ngủi, gấp gáp. Nhận thức đấy được Xuân Diệu trình bày bằng những cặp từ tới – qua, non – già… cuộc sống vận động tăng trưởng trong quá trình vừa khẳng định vừa phủ định, cái phủ định nằm ngay trong cái đang khẳng định.

Đây là những nghiền ngẫm triết học tinh tế và có chiều sâu, thỏa mãn phần nào nhu cầu trí tuệ của người đọc (nhất là người đọc trẻ tuổi ham hiểu biết thơ Xuân Diệu). Chỗ bất cập của Xuân Diệu là thi sĩ quá nghiêng về cái “qua”, cái “già” (tức là cái phủ định) nên quan niệm sống của Xuân Diệu có phần thiếu tĩnh tâm, ổn định nhưng hơi ngả về phía “vội vã” tới hốt hoảng, cuống quít, tạo nên hơi thở gấp gáp rất riêng trong thơ Xuân Diệu.

Vì vậy, thảm kịch trong nhận thức tràn vào tâm hồn, Xuân Diệu nhìn đâu cũng thấy mất mát, cũng thấy chia li:

Mùi tháng năm đang rớm vị chia phôi

Khắp núi sông vẫn than thầm tiễn biệt.

Nỗi đau thấm cả vào cơn gió, tiếng chim, nhưng đau nhất là tuổi xanh nhạy cảm đang khát sống:

Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn

Nếu tuổi xanh chẳng hai lần thắm lại

Còn trời đất nhưng chẳng còn tôi mãi.

Nhìn tổng thể, nỗi đau vừa tương phản với tình yêu để tạo thành thảm kịch, vừa là kết quả của tình yêu. Bởi vì, nếu ko biết yêu cuộc sống thiết tha, thâm thúy tới thế, làm sao biết xót đau lúc hiểu rằng thời kì luôn chảy trôi, ko có gì vững bền, nhất là sự hữu hạn của mùa xuân, tuổi xanh, kiếp người. Cho nên, vội vã là nỗi đau lớn của một tình yêu lớn.

Bốn câu thơ ở khổ 1 là một khát vọng chống lại quy luật tự nhiên: “Tôi muốn tắt nắng đi – Cho màu đừng nhạt mất – Tôi muốn buộc gió lại – Cho hương đừng bay đi”. Đây là khổ thơ duy nhất Xụân Diệu dùng thể ngũ ngôn để tạo một giọng điệu gọn, chắc, trình bày ý chí mạnh mẽ muốn ngăn chặn bước chân thời kì. Nhưng ý chí chủ quan sao thắng được quy luật khách quan. Vì thế, hơi thơ mạnh nhưng bên trong vẫn hẫng hụt, bất lực…

Nhưng Xuân Diệu đâu có chịu khoanh tay. Phải tìm một cách khác: hãy tận hưởng cuộc sống. Đó là nội dung chủ yếu của đoạn kết: “Ta muốn ôm Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn, Ta muốn riết mây đưa và gió lượn – Ta muốn say cánh bướm với tình yêu – Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều – Và nước non, và cây, và cỏ rạng – Cho chuếnh choáng mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng – Cho no nê thanh sắc của thời tươi – Hỡi xuân hồng, ta muôn cắn nào ngươi!’.

Hệ thống từ: ôm, riết, say, thâu, cắn là một trường xúc cảm ngày một dâng trào, bộc lộ một khát vọng sống mãnh liệt và cường tráng. Trái tim yêu của Xuân Diệu như muốn càng ra chứa hết vũ trụ. Cấu kết bài thơ đẹp rực rỡ. Cuộc sống mơn mởn, tròn căng quyến rũ như trái xuân hồng. Thi sĩ ước vọng được “cắn” vào quả đời đấy để tận hưởng một cách nhục cảm, hết mình mọi hương vị cuộc sống. Chỉ có Xuân Diệu mới tạo ra kiểu xúc cảm táo tợn, mới lạ nhưng tinh khiết như thế.

Nhờ trí tưởng tượng táo tợn, mới mẻ, của Xuân Diệu nhưng nhiều người trong chúng ta muốn trở lại tuổi xanh của mình, để sống hết mình với tự nhiên tươi đẹp, với chốn thiên đường hiện hữu ngay trên mặt đất này. Ko chỉ ca tụng cảnh đẹp thi sĩ muốn đưa ra một lời khuyên cho thế hệ trẻ đừng để tuổi xanh của mình trôi đi một cách phí hoài, hãy sống để có ích cho bản thân và cho xã hội, sống để thừa hưởng trọn vẹn vẻ đẹp của cuộc đời.

Sống vội vã ko có tức là sống gấp, sống ích kỉ trong tận hưởng. “Vội vã” trình bày một tâm hồn yêu đời, yêu sống tới cuồng nhiệt. Biết quý trọng thời kì, biết quý trọng tuổi xanh, biết sống cũng là để yêu; tình yêu lứa đôi, tình yêu tạo vật. Tình cảm đấy đã trình bày một quan niệm nhân sinh mới mẻ, cấp tiến.

Bảy thập kỉ sau bài thơ “Vội vã” ra đời, nhiều câu thơ của Xuân Diệu vẫn còn làm cho ko ít người ngỡ ngàng! Xuân Diệu đã sống “Vội vã” tương tự. Với hơn 50 tác phẩm, hơn 400 bài thơ tình, ông đã góp phần làm giàu đẹp cho nền thi ca Việt Nam hiện đại.

Thi sĩ Xuân Diệu đã đi vào toàn cầu vĩnh hằng những văn nhân mặc khách, nhưng ta vẫn cảm thấy ông đang hiện diện giữa cuộc đời và hát ca:

“Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”

“Mau với chứ! Vội vã lên với chứ!

Em, em ơi! Tình non sắp già rồi…”

Bài thơ “Vội vã” cho thấy một giác quan nghệ thuật rất đẹp, rất nhân văn, một giọng thơ sôi nổi, dâng trào và thu hút, quyến rũ. Có chất xúc giác trong thơ. Có cách dùng từ rất bạo, cách cấu trúc câu thơ, đoạn thơ rất tài hoa. “Vội vã” tiêu biểu nhất cho “Thơ mới”, thơ lãng mạn 1932-1941.

Bài văn mấu số 9 phân tích Vội Vàng

“Thà một phút huy hoàng rồi chợt tối
Còn hơn buồn le lói suốt trăm năm”
( Thúc giục – Xuân Diệu)

Xuân Diệu là một trong những cây đại thụ lớn của nền thi ca Việt Nam, ông còn được mệnh danh là “ông hoàng” của những bài thơ tình cháy bỏng, nồng nàn. Ngay trong lời thơ hay đời thực thì Xuân Diệu lúc nào cũng trình bày được cái khát khao mãnh liệt với tình yêu, với cuộc đời. Ko giống như những thi sĩ mới cùng thời, Xuân Diệu đã sớm khẳng định được cái tôi riêng lẻ trong chất sống sôi nổi, cuồng say của mìnhVội vã là một sáng tác rất tiêu biểu, nói lên tiếng của một trái tim đang khát khao, cuồng si với lẽ sống cuộc đời. Bài cũng chứa đựng cả nỗi trằn trọc, khắc khoải, lo lắng của Xuân Diệu trước sự trôi nhanh vội vã của thời kì.

Xuân Diệu có bút danh là Trảo Nha, ông sinh ra ở quê mẹ Bình Định, nhưng lớn lên ở Quy Nhơn. Ông là thành viên của nhóm Tự lực văn đoàn cũng là cây bút mở đầu cho phong trào Thơ mới ở nước ta lúc bấy giờ. Các tác phẩm nổi trội trong thời đoạn này có: Thơ Thơ (1938), Gửi hương cho gió (1945). Tham gia vào phong trào Cách mệnh những năm 1944, Xuân Diệu trở thành một cây bút xuất sắc chuyên viết về đề tài ca gợi cách mệnh, giọng thơ ông hùng tráng, giàu chất chính luận, và giàu nét tự sự trữ tình. Vội vã là bài thơ được trích từ tập Thơ Thơ (1938), được lấy cảm hứng từ một tâm hồn yêu cuộc sống thiết tha và những khám phá mới mẻ về triết lý nhân sinh của cuộc đời.

Mở đầu bài thơ vội vã Xuân Diệu đưa người đọc tới những xúc cảm vui tươi, yêu đời trước vẻ đẹp của mùa xuân mơn mởn. Vẻ đẹp đất trời hiện lên như một bức tranh nhiều màu sắc với những hình ảnh tự nhiên thơ mộng, xinh xắn tới nao lòng. Trước mắt thi sĩ, cuộc sống đang diễn ra thật sôi động và tràn đầy sức sống:

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi.
Của ong bướm này đây tuần tháng mật
Này đây hoa của đồng nội xanh rì
Này đây lá của cành tơ phơ phất
Của yến oanh này đây khúc tình si
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi
Mỗi sáng sớm, thần Vui hằng gõ cửa
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”

Có nhẽ vì quá say mê trong niềm hạnh phúc tột cùng nhưng tác giả đã nảy ra trong đầu một ý tưởng thật táo tợn “tắt nắng”,“buộc gió”, nắng và gió là những sự vật vô hình ta có thể cảm nhận bằng mắt nhưng tay ta lại không thể chạm được. Nghệ thuật điệp từ “tôi muốn” liên kết cùng các động từ mạnh đã cho người đọc thấy được niềm ham mê mãnh liệt và khát khao nắm giữ, đoạt được tạo hoá của thi sĩ. Khổ thơ ngũ ngôn mở đầu cho tác phẩm vừa cô đọng ý nghĩa nhưng cũng ko kém phần xúc cảm.

Quang cảnh tự nhiên rực rỡ sắc màu được Xuân Diệu mô tả bằng những câu thơ bay bổng, rất sinh động. Quang cảnh nước non hiện lên trong thơ đẹp lung linh như một “thiên đường trên mặt đất”. Hình ảnh “ong bướm”, “hoa của đồng nội”, “lá của cành tơ”, “yến oanh”,… qua con mắt của người nghệ sĩ tài hoa đã hiện lên thật đáng yêu, thật say đắm lòng người. Cuộc sống như bữa tiệc đang chào đón cùng những hương vị ngọt ngào, lãng mạng của “tuần tháng mật”, hương thơm trong sạch của “đồng nội xanh rì” , âm thanh thu hút trầm bổng như “khúc tình si”. Tình yêu lứa đôi hiện hữu làm cho cuộc sống lại càng ấm áp, yêu đời và hạnh phúc ngập tràn khắp mọi nơi. Điệp cấu trúc “này đây” của Xuân Diệu được sử dụng thật tài tình và đầy khôn khéo như lời mời gọi, phô bày hết những tinh hoa,tuyệt mỹ của cuộc sống. Những lúc sáng sớm, “thần Vui hằng gõ cửa” ta lại chào đón một ngày mới trong niềm hoan hỉ, rạng rỡ. Hình ảnh so sánh đầy thông minh và rất gợi cảm “Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”, tháng giêng tháng của mùa xuân tràn đầy sức sống được so sánh như “một cặp môi gần”, đó là bờ môi căng mọng tuyệt đẹp của người con gái đang độ xuân thì. Có thể nói cái nhìn của Xuân Diệu rất mới mẻ và lạ mắt, ông đã lấy chuẩn mực cái đẹp của con người để mô tả cảnh sắc của tự nhiên. Đây quả là một câu thơ rực rỡ và có trị giá nghệ thuật vô cùng to lớn. Qúa sung sướng với niềm khát khao của mình, tác giả đã vội vã chạy theo nhịp sống lập cập, ông không thể chờ “nắng hạ” bởi vì tâm hồn ông lúc nào cũng như đang là mùa xuân chói sáng.

Yêu cuộc sống tha thiết nhưng Xuân Diệu lại tận hưởng một cách vội vã và bám riết, ông ko giấu nổi xúc cảm lo lắng, khắc khoải trong lòng. Cuộc đời là vô hạn nhưng đời người lại quá ngắn ngủi, những suy nghĩ trằn trọc cứ hiện lên trong tâm hồn tác giả: Làm sao có thể níu kéo được thanh xuân? Làm sao có thể tận hưởng trọn vẹn cuộc đời?

“Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa:
Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.
Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,
Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,
Nhưng mà xuân hết, tức là tôi cũng mất.
Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian,
Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,
Nếu tuổi trở chẳng hai lần thắm lại
Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời;
Mùi tháng, năm đều rớm vị chia phôi,
Khắp sông, núi vẫn than thầm tiễn biệt…
Cơn gió xinh thì thào trong lá biếc,
Phải chăng hờn vì nỗi phải bay đi?
Chim rộn ràng bỗng đứt tiếng reo thi,
Phải chăng sợ độ phai tàn sắp sửa?
Chẳng bao giờ, ôi! Chẳng bao giờ nữa…”

Tác giả vui sướng xen lẫn nỗi lo lắng, hoài nghi. Ông sợ hãi tuổi xanh sẽ qua đi nhanh như thời kì vô tình. “Xuân đang tới tức là xuân đang qua” câu thơ nghe tưởng như vô lý nhưng lại là ý kiến nhân sinh khôn khéo được tác giả lồng ghép vào thơ, mỗi mùa “xuân” tới mang theo bao niềm tin, kỳ vọng nhưng cũng là nỗi buồn hiu quạnh của con người nhưng “xuân” cũng mang đi tuổi thanh xuân của ta. Đâu đó từng có câu hát vang vọng: “Mỗi mùa xuân sang mẹ tôi già đi một tuổi”, lòng người thì rộng lớn nhưng ko thắng nổi quy luật tạo hoá, mùa xuân thì cứ đi rồi tới, chỉ có con người là già đi theo thời kì. Những câu thơ có chút giọng hờn trách của thi sĩ: “Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn/Nếu tuổi xanh chằng hai lần thắm lại”, thời kì thì dài vô tận nhưng đời người lại chỉ là phù du, rồi người nào cũng trở về với cát bụi. Mối quan hệ đối kháng giữa tự nhiên vĩnh hằng và con người nhỏ nhỏ, Xuân Diệu sớm đã trông thấy được quy luật thế tất đấy, ông cực khổ, vô vọng và ôm trong mình mộng ước được sống mãi với cuộc đời. Nghệ thuật điệp từ “xuân”, phép đối xứng “rộng”, “chật” tạo cho mạch thêm thêm dồn dập, gấp gáp, tăng sức biểu cảm thu hút người đọc. Những từ ngữ: “Tiếc, chia phôi, tiễn biệt, đứt, phai tàn”,… liên kết với những dấu chấm than, dấu hỏi, các cặp vần gieo liên tục, tạo nên cả một khoảng trời buồn phiền, u ám, cực khổ và đầy nuối tiếc.

Đoạn thơ cuối là khát khao sống cháy bỏng, mong muốn được giao cảm với cuộc đời. Nhịp sống vội vã, dồn dập được Xuân Diệu tái tạo bằng những câu thơ mang xúc cảm dạt dào và đầy cuồng nhiệt:

“Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm,
Ta muốn ôm
Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và nước non, và cây, và cỏ rạng
Cho ngà ngà mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng
Cho no nê thanh sắc của thời tươi
– Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”

Lời thúc giục vội vã “Mau đi thôi!”, cùng đại từ nhân xưng “ta” được điệp lại nhiều lần bộc lộ cái tôi mạnh mẽ của thi sĩ. Hàng loạt những hình ảnh thơ mộng, trữ tình “sự sống mơn mởn”, “mây đưa và gió lượn”, “cánh bướm với tình yêu”,… liên kết với những động từ mạnh “ôm”, “riết”, “thâu” tạo nên giọng thơ say đắm, tận hưởng hương vị tình yêu nồng nàn. Câu thơ “Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi” đầy táo tợn, mới lạ, động từ “cắn” khiến ta liên tưởng mùa xuân thật quyến rũ, gợi cho ta cảm giác muốn chiếm giữ lấy cái đẹp, cái tinh tuý đấy của tự nhiên. Xuân Diệu trông thấy ko thể thay đổi quy luật tạo hoá, những câu thơ cuối bài như lời khuyên của tác giả với độc giả: Mỗi người chỉ có một lần để sống vậy nên hãy sống cuộc đời ý nghĩa, cháy hết mình với ham mê, khát khao của bản thân để ko phải nuối tiếc về sau.

Xuân Diệu là “thi sĩ mới nhất trong các thi sĩ mới”, hồn thơ ông mang đậm tính nhân văn, giọng thơ linh hoạt, ngôn từ thông minh, lạ mắt, cách diễn tả thu hút, quyến rũ người đọc. Bài thơ Vội vã chứa đựng cả bầu trời tâm tư, xúc cảm của thi sĩ, trình bày được nỗi niềm khát khao hoà nhập với cuộc đời của Xuân Diệu. Tác phẩm đã góp phần to lớn đưa tên tuổi ông vụt sáng trên bầu trời thi ca Việt Nam.

Phân tích Vội Vàng – Bài văn mẫu số 10

Thi sĩ được Hoài Thanh nhận định là “Thi sĩ mới nhất trong các thi sĩ mới” chính Xuân Diệu ko người nào khác. Thơ ông là một nguồn sống dào dạt tràn đầy xuân sắc xuân tình của một thi nhân yêu say đắm tình yêu, cuộc đời và biết trân trọng, tận hưởng vẻ đẹp cuộc sống. Tiêu biểu cho phong cách thơ Xuân Diệu là bài thơ “Vội vã” trình bày quan niệm sống vội vã rất mới mẻ, có ý nghĩa. Vậy vì sao Xuân Diệu lại có được điều đó ta cùng tìm hiểu bài thơ để làm rõ lối sống vội của thi nhân.

Vội vã là một tính từ để chỉ sự nhanh chóng, gấp gáp. Theo Xuân Diệu sống vội là sống nhanh, sống gấp để tận lực hiến dâng, tận tình tận hưởng, thưởng thức vẻ đẹp tạo hóa tặng thưởng. Sống vội vã trong quan niệm của ông là lối sống tích cực khác với cách sống gấp của một số bạn trẻ hiện nay vội chạy theo trị giá vật chất, vội sống để tận hưởng nhưng quên mất làm việc, vội chạy theo xu thế thời thượng nhưng sa đà vào lối sống tiêu cực vô nghĩa. Chính quan niệm vội vã của Xuân Diệu đã thức tỉnh cho người nào đã lầm lối, mở đường cho người nào đang chơ vơ đi tìm lẽ sống thực thụ.

Vậy vì sao Xuân Diệu lại có được lối sống mang ý nghĩa nhân sinh thâm thúy tương tự? Ông là thi sĩ luôn khát khao giao hòa, giao cảm với cuộc đời, yêu tha thiết sự sống xung quanh mình. Xuân Diệu phát xuất hiện vẻ đẹp tạo hóa tặng thưởng cho chúng ta, thi sĩ như người hướng dẫn viên du lịch đưa ta du ngoạn ngắm cảnh đẹp hết chốn nọ tới chỗ kia: là vẻ đẹp của ong bướm trong tuần tháng mật, hoa của đồng nội xanh rì, lá của cành tơ phơ phất, khúc tình si của yến oanh, ánh sáng chớp hàng mi, thần Vui gõ của mỗi sáng sớm và tuyệt vời nhất là vẻ đẹp của tháng giêng được thi sĩ so sánh ngon như cặp môi gần của tình yêu. Những vẻ đẹp đấy ko phải tìm ở đâu xa nhưng nó là “bữa tiệc ngon”, là chốn bồng lai tiên giới giữa trần gian. Nó ko phải là vẻ đẹp đặc trưng cho một vùng quê như thơ Nguyễn Khuyến, Hàn Mặc Tử hay vẻ đẹp “Tràng giang” của Huy Cận nhưng tự nhiên trong thơ Xuân Diệu có ở bất kỳ nơi nào, vùng quê nào bởi nét đẹp bình dị xung quanh ta. Thi nhân sung sướng tận hưởng, thỏa mãn chìm đắm trong tự nhiên nhưng ông cũng “vội vã một nửa”, ông bổi hổi nuối tiếc cảnh sắc đất trời trong những phút giây căng tràn sức sống trong khoảnh khắc tươi đẹp lúc xuân sang.

Thi sĩ sống vội vã là bởi ông trông thấy quy luật trôi chảy khắc nghiệt và sự tàn phá của thời kì. Nếu như trong văn học trung đại các thi sĩ quan niệm thời kì là tuần hoàn, xoay vòng còn đối với Xuân Diệu đó là thời kì tuyến tính một đi ko trở lại: “Xuân đương tới tức là xuân đương qua/ Xuân còn non tức là xuân sẽ già/ Nhưng mà xuân hết tức là tôi cũng mất”. Nếu người khác cảm nhận mùa xuân qua đi lúc hạ tới còn thi sĩ ko cần đợi nắng tới mới hoài xuân nhưng ông nuối tiếc mùa xuân ngay cả lúc nó đang hiện hữu. Đối với ông xuân đang tới tức là đang qua, xuân còn non rồi cũng già, thậm chí là xuân hết thi sĩ cũng mất. Xuân Diệu yêu quý mùa xuân của tự nhiên đất trời, màu xuân của tuổi xanh với ông tuổi xanh qua đi cuộc đời trở thành vô nghĩa. Tuổi xanh là quãng thời kì tươi đẹp, ý nghĩa, hạnh phúc nhất của đời người. Câu thơ mang ý nghĩa nhân sinh thâm thúy tác ví thử muốn gửi gắm lời nhắn nhủ tới độc giả hãy biết trân trọng từng khoảnh khắc của thời kì, nhất là mấy năm ngắn ngủi thanh xuân, khoảng thời kì đấy ta có sức khỏe, có ý chí, có niềm tin và có dịp để thử thách bản thân, để cho mình được “thất bại” để thấy cuộc đời có ý nghĩa vô cùng. Thi sĩ ám ảnh trước sự tàn phá của thời kì làm cho mọi vật đều được nhân hóa hiện hữu lên như con người cũng biết buồn vui, tủi hờn, đều biết lo sợ bởi khoảnh khắc qua đi của mùa xuân. Nên kết thúc cho mạch xúc cảm là thán từ ôi và dấu chấm than, cùng với dấu ba chấm biểu đạt ý chưa nói hết trình bày tâm trạng nuối tiếc tới tột cùng của tác giả: “Chẳng bao giờ, ôi! Chẳng bao giờ nữa…”

Vì cảnh sắc trời xuân quá đẹp nên thi sĩ muốn “tắt nắng”, “buộc gió” muốn can thiệp vào quy luật của tạo hóa để lưu giữ hương sắc tươi đẹp của đất trời. Đó là một ước muốn táo tợn, nghe có vẻ phi lí nhưng đứng trong hoàn cảnh, tâm trạng thi nhân ta mới thấy nó có nghĩa hợp lí vô cùng. Thi nhân đang tiếc nuối cho thanh xuân của đất trời và con người nên cất tiếng kêu gọi “Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm” ta đã từng bắt gặp lời thúc giục đấy trong câu thơ: “Mau với chứ vội vã lên với chứ/ Em em ơi, tình non sắp già rồi”. Lúc nào trong tiềm thức Xuân Diệu cũng muốn hưởng trọn thanh sắc của tự nhiên, ông muốn ôm, muốn riết, muốn say, muốn thâu và tột đỉnh là muốn cắn vào xuân hồng. Hàng loạt các động từ được sắp xếp theo mức độ tăng tiến cho thấy khát khao cháy bỏng của thi sĩ muốn hòa mình, tan chảy vào tự nhiên để tận hưởng trọn vẹn. Nếu ko phải một con người yêu tha thiết cuộc sống, say đắm trước vẻ đẹp của đất trời làm sao có thể viết nên những vần thơ tuyệt mĩ tương tự. Chưa có một hồn thơ nào nhưng tự nhiên lại rộn rực tràn đầy sức sống mãnh liệt như trong bài thơ “Vội vã”.

Tương tự qua tác phẩm ta có thể thấy được quan niệm sống vội vã tích cực đáng để ngưỡng mộ và học tập. Qua đó tác giả đã cho em cũng như độc giả những trị giá nhân sinh thâm thúy. Học xong bài thơ em nhận thức được trị giá của thời kì, vẻ đẹp của cuộc sống ko phải ở chốn thần tiên xa vời nhưng hiện hữu ngay trong thường nhật. Xuân Diệu cho em biết thế nào là sống có ích, có nghĩa, biết nỗ lực hết mình cho tuổi xanh ngắn ngủi, biết hiến dâng sức mình cho quê hương và biết tận hưởng cuộc sống tươi đẹp.

Quan niệm sống vội vã của Xuân Diệu có ý nghĩa thâm thúy với cuộc đời, tồn tại lâu bền với thời kì và luôn đúng trong mọi thời đại đặc thù với các bạn trẻ đúng như nhận xét của Hoài Thanh: “Xuân Diệu mới nhất trong các thi sĩ mới – nên chỉ những người còn trẻ mới thích đọc Xuân Diệu, nhưng đã thích thì phải mê”.

………………………………………….

Hướng dẫn phân tích bài thơ Vội vã, lập dàn ý cụ thể, sơ đồ tư duy và tuyển tập những bài văn mẫu hay phân tích nội dung bài thơ Vội vã của Xuân Diệu.

Đăng bởi: https://chinphu.vn/

Phân mục: Giáo dục


Xem thêm chi tiết: Phân tích bài thơ Vội vàng của Xuân Diệu

Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu

Hình Ảnh về: Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu

Video về: Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu

Wiki về Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu

Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu -

Cùng https://chinphu.vn/ tìm hiểu một số bài văn mẫu: Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu.

Dàn Ý Phân Tích Bài Thơ Vội Vàng Của Xuân Diệu

Mở bài: – Giới thiệu tác giả, tác phẩm.

Thân bài: Cái tôi trữ tình đầy mới mẻ:

Cái tôi trữ tình đầy mới mẻ:

– Muốn “tắt nắng”, “buộc gió” để lưu giữ lại những vẻ đẹp bình dị đang diễn ra ở cuộc đời.

– Cái tôi táo tợn, mạnh mẽ, muốn thay đổi cả quy luật của tạo hóa để lưu giữ vẻ đẹp của trần thế.

=> Trình bày tấm lòng yêu tha thiết của Xuân Diệu đối với cuộc sống, với tự nhiên mùa xuân, nhưng sâu xa là sự tiếc nuối, sợ hãi bản thân ko so kịp với bước chân của tạo hóa…

Bài Văn Mẫu Phân Tích Bài Thơ Vội Vàng Của Xuân Diệu

1. Phân tích bài thơ vội vã của Xuân Diệu, mẫu số 1

Trong phong trào thơ Mới, ngoài cái kỳ dị kín đáo nhiều đau thương của Hàn Mặc Tử, sự quê mùa chất phác của Nguyễn Bính, nỗi buồn mênh mang, u ám của Huy Cận thì Xuân Diệu đã nổi lên như một hiện tượng lạ mắt, đầy mới lạ và nhiều sức quyến rũ. Ông đã mang tới cho cả thi đàn một luồng gió mới, trẻ trung, yêu đời, nồng nhiệt và đắm say, như một kẻ si tình đang vội vã khỏa lấp đi những nỗi trống rỗng, thiếu vắng trong lòng, một kẻ “tham lam” tận hưởng những màu sắc, hương vị phổ biến giữa cuộc đời. Đọc thơ Xuân Diệu người nào chê thì phê phán tới bỏ, người đã thích thì ca tụng hết lời, và những người thích thú đấy lại đa số là những người trẻ, dạt dào sức sống. Vội vã là một trong những tứ thơ nổi trội và xuất sắc nhất của Xuân Diệu lúc trình bày được hồ hết phong cách sáng tác cũng như những quan niệm sống, những triết lý nhân sinh thâm thúy của tác giả.

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi”

Trong bốn câu thơ trước hết Xuân Diệu đã bộc lộ cái tôi tư nhân của mình một cách rõ rệt và rực rỡ bởi những ước muốn kỳ lạ có phần hoang đường và nông nổi lúc tác giả muốn “tắt nắng”, “buộc gió” những sự việc tưởng nghe đâu xa vời và ko thể xảy ra. Đằng sau suy nghĩ táo tợn đấy là một tình yêu tha thiết với cuộc đời, vì yêu nên người thi sĩ luyến tiếc tất cả vẻ đẹp bình dị đang diễn ra ở cuộc đời này. Đối với Xuân Diệu màu nắng chói chang của mùa hạ hay nhàn nhạt của mùa thu đều thực đẹp và thực quý giá, nhưng bản thân Xuân Diệu muốn thứ nắng ấm áp đấy mãi được tồn tại để chiêm ngưỡng, tận hưởng.

Bạn đang xem: Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu

Thi sĩ muốn “buộc gió” là bởi vào mùa xuân trăm hoa đua nở, hương sắc ngát hương, buộc gió để hương thơm của hoa lá, cây cối ko bị phai nhạt, hư vô trong ko gian. Có thể nói rằng cái tôi của Xuân Diệu được trình bày một cách vô cùng lạ mắt vừa thơ ngây, khát khao sở hữu như một đứa trẻ hồn nhiên lại cũng vừa táo tợn, mạnh mẽ lúc muốn thay đổi cả tạo hóa. Tất cả những điều đấy đều trình bày tấm lòng yêu tha thiết của Xuân Diệu đối với cuộc sống, với tự nhiên mùa xuân, nhưng sâu xa là sự tiếc nuối, sợ hãi bản thân ko so kịp với bước chân của tạo hóa, ko thể tận hứng nhưng tận hưởng hết tất thảy những điều bình dị trong cuộc đời vốn còn nhiều tươi đẹp này.

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật
Này đây hoa của đồng nội xanh rì
Này đây lá của cành tơ phơ phất
Của yến oanh này đây khúc tình si
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi
Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cửa
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”

Chính từ nhận thức mới mẻ rằng vẻ đẹp thực sự chính là xuất phát từ những điều bình dị, giản đơn xung quanh cuộc sống thường nhật chứ ko phải ở một chốn bồng lai tiên giới nào xa xôi. Xuân Diệu đã vẽ ra một bức tranh tự nhiên mùa xuân thực sinh động và quyến rũ, bộc lộ rõ tình cảm nồng nàn, đắm say của ông đối với mùa xuân, tình yêu và tuổi xanh. Xuân Diệu được mệnh danh là ông hoàng thơ tình bởi từng vần thơ của ông dù vui hay buồn vẫn luôn rất tình tứ, lãng mạn. Ở Vội vã cũng thế,  trong lúc sôi nổi, đắm say và tâm huyết nhất lúc nhìn về cảnh sắc mùa xuân, ánh mắt của người nghệ sĩ cũng tràn trề tình yêu, niềm hạnh phúc đã đầy. Điều đó trình bày rõ trong từng câu thơ lúc ở bức tranh tự nhiên hầu như mọi cảnh vật đều có đôi có cặp, lãng mạn và tình tứ, ong bướm thì ngọt ngào đắm say tuần tháng mật. Hoa trong đồng nội xanh rì thực hòa hợp viên mãn, lá với cành tơ cũng thướt tha đưa đón, và khúc tình si của cặp yến oanh lại càng làm cho quang cảnh mùa xuân thêm phần rộn ràng tươi đẹp.

Đặc trưng ở câu thơ “Và này đây ánh sáng chớp hàng mi” lại càng làm cho bức tranh mùa xuân thêm phần lãng mạn, trong trẻo và ấm áp tình người. Hình ảnh hàng mi ánh lên màu nắng sớm là một hình ảnh đẹp và lãng mạn, lúc Xuân Diệu đã khôn khéo để con người xuất hiện và hòa nhập với tự nhiên, yêu tự nhiên một cách rất đỗi dịu dàng, đó có thể là một nàng thơ trẻ tuổi dạo bước trong khu vườn, cả người phủ một màu nắng nhàn nhạt, nhưng hàng mi cong vút lại dễ nhìn hơn cả. Đó cũng có thể là bóng vía người nghệ sĩ đang bận tận hưởng mùa xuân, trong cảm giác mơ mòng, đôi mắt khép hờ hững khiến nắng ánh lên hàng mi. Chung quy lại dù hiểu theo cách nào Xuân Diệu cũng đã rất thành công lúc mang lại cho người đọc một bức tranh tự nhiên thực hài hòa, tràn đầy sức sống, cả sức sống của tự nhiên lẫn sức sống của con người. Càng bộc lộ được tấm lòng yêu mùa xuân, yêu tự nhiên tha thiết của tác giả.

Tới câu thơ cuối cùng triết lý nhân sinh thâm thúy của Xuân Diệu được bộc lộ một các tinh tế rằng “Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cửa”, tương tự đối với tác giả một ngày được sống, được tỉnh giấc chính là một thú vui lớn, tựa như thần, như thánh ngự trước cửa. Và Xuân Diệu, bản thân ông chỉ mong mỗi ngày được sống hạnh phúc, được tận hưởng cuộc sống bình dị êm đềm, được sống giữa tự nhiên xuân sắc, đó đã là điều hạnh phúc quá đỗi lớn lao, chứ chẳng mong cầu tìm bình yên, vui sướng giữa chốn bồng lai tiên giới, xa vắng nhân thế. Từ đó cũng thấy được quan niệm sống thực tiễn, đơn giản, ko mưu cầu những thứ cao xa, ngoài tầm với, nhưng trái lại Xuân Diệu hết sức trân trọng cuộc sống trước mắt, trân trọng từng phút chốc tuổi xanh phút chốc được sống trên trần gian.

Câu thơ “Tháng Giêng ngon như một cặp môi gần” là sự chuyển đổi xúc cảm mạnh mẽ và thú vị, xưa nay người ta vẫn tận hưởng cảnh sắc tự nhiên bằng thính giác, xúc giác, thị giác, thì tới Xuân Diệu ông còn tận hưởng mùa xuân bằng cả vị giác. Vì quá đỗi thích thú, quá đỗi khát khao vẻ đẹp của mùa xuân nhưng ông vừa thấy nó ngon ngọt, vừa muốn được tận hưởng được “hôn” vào mùa xuân. Đang trên đà xúc cảm thăng hoa tột bậc của sự sung sướng hạnh phúc, đột nhiên tâm trạng của thi sĩ chùng lại:

 “Tôi sung sướng nhưng vội vã một nửa
Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân”

 Xuân Diệu đang mơ mòng trong bức tranh tự nhiên mùa xuân đậm sắc hương vị, thế nhưng giữa cái sung sướng đấy thi sĩ tự dưng ngừng lại vội vã nuối tiếc mùa xuân ngay chính giữa mùa xuân. Quả thực đó là một cách nghĩ vô cùng kỳ lạ và khó hiểu, thế nhưng chính cái sự ưu lo, tiếc nuối lạ lùng đấy lại là cụ thể cho thấy tấm lòng khát khao, trân trọng mùa xuân và tuổi xanh của Xuân Diệu nó tha thiết, sâu đậm hơn bao giờ hết. Đồng thời cũng là cánh cửa để ở ra những triết lý nhân sinh mới nhưng tác giả muốn truyền đạt.

“Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,
Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,
Nhưng mà xuân hết, tức là tôi cũng mất.
Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian,
Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,
Nếu tới nữa ko phải rằng gặp lại.
Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời;”

Xuân Diệu hiểu và nắm rõ được quy luật ko thể thay đổi của tạo hóa “Xuân đang tới tức là xuân đang qua/Xuân còn non tức là xuân sẽ già”, thời kì thấm thoắt thoi đưa, năm này qua tháng nọ, cứ lặng lẽ trôi đi nhưng ko vì một người nào nhưng ngừng lại. Cùng với bước đi của tạo hóa tuổi xuân của con người cũng theo đó nhưng tàn phai, héo úa dần theo năm tháng, ko một người nào có thể chống lại bước đi của thời kì, cũng ko thể sống mãi cùng năm tháng, tuổi xanh qua đi, tuổi già ập tới, con người chẳng người nào thoát khỏi một vòng sinh lão bệnh tử. Tác giả nghĩ tới mùa xuân qua đi rồi xuân lại về, một vòng tuần hoàn lặp lại mãi mãi, thế nhưng còn bản thân ông lại chỉ có một cuộc đời, một tuổi xuân duy nhất. Chính lẽ đấy Xuân Diệu đâm ra tiếc nuối và hờn giận “Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật/Ko cho dài thời trẻ của nhân gian”. Tác giả yêu cuộc sống, khát khao mùa xuân và tuổi xanh tới độ hờn dỗi, than trách cả tạo hóa, thậm chí muốn ông trời cho mình thêm một thời thanh xuân tươi đẹp. Đấy rồi Xuân Diệu càng trở thành buồn phiền, u ám trong những vần thơ chứa đựng đầy nỗi tiếc nuối:

 “Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn
Nếu tới nữa ko phải rằng gặp lại
Còn trời đất nhưng chẳng còn tôi mãi
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời”,

Tác giả ý thức được sự ngắn ngủi của đời người, của cuộc sống thế nên đối với ông việc tạo hóa tuần hoàn cũng chẳng có nghĩa lý gì lúc cuộc đời chỉ có một, không thể lặp lại lần nữa. Đồng thời cũng trình bày được phong cách, cái tôi ngông cuồng, dám vượt lên để đứng ngang hàng cùng vũ trụ, đề cao bản ngã, lúc nhận định rằng còn trời đất nhưng đã ko còn bản thân mãi mãi, trình bày sự mất mát sánh ngang với trời đất. Chính lẽ đấy, Xuân Diệu ko kìm lòng được nhưng tiếc cả đất trời, tiếc nuối hết tất thảy những gì đang diễn ra xung quanh cuộc sống. Cái tấm lòng vừa rộng lớn, vừa tham lam tiếc nuối của Xuân Diệu thật đáng yêu và cũng thật thâm thúy, lúc đã mở ra trong lòng độc giả những quy luật tuần hoàn tàn nhẫn của tạo hóa, khiến chúng ta nhận thức được sự quý giá của tuổi xanh, tạo động lực để con người ta sống có ý nghĩa hơn, tránh để lại nhiều tiếc nuối trong cuộc đời. Và bản thân Xuân Diệu cũng chính là người mạnh mẽ tìm ra giải pháp cho bản thân lúc sớm trông thấy những quy luật của thời kì, ông vội vã lao vào sống, lao vào tận hưởng tới gấp đôi, gấp ba lần, như một kẻ đói đứng trước rừng cao lương mỹ vị.

“Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm,
Ta muốn ôm
Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn;
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và nước non, và cây, và cỏ rạng,
Cho ngà ngà mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng
Cho no nê thanh sắc của thời tươi;
– Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”

Câu thơ “Mau đi thôi/Mùa chưa ngả chiều hôm” chính là lời tự thúc giục, động viên bản thân, cũng như nhiều thế hệ trẻ phải nhanh bước chân chạy đua với thời kì nhưng tận hưởng của sống, tận hưởng những cảnh đẹp, ý vui ngay chính tại nhân gian này chứ ko phải ở một nơi nào đó xa xăm. Tấm lòng khát khao, rộn rực của người nghệ sĩ như “muốn ôm cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn”, dành trọn hết tất cả những gì xanh tươi, trẻ trung trong vũ trụ, muốn được bay bổng cùng với “mây đưa, gió lượn”, muốn được đã đầy say đắm trong tình yêu và mật ngọt của tuổi xanh. Tất cả những điều tuyệt vời đấy Xuân Diệu chỉ muốn gộp, muốn “thâu” hết lại trong một “cái hôn nhiều” đắm say, mơ mòng và thâm thúy.

Lòng người nghệ sĩ chỉ muốn tận hưởng càng nhiều, nhiều hơn nữa, với ông bao nhiêu cái xinh đẹp của thời tươi cũng là chẳng đủ, ông muốn sống hai ba lần chỉ trong một đời người. Thế nên cái vận tốc, cái vội vã, những cái nhưng ông muốn tận hưởng, muốn ôm trọn cũng gấp tới vài ba lần. Nếu có điều quở trách người ta chỉ dám quở: Xuân Diệu sao tham sống quá, tham tận hưởng cái cuộc đời vốn bình dị này quá nhưng đâu biết rằng đối với ông những thứ cây cối, ánh sáng của thế gian này lại chính là thứ quý giá và tươi đẹp nhất trên đời. Có vậy mới thấy Xuân Diệu trong thơ dường như muốn tận hưởng mãi, ko có điểm ngừng, thế nhưng ông lại cũng là người sáng suốt lúc biết thế nào là hạnh phúc, biết đủ và biết tìm kiếm vẻ đẹp cuộc sống ở nơi nhân gian trần thế, chứ  chẳng hão huyền tịm tận chín tầng mây như nhiều văn nhân, nghĩa sĩ xưa.

Câu thơ cuối bài “Hỡi xuân hồng! Ta muốn cắn vào ngươi!” là một câu thơ giàu xúc cảm và rất tình tứ, trình bày được cái lãng mạn vừa phóng khoáng vừa ngông cuồng, cũng như tình yêu mãnh liệt của Xuân Diệu đối với mùa xuân. Đối với ông chỉ cảm nhận, mắt thấy tai nghe còn chưa đủ, nhưng người còn muốn được cắn thử, nếm thử cái hương sắc tuyệt vời của mùa xuân, được tận hưởng một cách trọn vẹn nhất thì mới nguôi ngoai những nỗi tiếc nuối, hoang mang trong lòng, mới lấy lại được sự thăng bằng trong những xúc cảm bâng khuâng vì sợ tuổi xuân trôi đi mất.

Vội vã của Xuân  Diệu là một bài thơ rất mới, mới về cả cách nhìn nhận, quan niệm thẩm mỹ, cho tới cách truyền tải xúc cảm, triết lý nhân sinh, tất cả đều được tác giả trình bày một cách tinh tế, cũng vừa lạ mắt với lối thơ tự do, thiên hướng lãng mạn kiểu Pháp, cùng với hệ thống từ ngữ phong phú giàu sức gợi. Tác phẩm ko chỉ bộc lộ những quan niệm mới mẻ về mùa xuân, tình yêu và tuổi xanh, nhưng còn mang tới cho người đọc cách nhìn nhận về cuộc sống, về việc tìm kiếm hạnh phúc, cũng như cách trân trọng và sống một cuộc đời có ý nghĩa, để tuổi xuân ko bị lãng phí trong nhiều tiếc nuối.

—————–HẾT BÀI 1—————

2. Phân tích bài thơ vội vã của Xuân Diệu, mẫu số 2

Trong phong trào Thơ mới, Xuân Diệu ko phải là thi sĩ tiền phong trước hết, tuy nhiên lúc vừa mới xuất hiện trên diễn đàn thơ ca, với những sáng tác đỉnh cao mang sở thích riêng lạ mắt, ông được mệnh danh là “thi sĩ mới nhất”. Tác phẩm “Vội vã” được in trong tập “Thơ thơ” (1938) đã trình bày thành công tiếng lòng yêu đời và khát khao sống mãnh liệt và ý kiến sống tích cực, hiện đại của thi sĩ Xuân Diệu, đồng thời là sự liên kết giữa xúc cảm và triết lí, cùng những thông minh lạ mắt về nghệ thuật.

Ngay từ đầu tác phẩm, tác giả đã trình bày khát vọng níu giữ vẻ đẹp, hương sắc cuộc đời:

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất;
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi.”

Trong bốn câu thơ ngũ ngôn trước hết, bằng giải pháp điệp ngữ “tôi muốn” liên kết với điệp cấu trúc câu ở câu thơ thứ nhất và câu thơ thứ ba, tác giả đã nhấn mạnh chủ thể của hàng động và khát vọng mạnh mẽ, in đậm cái tôi tư nhân. Và chủ thể trữ tình cũng trình bày rõ ước muốn hướng về nhân vật thông qua những hình ảnh lạ mắt như “tắt nắng”, “buộc gió”, cho thấy ước muốn táo tợn của người thi sĩ để “màu đừng nhạt, hương đừng bay”. Điệp ngữ “cho, đừng” cùng điệp cấu trúc câu ở câu thơ thứ 2, 4 đã trình bày mục tiêu xinh xắn của thi sĩ là trân trọng, níu giữ vẻ đẹp, hương sắc của cuộc đời. Tương tự, qua bốn câu thơ trước hết, chúng ta có thể thấy được ước muốn lãng mạn của một thi sĩ với tâm hồn yêu đời, yêu cuộc sống sôi nổi, tha thiết.

Ở đoạn thơ tiếp theo, tác giả đã tái tạo bức tranh cuộc sống thực tại đẹp như thiên đường trên mặt đất:

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật;
Này đây hoa của đồng nội xanh rì;
Này đây lá của cành tơ phơ phất;
Của yến oanh này đây khúc tình si.
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi;
Mỗi sáng sớm, thần vui hằng gõ cửa;
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần;
Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa:
Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.”

Điệp khúc “Này đây” xuất hiện trở đi trở lại trong các dòng thơ ở những vị trí không giống nhau,, mang tới âm hưởng vui tươi, rộn ràng, nô nức cho đoạn thơ. Điệp khúc này gắn liền với hệ thống ngôn từ, hình ảnh gợi hình, gợi thông cảm qua giải pháp liệt kê về rất nhiều hình ảnh đẹp về cảnh sắc tự nhiên: “hoa của đồng nội”, “lá của cành tơ”, “yến oanh… khúc tình si”, “ánh sáng… chớp hàng mi”, “buổi sớm… thần Vui hằng gõ cửa”. Tương tự, tác giả đã cảm nhận cuộc đời bằng con mắt của chính mình, đó là đôi mắt của sự trẻ trung, “xanh non”, “biếc rờn”.

Những bài phân tích bài thơ vội vã của Xuân Diệu hay nhất

Mọi cảnh sắc tự nhiên qua thơ Xuân Diệu đều tràn trề sức sống Bằng nghệ thuật ẩn dụ chuyển đổi cảm giác, tác giả đã trình bày sự cảm nhận tinh tế về sự ngọt ngào của dòng thời kì: “tuần tháng mật”. Mỗi một ngày mới đối với Xuân Diệu là “thần Vui gõ cửa” – vị thần mang lại bình yên, trình bày thú vui và trân trọng cuộc sống. Thông qua giải pháp nhân hóa, tác giả đã tái tạo bức tranh vạn vật với trạng thái căng tràn sức sống. Đặc trưng, qua sự cảm nhận lạ mắt, tác giả đã thông minh hình ảnh: “Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”. Qua việc sử dụng giải pháp so sánh, mùa xuân đã hiện lên với vẻ đẹp tươi mới, gợi cảm và quyến rũ. Sức quyến rũ của mùa xuân vốn vô hình, trừu tượng nhưng đã được tác giả Xuân Diệu hữu hình bằng cảm giác rất thật, rất cụ thể: “ngon” và hình ảnh so sánh “cặp  môi gần”. Nghệ thuật chuyển đổi cảm giác đã trình bày thi sĩ đã cảm nhận cuộc sống bằng tất cả các giác quan, cho thấy tình yêu và sự giao cảm mãnh liệt của thi sĩ đối với cuộc đời. Câu thơ còn trình bày quan niệm thẩm mĩ mới mẻ của thi sĩ Xuân Diệu.

Trong nền văn học trung đại, tự nhiên được lấy làm chuẩn mực cao nhất của cái đẹp, đó là “Mây, gió, trăng, hoa, tuyết, núi, sông”. Bởi vậy, con người luôn được khắc họa, so sánh với vẻ đẹp của tự nhiên. Đối với thi sĩ Xuân Diệu, con người là chuẩn mực của cái đẹp: “Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”. Tương tự, qua bức tranh tự nhiên tươi đẹp về cuộc sống thực tại trên trần thế, cảnh sắc vạn vật đã hiện lên với vẻ đẹp viên mãn, tràn đầy sức sống, trình bày sự tình tứ, giao hòa, vấn vít. Bức tranh tự nhiên đã trình bày cái nhìn qua đôi mắt “xanh non, biếc rờn” về cuộc sống nơi trần thế. Đó là ánh mắt trẻ trung, ngỡ ngàng như lần đầu nhìn thấy toàn cầu, cho thấy quan niệm thiên đường ở ngay cuộc sống trần thế, phản chiếu niềm say đắm, tình yêu đối với cuộc đời của thi sĩ Xuân Diệu. Đang đắm say với cảnh sống xinh xắn, thi sĩ đột ngột tiếc nuối:

Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa:
Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.”

Dấu chấm câu ở giữa dòng đã ngắt câu thơ thành hai câu ngắn như một bản lề khép mở hai tâm trạng. Nhà  thơ vừa sung sướng trước cảnh sắc quyến rũ của tự nhiên đã lại vội vã trước sự trôi chảy của thời kì. Chính vừa vậy, thi sĩ đã lựa chọn phương cách sống chạy đua với thời kì: tiếc nuối  mùa xuân dù mùa hạ chưa tới. Người ta thường tiếc nuối những gì đã mất, đã qua, còn Xuân Diệu tiếc nuối cả những gì đang có, trình bày thái độ trân quý từng phút giây đối với thực tại đang diễn ra.

Vẻ đẹp nơi trần thế được khơi nguồn với tình yêu thiết tha với cuộc đời, nhưng đồng thời cũng đánh thức trong lòng thi sĩ những tiếc nuối, lo lắng. Bởi thi sĩ trông thấy thời kì có thể làm phai tàn tất cả, cả sự sống và cái đẹp:

“Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,
Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,
Nhưng mà xuân hết, tức là tôi cũng mất.
Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian,
Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,
Nếu tới nữa ko phải rằng gặp lại.
Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời”

Trong đoạn thơ, tác giả đã sử dụng triệt để, hiệu quả giải pháp nghệ thuật đối lập: “xuân đương tới – xuân đương qua”, “xuân còn non – xuân sẽ già”, “lòng tôi rộng – lượng trời cứ chật”, “còn trời đất – chẳng còn tôi mãi”. Sự tương phản trở đi trở lại trong các dòng thơ liên kết những liên từ “tức là”, “nói làm chi”, “nhưng” để lí giải đã mang lại giọng điệu sôi nổi, nhịp thơ tranh luận. Tất cả đã trình bày triết lí nhân sinh về dòng thời kì trôi nhanh, một đi ko trở lại. Thi sĩ ko chỉ nhạy cảm với thời kì nhưng còn ý thức thâm thúy về cái tôi tư nhân. Dưới ngòi bút của thi sĩ, con người tư nhân càng trở thành mỏng manh, nhỏ nhoi và dễ dàng tan biến, tư nhân càng khát khao sống mãnh liệt, lại càng ko thể vượt qua được quy luật nghiệt ngã của tự nhiên. Với triết lí nhân sinh đó, Xuân Diệu đã ngầm khẳng định: Tuổi xuân con người ngắn ngủi, chỉ có một lần và trở thành vô giá. Đây là ý kiến đối lập với quan niệm thời kì là tuần hoàn, bình ổn trong hệ hình văn hóa trung đại. Xuất phát từ ý thức về thời kì của dòng chảy hiện đại, thi sĩ trông thấy mùa xuân có thể trở lại, nhưng tuổi xuân của con người thì “một đi ko trở lại”. Thi sĩ cũng đau xót trông thấy vũ trụ là vĩnh hằng nhưng “cái tôi” thì hữu hạn và là duy nhất.

Ở bảy câu thơ tiếp theo của đoạn thơ thứ ba, tác giả đã trình bày sự cảm nhận lạ mắt về thời kì:

“Mùi tháng, năm đều rớm vị chia phôi,
Khắp sông, núi vẫn than thầm tiễn biệt…
Cơn gió xinh thì thào trong lá biếc,
Phải chăng hờn vì nỗi phải bay đi?
Chim rộn ràng bỗng đứt tiếng reo thi,
Phải chăng sợ độ phai tàn sắp sửa?
Chẳng bao giờ, ôi! Chẳng bao giờ nữa…”

Bằng cảm nhận tinh tế, tác giả một lần nữa tạo nên hình ảnh lạ mắt thông qua giải pháp ẩn dụ chuyển đổi cảm giác. Thi sĩ cảm nhận thời kì bằng nhiều giác quan: khứu giác – “mùi tháng năm”, thị giác và vị giác – “rớm vị chia phôi”. Thi sĩ ko chỉ cảm thu được mùi thời kì nhưng còn thấy được vị chia phôi của thời kì. Câu thơ đã cho thấy cảm nhận tinh tế của tác giả qua sự giao thoa giữa các giác quan. Cùng với sự cảm nhận về thời kì là sự ý thức về ko gian: “Khắp sông, núi vẫn than thầm tiễn biệt…”. Giải pháp tu từ nhân hóa và câu hỏi tu từ đã giúp thi sĩ khắc họa sự phai tàn, chia phôi của mỗi sự vật: “con gió xinh thì thào”, “hờn vì nỗi phải bay đi”, “chim đứt tiếng reo thi” vì “sợ độ phai tàn”. Ko gian tràn trề lời than của vạn vật vì chia phôi, phai tàn giữa các sự vật và trong từng tạo vật. Tác giác đã mở rộng mọi giác quan để cảm nhận những trạng thái tinh xảo mơ hồ của cảnh vật. Đứng trước sự phôi pha, phai tàn của cảnh vật, giọng điệu thơ đã thể tâm trạng hẫng hụt, tiếc nuối, đầy tiếc nuối của thi sĩ: “Chẳng bao giờ, ôi! Chẳng bao giờ nữa…”. Câu cảm thán liên kết cách ngắt nhịp 3/1/4 lạ mắt vừa trình bày tâm trạng tiếc nuối, xót xa vừa trình bày sự vội vã, hối thúc. Điều này xuất phát từ sự tự ý thức sâu xa về trị giá của sự sống cá thể đang phai tàn trong dòng chảy thời kì. Và đây chính là cơ sở sâu xa của triết lí sống vội vã:

“Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm,

Ta muốn ôm
Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn;
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và nước non, và cây, và cỏ rạng,
Cho ngà ngà mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng
Cho no nê thanh sắc của thời tươi;

– Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”

Với thi sĩ Xuân Diệu, sống vội vã trước hết là sống với vận tốc phi thường, chạy đua với thời kì, đón trước thời kì: Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm. Câu trúc câu cầu khiến như lời thúc giục, thôi thúc mọi người sống lập cập, cuống quýt. Sống vội vã còn là sống thâm thúy, mãnh liệt. Điệp khúc “Ta muốn”: khát khao mạnh mẽ của thi sĩ cùng sự khơi gợi tình yêu cuộc sống của mọi người. Thi sĩ đã sử dụng hệ thống động từ ngày càng mạnh: “ôm”, “riết”, “say”, “thâu”, “cắn”, trình bày sự cảm nhận cuộc sống bằng cả tâm hồn, bản thể, nhấn mạnh triết lí sống thâm thúy, mãnh liệt, hết mình. Đi kèm với các động từ là những danh từ chỉ vẻ đẹp thanh tân, tính từ chỉ xuân sắc: “sự sống… mơn mởn”, “mây đưa”, “gió lượn”, “cánh bướm”, “tình yêu”, “nước non”, “cây”, “cỏ rạng”, “thanh tân”, “thời tươi”, “xuân hồng”: tái tạo một toàn cầu tươi đẹp, tình tứ. Đồng thời, các động từ chỉ trạng thái tăng tiến: “ngà ngà”, “đã đầy”, “no nê” đã trình bày xúc cảm say mê, nồng nàn, cuồng nhiệt. Nhịp thơ nhanh, lập cập, gấp gáp phản chiếu tình yêu đời sôi nổi trào dâng của thi sĩ. Đoạn thơ như tái tạo nhịp đập con tim, hơi thở của thi nhân đang gấp gấp, lập cập để yêu, để say, để thiết tha với cuộc đời. Có nhẽ, với Xuân Diệu, sống vội vã chính là cách biến cuộc đời vốn hữu hạn trở thành vô hạn, giống  như thi sĩ từng tâm niệm:

“Thà một phút huy hoàng rồi chợt tối
Còn hơn le lói suốt trăm năm”

Tất cả tình yêu đời và khát vọng sống đã được dâng tụ ở câu thơ cuối cùng: “- Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”. Hình ảnh ẩn dụ “xuân hồng” gợi một cuộc sống đầy quyến rũ, mời gọi, tình tứ như người thiếu nữ giữa tuổi thanh xuân. Động từ “cắn” trình bày khát vọng tận hưởng, chiếm lĩnh mọi vẻ đẹp của hương sắc cuộc đời. Đó là khát vọng mới mẻ chưa từng thấy trong nền văn học trung đại.

Bài thơ đã mang lại ý kiến sống hiện đại, tích cực. Đó là triết lí sống vội vã, sống trọn vẹn từng phút chốc và sống hết mình. Bài thơ có sự liên kết thuần thục giữa xúc cảm và lí trí. Với những bài thơ kết đọng biết bao tinh hoa, Xuân Diệu xứng đáng là thi sĩ “mới nhất trong các thi sĩ mới”.

3. Bài văn phân tích bài thơ vội vã của Xuân Diệu, mẫu số 3

Phong trào thơ mới xuất hiện vào thời đoạn những năm 1932-1941, dù chỉ kéo dài chưa tới một thập kỷ thế nhưng nó đã trở thành khoảng thời kì vàng kim, nâng bước một loạt các thi sĩ trẻ tuổi tài năng, với những bài thơ rực rỡ cả về thể loại, lẫn đề tài. Một trong số đó nổi trội nhất phải kể tới Xuân Diệu, người được xem là “thi sĩ mới nhất trong các thi sĩ mới” bởi giọng thơ thiết tha, rộn rực. Ông có một niềm say mê đặc thù với tình yêu, bao gồm cả tình yêu con người, tình yêu tự nhiên và cuộc sống, đồng thời cũng có chấp niệm thâm thúy với mùa xuân và tuổi xanh. Vội vã là một trong những bài thơ hay nhất của Xuân Diệu, đây cũng là tác phẩm trình bày được tình yêu cuộc sống, sự nhạy cảm trong tâm hồn và những ý kiến của Xuân Diệu về mùa xuân, tuổi xanh và tình yêu.

Vội vã (1938) được in trong tập Thơ thơ, tác phẩm như một khu vườn rực rỡ tràn đầy hương sắc, ngát hương hương thơm của hoa cỏ, tràn trề sự sống, là bản giao hưởng nhiều âm sắc, trình bày đầy đủ mọi cung bậc xúc cảm từ vui tươi, e ấp, tới nồng nàn, đắm say trong tình yêu của Xuân Diệu. Có thể nói rằng Vội vã chính là tình yêu tha thiết của tác giả dành cho cuộc đời, qua đó trình bày những xúc cảm rất mới, rất lạ, xúc cảm tới từ “một nguồn sống rào rạt chưa từng thấy ở chốn nước non lặng lẽ này”.

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi”

Trong khổ thơ trước hết tác giả đã bộc lộ khát khao mạnh mẽ, cháy bỏng qua các điệp từ “Tôi muốn…”, mang tới nhịp thơ dồn dập, vội vã. Thi sĩ muốn “tắt nắng”, “buộc gió” để níu giữ hương sắc cho cuộc đời, đó là khát khao mãnh liệt, đầy táo tợn. Xuân Diệu muốn nắm giữ lại tất cả những gì tươi đẹp nhất của tự nhiên, đấy là ánh nắng mùa xuân dịu dàng ấm áp, hương hoa nồng nàn, đắm say phả trong gió. Qua mong muốn đầy lạ lùng đấy ta thấy rõ được cái tôi trữ tình đặc thù của người thi sĩ, trước hết là cái “tôi” đầy ngông cuồng, táo tợn, dám đứng lên thử thách cả tạo hóa, chống lại bước đi của vũ trụ để giữ lại những cái đẹp nhưng bản thân khát khao. Đó cũng chính cái “tôi” hồn nhiên, trong sáng, ngang bướng lúc đứng trước những điều nhưng mình mến thương, trân trọng.

Tổng hòa hai yếu tố đấy đã tạo nên một hồn thơ Xuân Diệu rất riêng, rất ấn tượng, khiến độc giả lại càng cảm nhận rõ hơn tấm lòng yêu cái đẹp, cái tuyệt vời trong vũ trụ của người thi sĩ nó mãnh liệt, thâm thúy tới nhường nào. Đồng thời cũng cho thấy ý kiến mới của Xuân Diệu về cuộc sống và cái đẹp, đối với thi nhân cái đẹp ko hề ở chốn bồng lai tiên giới nào, nhưng ở ngay sát bên chúng ta, chính là những thứ tưởng nghe đâu thật đơn giản tầm thường, nào là ánh nắng, nào là hương hoa, đều là những thứ con người dễ dàng bỏ qua, ko mấy bận tâm.

Xuân Diệu sau lúc đã hiểu rõ quy luật của tạo hóa, đời người vốn ngắn ngủi, chết là về với cát bụi, thì được tận hưởng những vẻ đẹp giản dị nhưng tạo hóa tặng thưởng thực sự là một đặc ân đáng quý. Người thi nhân ko muốn bỏ qua bất kỳ một phút chốc nào, thậm chứ còn ích kỷ muốn níu giữ tất cả chúng lại để riêng mình được tận hưởng. Xuân Diệu ngông cuồng, táo tợn và phi lý cũng từ những cái triết lý nhân sinh rất có lý nhưng nên: Đời người hữu hạn và cái đẹp chỉ ở tại trần gian chứ ko ở chốn nào khác, cớ sao ko tận hưởng cho thỏa.

Sau những nhận thức và khát khao cháy bỏng được giữ lại vẻ đẹp của tự nhiên tạo hóa nhưng lại vượt ra ngoài khả năng của con người, Xuân Diệu đã nhanh chóng tìm cho mình một giải pháp, đấy là nhân lúc còn trẻ, còn đang sống nhanh chóng tận hưởng, nhanh chóng bắt lấy những vẻ đẹp nhưng tạo hóa đã tặng thưởng, thoải nhưng thưởng thức sự tươi đẹp của cuộc đời, của vườn xuân một các ko hối tiếc. Điều đó được trình bày rất rõ thông qua tám câu thơ tiếp theo, ko chỉ mở ra một bức tranh tự nhiên xinh xắn, tràn đầy hương sắc nhưng còn bộc lộ tâm thái của tác giả trước sự hữu hạn của đời người, cũng như trước sự vô hạn của vũ trụ: Vội vã, khát khao, tham muốn ôm hết tất cả những gì tươi đẹp nhất vào lòng,và sự hạnh phúc sung sướng tột độ trước vườn xuân tuyệt vời.

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật
Này đây hoa của đồng nội xanh rì
Này đây lá của cành tơ phơ phất
Của yến oanh này đây khúc tình si
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi
Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cửa
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”

Ở những câu thơ này ta dễ dàng nhận thấy được thú vui sướng, sự hoan hỉ tột độ của tác giả lúc phát xuất hiện một thiên đường của cuộc sống đang tồn tại ngay kế bên mình. Từng câu thơ như mang trong mình những điệu nhạc lúc sôi động, lúc thầm thì, đầy đủ những cảm giác đắm say nồng nàn của tình yêu, của tuổi xanh, của một mùa xuân đang căng tràn sức sống. Điệp khúc “này đây…” mang tới nhịp thơ dồn dập, trình bày xúc cảm bất thần, thú vui sướng hạnh phúc lúc chợt trông thấy món quà quý giá nhưng tự nhiên tặng thưởng.

Bức tranh mùa xuân tươi đẹp mở đầu với cảnh cặp “ong bướm” đang ngập tràn hạnh phúc, say sưa với mật ngọt của tình yêu tựa như đôi vợ chồng trẻ vấn vít trong tuần tuần trăng mật. Là cảnh sắc thắm của hoa xuân cùng với sắc xanh của nội cỏ, tổng hòa tạo nên một bức tranh rực rỡ, nhưng vẫn hài hòa hợp lý, đó còn là cảnh “lá của cành tơ phơ phất”, lá gắn với cành, hạnh phúc êm đềm bên nhau thật tình tứ và lãng mạn biết mấy. Và thêm nữa là “khúc tình si” của cặp yến oanh đang thuở mặn nồng gắn bó, mang tới ko khí thực rộn ràng vui tươi, đầy đủ cả sắc, hương, vị của một bức tranh xuân nồng. Tuy nhiên Xuân Diệu ko chỉ ngừng ở đó, ông còn thêm vào bức tranh của mình một tẹo ánh sáng dịu nhẹ, chan hòa và ấm áp, tựa như sương, như nắng phụ lên tất thảy mọi cảnh vật, khiến chúng thêm phần lãng mạn và tràn trề sức sống hơn. Câu thơ “Và này đây ánh sáng chớp hàng mi”, người ta cứ thắc mắc rốt cuộc cái “hàng mi” đấy là của người nào, của chính bản thân Xuân Diệu lúc đứng trong khu vườn xuân tràn trề hương sắc ánh sáng, hay là của một nàng thơ đang dạo bước. Nhưng dù nhân vật trữ tình đấy là người nào người ta vẫn luôn cảm thu được cái chất thi vị tình tứ của người nghệ sĩ, người muốn thêm vào bức tranh tự nhiên sự xuất hiện của con người, sự sống và tình yêu của con người, để cho bức tranh thêm hài hòa và sống động, trình bày rõ sự gắn bó chan hòa giữa nghệ sĩ và tự nhiên rộng lớn. Khẳng định rõ ràng vẻ đẹp của tự nhiên luôn song hành cùng với sự phát hiện và thưởng thức của con người.

Ngoài ra câu thơ “Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cửa” trình bày một triết lý sống mới mẻ của tác giả rằng mỗi một ngày được sống, được mở mắt nhìn nắng mai là một thú vui, một niềm hạnh phúc tới tột cùng, và Xuân Diệu thật sự rất trân trọng và hàm ơn điều đó. Cuối cùng kết lại bức tranh tự nhiên mùa xuân rực rỡ Xuân Diệu kết lại bằng một câu thơ đầy ấn tượng “Tháng Giêng ngon như một cặp môi gần”, mang tới sự chuyển đổi cảm giác đầy tinh tế, từ thị giác, thính giác, xúc giác, tác giả đã dẫn người đọc tới cảm nhận bằng vị giác. Ko chỉ trình bày xúc cảm muốn nuốt trọn mùa xuân vào lòng, nhưng còn là niềm khát khao tới tột cùng, Xuân Diệu thưởng thức mùa xuân tựa như một kẻ sành ăn thưởng thức mỹ vị của cuộc sống. Ko chỉ vậy cái cách nhưng tác giả so sánh mùa xuân, so sánh tháng giêng giống như “cặp môi gần” cũng khiến người đọc ko khỏi ngỡ ngàng trước sự lãng mạn, tình tứ của một người luôn đắm say và khát khao tình yêu. Đối với thi nhân mùa xuân trước mắt thực căng tràn sức sống, tựa như một người con gái đang sắc xuân thì, khiến người ta thực muốn nâng niu, trân trọng hết lòng.

Vội vã của Xuân Diệu trình bày những quan niệm mới mẻ về thời kì

Sau những xúc cảm thăng hoa, vội vã thưởng thức từng vẻ đẹp của tự nhiên bằng cách khai mở hoàn toàn tất cả các giác quan, bỗng Xuân Diệu chợt khựng lại “Tôi sung sướng nhưng vội vã một nửa/Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân”. Rõ ràng đang đắm say đủ chiều với cảnh tự nhiên rực rỡ, lúc bữa tiệc vừa qua một nửa, người thi nhân đã thấp thỏm lo lắng nhưng mang theo xúc cảm tiếc nuối. Xuân Diệu ko đợi tới hè mới tiếc xuân nhưng người đã tiếc mùa xuân, sợ xuân qua đi mất ngay chính giữa lúc mùa xuân đang nồng nàn, đượm sắc nhất, thực giống một kẻ đang son trẻ nhưng cứ sợ già, tiếc tuổi thanh xuân. Có thể người ta cho đấy là kỳ lạ, là lo xa thế nhưng đọc những vần thơ tiếp của Xuân Diệu ta mới thưc hiểu rằng những nỗi sợ, nỗi tiếc của tác giả đều có nguyên nhân cả.

“Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,
Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,
Nhưng mà xuân hết, tức là tôi cũng mất.
Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian,
Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,
Nếu tới nữa ko phải rằng gặp lại.
Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời;”

Xuân Diệu trông thấy một quy luật tàn nhẫn của tạo hóa, rằng mùa xuân tới rồi mùa xuân sẽ đi, và cuộc đời cũng như thế con người có thời son trẻ nhưng rồi cũng sẽ phải già đi và trở về với cát bụi. Thế nên ông mới có một câu oán trách rất hay rằng “Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật/Ko cho dài thời trẻ của nhân gian”, trách sao đời người ko dài thêm chút nữa, để ông được tận hưởng thêm một tẹo hương sắc của trần gian, nhưng lại ngắn ngủi chẳng đủ cho người ta vui sống. Dù mùa xuân tươi đẹp “vẫn tuần hoàn” thế nhưng thi nhân chỉ có dịp sống một lần trên thế gian này, thì cũng chẳng kịp nhìn mùa xuân được lần nữa tươi đẹp, trời đất và vũ trụ vẫn mãi còn nguyên đấy, thế nhưng “chẳng còn tôi mãi”. Có thể nói rằng ở đoạn thơ này cái tôi tư nhân của Xuân Diệu được trình bày rất rõ, ko chỉ oán trách cuộc sống ngắn ngủi, nhưng còn cho người đọc cảm giác thi nhân giữa đất trời dường như đang ở vị trí trung tâm, tầm vóc tư nhân được đặt ngang bằng với tầm vóc vũ trụ, đó là một cái tôi rất ngông cuồng và tự tin nhưng ta đã thấy ở đầu tác phẩm. Chính vì ý thức được sự hữu hạn của cuộc sống, sự tàn nhẫn của vòng tuần hoàn “sinh lão bệnh tử” thế nên Xuân Diệu ko tránh khỏi cảm giác “bâng khuâng tiếc cả đất trời”. Cuộc đời này người thi nhân còn khát khao được tận hưởng được vui sống nhiều lắm, cả mùa xuân, tình yêu và tuổi xanh đều là những thứ nhưng tác giả hằng tâm niệm, hằng trân trọng nhất, xem như lẽ sống của cuộc đời. Thế nên lúc phải buông tay từ giã, hoặc là sắp phải chia xa, người thi nhân đều cảm thấy nuối tiếc và buồn phiền khôn nguôi.

Thế nhưng Xuân Diệu là một tác giả rất tích cực, người ko có nhiều cái đau buồn sầu não như Huy Cận, cũng ko vô vọng như Hàn Mặc Tử, trái lại ý thức được sự hữu hạn của tuổi xanh, của đời người tác giả đã nhanh chóng tìm ra cho mình một giải pháp mới. Nếu như thuở đầu người muốn ngăn chặn bước đi của thời kì, thì giờ đây Xuân Diệu lại đưa ra một hình thức thích hợp hơn đấy chính là thả lỏng bản thân, nhanh chóng hòa mình vào thưởng thức mùa xuân một cách trọn vẹn và nhiều nhất có thể.

“Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm,
Ta muốn ôm
Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn;
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và nước non, và cây, và cỏ rạng,
Cho ngà ngà mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng
Cho no nê thanh sắc của thời tươi;
– Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”

Ngay lúc này đây Xuân Diệu đã hoàn toàn ý thức được sự quý giá của tuổi xanh và mùa xuân trước mắt thế nên người vội vã bước vào thưởng thức bữa tiệc mùa xuân ngay trước mắt một cách vồn vập, đầy khát khao mãnh liệt, dường như chỉ sợ chậm một giây thôi là bữa tiệc trước mắt sẽ mất tích. Các động từ mạnh “ôm”, “riết”, “thâu” cùng với điệp từ “ta muốn” càng nhấn mạnh được cái khát khao muốn nuốt trọn thanh sắc tuyệt vời của mùa xuân, muốn được điên cuồng trong tình yêu, tới tận “no nê thanh sắc của thời tươi” để ko còn nuối tiếc gì hơn nữa. Có thể nói rằng thay vì chỉ thưởng thức một lần Xuân Diệu đã phấn đấu thức dậy tất cả mọi giác quan, mọi sức lực trong thân thể để hòa mình vào bữa tiệc đượm đà của tự nhiên “chếch choáng” với mùi thơm, “đã đầy” với ánh sáng, ôm trọn vào lòng những cây, những cỏ, nhưng hương thơm nồng ấm. Đoạn thơ này người ta thấy Xuân Diệu rất “tham”, dường như đang ra sức vơ vét, tận hưởng bằng hết chẳng chừa lại cho người nào thứ gì, ko những vậy nhưng người thi nhân thậm chí còn muốn tận hưởng mùa xuân đấy gấp tới mấy lần chứ ko chỉ là một lần duy nhất. Điều đó càng khẳng định rõ ý thức của Xuân Diệu về cái hữu hạn của đời người, cái ngắn ngủi của tuổi xuân, cũng như quy luật xoay vần đầy tàn nhẫn của tạo hóa. Xuân Diệu ko chống lại được bước đi của thời kì thì ông tìm cách tận hưởng như thể mình có tận hai ba cuộc đời. Đấy là một giải pháp thực thông minh và rất nhân văn của người nghệ sĩ, mở ra cho độc giả những suy nghĩ và nhận thức mới mẻ. Câu thơ kết “Hỡi xuân hồng ta muốn cắn vào ngươi!” chính là tột đỉnh của tấm lòng yêu xuân, khát khao tận hưởng mùa xuân, tình yêu và tuổi xanh một cách mãnh liệt và thật tình nhất, ko chỉ là cái ôm, cái thâu, cái riết chặt nhưng là một ngụm cắn thật sâu, thật tình tứ mang cả tình xuân vào trong bụng, chiếm giữ cho riêng mình. Thực ích kỷ nhưng cũng thực đáng yêu cho cái tôi ngông cuồng và trẻ em của người nghệ sĩ.

Vội vã là một trong những tác phẩm xuất sắc nhất của Xuân Diệu trong phong trào thơ mới thời đoạn 1932-1941 ko chỉ trình bày được những quan niệm, triết lý nhân sinh mới mẻ về cuộc đời của người nghệ sĩ nhưng thông qua đó còn bộc lộ tấm lòng tha thiết, cuồng nhiệt của tác giả đối với mùa xuân, tuổi xanh và tình yêu. Xuân Diệu là làn gió mới đã thổi tan cái buồn lắng đọng suốt mấy năm trời của giới thơ mới, mở ra một chân trời mới, mang tới chất Pháp dịu dàng, lãng mạn, nhưng vẫn rất đặm đà hương sắc đất Việt, thật xứng với danh “thi sĩ mới nhất trong các thi sĩ mới”.

4. Phân tích Vội vã của Xuân Diệu, mẫu số 4

“Thơ Xuân Diệu là một nguồn sống rạt rào chưa từng thấy ở chốn nước non lặng lẽ này, Xuân Diệu say đắm tình yêu, say đắm cảnh trời, sống vội vã, sống cuống quýt, muốn tận hưởng cuộc sống ngắn ngủi của mình” (Trích “Thi nhân Việt Nam”). Nhận định của nhà phê bình văn học Hoài Thanh đã nhận định về những rực rỡ chủ yếu trong sáng tác của thi sĩ Xuân Diệu – gương mặt tiêu biểu và có nhiều đóng góp nổi trội cho sự tăng trưởng của phong trào thơ Mới. Một trong những tác phẩm trình bày rõ điều này chính là “Vội vã”. Qua bài thơ, chúng ta thấy được tâm hồn yêu tự nhiên tha thiết, lòng ham sống mãnh liệt cùng ý kiến sống tích cực của tác giả.

Trước hết, bài thơ “Vội vã” đã trình bày ý nguyện, tâm thế và mong muốn hành động của tác giả trước bước đi của thời kì:

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất;
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi.”

Trước vòng quay “một đi ko trở lại” của dòng thời kì, tác giả Xuân Diệu muốn nắm bắt và giữ lấy từng khoảnh khắc qua việc muốn “tắt nắng” để sắc màu ko phôi pha, muốn “buộc gió” ko cho hương sắc bay đi. Điệp ngữ “Tôi muốn” được nhắc lại hai lần đã khẳng định ý nguyện của cái “tôi” tha thiết muốn giữ lấy vẻ đẹp chóng tàn phai của tự nhiên; đồng thời làm nổi trội tâm hồn của một thi sĩ yêu đời, say mê tự nhiên và trân trọng, nâng niu cuộc sống. Và tình yêu tha thiết, mãnh liệt này đã được phác họa rõ nét hơn ở những câu thơ tiếp theo:

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật;
Này đây hoa của đồng nội xanh rì;
Này đây lá của cành tơ phơ phất;
Của yến oanh này đây khúc tình si;
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi,
Mỗi sáng sớm, thần Vui hằng gõ cửa;
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần;
Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa:
Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.”

Bằng giải pháp nghệ thuật liệt kê liên kết nhịp độ thơ nhanh và dồn dập, mọi thanh âm, mọi sắc màu, hình ảnh của bức tranh tự nhiên đều hiện hữu sinh động trước mắt người đọc. Điệp từ “Này đây” vang lên đầy say mê, trình bày mọi giác quan của người thi sĩ đều rung lên để đón nhận, để tận hưởng vẻ đẹp của tạo hóa, của đất trời trong sức xuân và sắc xuân. Đó là những vẻ đẹp hữu hình như “hoa của đồng nội xanh rì”, “lá của cành tơ phơ phất”. Đó còn là vẻ đẹp vô hình như khúc ca tình yêu mang âm điệu say mê cuồng nhiệt của cặp “yến oanh”, là nguồn sáng vội vã chớp qua hàng mi,…. Đặc trưng, Xuân Diệu đã so sánh “tháng giêng” – khái niệm thời kì vô hình như “cặp môi” – sự vật cụ thể trong mối quan hệ “ngon” – “gần” để mang lại một cảm nhận vô cùng lạ mắt, mới mẻ, làm cho bức tranh tự nhiên nơi trần gian hiện lên xinh xắn, tươi mới, căng tràn sức sống như “một thiên đường trên mặt đất”. Thi nhân vận dụng mọi giác quan để tận hưởng vẻ đẹp của tạo vật, tự nhiên nhưng vẫn ko quên đi ý thức về sự trôi chảy của thời kì: “Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân”. Bởi vậy, ông đắm say, cuồng nhiệt cùng cảnh sắc đất trời nhưng vẫn ko ngừng chiêm nghiệm về dòng thời kì trôi, về tình yêu và tuổi xanh:

“Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,
Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,
Nhưng mà xuân hết tức là tôi cũng mất.
Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian;
Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,
Nếu tuổi xanh chẳng hai lần thắm lạị
Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời”

Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu ngắn gọn

Là một thi sĩ với toàn cầu quan, nhân sinh quan tiến bộ, Xuân Diệu ko chỉ thấy được quy luật tuần hoàn của dòng thời kì: “Xuân tàn, hạ tới, thu hết, đông sang” nhưng còn nắm rõ “phép biện chứng” mang tính tuyến tính, “một đi ko bao giờ trở lại” của từng phút giây. Qua cách cảm nhận: “xuân đương tới” – “xuân đương qua”, “xuân còn non” – “xuân sẽ già”, dòng chảy vô hình của thời kì đã được khắc họa rõ nét, làm cho dù thi nhân đang cảm nhận mùa xuân tươi đẹp, căng tràn sức sống cũng chính là mùa xuân đang ở viễn cảnh “sẽ già”, sẽ tàn phai, sẽ héo úa. Nhưng điều đặc thù nhất trong quan niệm của Xuân Diệu chính là thời kì vũ trụ ko tương đồng với thời kì của đời người, tức là “xuân qua” rồi xuân sẽ lại “tới” trong sự tuần hoàn của đất trời, nhưng tuổi xanh, đời người thì “chẳng hai lần thắm lại”. Bởi vậy, ông cho rằng điều đẹp nhất của con người chính là tuổi xanh và tình yêu. Và từ đó, “ông hoàng thơ tình” luôn nuối tiếc mùa xuân, nuối tiếc tuổi xanh chấp nhận ham sống, lòng yêu đời mãnh liệt cùng quan niệm sống “vội vã” và chủ động chạy đua với thời kì:

“Ta muốn ôm
Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn
Ta muốn riết mây thâu và gió lượn
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều”

Điệp từ “Ta muốn” được đặt ở đầu câu vang lên đầy dõng dạc, liên kết với hàng loạt động từ theo cấp độ tăng tiến: “ôm”, “riết”, “say”, “thâu” đã làm nổi trội tư thế chủ động tận hưởng mọi vẻ đẹp của cuộc sống ở độ tươi mới nhất, căng tràn nhất của cái “tôi” trữ tình. Lòng ham sống cùng niềm say mê cuồng nhiệt đó chính là động lực để thôi thúc Xuân Diệu “sống vội vã, sống cuống quýt” (theo cách nói của nhà phê bình văn học Hoài Thanh), nhưng sự vội vã đó ko hề tiêu cực bởi nhịp sống đó luôn gắn bó mật thiết với thú vui sống và ý thức sáng sủa của tác giả. Đây là một ý kiến sống tích cực, tiến bộ và mang ý nghĩa giáo dục thâm thúy đối với mỗi một con người.

Tương tự, qua việc phân tích bài thơi vội vã, chúng ta có thể thấy được tài năng của thi sĩ Xuân Diệu trong cách sử dụng ngôn từ và vận dụng thuần thục các giải pháp nghệ thuật. Tất cả các yếu tố đó liên kết với nhau trong sự hài hòa, tinh tế, góp phần khắc họa hình tượng nhân vật trữ tình với tình yêu tự nhiên tha thiết cùng niềm ham sống, lòng yêu đời cuồng nhiệt và nổi trội hơn cả là quan niệm sống “vội vã” chạy đua với thời kì để nắm bắt lấy những gì đẹp nhất của tuổi xanh, của tình yêu.

5. Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu, mẫu số 5

“Vội vã Xuân Diệu” là cái tôi đầy hoan hỉ, nồng nhiệt với từng tín hiệu của sự sống nhưng lại đầy lo lắng, phấp phỏng trước những bước đi thời kì của Xuân Diệu.  Càng yêu cuộc sống bao nhiêu, Xuân Diệu càng lo sợ trước sự phai tàn của vẻ đẹp, của sự sống bấy nhiêu. Ko thể thay đổi quy luật chảy trôi của thời kì nên người thi sĩ đấy đã chủ trương sống vội, sống gấp để tận hưởng trọn vẹn những khoảnh khắc của thời tươi.

Ở Xuân Diệu chúng ta thường bắt gặp một phong cách thơ khoáng đạt, khác lạ và đầy thông minh có thể nói “vô tiền khoáng hậu” trong thơ ca Việt Nam. Xuân Diệu đã mở màn cho “Vội vã” bằng bốn câu thơ ngũ ngôn nhưng nhìn qua tưởng chừng “lệch nhịp” với toàn bài:

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi”

Ngay trong khổ thơ trước hết, Xuân Diệu đã trình bày khát vọng táo tợn tới hoang đường. Nắng và gió đều là những hiện tượng thuộc về tự nhiên và “vận hành” theo quy luật của tự nhiên. Muốn tắt nắng, buộc gió chẳng phải quá phi lí, ngông cuồng sao? Tuy nhiên ẩn sâu trong khát vọng ngông cuồng, táo tợn đấy lại là một tình yêu cuộc sống tới tha thiết, khắc khoải. Xuân Diệu muốn tắt nắng để màu đừng nhạt, muốn buộc gió để hương đừng bay, vậy là người thi sĩ muốn lưu lại những vẻ đẹp tự nhiên, thanh khiết của cuộc đời để mãi lưu giữ khoảnh khắc của thời tươi.

Hướng dẫn Phân tích vội vã của Xuân Diệu

Bằng đôi mắt “xanh non biếc rờn” cùng tình yêu tha thiết đối với cuộc đời, thi sĩ Xuân Diệu đã phát hiện được những vẻ đẹp rực rỡ, tươi sáng nhất nơi trần gian:

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật
Này đây hoa của đồng nội xanh rì
Này đây lá của cành tơ phơ phất
Của yến oanh này đây khúc tình si
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi”

Xuân Diệu đã mở ra bức tranh sự sống đầy sống động với cả hình ảnh, màu sắc, âm thanh và cả những chuyển động nhẹ nhõm, tinh tế bên trong vạn vật. Điệp ngữ “này đây” gợi ra được cái hào hứng, rộn rực của người thi sĩ lúc giới thiệu về  vẻ đẹp nơi trần gian – nơi người thi sĩ đắm say với một tình yêu mãnh liệt. Hình ảnh ong bướm, hoa cỏ, đồng nội, cành tơ, yến oanh, ánh sáng là những hình ảnh xinh xắn, tươi non của cuộc sống thường nhật, nhưng qua lăng kính lãng mạn và tình yêu cuộc sống của thi sĩ thì những hình ảnh vốn thân thuộc đấy bỗng tươi sáng, quyến rũ như cảnh sắc nơi thiên đường.

Tự nhiên, sự sống trong thơ Xuân Diệu bao giờ cũng tươi tỉnh, mời gọi tương tự. Tuy nhiên nét rực rỡ nhất trong cảm nhận của người thi sĩ phải để tới cách so sánh “Tháng giêng ngon như cặp môi gần”. Vậy là trong cảm nhận của thi sĩ, mùa xuân cũng tươi ngon, quyến rũ khó cưỡng như một cặp môi gần. Lấy con người là chuẩn mực nhận định cho những vẻ đẹp của tự nhiên ko chỉ trình bày phong cách thông minh của thi sĩ nhưng còn trình bày quan niệm mới trong sáng tác. Nếu người xưa lấy tự nhiên để làm thước đo cho vẻ đẹp của con người thì nay Xuân Diệu đã đi trái lại với quan niệm bất thành văn đấy để đặt con người ở vị trí trung tâm của vũ trụ và khẳng định con người mới là chuẩn mực của mọi vẻ đẹp.

Cùng với trái tim luôn rộn rực, nóng bỏng với tình yêu cuộc sống, Xuân Diệu luôn túc trực tâm trạng lo lắng, phấp phỏng trước những bước đi của thời kì. Lúc người ta càng yêu, càng trân trọng thì càng lo sợ nó sẽ tan biến trong cái vô hình, có nhẽ Xuân Diệu cũng vậy, càng yêu cuộc đời thì càng bất an, lo lắng:

“Xuân đương tới tức là xuân đương qua
Xuân còn non tức là xuân sẽ già
Nhưng mà xuân hết tức là tôi cũng mất
Lòng tôi rộng nhưng lượng trời cứ chật
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian”

Bằng những cảm nhận nhạy bén của mình, Xuân Diệu có thể nhìn thấy những tín hiệu tàn phai của sự sống ngay ở thời tươi. Xuân đang tươi non, nở rộ đấy nhưng chính trong vẻ đẹp của thời tươi đấy lại là mầm mống của sự tàn phai, lụi tàn “Xuân đương tới tức là xuân đương qua”, và tuổi xanh cũng vậy, một lúc trôi qua sẽ ko bao giờ quay trở lại “Nhưng mà xuân hết tức là tôi cũng mất”. Xuân Diệu đã gắn tuổi xanh với mùa xuân và đưa ra quan niệm của mình về thời kì: Tuổi xanh, mùa xuân, tình yêu tuy đẹp nhưng ko phải mãi mãi, vô hạn nhưng hữu hạn, ngắn ngủi chỉ như cái chớp mắt. Bởi vậy để sống có ý nghĩa, để tận hưởng trọn vẹn vẻ đẹp của sự sống, của tình yêu, của cuộc đời người, Xuân Diệu đã chủ trương sống “vội vã”:

“Ta muốn ôm
Cả sự sống khởi đầu mơn mởn
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và nước non, và cây, và cỏ rạng”

Xuân Diệu đã sử dụng hàng loạt những động từ mạnh: “Ôm, riết, thâu” trình bày khát khao chiếm lĩnh những vẻ đẹp của thời tươi. Ko thể làm cho bước đi của thời kì ngừng lại thì hãy sống tận độ, sống nồng nhiệt, yêu hết mình để ko có hối tiếc lúc thời kì trôi đi. Quan niệm sống “vội vã” của Xuân Diệu như lời khuyên thật tình, tha thiết tới độc giả: Hãy sống ý nghĩa, sống hết mình cho cuộc đời này và đừng để thời kì trôi qua kẽ tay một cách vô nghĩa.

Bài thơ được kết thúc bởi câu thơ tràn đầy xúc cảm “Hỡi xuân hồng ta muốn cắn vào ngươi”. Câu thơ là kết tinh của tình yêu và thông minh của người thi nhân, “xuân hồng” ko chỉ gợi liên tưởng tới mùa xuân nhưng còn gợi ra màu sắc tươi non, quyến rũ, “cắn” lại là hành động chiếm lĩnh đầy mạnh mẽ. Nếu xuân hồng là phần tươi ngon, quyến rũ nhất của cuộc đời thì thi sĩ muốn chiếm lĩnh để tận hưởng trọn vẹn vẻ đẹp của trần gian.

Qua “Vội vã”, thi sĩ Xuân Diệu ko chỉ trình bày tình yêu tha thiết với cuộc đời nhưng còn kín đáo trình bày những quan niệm sống, triết lí sống đầy ý nghĩa. Với vẻ đẹp đấy, triết lí đấy, “Vội vã” là bài thơ trữ tình có thể làm xao xuyến trái tim độc giả bao thế hệ.

6. Phân tích Vội vã của Xuân Diệu, mẫu số 6

“Thà một phút huy hoàng rồi chợt tối
Còn hơn buồn le lói suốt trăm năm”
( Thúc giục – Xuân Diệu)

Xuân Diệu là một trong những cây đại thụ lớn của nền thi ca Việt Nam, ông còn được mệnh danh là “ông hoàng” của những bài thơ tình cháy bỏng, nồng nàn. Ngay trong lời thơ hay đời thực thì Xuân Diệu lúc nào cũng trình bày được cái khát khao mãnh liệt với tình yêu, với cuộc đời. Ko giống như những thi sĩ mới cùng thời, Xuân Diệu đã sớm khẳng định được cái tôi riêng lẻ trong chất sống sôi nổi, cuồng say của mìnhVội vã là một sáng tác rất tiêu biểu, nói lên tiếng của một trái tim đang khát khao, cuồng si với lẽ sống cuộc đời. Bài cũng chứa đựng cả nỗi trằn trọc, khắc khoải, lo lắng của Xuân Diệu trước sự trôi nhanh vội vã của thời kì.

Xuân Diệu có bút danh là Trảo Nha, ông sinh ra ở quê mẹ Bình Định, nhưng lớn lên ở Quy Nhơn. Ông là thành viên của nhóm Tự lực văn đoàn cũng là cây bút mở đầu cho phong trào Thơ mới ở nước ta lúc bấy giờ. Các tác phẩm nổi trội trong thời đoạn này có: Thơ Thơ (1938), Gửi hương cho gió (1945). Tham gia vào phong trào Cách mệnh những năm 1944, Xuân Diệu trở thành một cây bút xuất sắc chuyên viết về đề tài ca gợi cách mệnh, giọng thơ ông hùng tráng, giàu chất chính luận, và giàu nét tự sự trữ tình. Vội vã là bài thơ được trích từ tập Thơ Thơ (1938), được lấy cảm hứng từ một tâm hồn yêu cuộc sống thiết tha và những khám phá mới mẻ về triết lý nhân sinh của cuộc đời.

3 bài văn Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu hay nhất

Mở đầu bài thơ vội vã Xuân Diệu đưa người đọc tới những xúc cảm vui tươi, yêu đời trước vẻ đẹp của mùa xuân mơn mởn. Vẻ đẹp đất trời hiện lên như một bức tranh nhiều màu sắc với những hình ảnh tự nhiên thơ mộng, xinh xắn tới nao lòng. Trước mắt thi sĩ, cuộc sống đang diễn ra thật sôi động và tràn đầy sức sống:

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi.
Của ong bướm này đây tuần tháng mật
Này đây hoa của đồng nội xanh rì
Này đây lá của cành tơ phơ phất
Của yến oanh này đây khúc tình si
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi
Mỗi sáng sớm, thần Vui hằng gõ cửa
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”

Có nhẽ vì quá say mê trong niềm hạnh phúc tột cùng nhưng tác giả đã nảy ra trong đầu một ý tưởng thật táo tợn “tắt nắng”,“buộc gió”, nắng và gió là những sự vật vô hình ta có thể cảm nhận bằng mắt nhưng tay ta lại không thể chạm được. Nghệ thuật điệp từ “tôi muốn” liên kết cùng các động từ mạnh đã cho người đọc thấy được niềm ham mê mãnh liệt và khát khao nắm giữ, đoạt được tạo hoá của thi sĩ. Khổ thơ ngũ ngôn mở đầu cho tác phẩm vừa cô đọng ý nghĩa nhưng cũng ko kém phần xúc cảm.

Quang cảnh tự nhiên rực rỡ sắc màu được Xuân Diệu mô tả bằng những câu thơ bay bổng, rất sinh động. Quang cảnh nước non hiện lên trong thơ đẹp lung linh như một “thiên đường trên mặt đất”. Hình ảnh “ong bướm”, “hoa của đồng nội”, “lá của cành tơ”, “yến oanh”,… qua con mắt của người nghệ sĩ tài hoa đã hiện lên thật đáng yêu, thật say đắm lòng người. Cuộc sống như bữa tiệc đang chào đón cùng những hương vị ngọt ngào, lãng mạng của “tuần tháng mật”, hương thơm trong sạch của “đồng nội xanh rì” , âm thanh thu hút trầm bổng như “khúc tình si”. Tình yêu lứa đôi hiện hữu làm cho cuộc sống lại càng ấm áp, yêu đời và hạnh phúc ngập tràn khắp mọi nơi. Điệp cấu trúc “này đây” của Xuân Diệu được sử dụng thật tài tình và đầy khôn khéo như lời mời gọi, phô bày hết những tinh hoa,tuyệt mỹ của cuộc sống. Những lúc sáng sớm, “thần Vui hằng gõ cửa” ta lại chào đón một ngày mới trong niềm hoan hỉ, rạng rỡ. Hình ảnh so sánh đầy thông minh và rất gợi cảm “Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”, tháng giêng tháng của mùa xuân tràn đầy sức sống được so sánh như “một cặp môi gần”, đó là bờ môi căng mọng tuyệt đẹp của người con gái đang độ xuân thì. Có thể nói cái nhìn của Xuân Diệu rất mới mẻ và lạ mắt, ông đã lấy chuẩn mực cái đẹp của con người để mô tả cảnh sắc của tự nhiên. Đây quả là một câu thơ rực rỡ và có trị giá nghệ thuật vô cùng to lớn. Qúa sung sướng với niềm khát khao của mình, tác giả đã vội vã chạy theo nhịp sống lập cập, ông không thể chờ “nắng hạ” bởi vì tâm hồn ông lúc nào cũng như đang là mùa xuân chói sáng.

Yêu cuộc sống tha thiết nhưng Xuân Diệu lại tận hưởng một cách vội vã và bám riết, ông ko giấu nổi xúc cảm lo lắng, khắc khoải trong lòng. Cuộc đời là vô hạn nhưng đời người lại quá ngắn ngủi, những suy nghĩ trằn trọc cứ hiện lên trong tâm hồn tác giả: Làm sao có thể níu kéo được thanh xuân? Làm sao có thể tận hưởng trọn vẹn cuộc đời?

“Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa:
Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.
Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,
Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,
Nhưng mà xuân hết, tức là tôi cũng mất.
Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian,
Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,
Nếu tuổi trở chẳng hai lần thắm lại
Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời;
Mùi tháng, năm đều rớm vị chia phôi,
Khắp sông, núi vẫn than thầm tiễn biệt…
Cơn gió xinh thì thào trong lá biếc,
Phải chăng hờn vì nỗi phải bay đi?
Chim rộn ràng bỗng đứt tiếng reo thi,
Phải chăng sợ độ phai tàn sắp sửa?
Chẳng bao giờ, ôi! Chẳng bao giờ nữa…”

Tác giả vui sướng xen lẫn nỗi lo lắng, hoài nghi. Ông sợ hãi tuổi xanh sẽ qua đi nhanh như thời kì vô tình. “Xuân đang tới tức là xuân đang qua” câu thơ nghe tưởng như vô lý nhưng lại là ý kiến nhân sinh khôn khéo được tác giả lồng ghép vào thơ, mỗi mùa “xuân” tới mang theo bao niềm tin, kỳ vọng nhưng cũng là nỗi buồn hiu quạnh của con người nhưng “xuân” cũng mang đi tuổi thanh xuân của ta. Đâu đó từng có câu hát vang vọng: “Mỗi mùa xuân sang mẹ tôi già đi một tuổi”, lòng người thì rộng lớn nhưng ko thắng nổi quy luật tạo hoá, mùa xuân thì cứ đi rồi tới, chỉ có con người là già đi theo thời kì. Những câu thơ có chút giọng hờn trách của thi sĩ: “Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn/Nếu tuổi xanh chằng hai lần thắm lại”, thời kì thì dài vô tận nhưng đời người lại chỉ là phù du, rồi người nào cũng trở về với cát bụi. Mối quan hệ đối kháng giữa tự nhiên vĩnh hằng và con người nhỏ nhỏ, Xuân Diệu sớm đã trông thấy được quy luật thế tất đấy, ông cực khổ, vô vọng và ôm trong mình mộng ước được sống mãi với cuộc đời. Nghệ thuật điệp từ “xuân”, phép đối xứng “rộng”, “chật” tạo cho mạch thêm thêm dồn dập, gấp gáp, tăng sức biểu cảm thu hút người đọc. Những từ ngữ: “Tiếc, chia phôi, tiễn biệt, đứt, phai tàn”,… liên kết với những dấu chấm than, dấu hỏi, các cặp vần gieo liên tục, tạo nên cả một khoảng trời buồn phiền, u ám, cực khổ và đầy nuối tiếc.

Đoạn thơ cuối là khát khao sống cháy bỏng, mong muốn được giao cảm với cuộc đời. Nhịp sống vội vã, dồn dập được Xuân Diệu tái tạo bằng những câu thơ mang xúc cảm dạt dào và đầy cuồng nhiệt:

“Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm,
Ta muốn ôm
Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và nước non, và cây, và cỏ rạng
Cho ngà ngà mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng
Cho no nê thanh sắc của thời tươi
– Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”

Lời thúc giục vội vã “Mau đi thôi!”, cùng đại từ nhân xưng “ta” được điệp lại nhiều lần bộc lộ cái tôi mạnh mẽ của thi sĩ. Hàng loạt những hình ảnh thơ mộng, trữ tình “sự sống mơn mởn”, “mây đưa và gió lượn”, “cánh bướm với tình yêu”,… liên kết với những động từ mạnh “ôm”, “riết”, “thâu” tạo nên giọng thơ say đắm, tận hưởng hương vị tình yêu nồng nàn. Câu thơ “Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi” đầy táo tợn, mới lạ, động từ “cắn” khiến ta liên tưởng mùa xuân thật quyến rũ, gợi cho ta cảm giác muốn chiếm giữ lấy cái đẹp, cái tinh tuý đấy của tự nhiên. Xuân Diệu trông thấy ko thể thay đổi quy luật tạo hoá, những câu thơ cuối bài như lời khuyên của tác giả với độc giả: Mỗi người chỉ có một lần để sống vậy nên hãy sống cuộc đời ý nghĩa, cháy hết mình với ham mê, khát khao của bản thân để ko phải nuối tiếc về sau.

Xuân Diệu là “thi sĩ mới nhất trong các thi sĩ mới”, hồn thơ ông mang đậm tính nhân văn, giọng thơ linh hoạt, ngôn từ thông minh, lạ mắt, cách diễn tả thu hút, quyến rũ người đọc. Bài thơ Vội vã chứa đựng cả bầu trời tâm tư, xúc cảm của thi sĩ, trình bày được nỗi niềm khát khao hoà nhập với cuộc đời của Xuân Diệu. Tác phẩm đã góp phần to lớn đưa tên tuổi ông vụt sáng trên bầu trời thi ca Việt Nam.

———————HẾT———————–

“Thơ Xuân Diệu là một nguồn sống rạt rào chưa từng thấy ở chốn nước non lặng lẽ này, Xuân Diệu say đắm tình yêu, say đắm cảnh trời, sống vội vã, sống cuống quýt, muốn tận hưởng cuộc sống ngắn ngủi của mình” (Trích “Thi nhân Việt Nam”). Nhận định của nhà phê bình văn học Hoài Thanh đã nhận định về những rực rỡ chủ yếu trong sáng tác của thi sĩ Xuân Diệu – gương mặt tiêu biểu và có nhiều đóng góp nổi trội cho sự tăng trưởng của phong trào thơ Mới. Một trong những tác phẩm trình bày rõ điều này chính là “Vội vã”. Qua bài thơ, chúng ta thấy được tâm hồn yêu tự nhiên tha thiết, lòng ham sống mãnh liệt cùng ý kiến sống tích cực của tác giả.

Trước hết, bài thơ “Vội vã” đã trình bày ý nguyện, tâm thế và mong muốn hành động của tác giả trước bước đi của thời kì:

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất;
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi.”

Trước vòng quay “một đi ko trở lại” của dòng thời kì, tác giả Xuân Diệu muốn nắm bắt và giữ lấy từng khoảnh khắc qua việc muốn “tắt nắng” để sắc màu ko phôi pha, muốn “buộc gió” ko cho hương sắc bay đi. Điệp ngữ “Tôi muốn” được nhắc lại hai lần đã khẳng định ý nguyện của cái “tôi” tha thiết muốn giữ lấy vẻ đẹp chóng tàn phai của tự nhiên; đồng thời làm nổi trội tâm hồn của một thi sĩ yêu đời, say mê tự nhiên và trân trọng, nâng niu cuộc sống. Và tình yêu tha thiết, mãnh liệt này đã được phác họa rõ nét hơn ở những câu thơ tiếp theo:

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật;
Này đây hoa của đồng nội xanh rì;
Này đây lá của cành tơ phơ phất;
Của yến oanh này đây khúc tình si;
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi,
Mỗi sáng sớm, thần Vui hằng gõ cửa;
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần;
Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa:
Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.”

Bằng giải pháp nghệ thuật liệt kê liên kết nhịp độ thơ nhanh và dồn dập, mọi thanh âm, mọi sắc màu, hình ảnh của bức tranh tự nhiên đều hiện hữu sinh động trước mắt người đọc. Điệp từ “Này đây” vang lên đầy say mê, trình bày mọi giác quan của người thi sĩ đều rung lên để đón nhận, để tận hưởng vẻ đẹp của tạo hóa, của đất trời trong sức xuân và sắc xuân. Đó là những vẻ đẹp hữu hình như “hoa của đồng nội xanh rì”, “lá của cành tơ phơ phất”. Đó còn là vẻ đẹp vô hình như khúc ca tình yêu mang âm điệu say mê cuồng nhiệt của cặp “yến oanh”, là nguồn sáng vội vã chớp qua hàng mi,…. Đặc trưng, Xuân Diệu đã so sánh “tháng giêng” – khái niệm thời kì vô hình như “cặp môi” – sự vật cụ thể trong mối quan hệ “ngon” – “gần” để mang lại một cảm nhận vô cùng lạ mắt, mới mẻ, làm cho bức tranh tự nhiên nơi trần gian hiện lên xinh xắn, tươi mới, căng tràn sức sống như “một thiên đường trên mặt đất”. Thi nhân vận dụng mọi giác quan để tận hưởng vẻ đẹp của tạo vật, tự nhiên nhưng vẫn ko quên đi ý thức về sự trôi chảy của thời kì: “Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân”. Bởi vậy, ông đắm say, cuồng nhiệt cùng cảnh sắc đất trời nhưng vẫn ko ngừng chiêm nghiệm về dòng thời kì trôi, về tình yêu và tuổi xanh:

“Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,
Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,
Nhưng mà xuân hết tức là tôi cũng mất.
Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian;
Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,
Nếu tuổi xanh chẳng hai lần thắm lạị
Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời”

Phân tích bài thơ Vội vã của Xuân Diệu ngắn gọn

Là một thi sĩ với toàn cầu quan, nhân sinh quan tiến bộ, Xuân Diệu ko chỉ thấy được quy luật tuần hoàn của dòng thời kì: “Xuân tàn, hạ tới, thu hết, đông sang” nhưng còn nắm rõ “phép biện chứng” mang tính tuyến tính, “một đi ko bao giờ trở lại” của từng phút giây. Qua cách cảm nhận: “xuân đương tới” – “xuân đương qua”, “xuân còn non” – “xuân sẽ già”, dòng chảy vô hình của thời kì đã được khắc họa rõ nét, làm cho dù thi nhân đang cảm nhận mùa xuân tươi đẹp, căng tràn sức sống cũng chính là mùa xuân đang ở viễn cảnh “sẽ già”, sẽ tàn phai, sẽ héo úa. Nhưng điều đặc thù nhất trong quan niệm của Xuân Diệu chính là thời kì vũ trụ ko tương đồng với thời kì của đời người, tức là “xuân qua” rồi xuân sẽ lại “tới” trong sự tuần hoàn của đất trời, nhưng tuổi xanh, đời người thì “chẳng hai lần thắm lại”. Bởi vậy, ông cho rằng điều đẹp nhất của con người chính là tuổi xanh và tình yêu. Và từ đó, “ông hoàng thơ tình” luôn nuối tiếc mùa xuân, nuối tiếc tuổi xanh chấp nhận ham sống, lòng yêu đời mãnh liệt cùng quan niệm sống “vội vã” và chủ động chạy đua với thời kì:

“Ta muốn ôm
Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn
Ta muốn riết mây thâu và gió lượn
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều”

Điệp từ “Ta muốn” được đặt ở đầu câu vang lên đầy dõng dạc, liên kết với hàng loạt động từ theo cấp độ tăng tiến: “ôm”, “riết”, “say”, “thâu” đã làm nổi trội tư thế chủ động tận hưởng mọi vẻ đẹp của cuộc sống ở độ tươi mới nhất, căng tràn nhất của cái “tôi” trữ tình. Lòng ham sống cùng niềm say mê cuồng nhiệt đó chính là động lực để thôi thúc Xuân Diệu “sống vội vã, sống cuống quýt” (theo cách nói của nhà phê bình văn học Hoài Thanh), nhưng sự vội vã đó ko hề tiêu cực bởi nhịp sống đó luôn gắn bó mật thiết với thú vui sống và ý thức sáng sủa của tác giả. Đây là một ý kiến sống tích cực, tiến bộ và mang ý nghĩa giáo dục thâm thúy đối với mỗi một con người.

………………………………………

Top 10 bài văn mẫu phân tích Vội vã của Xuân Diệu hay nhất hiện nay

Phân tích Vội vã của Xuân Diệu văn mẫu số 1

Phong trào thơ mới xuất hiện vào thời đoạn những năm 1932-1941, dù chỉ kéo dài chưa tới một thập kỷ thế nhưng nó đã trở thành khoảng thời kì vàng kim, nâng bước một loạt các thi sĩ trẻ tuổi tài năng, với những bài thơ rực rỡ cả về thể loại, lẫn đề tài. Một trong số đó nổi trội nhất phải kể tới Xuân Diệu, người được xem là “thi sĩ mới nhất trong các thi sĩ mới” bởi giọng thơ thiết tha, rộn rực. Ông có một niềm say mê đặc thù với tình yêu, bao gồm cả tình yêu con người, tình yêu tự nhiên và cuộc sống, đồng thời cũng có chấp niệm thâm thúy với mùa xuân và tuổi xanh. Vội vã là một trong những bài thơ hay nhất của Xuân Diệu, đây cũng là tác phẩm trình bày được tình yêu cuộc sống, sự nhạy cảm trong tâm hồn và những ý kiến của Xuân Diệu về mùa xuân, tuổi xanh và tình yêu.

Vội vã (1938) được in trong tập Thơ thơ, tác phẩm như một khu vườn rực rỡ tràn đầy hương sắc, ngát hương hương thơm của hoa cỏ, tràn trề sự sống, là bản giao hưởng nhiều âm sắc, trình bày đầy đủ mọi cung bậc xúc cảm từ vui tươi, e ấp, tới nồng nàn, đắm say trong tình yêu của Xuân Diệu. Có thể nói rằng Vội vã chính là tình yêu tha thiết của tác giả dành cho cuộc đời, qua đó trình bày những xúc cảm rất mới, rất lạ, xúc cảm tới từ “một nguồn sống rào rạt chưa từng thấy ở chốn nước non lặng lẽ này”.

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi”

Trong khổ thơ trước hết tác giả đã bộc lộ khát khao mạnh mẽ, cháy bỏng qua các điệp từ “Tôi muốn…”, mang tới nhịp thơ dồn dập, vội vã. Thi sĩ muốn “tắt nắng”, “buộc gió” để níu giữ hương sắc cho cuộc đời, đó là khát khao mãnh liệt, đầy táo tợn. Xuân Diệu muốn nắm giữ lại tất cả những gì tươi đẹp nhất của tự nhiên, đấy là ánh nắng mùa xuân dịu dàng ấm áp, hương hoa nồng nàn, đắm say phả trong gió. Qua mong muốn đầy lạ lùng đấy ta thấy rõ được cái tôi trữ tình đặc thù của người thi sĩ, trước hết là cái “tôi” đầy ngông cuồng, táo tợn, dám đứng lên thử thách cả tạo hóa, chống lại bước đi của vũ trụ để giữ lại những cái đẹp nhưng bản thân khát khao. Đó cũng chính cái “tôi” hồn nhiên, trong sáng, ngang bướng lúc đứng trước những điều nhưng mình mến thương, trân trọng.

Tổng hòa hai yếu tố đấy đã tạo nên một hồn thơ Xuân Diệu rất riêng, rất ấn tượng, khiến độc giả lại càng cảm nhận rõ hơn tấm lòng yêu cái đẹp, cái tuyệt vời trong vũ trụ của người thi sĩ nó mãnh liệt, thâm thúy tới nhường nào. Đồng thời cũng cho thấy ý kiến mới của Xuân Diệu về cuộc sống và cái đẹp, đối với thi nhân cái đẹp ko hề ở chốn bồng lai tiên giới nào, nhưng ở ngay sát bên chúng ta, chính là những thứ tưởng nghe đâu thật đơn giản tầm thường, nào là ánh nắng, nào là hương hoa, đều là những thứ con người dễ dàng bỏ qua, ko mấy bận tâm.

Xuân Diệu sau lúc đã hiểu rõ quy luật của tạo hóa, đời người vốn ngắn ngủi, chết là về với cát bụi, thì được tận hưởng những vẻ đẹp giản dị nhưng tạo hóa tặng thưởng thực sự là một đặc ân đáng quý. Người thi nhân ko muốn bỏ qua bất kỳ một phút chốc nào, thậm chứ còn ích kỷ muốn níu giữ tất cả chúng lại để riêng mình được tận hưởng. Xuân Diệu ngông cuồng, táo tợn và phi lý cũng từ những cái triết lý nhân sinh rất có lý nhưng nên: Đời người hữu hạn và cái đẹp chỉ ở tại trần gian chứ ko ở chốn nào khác, cớ sao ko tận hưởng cho thỏa.

Sau những nhận thức và khát khao cháy bỏng được giữ lại vẻ đẹp của tự nhiên tạo hóa nhưng lại vượt ra ngoài khả năng của con người, Xuân Diệu đã nhanh chóng tìm cho mình một giải pháp, đấy là nhân lúc còn trẻ, còn đang sống nhanh chóng tận hưởng, nhanh chóng bắt lấy những vẻ đẹp nhưng tạo hóa đã tặng thưởng, thoải nhưng thưởng thức sự tươi đẹp của cuộc đời, của vườn xuân một các ko hối tiếc. Điều đó được trình bày rất rõ thông qua tám câu thơ tiếp theo, ko chỉ mở ra một bức tranh tự nhiên xinh xắn, tràn đầy hương sắc nhưng còn bộc lộ tâm thái của tác giả trước sự hữu hạn của đời người, cũng như trước sự vô hạn của vũ trụ: Vội vã, khát khao, tham muốn ôm hết tất cả những gì tươi đẹp nhất vào lòng,và sự hạnh phúc sung sướng tột độ trước vườn xuân tuyệt vời.

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật
Này đây hoa của đồng nội xanh rì
Này đây lá của cành tơ phơ phất
Của yến oanh này đây khúc tình si
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi
Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cửa
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”

Ở những câu thơ này ta dễ dàng nhận thấy được thú vui sướng, sự hoan hỉ tột độ của tác giả lúc phát xuất hiện một thiên đường của cuộc sống đang tồn tại ngay kế bên mình. Từng câu thơ như mang trong mình những điệu nhạc lúc sôi động, lúc thầm thì, đầy đủ những cảm giác đắm say nồng nàn của tình yêu, của tuổi xanh, của một mùa xuân đang căng tràn sức sống. Điệp khúc “này đây…” mang tới nhịp thơ dồn dập, trình bày xúc cảm bất thần, thú vui sướng hạnh phúc lúc chợt trông thấy món quà quý giá nhưng tự nhiên tặng thưởng.

Bức tranh mùa xuân tươi đẹp mở đầu với cảnh cặp “ong bướm” đang ngập tràn hạnh phúc, say sưa với mật ngọt của tình yêu tựa như đôi vợ chồng trẻ vấn vít trong tuần tuần trăng mật. Là cảnh sắc thắm của hoa xuân cùng với sắc xanh của nội cỏ, tổng hòa tạo nên một bức tranh rực rỡ, nhưng vẫn hài hòa hợp lý, đó còn là cảnh “lá của cành tơ phơ phất”, lá gắn với cành, hạnh phúc êm đềm bên nhau thật tình tứ và lãng mạn biết mấy. Và thêm nữa là “khúc tình si” của cặp yến oanh đang thuở mặn nồng gắn bó, mang tới ko khí thực rộn ràng vui tươi, đầy đủ cả sắc, hương, vị của một bức tranh xuân nồng. Tuy nhiên Xuân Diệu ko chỉ ngừng ở đó, ông còn thêm vào bức tranh của mình một tẹo ánh sáng dịu nhẹ, chan hòa và ấm áp, tựa như sương, như nắng phụ lên tất thảy mọi cảnh vật, khiến chúng thêm phần lãng mạn và tràn trề sức sống hơn. Câu thơ “Và này đây ánh sáng chớp hàng mi”, người ta cứ thắc mắc rốt cuộc cái “hàng mi” đấy là của người nào, của chính bản thân Xuân Diệu lúc đứng trong khu vườn xuân tràn trề hương sắc ánh sáng, hay là của một nàng thơ đang dạo bước. Nhưng dù nhân vật trữ tình đấy là người nào người ta vẫn luôn cảm thu được cái chất thi vị tình tứ của người nghệ sĩ, người muốn thêm vào bức tranh tự nhiên sự xuất hiện của con người, sự sống và tình yêu của con người, để cho bức tranh thêm hài hòa và sống động, trình bày rõ sự gắn bó chan hòa giữa nghệ sĩ và tự nhiên rộng lớn. Khẳng định rõ ràng vẻ đẹp của tự nhiên luôn song hành cùng với sự phát hiện và thưởng thức của con người.

Ngoài ra câu thơ “Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cửa” trình bày một triết lý sống mới mẻ của tác giả rằng mỗi một ngày được sống, được mở mắt nhìn nắng mai là một thú vui, một niềm hạnh phúc tới tột cùng, và Xuân Diệu thật sự rất trân trọng và hàm ơn điều đó. Cuối cùng kết lại bức tranh tự nhiên mùa xuân rực rỡ Xuân Diệu kết lại bằng một câu thơ đầy ấn tượng “Tháng Giêng ngon như một cặp môi gần”, mang tới sự chuyển đổi cảm giác đầy tinh tế, từ thị giác, thính giác, xúc giác, tác giả đã dẫn người đọc tới cảm nhận bằng vị giác. Ko chỉ trình bày xúc cảm muốn nuốt trọn mùa xuân vào lòng, nhưng còn là niềm khát khao tới tột cùng, Xuân Diệu thưởng thức mùa xuân tựa như một kẻ sành ăn thưởng thức mỹ vị của cuộc sống. Ko chỉ vậy cái cách nhưng tác giả so sánh mùa xuân, so sánh tháng giêng giống như “cặp môi gần” cũng khiến người đọc ko khỏi ngỡ ngàng trước sự lãng mạn, tình tứ của một người luôn đắm say và khát khao tình yêu. Đối với thi nhân mùa xuân trước mắt thực căng tràn sức sống, tựa như một người con gái đang sắc xuân thì, khiến người ta thực muốn nâng niu, trân trọng hết lòng.

Sau những xúc cảm thăng hoa, vội vã thưởng thức từng vẻ đẹp của tự nhiên bằng cách khai mở hoàn toàn tất cả các giác quan, bỗng Xuân Diệu chợt khựng lại “Tôi sung sướng nhưng vội vã một nửa/Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân”. Rõ ràng đang đắm say đủ chiều với cảnh tự nhiên rực rỡ, lúc bữa tiệc vừa qua một nửa, người thi nhân đã thấp thỏm lo lắng nhưng mang theo xúc cảm tiếc nuối. Xuân Diệu ko đợi tới hè mới tiếc xuân nhưng người đã tiếc mùa xuân, sợ xuân qua đi mất ngay chính giữa lúc mùa xuân đang nồng nàn, đượm sắc nhất, thực giống một kẻ đang son trẻ nhưng cứ sợ già, tiếc tuổi thanh xuân. Có thể người ta cho đấy là kỳ lạ, là lo xa thế nhưng đọc những vần thơ tiếp của Xuân Diệu ta mới thưc hiểu rằng những nỗi sợ, nỗi tiếc của tác giả đều có nguyên nhân cả.

“Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,
Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,
Nhưng mà xuân hết, tức là tôi cũng mất.
Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian,
Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,
Nếu tới nữa ko phải rằng gặp lại.
Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời;”

Xuân Diệu trông thấy một quy luật tàn nhẫn của tạo hóa, rằng mùa xuân tới rồi mùa xuân sẽ đi, và cuộc đời cũng như thế con người có thời son trẻ nhưng rồi cũng sẽ phải già đi và trở về với cát bụi. Thế nên ông mới có một câu oán trách rất hay rằng “Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật/Ko cho dài thời trẻ của nhân gian”, trách sao đời người ko dài thêm chút nữa, để ông được tận hưởng thêm một tẹo hương sắc của trần gian, nhưng lại ngắn ngủi chẳng đủ cho người ta vui sống. Dù mùa xuân tươi đẹp “vẫn tuần hoàn” thế nhưng thi nhân chỉ có dịp sống một lần trên thế gian này, thì cũng chẳng kịp nhìn mùa xuân được lần nữa tươi đẹp, trời đất và vũ trụ vẫn mãi còn nguyên đấy, thế nhưng “chẳng còn tôi mãi”. Có thể nói rằng ở đoạn thơ này cái tôi tư nhân của Xuân Diệu được trình bày rất rõ, ko chỉ oán trách cuộc sống ngắn ngủi, nhưng còn cho người đọc cảm giác thi nhân giữa đất trời dường như đang ở vị trí trung tâm, tầm vóc tư nhân được đặt ngang bằng với tầm vóc vũ trụ, đó là một cái tôi rất ngông cuồng và tự tin nhưng ta đã thấy ở đầu tác phẩm. Chính vì ý thức được sự hữu hạn của cuộc sống, sự tàn nhẫn của vòng tuần hoàn “sinh lão bệnh tử” thế nên Xuân Diệu ko tránh khỏi cảm giác “bâng khuâng tiếc cả đất trời”. Cuộc đời này người thi nhân còn khát khao được tận hưởng được vui sống nhiều lắm, cả mùa xuân, tình yêu và tuổi xanh đều là những thứ nhưng tác giả hằng tâm niệm, hằng trân trọng nhất, xem như lẽ sống của cuộc đời. Thế nên lúc phải buông tay từ giã, hoặc là sắp phải chia xa, người thi nhân đều cảm thấy nuối tiếc và buồn phiền khôn nguôi.

Thế nhưng Xuân Diệu là một tác giả rất tích cực, người ko có nhiều cái đau buồn sầu não như Huy Cận, cũng ko vô vọng như Hàn Mặc Tử, trái lại ý thức được sự hữu hạn của tuổi xanh, của đời người tác giả đã nhanh chóng tìm ra cho mình một giải pháp mới. Nếu như thuở đầu người muốn ngăn chặn bước đi của thời kì, thì giờ đây Xuân Diệu lại đưa ra một hình thức thích hợp hơn đấy chính là thả lỏng bản thân, nhanh chóng hòa mình vào thưởng thức mùa xuân một cách trọn vẹn và nhiều nhất có thể.

“Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm,
Ta muốn ôm
Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn;
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và nước non, và cây, và cỏ rạng,
Cho ngà ngà mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng
Cho no nê thanh sắc của thời tươi;
– Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”

Ngay lúc này đây Xuân Diệu đã hoàn toàn ý thức được sự quý giá của tuổi xanh và mùa xuân trước mắt thế nên người vội vã bước vào thưởng thức bữa tiệc mùa xuân ngay trước mắt một cách vồn vập, đầy khát khao mãnh liệt, dường như chỉ sợ chậm một giây thôi là bữa tiệc trước mắt sẽ mất tích. Các động từ mạnh “ôm”, “riết”, “thâu” cùng với điệp từ “ta muốn” càng nhấn mạnh được cái khát khao muốn nuốt trọn thanh sắc tuyệt vời của mùa xuân, muốn được điên cuồng trong tình yêu, tới tận “no nê thanh sắc của thời tươi” để ko còn nuối tiếc gì hơn nữa. Có thể nói rằng thay vì chỉ thưởng thức một lần Xuân Diệu đã phấn đấu thức dậy tất cả mọi giác quan, mọi sức lực trong thân thể để hòa mình vào bữa tiệc đượm đà của tự nhiên “chếch choáng” với mùi thơm, “đã đầy” với ánh sáng, ôm trọn vào lòng những cây, những cỏ, nhưng hương thơm nồng ấm. Đoạn thơ này người ta thấy Xuân Diệu rất “tham”, dường như đang ra sức vơ vét, tận hưởng bằng hết chẳng chừa lại cho người nào thứ gì, ko những vậy nhưng người thi nhân thậm chí còn muốn tận hưởng mùa xuân đấy gấp tới mấy lần chứ ko chỉ là một lần duy nhất. Điều đó càng khẳng định rõ ý thức của Xuân Diệu về cái hữu hạn của đời người, cái ngắn ngủi của tuổi xuân, cũng như quy luật xoay vần đầy tàn nhẫn của tạo hóa. Xuân Diệu ko chống lại được bước đi của thời kì thì ông tìm cách tận hưởng như thể mình có tận hai ba cuộc đời. Đấy là một giải pháp thực thông minh và rất nhân văn của người nghệ sĩ, mở ra cho độc giả những suy nghĩ và nhận thức mới mẻ. Câu thơ kết “Hỡi xuân hồng ta muốn cắn vào ngươi!” chính là tột đỉnh của tấm lòng yêu xuân, khát khao tận hưởng mùa xuân, tình yêu và tuổi xanh một cách mãnh liệt và thật tình nhất, ko chỉ là cái ôm, cái thâu, cái riết chặt nhưng là một ngụm cắn thật sâu, thật tình tứ mang cả tình xuân vào trong bụng, chiếm giữ cho riêng mình. Thực ích kỷ nhưng cũng thực đáng yêu cho cái tôi ngông cuồng và trẻ em của người nghệ sĩ.

Vội vã là một trong những tác phẩm xuất sắc nhất của Xuân Diệu trong phong trào thơ mới thời đoạn 1932-1941 ko chỉ trình bày được những quan niệm, triết lý nhân sinh mới mẻ về cuộc đời của người nghệ sĩ nhưng thông qua đó còn bộc lộ tấm lòng tha thiết, cuồng nhiệt của tác giả đối với mùa xuân, tuổi xanh và tình yêu. Xuân Diệu là làn gió mới đã thổi tan cái buồn lắng đọng suốt mấy năm trời của giới thơ mới, mở ra một chân trời mới, mang tới chất Pháp dịu dàng, lãng mạn, nhưng vẫn rất đặm đà hương sắc đất Việt, thật xứng với danh “thi sĩ mới nhất trong các thi sĩ mới”.

Bài văn phân tích Vội Vàng của Xuân Diệu – Bài văn số 2

Thi sĩ Thế Lữ, trong lời Tựa cho tập Thơ Thơ của Xuân Diệu, đã có nhận xét khá tinh tế: “Xuân Diệu là một người của đời, một người ở giữa nhân loại. Lầu thơ của ông xây dựng trên đất của một tấm lòng trần gian” . Đã hơn hai mươi năm Xuân Diệu giã từ chúng ta vào cõi hư vô, nhưng “tấm lòng trần gian” của ông dường như vẫn còn ở lại. Cứ mỗi lần xuân tới, những trái tim non trẻ của các thế hệ học trò lại rung lên những xúc cảm mãnh liệt trước tâm tình của Xuân Diệu gửi gắm với đời trong bài thơ Vội vã, gắn với niềm khát khao giao cảm với đất trời, con người tràn mê đắm của thi nhân, trong mùa xuân thần kì! Làm thơ xuân vốn là một truyền thống của thi ca Việt Nam, bao nét xuân đi vào thi ca đều mang một dấu ấn xúc cảm riêng. Đặc trưng, trong thơ lãng mạn Việt Nam 1932 – 1945, mùa xuân còn gắn với cái tôi tư nhân cá thể giàu xúc cảm của các thi sĩ mới. Có thể kể tới một Hàn Mặc Tử với “khách xa gặp lúc mùa xuân chín…”, một Nguyễn Bính với “mùa xuân là cả một mùa xanh…”. Nhưng có nhẽ Xuân Diệu chính là người đã đem vào trong xúc cảm mùa xuân tất cả cái rộn rực đắm say của tình yêu. Vội vã là lời tâm tình với mùa xuân của trái tim thơ tuổi hai mươi căng sức sống.

Cái động thái bộc lộ đầy đủ nhất thần thái của Xuân Diệu có nhẽ là vội vã. Ngay từ hồi viết Thi nhân Việt Nam, Hoài Thanh đã thấy “Xuân Diệu say đắm tình yêu, say đắm cảnh trời, sống vội vã, sống cuốn quýt”. Cho nên, đặt cho bài thơ rất đặc trưng của mình cái tên Vội vã, hẳn đó phải là một cách tự bạch, tự họa của Xuân Diệu. Nó cho thấy thi sĩ rất hiểu mình. Thực ra, cái điệu sống vội vã, cuống quýt của Xuân Diệu bắt nguồn sâu xa từ ý thức về thời kì, về sự ngắn ngủi của kiếp người, về cái chết như là một kết cuộc ko tránh khỏi mai hậu. Sống là cả một hạnh phúc lớn lao diệu kỳ. Nhưng mà sống là phải tận hiến và tận hưởng! Đời người là ngắn ngủi, cần tranh thủ sống. Sống hết mình, sống đã đầy. Thế nên phải chớp lấy từng khoảnh khắc, phải chạy đua với thời kì. Ý thức đấy luôn thúc giục, gấp gáp. Bài thơ này được viết ra từ cảm niệm triết học đấy. Thông thường, yếu tố chính luận đồng hành thơ rất khó thuần thục. Nhất là lối thơ nghiêng về xúc cảm rất “ngại” đồng hành chính luận. Đấy thế nhưng nhu cầu phô bày tư tưởng, nhu cầu lập thuyết lại ko thể ko dùng tới chính luận. Thơ Xuân Diệu hiển nhiên là loại thơ xúc cảm. Nhưng đọc kỹ sẽ thấy rằng thơ Xuân Diệu cũng rất giàu chính luận. Nếu như xúc cảm làm nên cái nội dung hình ảnh, hình tượng sống động như mây trôi, nước chảy trên bề mặt của văn bản thơ, thì dường như yếu tố chính luận lại ẩn mình, lặn xuống bề sâu, làm nên cái tứ của thi phẩm. Cho nên mạch thơ luôn có được vẻ tự nhiên, nhuần nhuỵ. Vội vã cũng thế. Nó là một dòng xúc cảm dào dạt, xốc nổi cuốn theo bao hình ảnh thi ca như gấm như thêu của cảnh sắc trần gian.

Nhưng nó cũng là một bản tuyên ngôn bằng thơ, trình diễn cả một quan niệm nhân sinh về lẽ sống vội vã. Có nhẽ ko phải thơ đang minh họa cho triết học. Nhưng mà đó chính là minh triết của một hồn thơ. Mục tiêu lập thuyết, dạng thức tuyên ngôn đã quyết định tới bố cục của Vội vã. Thi phẩm khá dài nhưng tự nó tạo nên hai phần khá rõ rệt. Cái cột mốc ranh giới giữa hai phần đặt vào ba chữ “Ta muốn ôm”. Phần trên nghiêng về luận giải cái lí do vì sao cần sống vội vã. Phần dưới là bộc lộ cái hành động vội vã đấy. Nói một cách vui vẻ: trên là lý thuyết, dưới là thực hành!

Điều rất dễ thấy là thi sĩ chọn cách xưng hô cho từng phần. Ở trên, xưng “tôi”, lập thuyết hội thoại với đồng loại. Ở dưới, xưng “ta”, đối diện với sự sống. Phần luận lí có xu thế cắt xẻ bài thơ. Nhưng hơi thơ xốc nổi, giọng thơ dào dạt, sôi nổi đã xóa mọi cách ngăn, khiến thi phẩm vẫn luôn là một chỉnh thể sống động, tươi tỉnh và truyền cảm. Mở đầu bài thơ là một khổ ngũ ngôn trình bày một ước muốn kì lạ của thi sĩ. Đấy là cái ước muốn quay ngược quy luật tự nhiên – một ước muốn ko thể:

Tôi muốn tắt nắng đi

Cho màu đừng nhạt mất;

Tôi muốn buộc gió lại

Cho hương đừng bay đi

Muốn “tắt nắng”, muốn “buộc gió”, thật là những thèm muốn kỳ dị, chỉ có ở thi sĩ. Nhưng làm sao cưỡng được quy luật, làm sao có thể vĩnh viễn hóa được những thứ vốn ngắn ngủi mỏng manh đấy? Cái thèm muốn lạ lùng kia đã hé mở cho chúng ta một lòng yêu xốc nổi vô bờ đối với cái toàn cầu thắm sắc đượm hương này. Toàn cầu này được Xuân Diệu cảm nhận theo một cách riêng. Nó bày ra như một thiên đường trên mặt đất, như một bữa tiệc lớn của trần gian. Được cảm nhận bằng cả sự tinh xảo nhất của một hồn yêu đầy thèm muốn, nên sự sống cũng xuất hiện như một toàn cầu đầy xuân tình. Cái thiên đường sắc hương đó xuất hiện trong Vội vã vừa như một mảnh vườn tình ái, vạn vật đương lúc lên hương, vừa như một mâm tiệc với một thực đơn quyến rũ, lại vừa như một người yêu đầy đắm say. Xuân Diệu cũng tận hưởng theo một cách riêng. Đấy là tận hưởng tự nhiên như tận hưởng tình ái. Yêu tự nhiên nhưng thực chất là tự tình với tự nhiên. Hãy xem cách diễn tả vồn vập về tự nhiên ở thì xuân sắc, một tự nhiên rộn rực xuân tình:

Của ong bướm này đây tuần tháng mật

Này đây hoa của đồng nội xanh rì,

Này đây lá của cành tơ phơ phất Của yến oanh này đây khúc tình si

Và này đây ánh sáng chớp hàng mi

Mỗi sáng sớm thần Vui hằng gõ cửa;

Tháng giêng ngon như một cặp môi gần;

Có nhẽ trước Xuân Diệu trong thơ Việt Nam chưa có cảm giác “Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”. Nó là cảm giác của ân ái tự tình. Cảm giác đấy đã làm cho người ta thấy tháng giêng mơn mởn non tơ đầy một sức sống thanh tân kia nhưng sao quyến rũ – tháng giêng mang trong nó sức quyến rũ ko thể cưỡng được của một người yêu rộn rực, đắm say. Hai mảng thơ đầu kế tiếp nhau đã được liên kết bằng cái logic luận lí ngầm của nó. Thi sĩ muốn “tắt nắng”, “buộc gió” chính vì muốn giữ mãi hương sắc cho trần thế này đây. Hương sắc là cái sinh khí của nó, là cái vẻ đẹp, cái nhan sắc của nó. Tất cả chỉ rực rỡ trong độ xuân thì. Nhưng mà xuân lại vô cùng ngắn ngủi. Và thế là mảng thơ thứ ba của phần luận giải đã tạo nên để nói về cái ngắn ngủi tới tàn nhẫn của xuân thì đối với sự sống và cái xuân thì của con người. Phải, cái toàn cầu này lộng lẫy nhất, “ngon” nhất là ở độ xuân; còn con người cũng chỉ tận hưởng được cái “ngon” kia lúc còn trẻ thôi. Nhưng mà cả hai đều vô cùng ngắn ngủi, thời kì sẽ cướp đi hết thảy. Có nhẽ cũng lần trước hết, thơ ca Việt Nam có được cái quan niệm
này:

Xuân đương tới, tức là xuân đương qua,

Xuân còn no tức là xuân sẽ già.

Con người thời trung đại hình như yên trí với quan niệm thời kì tuần hoàn với cái chu kỳ bốn mùa, cũng như cái chu kì ba vạn sáu nghìn ngày của kiếp người. Con người hiện đại sống với quan niệm thời kì tuyến tính, thời kì như một dòng chảy nhưng mỗi một khoảnh khắc qua là mất đi vĩnh viễn. Cho nên Xuân Diệu đã nồng nhiệt phủ định:

Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,

Nếu tuổi xanh chẳng hai lần thắm lại!

Thước đo thời kì của thi sĩ là tuổi xanh. Tuổi xanh một đi ko trở lại thì làm chi có sự tuần hoàn! Trong cái mênh mông của đất trời, cái vô tận của thời kì, sự có mặt của con người thật là ngắn ngủi, hữu hạn. Nghĩ về tính hạn chế của kiếp người, Xuân Diệu đã mang lại một nỗi ngậm ngùi thật mới mẻ:

Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,

Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời;

Và mang lại một cảm nhận đầy tính lạ hóa về thời kì và ko gian:

Mùi tháng năm đền rớm vị chia phôi

Khắp núi sông vẫn than thầm tiễn biệt…

Là người đã tiếp thu ở mức thuần thục phép “tương giao” của lối thơ tượng trưng, Xuân Diệu đã phát huy triệt để sự tương giao về cảm giác để cảm nhận và mô tả toàn cầu. Thời kì được cảm nhận bằng khứu giác: “Mùi tháng năm” – thời kì của Xuân Diệu được làm bằng hương – chẳng thế nhưng thi sĩ cứ muốn buộc gió lại ư?

Một chữ “rớm” cho thấy khứu giác đã chuyển thành thị giác. Nó nhắc ta nhớ tới hình ảnh giọt lệ. Chữ “vị” liền đó, lại cho thấy cảm giác thơ đã chuyển qua vị giác. Và đây là một vị hoàn toàn phi vật chất: “vị chia phôi”! Thì ra chữ “rớm” và chữ “vị” này đều từ một hình ảnh ẩn hiện là giọt lệ chia phôi đó. Vì sao thời kì lại mang cái hương vị – hình thể của chia phôi? Đấy là những cảm giác chân thực hay chỉ là trò diễn của tiếng nói theo kịch bản của phép “tương giao”? Cái tinh tế của Xuân Diệu chính là ở đấy! Thi sĩ cảm thấy thật hiển hiện mỗi khoảnh khắc đang lìa bỏ hiện nay để trở thành quá khứ thật sự là một cuộc ra đi vĩnh viễn.

Trên mỗi thời khắc đều đang diễn ra một cuộc chia tay của thời kì với con người, với ko gian và với cả chính thời kì. Cho nên thi sĩ nghe thấy một lời than luôn âm vang khắp núi sông này, một lời than vĩnh viễn: than thầm tiễn biệt. Ko gian đang tiễn biệt thời kì! Và thời kì trôi đi sẽ làm cho cái nhan sắc tự nhiên diệu kỳ này bước vào độ tàn phai. Một sự tàn phai ko thể nào tránh khỏi! Thế đấy, ko thể buộc gió, ko thể tắt nắng, cũng ko thể cầm giữ được thời kì, thì chỉ có cách thực tiễn nhất là chạy đua với thời kì, là phải tranh thủ sống:

Chẳng bao giờ, ôi! Chẳng bao giờ nữa…

Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm

Tới đây phần luận giải của tuyên ngôn vội vã đã đủ đầy luận lý! Bài thơ được kết thúc bằng những xúc cảm mãnh liệt,
bằng những tham muốn mỗi lúc một cuồng nhiệt, vồn vập. Đó là cả một cuộc tự tình với tự nhiên, ân ái cùng sự sống. Chỉ có thể diễn tả như thế, Xuân Diệu mới phô diễn được cái lòng ham sống, khát sống sung mãn của mình:

Ta muốn ôm

Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn

Ta muốn riết mây đưa và gió lượn

Ta muốn say cánh bướm với tình yêu

Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều

Và nước non, và cây, và cỏ rạng,

Cho chuếnh choáng mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng,

Cho no nê thanh sắc của thời tươi;

– Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!

Nếu chọn một đoạn thơ trong đó cái giọng sôi nổi xốc nổi của Xuân Diệu trình bày đầy đủ nhất, thì đó phải là đoạn thơ này. Ta có thể nghe thấy giọng nói, nghe thấy cả nhịp đập của con tim Xuân Diệu trong đoạn thơ đấy. Nó xuất hiện trong những làm sóng ngôn từ đan chéo nhau, giao thoa và song song vỗ vào tâm hồn người đọc. Cái điệp ngữ “ta muốn” được lặp đi lặp lại với mật độ thật dày và cũng thật đích đáng.

Nhất là mỗi lần điệp lại đi liền với một động thái yêu đương mỗi lúc một mạnh mẽ, mãnh liệt, nồng nàn: ôm – riết – say – thâu – cắn. Có thể nói câu thơ “Và nước non, và cây, và cỏ rạng” là ko thể có đối với thư pháp trung đại vốn coi trọng những chữ đúc. Thậm chí, đối với thơ xưa, đó sẽ là câu thơ vụng. Vì sao lại thừa thãi liên từ “và” tới thế? Vậy nhưng, đó lại là thông minh của thi sĩ hiện đại Xuân Diệu. Những chữ “và” hiện diện cần cho sự trình bày nguyên trạng cái giọng nói, cái khẩu khí của thi sĩ. Nó trình bày đậm nét sắc thái riêng của cái tôi Xuân Diệu. Tức là trình bày một cách trực tiếp, tươi sống cái xúc cảm tham lam đang trào lên mãnh liệt trong lòng ngực yêu đời của thi sĩ! Câu thơ:

Cho chuếnh choáng mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng

Cho no nê thanh sắc của thời tươi

… cũng tràn đầy những làn sóng ngôn từ tương tự. Từ “cho” điệp lại với mức độ tăng tiến nhấn mạnh các động thái tận hưởng thỏa thuê: chuếnh choáng – đã đầy – no nê. Sóng cứ càng lúc càng dâng cao, càng vỗ mạnh, đẩy xúc cảm lên tột đỉnh: Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi! Ta thấy Xuân Diệu như một con ong hút nhụy đã no nê đang lảo đảo bay đi. Lại thấy thi sĩ như một tình quân trong cuộc tình chuếnh choáng men say.

Có thể nói Xuân Diệu qua bài thơ này ko chỉ “sống” hay “ham sống” nhưng ông “say sống”. Sống mãnh liệt, lập cập kẻo nữa lại tiếc nuối – Đó là một nhân sinh quan lành mạnh. Nó khác với sự nguội lạnh, hờ hững, lạt lẽo. Bài thơ là nhịp đập gấp gáp trước “thanh sắc trần gian” một ngày xuân của một trái tim chưa bao giờ chán sống.

Sống là hạnh phúc. Muốn đạt tới hạnh phúc phải sống vội vã. Thế là, vội vã là cách tới với hạnh phúc, là chính hạnh phúc, và hình như cũng là cái giá phải trả cho hạnh phúc vậy! Ta hiểu vì sao lúc Xuân Diệu xuất hiện, tức tốc thi sĩ đã thuộc về tuổi xanh!

Phân tích Vội vã mẫu số 3

Có nhẽ danh xưng “Thi sĩ mới nhất trong các thi sĩ mới” nhưng nhà phê bình Hoài Thanh đã đặt cho Xuân Diệu sẽ ko người nào có thể thay thế. Xuân Diệu quả thực mang tới cho thơ ca thuở đấy, những năm 30 của thế kỉ XX, những điều vô cùng mới mẻ. Từ nguồn sống dạt dào hay quan niệm sống, quan niệm về tình yêu, tuổi xanh… tới những hình thức nghệ thuật, đều hiện đại và có những cải cách mạnh mẽ, táo tợn. Sự ghi nhận đấy lại ko phải chỉ ở một bài thơ nhưng cả một tập thơ, thậm chí nhiều tập thơ của ông được sáng tác trước Cách mệnh tháng Tám, 1945. Trong đó phải kể tới tập thơ đầu tay Thơ Thơ, được in vào năm 1938, với thi phẩm Vội vã tiêu biểu cho phong cách nghệ thuật cả đời thơ Xuân Diệu.

Vội vã ra đời vào năm 1938, lúc nhưng phong trào thơ mới đang tăng trưởng ở đỉnh cao. Sở dĩ đây được coi là bài thơ xếp vào hàng hay nhất của Xuân Diệu, bởi nó ko chỉ mang theo những hơi thở mới mẻ, hiện đại nhưng còn trình bày một cái tôi đầy ý nghĩa nhân sinh cao đẹp. “Vội vã” ko phải là một trạng thái là một thái độ sống gấp gáp, nhanh chóng. Bài thơ được viết bằng thể thơ tự do, gồm một câu đề từ Tặng Vũ Đình Liên và bốn khổ thơ với dung lượng không giống nhau. Tuy nhiên người đọc trông thấy được mạch xúc cảm chủ đạo chính là một cái tôi yêu đời tha thiết, đắm say, cuồng nhiên nhưng vẫn đầy lo sợ trước sự trôi chảy vô tình, nghiệt ngã của thời kì. Cấu tứ bài thơ vì vậy trở thành một cuộc tranh biện say mê của thi sĩ trước cuộc đời.

Tôi muốn tắt nắng đi

Cho màu đừng nhạt mất.

Tôi muốn buộc gió lại

Cho hương đừng bay đi.

Dễ nhận thấy cấu tứ của bài thơ được đặt ở ngay bốn dòng thơ năm chữ mở đầu. Xuân Diệu đã bắt nhịp Vội vã bằng hai ước muốn: tắt nắng, buộc gió. Đấy là quy luật của tạo hóa, tự nhiên nhưng con người chúng ta ko thể can thiệp hay tước đoạt được. Vậy nhưng điệp ngữ Tôi muốn…, tôi muốn… lặp lại tới hai lần, như thể đó là một niềm khát khao mãnh liệt tới nỗi ngông cuồng, phi lí. Nhưng lúc biết mục tiêu của nhân vật trữ tình thì người đọc trông thấy việc tắt nắng, buộc gió đấy là để giữ màu đừng nhạt, giữ hương đừng bay. Đó chẳng phải là muốn ngưng đọng thời kì, muốn mọi thứ ngừng trôi chảy để tôi có thể đắm chìm, mãi mãi sống với hương sắc của cuộc đời hay sao? Hóa ra cái tôi đấy yêu cuộc sống này vô cùng mãnh liệt, nhưng dường như cũng có điều lo sợ nó vụt trôi đi mất. Bởi vậy, cấu tứ bài thư từ đây được vận động theo hai xúc cảm đấy và cũng chính là lý do để “tuyên ngôn” về lẽ sống vội vã.

Tôi muốn tắt nắng, buộc gió ư? Cứng cáp cuộc đời này phải tươi đẹp lắm thì thi nhân mới thèm khát ngưng đọng mọi thứ tương tự. Chỉ cần bước sang khổ thứ hai, chúng ta sẽ thấy được sự lí giải về điều đó. Thay đổi sự dồn nén xúc cảm ở bốn dòng thơ đầu, khổ thơ thứ hai trải dài hơn với thể thơ tám chữ, giọng điệu có phần tha thiết, sôi nổi:

Của ong bướm này đây tuần tháng mật

Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.

Điệp từ của, này đây vừa có nét hiện đại vừa như một lời mời chào, vẫy gọi để chúng ta cùng bước vào toàn cầu tươi đẹp của tự nhiên cuộc sống. Bằng thủ pháp liệt kê ông dẫn dắt người đọc vào toàn cầu bằng những hình ảnh vô cùng giản dị, thân thiện nhưng lại ẩn chứa những nét đẹp nhưng chúng ta vô tình chẳng trông thấy. Những ong bướm, hoa đồng nội, lá cành tơ, yến oanh, ánh sáng, buổi sớm, tháng giêng có gì nhưng xa lạ, nhưng dưới cặp mắt “xanh non, biếc rờn”, qua lăng kính của tình yêu và cảm nhận bằng mọi giác quan, thi sĩ đã mang tới một quang cảnh tuyệt diệu của tự nhiên, cuộc sống. Những thứ thân thuộc đấy lại ở trong những trạng thái mơn mởn, tươi non, căng tràn sức sống và tràn trề xuân tình nhất: ong bướm tuần tháng mật, hoa đồng nội xanh rì, lá cành tơ phơ phất, yến oanh khúc tình si, ánh sáng chớp hàng mi, tháng giêng ngon như một cặp môi gần. Một niềm yêu đời tha thiết, mãnh liệt đã khiến thi sĩ phát xuất hiện một bữa tiệc ở giữa trần gian, chốn thiên đường ở ngay trên mặt đất. Tính triết lý nhân sinh cũng bởi vậy bộc lộ ngay ở sự khám phá này. Đâu phải đi đâu xa, đâu phải tới những nơi nào có cảnh đẹp, cũng đâu phải chỉ có chốn bồng lai tiên giới mới được thưởng thức cái đẹp như thế, chỉ cần căng đôi mắt, căng đôi tai, căng cả trái tim, sống toàn tâm, toàn trí, toàn hồn thì “thiên đường” ở ngay trước mắt. Thời khắc nhưng mỗi chúng ta cần tận hưởng là mùa xuân của tự nhiên, là tuổi xanh, tình yêu của cuộc đời, xin đừng bỏ qua. Đó chính là lý do vì sao nhưng ông muốn “tắt nắng, buộc gió”!

Nhưng tôi đâu chỉ yêu tự nhiên, yêu cuộc sống nhưng còn yêu con người. Và tình yêu với con người đấy đã giúp thi sĩ đưa ra một ý kiến thẩm mĩ rất lạ mắt. Vốn dĩ xưa tự nhiên mới là chuẩn mực của cái đẹp, nhưng nay Xuân Diệu lại lấy con người mới là thước đo của mọi cái đẹp. Bằng việc so sánh: Ánh sáng chớp hàng mi/ tháng giêng ngon như một cặp môi gần, người đọc trông thấy sự khác thường đấy. Ánh sáng, một thứ thuộc về tự nhiên, giờ đây được ví như cái chớp mắt của một nàng thiếu nữ; tháng giêng cũng được mĩ vị hóa “ngon” như một cặp môi gần của đôi tình nhân. Xuân Diệu thực sự đã tạo nên một quan niệm về cái đẹp nhưng đầy tính nhân văn, có ý nghĩa nhân sinh cao đẹp. Phải chăng với thi nhân, con người mới là điều tuyệt diệu, là thành phầm tuyệt vời nhất của tạo hóa?

Tự nhiên đẹp, cuộc sống đẹp, con người đẹp… vậy nhưng đời người không thể mãi nhưng gắn bó được. Nên:

Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa,

Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.

Đúng, cuộc đời như thế sao nhưng ko sung sướng cho được. Nhưng ko thể “tắt nắng, buộc gió” nhưng mãi đắm chìm trong đấy, nên mới phải vội vã. Câu thơ với dấu chấm giữa dòng làm ngắt mạnh xúc cảm, muốn níu giữ tất cả chỉ còn cách sống vội vã từng giây từng phút. Nhân vật trữ tình chẳng chờ tới mùa hạ, nhưng ngay ở mùa xuân thôi cũng đã thấy nhớ mùa xuân rồi. Đọng lại cả khổ thơ vẫn là niềm mến thương cuộc sống rất sục sôi, rộn rực. Đâu đó chúng ta trông thấy ánh mắt sung sướng nhưng đầy gấp gáp của thi nhân để chạy đua với thời kì. Bởi ko nhanh sẽ ko kịp và ko thể để tận hưởng cuộc sống này.

Xuân đương tới, tức là xuân đương qua

Chẳng bao giờ! Ôi chẳng bao giờ nữa.

Khổ thơ mở ra một cuộc tranh biện vô cùng lạ mắt, thời kì có thực sự đang trôi chảy, có thực sự nghiệt ngã nhưng cuốn phăng mọi thứ ra đi? Bằng nghệ thuật đối lập (xuân non – xuân già, tới – qua, rộng – chật, tuần hoàn – chẳng hai lần…) và hàng loạt các từ ngữ có tính tranh luận cao như: tức là, nhưng, nói làm chi, nếu, nên, thi sĩ đã chỉ ra quy luật tuyến tính của thời kì: một đi ko trở lại. Ông say sưa trong giọng điệu trầm buồn, có phần run rẩy. Làm gì có kiểu thời kì như “bóng bích câu qua cửa sổ”, cũng làm gì có kiểu chết đi rồi sẽ lại được tái sinh, nhưng thời kì nghiệt ngã, vô tình lắm. Mỗi phút giây trôi đi sẽ là mất mát. Có thể thời kì của tự nhiên là vô hạn, nhưng đời người lại hữu hạn, nhưng tuổi xanh lại càng ngắn ngủi, ít ỏi vô cùng. Quan niệm về thời kì như thế của Xuân Diệu ko hề cảm tính, cũng ko theo lối thi vị hóa nhưng đầy khách quan và biện chứng. Chỉ có thể là một tâm hồn quá nhạy cảm, quá yêu đời mới lo lắng, sợ sệt như thế trước quy luật của thời kì. Bởi vậy cho nên ông nhìn đâu cũng thấy chia phôi, tan tành. Những hình ảnh tự nhiên, sự sống được nhân hóa: mùi tháng năm rớm vị chia phôi, núi sông than thầm tiễn biệt, con gió xinh thì thào, hờn dỗi phải bay đi, chim ngập ngừng đứt tiếng reo thi trước độ phai tàn sắp sửa là những dự cảm đầy mất mát, có phần bi thương trước sự trôi chảy của thời kì. Đâu đâu cũng ngấm mùi, ngấm vị của sự tan tác, đứt gãy, xa vắng. Bởi vậy sao nhưng ko cảm thấy tiếc nuối, thấy hụt hẫng, bâng khuâng cho được. Lời thơ vang lên như một niềm bi phẫn, thất vọng: chẳng bao giờ! Ôi chẳng bao giờ nữa! Xuân Diệu hiện thực thế, đời thường thế… nhưng cũng ko tránh khỏi được sự sợ hãi, sững sờ trước thời kì. Vậy nếu ko “tắt nắng”, ko “buộc gió” thì phải làm sao để màu ko nhạt, hương ko bay? Chỉ còn cách vội vã để chống lại quy luật khắc nghiệt đấy của thời kì nhưng thôi.

Vội vã thực sự là một bài thơ của nhiều xúc cảm. Có chút dồn nén ở khổ đầu, có cái tha thiết, say mê ở khổ hai, có cái day dứt, bâng khuâng ở khổ ba và ở khổ bốn sẽ là sự sục sôi, khí thế, tâm huyết. Sự linh hoạt trong cách bộc lộ xúc cảm của bài thơ đều bắt nguồn từ triết lý sống vội vã. Ko thể níu giữ thời kì, cũng ko thể đứng im nhưng nhìn thời kì tàn phá mọi thứ, chỉ còn cách vội vã. Cho nên khổ cuối mở ra một lời thúc giục đầy lập cập:

Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm.

Hỡi xuân hồng ta muốn cắn vào ngươi.

Đi tức là sống, nhưng phải mau đi tức là sống nhanh lên, gấp gáp lên lúc mùa chưa ngả chiều hôm, lúc mọi thứ còn ở độ tươi đẹp nhất, trẻ trung nhất. Xuân Diệu giục người ta như thế. Giờ đây ko còn là tôi muốn là khát vọng của tư nhân, nhưng là ta muốn, tức là của tất cả mọi người. Ta muốn ôm, riết, say, thâu, thậm chí là cắn để ngà ngà, đã đầy, no nê mọi thứ của cuộc sống này. Hàng loạt các động từ mạnh theo cấp độ tăng tiến đã diễn tả vừa là cách sống vừa là xúc cảm có phần khó kiềm chế được của nhân vật trữ tình. Xuân Diệu mang tới một cách sống vội vã thật sục sôi, mãnh liệt, vồn vập và hết mình. Nhưng thi nhân cũng ko cho rằng chúng ta lúc nào cũng phải căng lên để sống tương tự, nhưng cần phải biết sống vội vã vào đúng thời khắc. Đó là lúc sự sống mới khởi đầu mơn mởn, lúc mây đưa và gió lượn, cánh bướm với tình yêu, một cái hôn nhiều, và nước non và cây và cỏ rạng… và đặc thù là xuân hồng. Thi sĩ chọn những khoảnh khắc đấy chính là lúc mỗi chúng ta đáng sống nhất, sống hết mình, tâm huyết nhất để ko bỏ qua một tẹo vẻ đẹp nào của cuộc sống. Hình ảnh xuân hồng chính là biểu tượng cho cuộc sống như thế, nhưng thi sĩ ko ngần ngại sử dụng từ ngữ có phần khá thô để biểu đạt là cắn. Nhưng người nào cũng hiểu, với Xuân Diệu sự tham lam, cuồng nhiệt tới mê dại với cuộc sống thì ngay cả từ ngữ đấy cũng chưa đủ để diễn tả xúc cảm yêu cuộc sống của ông.

Vội vã khép lại với một hình ảnh, nhân vật trữ tình đang muốn thỏa mãn với cảm giác yêu đời của mình. Đó cũng là một ấn tượng đặc thù nhưng bài thơ để lại trong lòng độc giả. Dẫu trong bài vẫn có một niềm day dứt, lo lắng trước sự trôi chảy của thời kì nhưng người ta ko thấy bài thơ ngừng lại bằng một cảnh tượng bi quan, chán nản. Trái lại, nỗi gieo vui ở cả khổ cuối cùng cho thấy, Xuân Diệu vẫn vô cùng yêu đời, trân trọng cuộc sống và sáng sủa với những phút giây của thực tại. Bởi vậy, Vội vã ra đời ở vào thời khắc đấy, nỗi băn khoăn về cuộc sống trong thơ ca vẫn nhiều, nhưng ý nghĩa của bài thơ về quan niệm sống, quan niệm cuộc đời, tuổi xanh, tình yêu và cả sự tâm huyết, hết mình với cuộc sống vẫn còn nguyên vẹn trị giá mãi mãi sau này.

Phân tích bài thơ Vội vã mẫu số 4

Xuân Diệu là một cây bút có sức thông minh mãnh liệt, dồi dào và dẻo dai trong nền văn học Việt Nam. Ông đã mang lại cho thơ ca đương thời một sức sống mới, một nguồn xúc cảm mới cùng với những cải cách nghệ thuật đầy thông minh. Chính vì vậy, lúc nhắc tới Xuân Diệu, nhà phê bình, nghiên cứu văn học Vũ Ngọc Phan đã nói: “Với những nguồn cảm hứng mới: yêu đương và tuổi xuân dù lúc vui hay lúc buồn, Xuân Diệu cũng ru thanh niên bằng giọng yêu đời thắm thiết”.

Trong số những bài thơ làm nên tên tuổi của ông hoàng thơ Mới này thì “Vội vã” được xem là một trong những tác phẩm tiêu biểu nhất trình bày cá tôi tư nhân và ý kiến sống đầy mới mẻ của thi sĩ.

Bài thơ là dòng xúc cảm mãnh liệt, dào dạt tuôn trào nhưng vẫn theo mạch lập luận, bố cục vô cùng chặt chẽ. Qua từng khổ thơ, tác giả đã bộc lộ một niềm khát khao sống mãnh liệt và quan niệm vô cùng lạ mắt về thời kì và tuổi xanh.

Ngay từ khổ thơ trước hết, Xuân Diệu đã trình bày một tình yêu cuộc sống nồng nhiệt và thiết tha:

“Tôi muốn tắt nắng đi

Cho màu đừng nhạt mất

Tôi muốn buộc gió lại

Cho hương đừng bay đi”

Điệp từ “tôi muốn” liên kết cùng các động từ mạnh bộc lộ mong muốn, khát vọng mãnh liệt của tác giả: điều khiển tự nhiên. Đây là ước muốn táo tợn và phi thực tiễn, bởi từ xưa tới nay, nào người nào có thể chi phối sự vận hành của tự nhiên vạn vật, nào người nào có thể níu giữ dòng chảy thời kì?

Tuy nhiên, Xuân Diệu vẫn dũng cảm nói lên khát vọng muốn “tắt nắng”, “buộc gió”, bởi ông hiểu được, sắc thắm nào rồi cũng nhạt, hương nồng nào rồi cũng phai, mùa xuân và tuổi xanh không thể ngừng lại mãi. Xuân Diệu yêu tự nhiên, yêu cuộc sống thiết tha nên luôn muốn níu kéo thời kì ở lại. Sang khổ thơ thứ hai, tác giả vẽ nên một bức tranh thiên đường nơi trần thế:

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật

Này đây hoa của đồng nội xanh rì

Này đây là của cành tơ phơ phất

Của yến oanh này đây khúc tình si

Và này đây ánh sáng chớp hàng mi

Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cửa

Tháng giêng ngon như một cặp môi gần

Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa

Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân”

Hình ảnh tự nhiên vạn vật thân thuộc qua cái nhìn lạ mắt của thi sĩ trở thành thật mới lạ và quyến rũ. Hai chữ “Này đây” được nhắc tới nhiều lần ko gợi sự thừa thãi trong câu chữ nhưng tô đậm ko gian và thời kì thơ. Xuân Diệu khẳng định, nơi xinh xắn nhất ko ở đâu xa xôi nhưng chính là cuộc đời trần thế. Nơi đây có ong bướm dìu dặt, yến oanh tự tình và sắc xanh đồng nội. Nơi đây còn có âm thanh của khúc tình si, có ánh sáng sớm mai trong trẻo.

Hình ảnh tự nhiên và sự sống được Xuân Diệu vẽ lên vừa thân thiện, thân thuộc, vừa quyến rũ, đầy tình tứ. Thi sĩ đã phát xuất hiện vẻ đẹp kì diệu của tự nhiên và thổi vào đó một tình yêu rộn rực, say đắm. Có thể thấy, Xuân Diệu đã nhìn tự nhiên vạn vật dưới lăng kính của tình yêu, qua đôi mắt của tuổi xanh. Nhờ vậy, tất cả đều như ngập trong xuân tình ngọt ngào và xinh xắn.

“Tháng giêng ngon như một cặp môi gần” Đây là một so sánh vô cùng lạ mắt và thú vị vì từ xưa tới nay, các thi sĩ bao giờ cũng lấy tự nhiên làm chuẩn mực. Chỉ có Xuân Diệu, với cái nhìn mới mẻ mình, ông xem con người là thước đo cái đẹp, là chuẩn mực cho mọi điều trong vũ trụ. Đối với ông, nơi đẹp nhất ko ở đâu xa, nó chính là trần thế, là tự nhiên vạn vật đang hiện hữu quanh mình. Và trần thế đẹp nhất vì có con người đang hiện hữu.

“Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa

Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân”

Câu thơ hai vế, bị cách trở bởi dấu chấm trình bày hai tâm trạng tưởng chừng đối nghịch nhưng lại thống nhất nhau: càng yêu quý, đắm say bao nhiêu, càng sợ vụt mất bấy nhiêu. Thời kì quý giá nhất của mỗi người là tuổi xanh và tình yêu. Chính vì vậy, Xuân Diệu luôn khát khao tình yêu, khát khao hạnh phúc và sống hết mình bằng một tâm trạng vui, đắm say và rộn rực. Nhưng cũng bởi vì quá yêu quý cuộc đời này nhưng thi sĩ chuyển sang lo lắng, sợ hãi:

“Xuân đương tới tức là xuân đương qua

Xuân còn non tức là xuân sẽ già

Nhưng mà xuân hết tức là tôi cũng mất

Lòng tôi rộng nhưng lượng trời cứ chật

Ko cho dài thời trẻ của nhân gian

Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn

Nếu tuổi xanh chẳng hai lần thắm lại

Còn trời đất nên chẳng còn tôi mãi

Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời;

Mùi tháng, năm đều rớm vị chia phôi,

Khắp sông, núi vẫn than thầm tiễn biệt…

Cơn gió xinh thì thào trong lá biếc,

Phải chăng hờn vì nỗi phải bay đi?

Chim rộn ràng bỗng đứt tiếng reo thi,

Phải chăng sợ độ phai tàn sắp sửa?

Chẳng bao giờ, ôi! Chẳng bao giờ nữa…

Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm”

Từ giọng điệu đắm say, rộn rực của khổ thơ thứ hai, sang khổ ba, giọng điệu chuyển sang sững sờ, lo lắng. Xuân Diệu trở thành hoài nghi, chán nản, hốt hoảng, lo lắng trước bước đi vùn vụt của thời kì.

“Xuân đương tới tức là xuân đương qua

Xuân còn non tức là xuân sẽ già”

Mùa xuân tươi đẹp, rực rỡ nhưng mùa xuân cũng chính là dự cảm về bước đi vùn vụt của thời kì. Mùa xuân qua đi kéo theo tuổi xanh và tình yêu, cái quý giá nhất của đời người. Bởi tự nhiên tươi đẹp là vĩnh hằng còn đời người lại hữu hạn.

Thông qua khổ thơ này, ta thấy được quan niệm mới mẻ của Xuân Diệu về thời kì.

Đối với ông, thời kì ko phải vòng tuần hoàn nhưng là một dòng chảy xuôi một đi ko trở lại. Còn đời người lại chỉ hữu hạn trong trăm năm. Xuân Diệu lấy đời người làm thước đo thời kì, nên vì vậy, ông càng cảm thấy bất lực, lo lắng, nuối tiếc. Quan niệm về thời kì của Xuân Diệu xuất phát từ ý thức về trị giá của cuộc sống cá thể.

Mỗi khoảnh khắc trong cuộc sống đều vô cùng quý giá. Chính vì vậy, mỗi người nên biết trân trọng từng phút giây được sống.Tâm trạng cực khổ vô vọng của thi nhân dường như bao trùm lên cả tự nhiên khiến cảnh vật mất đi vẻ vô tư của nó, cũng buồn, cũng sợ hãi, cũng thảng thốt.

“Mùi tháng, năm đều rớm vị chia phôi,

Khắp sông, núi vẫn than thầm tiễn biệt…

Cơn gió xinh thì thào trong lá biếc,

Phải chăng hờn vì nỗi phải bay đi?

Chim rộn ràng bỗng đứt tiếng reo thi,

Phải chăng sợ độ phai tàn sắp sửa?

Chẳng bao giờ, ôi! Chẳng bao giờ nữa…

Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm”

Tất cả hiện vật, sự vật trên thế gian đều đượm nỗi buồn chia li, xa cách: núi sông buông lời than tiễn biệt, gió chim mang nỗi nợ phải bay đi,… Cảm nhận rất rõ được điều đấy, thi sĩ thốt lên trong sự tiếc nuối: “Chẳng bao giờ, ôi, chẳng bao giờ nữa…”, để rồi ngay sau đó là lời thúc giục: “Mau đi thôi. Mùa chưa ngả chiều hôm”. Ở câu cuối, khổ thơ đột nhiên trở thành gấp gáp, dồn dập báo hiệu cho sự say mê, cuồng nhiệt, khát vọng sống hết mình ở đoạn thơ sau.

“Ta muốn ôm

Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn;

Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,

Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,

Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều

Và nước non, và cây, và cỏ rạng,

Cho ngà ngà mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng

Cho no nê thanh sắc của thời tươi;

Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”

Tới khổ thơ cuối cùng, tâm trạng tác giả từ hoài nghi, chán nản chuyển sang mong muốn sống vội vã, sống hết mình. Những động từ mạnh, tăng tiến liên tục như “ôm”, “riết”, “say”, “thâu” cùng với điệp từ “ta muốn” cho thấy khát khao sống, khát khao yêu, khát khao tận hưởng từng giây từng phút của của tác giả. Hình như thi sĩ muốn ôm cho hết, say cho tận, thâu cho cùng mọi điều đẹp nhất của cuộc đời, để thừa hưởng cảm giác “ngà ngà, đã đầy, no nê”.

“Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!” là hình ảnh vô cùng mạnh mẽ, táo tợn. Ở đây, sự ham mê nồng nhiệt, đắm say dường như đã được đẩy lên tới đỉnh điểm. Phải yêu cuộc sống tới mức nào, thi sĩ mới có thể thốt lên câu thơ đầy táo tợn và thiết tha như thế?

Có thể nói, “Vội vã” là một thông điệp sống đầy ý nghĩa của một hồn thơ yêu đời nồng nhiệt: hãy sống mãnh liệt, sống hết mình, hãy quý trọng từng giây từng phút của cuộc đời mình, nhất là những năm tháng tuổi xanh quý giá của đời người. Nó được gửi gắm qua những hình ảnh, tiếng nói thơ lạ mắt, đầy thông minh cùng giọng điệu say mê, cuồng nhiệt, sôi nổi.

Chính lòng yêu cuộc sống thiết tha, khát vọng sống mãnh liệt cùng nỗi sợ hãi, lo lắng trước cái hữu hạn của đời người đã khiến thi nhân phải sống vội vã, sống cuống quýt. Nhưng đó là sống vội vã một cách có ý thức, là sống một cách hết mình cho từng phút từng giây của cuộc đời, sao cho mỗi thời khắc trôi qua đều mang ý nghĩa, đều ko phí phạm.

Bài văn mẫu phân tích Vội vã số 5

Trước cách mệnh tháng tám, hồn thơ của Xuân Diệu hồn nhiên yêu đời, yêu cuộc sống, say mê với cái đẹp, nhạy cảm với sự trôi chảy của thời kì. Nhưng càng yêu say, Xuân Diệu càng sợ cuộc sống sợ tình yêu và vẻ đẹp sẽ bỏ mình và bay đi mất.

Chính vì thế nhưng ta thường gặp trong thơ ông những trạng thái hốt hoảng, lo lắng, yêu – sống một cách tham lam, cuống quýt, vồn vập. “Vội vã” là bài thơ tiêu biểu cho trạng thái xúc cảm đấy của Xuân Diệu.Mở đầu bài thơ, Xuân Diệu dùng những từ ngữ có tính chất tôn nghiêm, mệnh lệnh.

“Tôi muốn tắt nắng đi”

“Tôi muốn buộc gió lại”

Những từ ngữ đấy trình bày một cái tôi tư nhân đầy khát khao, khát khao đạt quyền của tạo hóa, cưỡng lại quy luật của tự nhiên, những vận động của đất trời. Bởi ông hiểu rằng, sắc thắm nào rồi cũng nhạt, hương nồng nào rồi cũng phai. Xuân Diệu ko muốn những vẻ đẹp tự nhiên của đất trời mất đi.

Ông muốn lưu giữ nó bên mình để được thưởng thức một cách trọn vẹn, mãi mãi.Sau tâm trạng đấy là tiếng reo vui của thi sĩ. Trong cái nhìn của Xuân Diệu sự sống thân thuộc quanh ta bỗng trở thành vô cùng quyến rũ.

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật

Này đây hoa của đồng nội xanh rì

Này đây lá của cành tơ phơ phất

Của yến oanh này đây khúc tình si

Và này đây ánh sáng chớp hàng mi

Mỗi sáng sớm thần vui hằng gõ cửa”

Cảnh tự nhiên trong thơ Xuân Diệu xuất hiện như một khu vườn ngập tràn hương sắc thần tiên, như là ở một cõi nào xa lạ, chứ ko phải là của cõi trời trần tục này. Cũng vẫn là tự nhiên nước non nghìn năm đấy thôi nhưng Xuân Diệu phát xuất hiện bao vẻ đẹp bất thần, đáng yêu đáng say đắm.

Xuân Diệu đã nhìn đời bằng cặp mắt “xanh non”, “biếc rờn” vui say, rộn ràng tận hưởng những vẻ đẹp thần kì nhưng trời đất đã ban cho mỗi cuộc đời, mỗi con người. Những từ ngữ “này đây” san sát nhau đã phô diễn sự phong phú dường như vô tận của tự nhiên, đã bày ra một khu vườn địa đàng ngay giữa chốn trần gian – một “thiên đường trần thế”.

Người ta nói tháng giêng đẹp, tháng giêng vui, còn Xuân Diệu lại thấy “Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”. Văn học trung đại lấy tự nhiên làm chuẩn mực cho vẻ đẹp của con người. Còn Xuân Diệu thì lại lấy vẻ đẹp của con người ở giữa tuổi xuân và tình yêu làm chuẩn mực cho cái đẹp.

Thơ xưa ngại nói tới những biểu tượng của các vị giác còn Xuân Diệu đã ko ngần ngại trộn lẫn và huy động tất cả mọi giác quan của mình để thưởng thức được trọn vẹn những vẻ đẹp của tự nhiên. Đang vui say, Xuân Diệu bỗng chốc lại buồn ngay vì trông thấy một sự thực nghiệt ngã.

“Xuân đang tới tức là xuân đang qua

Xuân còn non tức là xuân đã già”

Trước Xuân Diệu, chưa bao giờ có những câu thơ định danh tương tự. Điệp ngữ “tức là” vang lên khô khốc diễn tả một thảm kịch trong tâm hồn con người ko cách gì nếu giữ được thời kì đang trôi qua. Nỗi nối tiếc vì ngày vui ngắn ngủi qua mau đó, với Xuân Diệu là đớn đau tới tột cùng. Thi sĩ cho rằng mình sẽ chết đồng hành với mùa xuân trong khi vẻ đẹp của cuộc đời ko còn nữa.

“Nhưng mà xuân hết tức là tôi cũng mất”. Chính cái ý thức thời kì xuôi chảy một dòng, một đi ko trở lại, thời kì là tuyến tính chứ ko phải tuần hoàn, định lượng chứ ko phải định tính đã chi phối cái nhìn cuộc đời của Xuân Diệu. Do chưa có cái nhìn biện chứng về thời kì nên Xuân Diệu thấy thời kì là một dòng suy biến và tàn phai, ở cuối tuyến đường là sự già nua và chết chóc.

Thời kì lấy đi của con người tuổi xanh và tình yêu mang trả con người tuổi già và cái chết. Ý tưởng đó là cho Xuân Diệu cảm nhận đất trời như cũng đối kháng với con người.

“Lòng tôi rộng nhưng lượng trời cứ chật

Ko cho dài thời trẻ của nhân gian”

Đời người thì hữu hạn nhưng thời kì thì lại vô cùng. Tâm hồn con người ta cứ mãi trẻ trung, cứ đầy khát khao nhưng thể xác thì phải già nua theo tháng ngày, ko thể nào cứ qua đi rồi lại vòng trở lại như mùa xuân.

“Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn

Nếu tuổi xanh chẳng hai lần thắm lại

Còn trời đất nhưng chẳng còn tôi mãi”.

Xuân Diệu buồn biết bao nhiêu lúc trông thấy cái thảm kịch kinh khủng đấy của kiếp người. Chính vì sợ ngày vui ngắn ngủi qua mau, sợ vẻ đẹp sẽ tàn phai nên toàn thể tự nhiên tươi sáng ở trên kia tới đây cũng mất dần tính tự nhiên, vô tư của nó. Xuân Diệu dường như cảm thu được mùi vị của tháng năm, nhưng đó là mùa vị mang lại cho thi sĩ sự nuối tiếc xót xa “vị chia phôi”.

Những hợp âm rì rào nghe như lời than thầm vang lên khắp núi sông. Cả tới cơn gió xinh cũng dỗi hờn, chim chóc cũng “đứt tiếng reo thi” vì sợ “độ tàn phai sắp sửa”. Kết thúc tâm trạng đấy là tiếng thở dài ngao ngán.“Chẳng bao giờ, ôi! chẳng bao giờ nữa”Vì nhận thấy sự nghiệt ngã của thời kì nên thi sĩ lại dậy lên một nỗi khát khao sống hết mình, trọn vẹn.

Chính trái tim trẻ tuổi, yêu đời, tràn đầy tâm huyết đã ko cho phép thi sĩ buông xuôi, phó mặc. Thi sĩ như thúc giục chính mình “Mau đi thôi ! mùa chưa ngả chiều hôm”. Thi sĩ muốn tận hưởng cuộc sống, tận hưởng những vẻ đẹp của đất trời lúc nó còn đang trong độ xanh tươi mơn mởn.

“Ta muốn ôm

Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn

Ta muốn riết mây đưa và gió lượn

Ta muốn say cánh bướm với tình yêu”

Ta muốn thâu trong một cái hôn chiều”Điệp ngữ “ta muốn” một lần nữa được láy lại dồn dập để bộc bạch một khát khao lớn lao muốn ôm cả sự sống vào lòng.

“Cho ngà ngà mùi hương, cho đã đầy ánh sáng

Cho no nê thanh sắc của thời tươi”

Đấy là một tình yêu nồng nhiệt tới tột độ đối với cuộc sống. Tình yêu đấy đã xua tan đi cái ủ rũ u sầu, làm sống lại cái sinh khí vốn có của một chàng trẻ trai. Kết thúc bài thơ là hình ảnh chàng trẻ trai Xuân Diệu đang hét vang lên niềm si mê, say mê của mình trước tự nhiên tươi đẹp.“Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi”.

“Vội vã” trình bày niềm say mê yêu đời, yêu cuộc sống, một nỗi buồn phiền, lẻ loi lúc trông thấy quy luật nghiệt ngã của đất trời. Tất cả rồi sẽ tàn phai nhưng vượt lên trên tất cả, nỗi khát khao yêu đời vẫn tràn đầy, mãnh liệt. Nó kích thích độc giả trẻ tuổi niềm ham mê cuộc sống.

Phân tích bài thơ Vội vã – Bài văn mẫu số 6

Xuân Diệu là một cái tên thân thuộc được biết tới với những bài thơ về mùa xuân, tuổi xanh ( trước cách mệnh tháng Tám) hay những bài thơ về Tổ Quốc, về nhân dân, về Đảng, về Bác Hồ, về hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mĩ, về sự nghiệp xây dựng quốc gia (sau cách mệnh tháng Tám). Nổi trội trong những bài thơ viết về mùa xuân, tuổi xanh của Xuân Diệu là bài Vội vã. Bài thơ là lời thúc giục sống mãnh liệt, sống hết mình, quý trọng từng giây, từng phút của cuộc đời mình, nhất là những tháng năm của tuổi xanh.

Xuân Diệu yêu tự nhiên, yêu cái đẹp tới mãnh liệt tới cường tráng nhưng bên trong những vần thơ của ông vẫn gây cho người đọc một cảm giác chông chênh, hụt hẫng. Bởi tình yêu luôn gắn với nỗi đau, thú vui song song với nỗi buồn, bởi thú vui đó rồi cũng phải hết, ko thể tồn tại vĩnh hằng được. “Xuân Diệu là một người của đời, một người ở giữa nhân loại. Lầu thơ của ông xây dựng trên đất của một tấm lòng trần gian”(Thế Lữ). Bài thơ Vội vã là tiếng nói con tim của một kẻ đang say mê trong tình yêu với những cung bậc xúc cảm không giống nhau.

Bài Vội vã có hình ảnh cả một thiên đường trên mặt đất: Xuân Diệu phát hiện và khẳng định dứt khoát mùa xuân và mọi cảnh đẹp quanh ta là cả một toàn cầu thần tiên.Bốn câu đầu: hình ảnh cái tôi lãng mạn bộc lộ rất lạ mắt:

“Tôi muốn tắt nắng đi

Cho màu đừng nhạt mất;

Tôi muốn buộc gió lại

Cho hương đừng bay đi.”

Muốn “tắt nắng”, muốn “buộc gió”, thật là những thèm muốn kỳ dị, chỉ có ở thi sĩ. Nhưng làm sao cưỡng được quy luật, làm sao có thể vĩnh viễn hóa được những thứ vốn ngắn ngủi mỏng manh đấy? Những khát khao “phi lí” đấy lại tạo nên một cái tôi vô cùng ấn tượng và thu hút. Tác giả ko dùng đại từ “ta” nhưng lại dùng “tôi” như để khẳng định mình, khẳng định khát khao cháy bỏng “đoạt” lấy tự nhiên đất trời.

Xuân Diệu muốn cưỡng lại quy luật của tự nhiên, những vận động của đất trời. Đó là tiếng nói của cái tôi đầy tự hào với khát vọng mãnh liệt lạ lùng, cho thấy tầm vóc của con người muốn vươn lên để có thể ngang tầm với tạo hóa. Thiên đường – mùa xuân đấy mang bao nhiêu vẻ đẹp: sức sống của vạn vật đều rộn ràng tươi thắm, nảy nở rất trẻ trung.

Tình yêu cuộc sống này tràn trề trong huyết mạch của thi sĩ và thi sĩ nhận thấy cuộc sống nơi mình đang sống như một thiên đường:

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật

Này đây hoa của đồng nội xanh rì,

Này đây lá của cành tơ phơ phất

Của yến oanh này đây khúc tình si

Và này đây ánh sáng chớp hàng mi

Mỗi sáng sớm thần Vui hằng gõ cửa;

Tháng giêng ngon như một cặp môi gần.”

Đó là một bức tranh mùa xuân đầy ánh sáng , mới mẻ, tinh khôi, đầy âm thanh tình tứ. Mùa xuân là mùa của cây cối đâm trồi, nảy lộc, mùa của sự sinh sôi và hạnh phúc tràn đầy. Khu vườn xuân trong bài thơ cũng “vội vã” dâng toả sắc hương, trao mật ngọt. Ong bướm rộn ràng bởi những đóa hoa xuân khoe sắc thắm nổi trội giữa đồng nội xanh rì.

Cành tơ phơ phất đang vươn những chồi búp nuột nà trong bức tranh xuân. Ánh sáng rạng đông toả nhưng hồng đào, bừng hé. Chim yến, chim oanh đang rộn ràng hát những bản tình khúc mùa xuân. Điệp ngữ: “Này đây” lặp bốn lần là tiếng reo vui đầy ngạc nhiên của tác giả vì liên tục phát xuất hiện những vẻ đẹp kì lạ của cuộc sống. “Tháng giêng” là khởi đầu của một năm, khởi đầu của mùa xuân – mùa xuân tươi non mơn mởn là biểu tượng vẻ đẹp cuộc sống.

Hình ảnh “cặp môi gần” gợi làn môi tươi hồng của thiếu nữ đang hé mở đợi chờ. Khác với các thi sĩ khác thường lấy tự nhiên là chuẩn cho mọi vẻ đẹp thì Xuân Diệu lại lấy con người giữa mùa xuân, tuổi xanh, tình yêu làm chuẩn mực. Vì thế nên tháng Giêng như tràn trề sức sống, mơn mởn da thịt bởi xuân hồng.

Toàn cầu này được Xuân Diệu cảm nhận bằng cả sự tinh xảo nhất của một hồn yêu đầy thèm muốn, nên sự sống cũng xuất hiện như một toàn cầu đầy xuân tình. Sở dĩ Xuân Diệu có những mong muốn và khát khao như thế bởi tác giả là một thi sĩ có hồn thơ nhạy cảm đặc thù trước bước đi của thời kì. Và Xuân Diệu khẳng định:

“Xuân đương tới, tức là xuân đương qua

Xuân còn non, tức là xuân sẽ già

Nhưng mà xuân hết, tức là tôi cũng mất.”

Khác với những quan niệm cũ cho rằng “xuân vẫn tuần hoàn” thì đối với Xuân Diệu:

“Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,

Nếu tuổi xanh chẳng hai lần thắm lại!

Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,

Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời.”

Tương ứng với mùa xuân là con người, là tôi. Thời kì là thước đo tuổi xanh. Thời kì sẽ một đi ko trở lại, vì vậy tuổi xanh cũng như thế. Làm chi có sự tuần hoàn cơ chứ ! Trong cái mênh mông của đất trời, cái vô tận của thời kì, sự có mặt của con người thật là ngắn ngủi, hữu hạn.

“Mùi tháng năm đền rớm vị chia phôi

Khắp núi sông vẫn than thầm tiễn biệt…”

Cái tinh tế của Xuân Diệu trình bày ở chỗ: cảm thu được sự phai tàn lúc vạn vật còn đang ở độ mơn mởn. Thi sĩ thấy như ngọn gió lướt qua tất cả. Lúc tạo vật đang ở thời tươi cũng là lúc phải đối diện với sự phai tàn sắp sửa. Thời kì như có mùi, có vị chia phôi chất chứa. cả đất trời, núi sông đều cất lên âm thanh của sự chia ly, tiễn biệt. Vạn vật đang than vãn, ngậm ngùi, tiễn đưa phần đời của chính nó. Tất cả khiến thi sĩ cảm thấy hụt hẫng, tiếc nuối.

Ko thể buộc gió, ko thể tắt nắng, cũng ko thể cầm giữ được thời kì, thì chỉ có cách thực tiễn nhất là chạy đua với thời kì, là phải tranh thủ sống: “Chẳng bao giờ, ôi ! Chẳng bao giờ nữa…”

Nếu như ở hai khổ thơ đầu, Xuân Diệu nói về tình yêu thiết tha với thiên đường nơi trần thế của mình hay ở khổ thơ thứ ba tác giả đưa ra một quan niệm mới mẻ về thời kì: mùa xuân đi là mùa xuân ko quay trở lại, lấy con người giữa tuổi xanh làm chuẩn cho mọi vẻ đẹp thì ở khổ thơ thứ tư lại là lời thúc giục sống vội vã, cuống quýt của tác giả.

Mở đầu khổ thơ, Xuân Diệu viết: “Mau đi thôi mùa chưa ngả chiều hôm!”. Đây là lời thúc giục sống vội vã, sống sao cho có ý nghĩa lúc còn trẻ bởi thời kì sẽ trôi qua rất nhanh. Và ở đây, Xuân Diệu đã gợi ra một cách sống, một quan niệm sống tích cực hơn: sống hết mình từng giây, sống tận hiến và tận hưởng cuộc sống bằng các giác quan, sống hết mình ở thời tươi đẹp nhất.

Ở đoạn thơ cuối, tác giả đã sử dụng một loạt động từ tăng tiến để trình bày xúc cảm mãnh liệt của mình:

“Ta muốn ôm

Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn

Ta muốn riết mây đưa và gió lượn

Ta muốn say cánh bướm với tình yêu

Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều”.

Nếu như ở phần đầu bài thơ, tác giả xưng “tôi” để bộc bạch, thổ lộ tâm trạng thì ở khổ thơ cuối, tác giả lại xưng “ta” để tự mình đối diện với cự sống trên trần gian. Tất cả đều trình bày sự gấp gáp, cuống quýt, vồn vập. Xuân Diệu muốn ôm giữ lấy những vẻ đẹp non tươi của cuộc sống đang diễn ra: sự sống khởi đầu mơn mởn, mây đưa, gió lượn,…để nó khỏi trôi đi nhưng dù ôm chặt nhưng vẫn ko thể giữ được trọn vẹn. Trái tim yêu của Xuân Diệu như muốn rộng ra chứa hết cả vũ trụ. Tất cả đều xúc tiến một quan niệm sống lập cập, vồn vập, cuống quýt.

Vội vã trình bày một tâm hồn yêu đời, yêu sống tới cuồng nhiệt. Biết quý trọng thời kì, biết quý trọng tuổi xanh, biết sống cũng là để yêu; tình yêu lứa đôi, tình yêu tạo vật. Và bài thơ là nhịp đập gấp gáp trước “thanh sắc trần gian” một ngày xuân của một trái tim chưa bao giờ chán sống.

Phân tích bài Vội vã số 7

“Thơ Xuân Diệu là một nguồn sống rạt rào chưa từng thấy ở chốn nước non lặng lẽ này, Xuân Diệu say đắm tình yêu, say đắm cảnh trời, sống vội vã, sống cuống quýt, muốn tận hưởng cuộc sống ngắn ngủi của mình” (Trích “Thi nhân Việt Nam”). Nhận định của nhà phê bình văn học Hoài Thanh đã nhận định về những rực rỡ chủ yếu trong sáng tác của thi sĩ Xuân Diệu – gương mặt tiêu biểu và có nhiều đóng góp nổi trội cho sự tăng trưởng của phong trào thơ Mới.

Một trong những tác phẩm trình bày rõ điều này chính là “Vội vã”. Qua bài thơ, chúng ta thấy được tâm hồn yêu tự nhiên tha thiết, lòng ham sống mãnh liệt cùng ý kiến sống tích cực của tác giả. Trước hết, bài thơ “Vội vã” đã trình bày ý nguyện, tâm thế và mong muốn hành động của tác giả trước bước đi của thời kì:

“Tôi muốn tắt nắng đi

Cho màu đừng nhạt mất;

Tôi muốn buộc gió lại

Cho hương đừng bay đi.”

Trước vòng quay “một đi ko trở lại” của dòng thời kì, tác giả Xuân Diệu muốn nắm bắt và giữ lấy từng khoảnh khắc qua việc muốn “tắt nắng” để sắc màu ko phôi pha, muốn “buộc gió” ko cho hương sắc bay đi. Điệp ngữ “Tôi muốn” được nhắc lại hai lần đã khẳng định ý nguyện của cái “tôi” tha thiết muốn giữ lấy vẻ đẹp chóng tàn phai của tự nhiên; đồng thời làm nổi trội tâm hồn của một thi sĩ yêu đời, say mê tự nhiên và trân trọng, nâng niu cuộc sống. Và tình yêu tha thiết, mãnh liệt này đã được phác họa rõ nét hơn ở những câu thơ tiếp theo:

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật;

Này đây hoa của đồng nội xanh rì;

Này đây lá của cành tơ phơ phất;

Của yến oanh này đây khúc tình si;

Và này đây ánh sáng chớp hàng mi,

Mỗi sáng sớm, thần Vui hằng gõ cửa;

Tháng giêng ngon như một cặp môi gần;

Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa:

Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.”

Bằng giải pháp nghệ thuật liệt kê liên kết nhịp độ thơ nhanh và dồn dập, mọi thanh âm, mọi sắc màu, hình ảnh của bức tranh tự nhiên đều hiện hữu sinh động trước mắt người đọc. Điệp từ “Này đây” vang lên đầy say mê, trình bày mọi giác quan của người thi sĩ đều rung lên để đón nhận, để tận hưởng vẻ đẹp của tạo hóa, của đất trời trong sức xuân và sắc xuân. Đó là những vẻ đẹp hữu hình như “hoa của đồng nội xanh rì”, “lá của cành tơ phơ phất”.

Đó còn là vẻ đẹp vô hình như khúc ca tình yêu mang âm điệu say mê cuồng nhiệt của cặp “yến oanh”, là nguồn sáng vội vã chớp qua hàng mi,…. Đặc trưng, Xuân Diệu đã so sánh “tháng giêng” – khái niệm thời kì vô hình như “cặp môi” – sự vật cụ thể trong mối quan hệ “ngon” – “gần” để mang lại một cảm nhận vô cùng lạ mắt, mới mẻ, làm cho bức tranh tự nhiên nơi trần gian hiện lên xinh xắn, tươi mới, căng tràn sức sống như “một thiên đường trên mặt đất”.

Thi nhân vận dụng mọi giác quan để tận hưởng vẻ đẹp của tạo vật, tự nhiên nhưng vẫn ko quên đi ý thức về sự trôi chảy của thời kì: “Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân”. Bởi vậy, ông đắm say, cuồng nhiệt cùng cảnh sắc đất trời nhưng vẫn ko ngừng chiêm nghiệm về dòng thời kì trôi, về tình yêu và tuổi xanh:

“Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,

Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,

Nhưng mà xuân hết tức là tôi cũng mất.

Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,

Ko cho dài thời trẻ của nhân gian;

Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,

Nếu tuổi xanh chẳng hai lần thắm lạị

Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,

Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời”

Là một thi sĩ với toàn cầu quan, nhân sinh quan tiến bộ, Xuân Diệu ko chỉ thấy được quy luật tuần hoàn của dòng thời kì: “Xuân tàn, hạ tới, thu hết, đông sang” nhưng còn nắm rõ “phép biện chứng” mang tính tuyến tính, “một đi ko bao giờ trở lại” của từng phút giây.

Qua cách cảm nhận: “xuân đương tới” – “xuân đương qua”, “xuân còn non” – “xuân sẽ già”, dòng chảy vô hình của thời kì đã được khắc họa rõ nét, làm cho dù thi nhân đang cảm nhận mùa xuân tươi đẹp, căng tràn sức sống cũng chính là mùa xuân đang ở viễn cảnh “sẽ già”, sẽ tàn phai, sẽ héo úa. Nhưng điều đặc thù nhất trong quan niệm của Xuân Diệu chính là thời kì vũ trụ ko tương đồng với thời kì của đời người, tức là “xuân qua” rồi xuân sẽ lại “tới” trong sự tuần hoàn của đất trời, nhưng tuổi xanh, đời người thì “chẳng hai lần thắm lại”.

Bởi vậy, ông cho rằng điều đẹp nhất của con người chính là tuổi xanh và tình yêu. Và từ đó, “ông hoàng thơ tình” luôn nuối tiếc mùa xuân, nuối tiếc tuổi xanh chấp nhận ham sống, lòng yêu đời mãnh liệt cùng quan niệm sống “vội vã” và chủ động chạy đua với thời kì:

“Ta muốn ôm

Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn

Ta muốn riết mây thâu và gió lượn

Ta muốn say cánh bướm với tình yêu

Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều”

Điệp từ “Ta muốn” được đặt ở đầu câu vang lên đầy dõng dạc, liên kết với hàng loạt động từ theo cấp độ tăng tiến: “ôm”, “riết”, “say”, “thâu” đã làm nổi trội tư thế chủ động tận hưởng mọi vẻ đẹp của cuộc sống ở độ tươi mới nhất, căng tràn nhất của cái “tôi” trữ tình.

Lòng ham sống cùng niềm say mê cuồng nhiệt đó chính là động lực để thôi thúc Xuân Diệu “sống vội vã, sống cuống quýt” (theo cách nói của nhà phê bình văn học Hoài Thanh), nhưng sự vội vã đó ko hề tiêu cực bởi nhịp sống đó luôn gắn bó mật thiết với thú vui sống và ý thức sáng sủa của tác giả. Đây là một ý kiến sống tích cực, tiến bộ và mang ý nghĩa giáo dục thâm thúy đối với mỗi một con người.

Tương tự, qua việc phân tích bài thơ vội vã, chúng ta có thể thấy được tài năng của thi sĩ Xuân Diệu trong cách sử dụng ngôn từ và vận dụng thuần thục các giải pháp nghệ thuật. Tất cả các yếu tố đó liên kết với nhau trong sự hài hòa, tinh tế, góp phần khắc họa hình tượng nhân vật trữ tình với tình yêu tự nhiên tha thiết cùng niềm ham sống, lòng yêu đời cuồng nhiệt và nổi trội hơn cả là quan niệm sống “vội vã” chạy đua với thời kì để nắm bắt lấy những gì đẹp nhất của tuổi xanh, của tình yêu.

Phân tích bài thơ Vội vã số 8

Xuân Diệu Được coi là thi sĩ mới nhất trong những thi sĩ mới.Ông là thi sĩ trữ tình lãng mạn, luôn khát khao giao cảm với đời tới cuống quýt, cuồng nhiệt. Bài thơ Vội vã tập trung cao nhất cái khát vọng mãnh liệt đấy. Xuân Diệu đặt khát vọng giao cảm giữa tuổi xanh và xuân tình, qua đó bộc lộ một xúc cảm triết học, một quan niệm nhân sinh mới mẻ, hiện đại.

Xuân Diệu yêu tự nhiên, yêu cái đẹp tới mãnh liệt tới cường tráng nhưng bên trong những vần thơ của ông vẫn gây cho người đọc một cảm giác chông chênh, hụt hẫng . Bởi tình yêu luôn gắn với nỗi đau, thú vui song song với nỗi buồn, bởi thú vui đó rồi cũng phải hết, ko thể tồn tại vĩnh hằng được. Bằng cái nhìn mổ xẻ, ta cũng thấy lòng khát sống, ham đời trong Vội vã bị chẻ đôi thành hai tầng bậc: Một cách cảm thụ toàn cầu mang tính thảm kịch và một cách xử sự trước toàn cầu mang tính tích cực.

Thi sĩ cảm thấy yêu cuộc sống này lắm, muốn níu giữ nhưng nhìn lại, tác giả lại nhận thấy một thảm kịch sự sống. Trong sự cảm thụ toàn cầu của Xuân Diệu, cuộc sống được phát hiện ở tính thảm kịch. Thảm kịch nay là sự xâu xé giữa tình yêu và nỗi đau, giữa xúc cảm và nhận thức.

Tình yêu cuộc sống này tràn trề trong huyết mạch của thi sĩ, thi sĩ nhận thấy cuộc sống nơi mình đang song như một thiên đường. Có một câu hỏi lớn từng thôi thúc nhân loại tìm lời trả lời: Vẻ đẹp cuộc sống ở đâu? Đạo Thiên Chúa tìm vẻ đẹp ở thiên đường cao cả. Đạo Phật tìm vẻ đẹp ở cõi Niết bàn bình yên. Còn Xuân Diệu, thiên đường nằm ngay trên mặt đất:

Cửa ong bướm này đây tuần tháng mật

Này đây hoa của đồng nội xanh rì

Này đây lá của cành tơ phơ phất

Của yến oanh này đây khúc tình si

Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cửa

Tháng giêng ngon như một cặp môi gần.

Cuộc sống thật tươi đẹp, thật đáng sống biết bao lúc mỗi buổi sáng thần Vui hằng gõ cửa. Điệp ngữ: “Này đây” lặp bốn lần là tiếng reo vui đầy ngạc nhiên của tác giả vì liên tục phát xuất hiện những vẻ đẹp kì lạ của cuộc sống. Sau mỗi tiếng reo vui, cuộc sống xuất hiện, giản dị nhưng đắm say: cái đắm say tình tứ của ong bướm, yến oanh; cái đắm say mênh mông sắc xanh của đồng nội; cái đắm say non tơ của cành lá… Từ những hình ảnh cụ thể, tiếng reo vọt trào lên một xúc cảm tổng hợp và lạ lùng trước tự nhiên: Tháng giêng ngon như một cặp môi gần.

Đây được coi là câu thơ vô tiền khoáng hậu trong thơ ca Việt Nam, tác giả đã dùng cái vật nhìn thấy để so sanh với cái vô hạn của thời kì. Câu thơ rực rỡ nhấp nhánh ba vẻ đẹp lạ mắt. “Tháng giêng” là khởi đầu của một năm, khởi đầu của mùa xuân – mùa xuân tươi non mơn mởn là biểu tượng vẻ đẹp cuộc sống. Hình ảnh “cặp môi gần” gợi làn môi tươi hồng của thiếu nữ đang hé mở đợi chờ.

Phép so sánh đã tụ hội mùa xuân với tuổi xanh thành vẻ đẹp tổng hợp của cuộc sống. Quan niệm thẩm mỹ mới mẻ của Xuân Diệu đã đưa cặp môi thiếu nữ vào trung tâm vũ trụ, con người thành chuẩn mực vẻ đẹp của tự nhiên. Một Xuân Diệu táo tợn, mới lạ nữa xuất hiện trong từ “ngon” đầy cảm giác nhục thể, tình yêu cuộc sống được huy động cả vong hồn lẫn thể xác. Vẻ đẹp của khổ thơ thật trẻ, thật nồng.

Thơ Xuân Diệu ko bao giờ bình yên vì tình yêu luôn vấp phải nỗi đau. Mạch thơ vui đang dào dạt chảy bỗng vấp phải một dấu chấm cắt giữa câu thơ:

Tôi sung sướng.

Nhưng vội vã một nửa.

Cuộc sống tươi đẹp, ý nghĩa bao nhiêu thì thi sĩ lại cảm thấy minh rơi vào tấn thảm kịch bấy nhiêu. Thảm kịch cuộc sống dồn tụ trong câu thơ. Thảm kịch xuất phát từ một phát hiện triết học về thời kì:

Xuân đương tới, tức là xuân đương qua

Xuân còn non, tức là xuân sẽ già

Nhưng mà xuân hết, tức là tôi cũng mất.

Đây là quan niệm chưa từng có trong cái nhìn truyền thông. Thời kì trung đại vốn được quan niệm là thời kì tuần hoàn, thời kì lặp lại tuần tự (Tháng chạp là tháng trồng khoai – tháng giêng trồng đậu, tháng hai trồng cà). Nhịp thời kì muôn thuở ko đổi tạo nên thế quân bình nội tâm khiến con người ung dung, tĩnh tâm tới chậm trễ.

Thời kì hiện đại khác hẳn, là thời kì tuyến tính (một đi ko trở lại), nên thời kì tự hủy diệt trong lẽ tồn vong ngắn ngủi, gấp gáp. Nhận thức đấy được Xuân Diệu trình bày bằng những cặp từ tới – qua, non – già… cuộc sống vận động tăng trưởng trong quá trình vừa khẳng định vừa phủ định, cái phủ định nằm ngay trong cái đang khẳng định.

Đây là những nghiền ngẫm triết học tinh tế và có chiều sâu, thỏa mãn phần nào nhu cầu trí tuệ của người đọc (nhất là người đọc trẻ tuổi ham hiểu biết thơ Xuân Diệu). Chỗ bất cập của Xuân Diệu là thi sĩ quá nghiêng về cái “qua”, cái “già” (tức là cái phủ định) nên quan niệm sống của Xuân Diệu có phần thiếu tĩnh tâm, ổn định nhưng hơi ngả về phía “vội vã” tới hốt hoảng, cuống quít, tạo nên hơi thở gấp gáp rất riêng trong thơ Xuân Diệu.

Vì vậy, thảm kịch trong nhận thức tràn vào tâm hồn, Xuân Diệu nhìn đâu cũng thấy mất mát, cũng thấy chia li:

Mùi tháng năm đang rớm vị chia phôi

Khắp núi sông vẫn than thầm tiễn biệt.

Nỗi đau thấm cả vào cơn gió, tiếng chim, nhưng đau nhất là tuổi xanh nhạy cảm đang khát sống:

Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn

Nếu tuổi xanh chẳng hai lần thắm lại

Còn trời đất nhưng chẳng còn tôi mãi.

Nhìn tổng thể, nỗi đau vừa tương phản với tình yêu để tạo thành thảm kịch, vừa là kết quả của tình yêu. Bởi vì, nếu ko biết yêu cuộc sống thiết tha, thâm thúy tới thế, làm sao biết xót đau lúc hiểu rằng thời kì luôn chảy trôi, ko có gì vững bền, nhất là sự hữu hạn của mùa xuân, tuổi xanh, kiếp người. Cho nên, vội vã là nỗi đau lớn của một tình yêu lớn.

Bốn câu thơ ở khổ 1 là một khát vọng chống lại quy luật tự nhiên: “Tôi muốn tắt nắng đi – Cho màu đừng nhạt mất – Tôi muốn buộc gió lại – Cho hương đừng bay đi”. Đây là khổ thơ duy nhất Xụân Diệu dùng thể ngũ ngôn để tạo một giọng điệu gọn, chắc, trình bày ý chí mạnh mẽ muốn ngăn chặn bước chân thời kì. Nhưng ý chí chủ quan sao thắng được quy luật khách quan. Vì thế, hơi thơ mạnh nhưng bên trong vẫn hẫng hụt, bất lực…

Nhưng Xuân Diệu đâu có chịu khoanh tay. Phải tìm một cách khác: hãy tận hưởng cuộc sống. Đó là nội dung chủ yếu của đoạn kết: “Ta muốn ôm Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn, Ta muốn riết mây đưa và gió lượn – Ta muốn say cánh bướm với tình yêu – Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều – Và nước non, và cây, và cỏ rạng – Cho chuếnh choáng mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng – Cho no nê thanh sắc của thời tươi – Hỡi xuân hồng, ta muôn cắn nào ngươi!’.

Hệ thống từ: ôm, riết, say, thâu, cắn là một trường xúc cảm ngày một dâng trào, bộc lộ một khát vọng sống mãnh liệt và cường tráng. Trái tim yêu của Xuân Diệu như muốn càng ra chứa hết vũ trụ. Cấu kết bài thơ đẹp rực rỡ. Cuộc sống mơn mởn, tròn căng quyến rũ như trái xuân hồng. Thi sĩ ước vọng được “cắn” vào quả đời đấy để tận hưởng một cách nhục cảm, hết mình mọi hương vị cuộc sống. Chỉ có Xuân Diệu mới tạo ra kiểu xúc cảm táo tợn, mới lạ nhưng tinh khiết như thế.

Nhờ trí tưởng tượng táo tợn, mới mẻ, của Xuân Diệu nhưng nhiều người trong chúng ta muốn trở lại tuổi xanh của mình, để sống hết mình với tự nhiên tươi đẹp, với chốn thiên đường hiện hữu ngay trên mặt đất này. Ko chỉ ca tụng cảnh đẹp thi sĩ muốn đưa ra một lời khuyên cho thế hệ trẻ đừng để tuổi xanh của mình trôi đi một cách phí hoài, hãy sống để có ích cho bản thân và cho xã hội, sống để thừa hưởng trọn vẹn vẻ đẹp của cuộc đời.

Sống vội vã ko có tức là sống gấp, sống ích kỉ trong tận hưởng. “Vội vã” trình bày một tâm hồn yêu đời, yêu sống tới cuồng nhiệt. Biết quý trọng thời kì, biết quý trọng tuổi xanh, biết sống cũng là để yêu; tình yêu lứa đôi, tình yêu tạo vật. Tình cảm đấy đã trình bày một quan niệm nhân sinh mới mẻ, cấp tiến.

Bảy thập kỉ sau bài thơ “Vội vã” ra đời, nhiều câu thơ của Xuân Diệu vẫn còn làm cho ko ít người ngỡ ngàng! Xuân Diệu đã sống “Vội vã” tương tự. Với hơn 50 tác phẩm, hơn 400 bài thơ tình, ông đã góp phần làm giàu đẹp cho nền thi ca Việt Nam hiện đại.

Thi sĩ Xuân Diệu đã đi vào toàn cầu vĩnh hằng những văn nhân mặc khách, nhưng ta vẫn cảm thấy ông đang hiện diện giữa cuộc đời và hát ca:

“Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”

“Mau với chứ! Vội vã lên với chứ!

Em, em ơi! Tình non sắp già rồi…”

Bài thơ “Vội vã” cho thấy một giác quan nghệ thuật rất đẹp, rất nhân văn, một giọng thơ sôi nổi, dâng trào và thu hút, quyến rũ. Có chất xúc giác trong thơ. Có cách dùng từ rất bạo, cách cấu trúc câu thơ, đoạn thơ rất tài hoa. “Vội vã” tiêu biểu nhất cho “Thơ mới”, thơ lãng mạn 1932-1941.

Bài văn mấu số 9 phân tích Vội Vàng

“Thà một phút huy hoàng rồi chợt tối
Còn hơn buồn le lói suốt trăm năm”
( Thúc giục – Xuân Diệu)

Xuân Diệu là một trong những cây đại thụ lớn của nền thi ca Việt Nam, ông còn được mệnh danh là “ông hoàng” của những bài thơ tình cháy bỏng, nồng nàn. Ngay trong lời thơ hay đời thực thì Xuân Diệu lúc nào cũng trình bày được cái khát khao mãnh liệt với tình yêu, với cuộc đời. Ko giống như những thi sĩ mới cùng thời, Xuân Diệu đã sớm khẳng định được cái tôi riêng lẻ trong chất sống sôi nổi, cuồng say của mìnhVội vã là một sáng tác rất tiêu biểu, nói lên tiếng của một trái tim đang khát khao, cuồng si với lẽ sống cuộc đời. Bài cũng chứa đựng cả nỗi trằn trọc, khắc khoải, lo lắng của Xuân Diệu trước sự trôi nhanh vội vã của thời kì.

Xuân Diệu có bút danh là Trảo Nha, ông sinh ra ở quê mẹ Bình Định, nhưng lớn lên ở Quy Nhơn. Ông là thành viên của nhóm Tự lực văn đoàn cũng là cây bút mở đầu cho phong trào Thơ mới ở nước ta lúc bấy giờ. Các tác phẩm nổi trội trong thời đoạn này có: Thơ Thơ (1938), Gửi hương cho gió (1945). Tham gia vào phong trào Cách mệnh những năm 1944, Xuân Diệu trở thành một cây bút xuất sắc chuyên viết về đề tài ca gợi cách mệnh, giọng thơ ông hùng tráng, giàu chất chính luận, và giàu nét tự sự trữ tình. Vội vã là bài thơ được trích từ tập Thơ Thơ (1938), được lấy cảm hứng từ một tâm hồn yêu cuộc sống thiết tha và những khám phá mới mẻ về triết lý nhân sinh của cuộc đời.

Mở đầu bài thơ vội vã Xuân Diệu đưa người đọc tới những xúc cảm vui tươi, yêu đời trước vẻ đẹp của mùa xuân mơn mởn. Vẻ đẹp đất trời hiện lên như một bức tranh nhiều màu sắc với những hình ảnh tự nhiên thơ mộng, xinh xắn tới nao lòng. Trước mắt thi sĩ, cuộc sống đang diễn ra thật sôi động và tràn đầy sức sống:

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất
Tôi muốn buộc gió lại
Cho hương đừng bay đi.
Của ong bướm này đây tuần tháng mật
Này đây hoa của đồng nội xanh rì
Này đây lá của cành tơ phơ phất
Của yến oanh này đây khúc tình si
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi
Mỗi sáng sớm, thần Vui hằng gõ cửa
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”

Có nhẽ vì quá say mê trong niềm hạnh phúc tột cùng nhưng tác giả đã nảy ra trong đầu một ý tưởng thật táo tợn “tắt nắng”,“buộc gió”, nắng và gió là những sự vật vô hình ta có thể cảm nhận bằng mắt nhưng tay ta lại không thể chạm được. Nghệ thuật điệp từ “tôi muốn” liên kết cùng các động từ mạnh đã cho người đọc thấy được niềm ham mê mãnh liệt và khát khao nắm giữ, đoạt được tạo hoá của thi sĩ. Khổ thơ ngũ ngôn mở đầu cho tác phẩm vừa cô đọng ý nghĩa nhưng cũng ko kém phần xúc cảm.

Quang cảnh tự nhiên rực rỡ sắc màu được Xuân Diệu mô tả bằng những câu thơ bay bổng, rất sinh động. Quang cảnh nước non hiện lên trong thơ đẹp lung linh như một “thiên đường trên mặt đất”. Hình ảnh “ong bướm”, “hoa của đồng nội”, “lá của cành tơ”, “yến oanh”,… qua con mắt của người nghệ sĩ tài hoa đã hiện lên thật đáng yêu, thật say đắm lòng người. Cuộc sống như bữa tiệc đang chào đón cùng những hương vị ngọt ngào, lãng mạng của “tuần tháng mật”, hương thơm trong sạch của “đồng nội xanh rì” , âm thanh thu hút trầm bổng như “khúc tình si”. Tình yêu lứa đôi hiện hữu làm cho cuộc sống lại càng ấm áp, yêu đời và hạnh phúc ngập tràn khắp mọi nơi. Điệp cấu trúc “này đây” của Xuân Diệu được sử dụng thật tài tình và đầy khôn khéo như lời mời gọi, phô bày hết những tinh hoa,tuyệt mỹ của cuộc sống. Những lúc sáng sớm, “thần Vui hằng gõ cửa” ta lại chào đón một ngày mới trong niềm hoan hỉ, rạng rỡ. Hình ảnh so sánh đầy thông minh và rất gợi cảm “Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”, tháng giêng tháng của mùa xuân tràn đầy sức sống được so sánh như “một cặp môi gần”, đó là bờ môi căng mọng tuyệt đẹp của người con gái đang độ xuân thì. Có thể nói cái nhìn của Xuân Diệu rất mới mẻ và lạ mắt, ông đã lấy chuẩn mực cái đẹp của con người để mô tả cảnh sắc của tự nhiên. Đây quả là một câu thơ rực rỡ và có trị giá nghệ thuật vô cùng to lớn. Qúa sung sướng với niềm khát khao của mình, tác giả đã vội vã chạy theo nhịp sống lập cập, ông không thể chờ “nắng hạ” bởi vì tâm hồn ông lúc nào cũng như đang là mùa xuân chói sáng.

Yêu cuộc sống tha thiết nhưng Xuân Diệu lại tận hưởng một cách vội vã và bám riết, ông ko giấu nổi xúc cảm lo lắng, khắc khoải trong lòng. Cuộc đời là vô hạn nhưng đời người lại quá ngắn ngủi, những suy nghĩ trằn trọc cứ hiện lên trong tâm hồn tác giả: Làm sao có thể níu kéo được thanh xuân? Làm sao có thể tận hưởng trọn vẹn cuộc đời?

“Tôi sung sướng. Nhưng vội vã một nửa:
Tôi ko chờ nắng hạ mới hoài xuân.
Xuân đang tới, tức là xuân đang qua,
Xuân còn non, tức là xuân sẽ già,
Nhưng mà xuân hết, tức là tôi cũng mất.
Lòng tôi rộng, nhưng lượng trời cứ chật,
Ko cho dài thời trẻ của nhân gian,
Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn,
Nếu tuổi trở chẳng hai lần thắm lại
Còn trời đất, nhưng chẳng còn tôi mãi,
Nên bâng khuâng tôi tiếc cả đất trời;
Mùi tháng, năm đều rớm vị chia phôi,
Khắp sông, núi vẫn than thầm tiễn biệt…
Cơn gió xinh thì thào trong lá biếc,
Phải chăng hờn vì nỗi phải bay đi?
Chim rộn ràng bỗng đứt tiếng reo thi,
Phải chăng sợ độ phai tàn sắp sửa?
Chẳng bao giờ, ôi! Chẳng bao giờ nữa…”

Tác giả vui sướng xen lẫn nỗi lo lắng, hoài nghi. Ông sợ hãi tuổi xanh sẽ qua đi nhanh như thời kì vô tình. “Xuân đang tới tức là xuân đang qua” câu thơ nghe tưởng như vô lý nhưng lại là ý kiến nhân sinh khôn khéo được tác giả lồng ghép vào thơ, mỗi mùa “xuân” tới mang theo bao niềm tin, kỳ vọng nhưng cũng là nỗi buồn hiu quạnh của con người nhưng “xuân” cũng mang đi tuổi thanh xuân của ta. Đâu đó từng có câu hát vang vọng: “Mỗi mùa xuân sang mẹ tôi già đi một tuổi”, lòng người thì rộng lớn nhưng ko thắng nổi quy luật tạo hoá, mùa xuân thì cứ đi rồi tới, chỉ có con người là già đi theo thời kì. Những câu thơ có chút giọng hờn trách của thi sĩ: “Nói làm chi rằng xuân vẫn tuần hoàn/Nếu tuổi xanh chằng hai lần thắm lại”, thời kì thì dài vô tận nhưng đời người lại chỉ là phù du, rồi người nào cũng trở về với cát bụi. Mối quan hệ đối kháng giữa tự nhiên vĩnh hằng và con người nhỏ nhỏ, Xuân Diệu sớm đã trông thấy được quy luật thế tất đấy, ông cực khổ, vô vọng và ôm trong mình mộng ước được sống mãi với cuộc đời. Nghệ thuật điệp từ “xuân”, phép đối xứng “rộng”, “chật” tạo cho mạch thêm thêm dồn dập, gấp gáp, tăng sức biểu cảm thu hút người đọc. Những từ ngữ: “Tiếc, chia phôi, tiễn biệt, đứt, phai tàn”,… liên kết với những dấu chấm than, dấu hỏi, các cặp vần gieo liên tục, tạo nên cả một khoảng trời buồn phiền, u ám, cực khổ và đầy nuối tiếc.

Đoạn thơ cuối là khát khao sống cháy bỏng, mong muốn được giao cảm với cuộc đời. Nhịp sống vội vã, dồn dập được Xuân Diệu tái tạo bằng những câu thơ mang xúc cảm dạt dào và đầy cuồng nhiệt:

“Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm,
Ta muốn ôm
Cả sự sống mới khởi đầu mơn mởn
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và nước non, và cây, và cỏ rạng
Cho ngà ngà mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng
Cho no nê thanh sắc của thời tươi
– Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”

Lời thúc giục vội vã “Mau đi thôi!”, cùng đại từ nhân xưng “ta” được điệp lại nhiều lần bộc lộ cái tôi mạnh mẽ của thi sĩ. Hàng loạt những hình ảnh thơ mộng, trữ tình “sự sống mơn mởn”, “mây đưa và gió lượn”, “cánh bướm với tình yêu”,… liên kết với những động từ mạnh “ôm”, “riết”, “thâu” tạo nên giọng thơ say đắm, tận hưởng hương vị tình yêu nồng nàn. Câu thơ “Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi” đầy táo tợn, mới lạ, động từ “cắn” khiến ta liên tưởng mùa xuân thật quyến rũ, gợi cho ta cảm giác muốn chiếm giữ lấy cái đẹp, cái tinh tuý đấy của tự nhiên. Xuân Diệu trông thấy ko thể thay đổi quy luật tạo hoá, những câu thơ cuối bài như lời khuyên của tác giả với độc giả: Mỗi người chỉ có một lần để sống vậy nên hãy sống cuộc đời ý nghĩa, cháy hết mình với ham mê, khát khao của bản thân để ko phải nuối tiếc về sau.

Xuân Diệu là “thi sĩ mới nhất trong các thi sĩ mới”, hồn thơ ông mang đậm tính nhân văn, giọng thơ linh hoạt, ngôn từ thông minh, lạ mắt, cách diễn tả thu hút, quyến rũ người đọc. Bài thơ Vội vã chứa đựng cả bầu trời tâm tư, xúc cảm của thi sĩ, trình bày được nỗi niềm khát khao hoà nhập với cuộc đời của Xuân Diệu. Tác phẩm đã góp phần to lớn đưa tên tuổi ông vụt sáng trên bầu trời thi ca Việt Nam.

Phân tích Vội Vàng – Bài văn mẫu số 10

Thi sĩ được Hoài Thanh nhận định là “Thi sĩ mới nhất trong các thi sĩ mới” chính Xuân Diệu ko người nào khác. Thơ ông là một nguồn sống dào dạt tràn đầy xuân sắc xuân tình của một thi nhân yêu say đắm tình yêu, cuộc đời và biết trân trọng, tận hưởng vẻ đẹp cuộc sống. Tiêu biểu cho phong cách thơ Xuân Diệu là bài thơ “Vội vã” trình bày quan niệm sống vội vã rất mới mẻ, có ý nghĩa. Vậy vì sao Xuân Diệu lại có được điều đó ta cùng tìm hiểu bài thơ để làm rõ lối sống vội của thi nhân.

Vội vã là một tính từ để chỉ sự nhanh chóng, gấp gáp. Theo Xuân Diệu sống vội là sống nhanh, sống gấp để tận lực hiến dâng, tận tình tận hưởng, thưởng thức vẻ đẹp tạo hóa tặng thưởng. Sống vội vã trong quan niệm của ông là lối sống tích cực khác với cách sống gấp của một số bạn trẻ hiện nay vội chạy theo trị giá vật chất, vội sống để tận hưởng nhưng quên mất làm việc, vội chạy theo xu thế thời thượng nhưng sa đà vào lối sống tiêu cực vô nghĩa. Chính quan niệm vội vã của Xuân Diệu đã thức tỉnh cho người nào đã lầm lối, mở đường cho người nào đang chơ vơ đi tìm lẽ sống thực thụ.

Vậy vì sao Xuân Diệu lại có được lối sống mang ý nghĩa nhân sinh thâm thúy tương tự? Ông là thi sĩ luôn khát khao giao hòa, giao cảm với cuộc đời, yêu tha thiết sự sống xung quanh mình. Xuân Diệu phát xuất hiện vẻ đẹp tạo hóa tặng thưởng cho chúng ta, thi sĩ như người hướng dẫn viên du lịch đưa ta du ngoạn ngắm cảnh đẹp hết chốn nọ tới chỗ kia: là vẻ đẹp của ong bướm trong tuần tháng mật, hoa của đồng nội xanh rì, lá của cành tơ phơ phất, khúc tình si của yến oanh, ánh sáng chớp hàng mi, thần Vui gõ của mỗi sáng sớm và tuyệt vời nhất là vẻ đẹp của tháng giêng được thi sĩ so sánh ngon như cặp môi gần của tình yêu. Những vẻ đẹp đấy ko phải tìm ở đâu xa nhưng nó là “bữa tiệc ngon”, là chốn bồng lai tiên giới giữa trần gian. Nó ko phải là vẻ đẹp đặc trưng cho một vùng quê như thơ Nguyễn Khuyến, Hàn Mặc Tử hay vẻ đẹp “Tràng giang” của Huy Cận nhưng tự nhiên trong thơ Xuân Diệu có ở bất kỳ nơi nào, vùng quê nào bởi nét đẹp bình dị xung quanh ta. Thi nhân sung sướng tận hưởng, thỏa mãn chìm đắm trong tự nhiên nhưng ông cũng “vội vã một nửa”, ông bổi hổi nuối tiếc cảnh sắc đất trời trong những phút giây căng tràn sức sống trong khoảnh khắc tươi đẹp lúc xuân sang.

Thi sĩ sống vội vã là bởi ông trông thấy quy luật trôi chảy khắc nghiệt và sự tàn phá của thời kì. Nếu như trong văn học trung đại các thi sĩ quan niệm thời kì là tuần hoàn, xoay vòng còn đối với Xuân Diệu đó là thời kì tuyến tính một đi ko trở lại: “Xuân đương tới tức là xuân đương qua/ Xuân còn non tức là xuân sẽ già/ Nhưng mà xuân hết tức là tôi cũng mất”. Nếu người khác cảm nhận mùa xuân qua đi lúc hạ tới còn thi sĩ ko cần đợi nắng tới mới hoài xuân nhưng ông nuối tiếc mùa xuân ngay cả lúc nó đang hiện hữu. Đối với ông xuân đang tới tức là đang qua, xuân còn non rồi cũng già, thậm chí là xuân hết thi sĩ cũng mất. Xuân Diệu yêu quý mùa xuân của tự nhiên đất trời, màu xuân của tuổi xanh với ông tuổi xanh qua đi cuộc đời trở thành vô nghĩa. Tuổi xanh là quãng thời kì tươi đẹp, ý nghĩa, hạnh phúc nhất của đời người. Câu thơ mang ý nghĩa nhân sinh thâm thúy tác ví thử muốn gửi gắm lời nhắn nhủ tới độc giả hãy biết trân trọng từng khoảnh khắc của thời kì, nhất là mấy năm ngắn ngủi thanh xuân, khoảng thời kì đấy ta có sức khỏe, có ý chí, có niềm tin và có dịp để thử thách bản thân, để cho mình được “thất bại” để thấy cuộc đời có ý nghĩa vô cùng. Thi sĩ ám ảnh trước sự tàn phá của thời kì làm cho mọi vật đều được nhân hóa hiện hữu lên như con người cũng biết buồn vui, tủi hờn, đều biết lo sợ bởi khoảnh khắc qua đi của mùa xuân. Nên kết thúc cho mạch xúc cảm là thán từ ôi và dấu chấm than, cùng với dấu ba chấm biểu đạt ý chưa nói hết trình bày tâm trạng nuối tiếc tới tột cùng của tác giả: “Chẳng bao giờ, ôi! Chẳng bao giờ nữa…”

Vì cảnh sắc trời xuân quá đẹp nên thi sĩ muốn “tắt nắng”, “buộc gió” muốn can thiệp vào quy luật của tạo hóa để lưu giữ hương sắc tươi đẹp của đất trời. Đó là một ước muốn táo tợn, nghe có vẻ phi lí nhưng đứng trong hoàn cảnh, tâm trạng thi nhân ta mới thấy nó có nghĩa hợp lí vô cùng. Thi nhân đang tiếc nuối cho thanh xuân của đất trời và con người nên cất tiếng kêu gọi “Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm” ta đã từng bắt gặp lời thúc giục đấy trong câu thơ: “Mau với chứ vội vã lên với chứ/ Em em ơi, tình non sắp già rồi”. Lúc nào trong tiềm thức Xuân Diệu cũng muốn hưởng trọn thanh sắc của tự nhiên, ông muốn ôm, muốn riết, muốn say, muốn thâu và tột đỉnh là muốn cắn vào xuân hồng. Hàng loạt các động từ được sắp xếp theo mức độ tăng tiến cho thấy khát khao cháy bỏng của thi sĩ muốn hòa mình, tan chảy vào tự nhiên để tận hưởng trọn vẹn. Nếu ko phải một con người yêu tha thiết cuộc sống, say đắm trước vẻ đẹp của đất trời làm sao có thể viết nên những vần thơ tuyệt mĩ tương tự. Chưa có một hồn thơ nào nhưng tự nhiên lại rộn rực tràn đầy sức sống mãnh liệt như trong bài thơ “Vội vã”.

Tương tự qua tác phẩm ta có thể thấy được quan niệm sống vội vã tích cực đáng để ngưỡng mộ và học tập. Qua đó tác giả đã cho em cũng như độc giả những trị giá nhân sinh thâm thúy. Học xong bài thơ em nhận thức được trị giá của thời kì, vẻ đẹp của cuộc sống ko phải ở chốn thần tiên xa vời nhưng hiện hữu ngay trong thường nhật. Xuân Diệu cho em biết thế nào là sống có ích, có nghĩa, biết nỗ lực hết mình cho tuổi xanh ngắn ngủi, biết hiến dâng sức mình cho quê hương và biết tận hưởng cuộc sống tươi đẹp.

Quan niệm sống vội vã của Xuân Diệu có ý nghĩa thâm thúy với cuộc đời, tồn tại lâu bền với thời kì và luôn đúng trong mọi thời đại đặc thù với các bạn trẻ đúng như nhận xét của Hoài Thanh: “Xuân Diệu mới nhất trong các thi sĩ mới – nên chỉ những người còn trẻ mới thích đọc Xuân Diệu, nhưng đã thích thì phải mê”.

………………………………………….

Hướng dẫn phân tích bài thơ Vội vã, lập dàn ý cụ thể, sơ đồ tư duy và tuyển tập những bài văn mẫu hay phân tích nội dung bài thơ Vội vã của Xuân Diệu.

Đăng bởi: https://chinphu.vn/

Phân mục: Giáo dục

[rule_{ruleNumber}]

#Phân #tích #bài #thơ #Vội #vàng #của #Xuân #Diệu

[rule_3_plain]

#Phân #tích #bài #thơ #Vội #vàng #của #Xuân #Diệu

[rule_1_plain]

#Phân #tích #bài #thơ #Vội #vàng #của #Xuân #Diệu

[rule_2_plain]

#Phân #tích #bài #thơ #Vội #vàng #của #Xuân #Diệu

[rule_2_plain]

#Phân #tích #bài #thơ #Vội #vàng #của #Xuân #Diệu

[rule_3_plain]

#Phân #tích #bài #thơ #Vội #vàng #của #Xuân #Diệu

[rule_1_plain]

Nguồn:chinphu.vn
Phân mục: Tin tức

#Phân #tích #bài #thơ #Vội #vàng #của #Xuân #Diệu

Related Articles

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Back to top button