Tin Tức

Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang

Có phải bạn đang tìm kiếm chủ đề về => Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang phải ko?Nếu đúng tương tự thì mời bạn xem nó ngay tại đây. Xem thêm các bài viết hay khác tại đây => Tin tức

Đề bài: Dựa vào tác phẩm Tràng giang đã học và những hiểu biết của mình về tác phẩm, anh/chị hãy phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang.

Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang
 

Bạn đang xem: Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang

I. Dàn ý Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang

1. Mở bài

– Trước cách mệnh, thơ Huy Cận chất chứa những nỗi buồn thế sự, mênh mang của một cái tôi trữ tình chơ vơ, lạc lõng trước thời cuộc rối ren.
– Cái tôi trữ tình buồn phiền, đầy ám ảnh ko gian đó hiện lên thật rõ ràng trong bài thơ Tràng giang.

2. Thân bài

* Tác giả, tác phẩm:

– Huy Cận (1919-2005), tên khai sinh là Cù Huy Cận, ông vừa là một chính khách có nhiều năm hoạt động trong bộ máy nhà nước đồng thời cũng là một thi sĩ xuất sắc của phong trào Thơ mới. Một số tác phẩm tiêu biểu cho hồn thơ Huy Cận phải kể tới như tập Lửa thiêng, Vũ trụ ca, Trời mỗi ngày lại sáng.
– Tràng giang trích trong tập Lửa thiêng, lấy cảm hứng cảnh mênh mông sóng nước của sông Hồng liên kết với cái tôi trữ tình đầy sầu thương, đa cảm, chất thơ vừa cổ điển của thơ Đường lại xen lẫn hiện đại của văn học Pháp…(Còn tiếp)

>> Xem Dàn ý Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang cụ thể tại đây.
 

II. Bài văn mẫu Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang

Trong phong trào thơ mới và trong cả nền văn học Việt Nam hiện đại, Xuân Diệu và Huy Cận đều là hai thi sĩ lớn, những tên tuổi hàng đầu có những đóng góp to lớn cho nền văn học của nước nhà. Hai thi sĩ này lại chính là những người bạn thân thiết, tới độ tri kỉ, tri kỷ thế nhưng mỗi một thi sĩ lại có riêng cho mình một nỗi ám ảnh, một niềm suy tư riêng về cuộc đời. Nếu như Xuân Diệu suốt một đời thơ cứ mang một nỗi ám ảnh thời kì, thiết tha với một lòng nồng nàn mến thương cuộc sống đầy rộn rực, cháy bỏng. Thì Huy Cận trong những năm trước cách mệnh lại thường mang một nỗi ám ảnh ko gian, với tâm hồn đa sầu, đa cảm, thơ của ông luôn chất chứa những nỗi buồn thế sự, mênh mang của một cái tôi trữ tình chơ vơ, lạc lõng trước thời cuộc rối ren. Và cái tôi trữ tình buồn phiền, đầy ám ảnh ko gian đó hiện lên thật rõ ràng trong bài thơ Tràng giang, bài thơ đã đưa tên tuổi của Huy Cận vụt sáng thành một trong những gương mặt tiêu biểu của phong trào thơ mới thời kỳ 1932-1941.

Huy Cận (1919-2005), tên khai sinh là Cù Huy Cận, ông vừa là một chính khách có nhiều năm hoạt động trong bộ máy nhà nước đồng thời cũng là một thi sĩ xuất sắc của phong trào Thơ mới. Trước Cách mệnh thơ của ông đẹp nhưng thường mang những nỗi buồn da diết vô định của một cái tôi trữ tình đầy sầu não trước trời đất rộng lớn, đó là những buồn thương cho kiếp người, cho cuộc đời, buồn thương cho hoạt cảnh tổ quốc đầy rối ren, phức tạp, là sự bất lực của người thi sĩ. Sau cách mệnh thơ của ông như được thay một ý thức mới, vui tươi sáng sủa, ngợi ca vẻ đẹp của quê hương, tổ quốc, con người, và vẫn là những vẻ đẹp của tự nhiên rộng lớn rộng lớn được ông chú ý ngợi ca nhiều hơn cả. Một số tác phẩm tiêu biểu cho hồn thơ Huy Cận phải kể tới như tập Lửa thiêng, Vũ trụ ca, Trời mỗi ngày lại sáng.

Tràng giang trích trong tập Lửa thiêng, lấy cảm hứng cảnh mênh mông sóng nước của sông Hồng liên kết với cái tôi trữ tình đầy sầu thương, đa cảm, chất thơ vừa cổ điển của thơ Đường lại xen lẫn hiện đại của văn học Pháp, đã ghi lại phong cách của thi sĩ trước một rừng các thi sĩ mới cùng thời. Đồng thời trình bày được những nỗi lòng thầm kín của mình về cuộc đời, về kiếp người chơ vơ, lạc lõng giữa dòng đời như dòng nước mênh mang, qua đó trình bày tấm lòng yêu quê hương tổ quốc lặng thầm, thâm thúy.

Chưa cần đi sâu vào đọc hiểu bài thơ, chúng ta cũng đã dễ dàng nhận thấy cái tôi trữ tình trong tác phẩm là một cái tôi mang đầy nỗi độc thân lạc lõng, đó là tâm hồn của một con người nhỏ nhỏ, một thanh niên trẻ tuổi nhưng đa sầu, đa cảm lúc đương đầu với tự nhiên rộng lớn, đương đầu với con sông Hồng mênh mông sóng nước, khung trời rộng lớn, nhưng cảnh vật lại quá đỗi thưa thớt. Nhan đề “Tràng giang” với âm điệu vang vọng của điệp âm “ang”, kéo dài và mở rộng ra cái ko gian rộng lớn của dòng sông, đó là ko gian vũ trụ rộng lớn, và lạnh lẽo, cô quạnh trong tâm hồn tác giả. Hơn thế nữa cái tôi trữ tình của tác giả còn trình bày ở cách dùng từ, nhan đề “Tràng giang” là một từ Hán Việt, mang sắc thái cổ điển, càng tô đậm nên cái nỗi buồn của người thi sĩ, nỗi cô tịch, hồi ức về quá khứ với chiều sâu của mấy nghìn năm lịch sử huy hoàng, dễ khiến độc giả liên tưởng tới nỗi buồn thời cuộc của các bậc trí thức đương thời. Huy Cận ko chỉ đích danh con sông Hồng đã khơi nguồn cảm cảm hứng, nhưng chỉ gọi là “Tràng giang” dường như chỉ chung tất cả những con sông chảy trôi trên mảnh đất hình chữ S. Và tương tự thì những nỗi niềm, những tâm tư của tác giả cũng chính là nỗi niềm chung của thế hệ thanh niên Việt Nam lúc bấy giờ, đó là tâm trạng của những người con sống giữa quê hương, tổ quốc mến yêu, nhưng tâm hồn luôn cảm thấy lạc lõng, độc thân, bởi một nỗi đớn đau bất lực trước thời cuộc, trước nỗi đau nước mất nhà tan.

Lời đề từ “Bâng khuâng trời rộng nhớ sông dài” này cùng liên kết với nhan đề đã hé mở nội dung và xúc cảm chủ đạo của bài thơ, viết về một ko gian rộng lớn mang tầm vóc vũ trụ, có chiều rộng của bầu trời, chiều dài vô tận của dòng sông, và khoảng cách cao xa giữa trời và nước. Từ đó cái tôi cá thể giữa ko gian đó mới hiện rõ ra, thức dậy những xúc cảm bâng khuâng, những nỗi nhớ vô định hình của một hồn thơ cô độc, lẻ loi giữa trời đất rộng lớn, mênh mông, trước cái lạnh lẽo nhưng sông nước mang tới.

“Sóng gợn tràng giang buồn điệp điệp,
Con thuyền xuôi mái nước song song.
Thuyền về nước lại, sầu trăm ngả;
Củi một cành khô lạc mấy dòng.”

Nỗi buồn trong lòng của thi nhân chẳng chất chứ riêng trong tâm hồn nhưng theo tầm mắt của tác giả đã lan rộng ra khắp mọi cảnh vật tựa như câu thơ nhưng Nguyễn Du đã viết cho nàng Kiều bạc phận của ông rằng “Người buồn cảnh có vui đâu bao giờ”. Chàng thanh niên Huy Cận cũng vậy, đôi mắt buồn và độc thân đó lúc ngắm nhìn con sông rộng lớn cũng khiến con sông đó nhuộm hẳn một màu sắc u buồn âm u như chính cái tâm hồn của thi nhân. Đó ko phải là một nỗi buồn khủng hoảng, mãnh liệt nhưng là nỗi buồn lặng thầm, nhỏ nhẹ tựa như những gợn sóng trên mặt tràng giang, buồn một nỗi buồn “điệp điệp”, có tính tuần hoàn, luẩn quẩn ko lối thoát. Sự xuất hiện của con thuyền, của dòng nước vẽ nên một màu sắc cổ điển quen vốn thường xuất hiện trong thi ca cổ, độc giả dường như bắt gặp một luồng sinh khí mới giữa con sông rộng lớn đó. Bởi xưa nay nay thuyền và nước luôn là một một cặp đôi song hành, nước đẩy thuyền, thuyền xuôi theo mái nước “song song”, rất đỗi hòa hợp êm đềm. Nhưng hình ảnh thuyền, nước đi vào thơ của Huy Cận lại chẳng còn được cái cảnh êm đềm tương tự nữa nhưng nó lại mang cảm giác chia ly, thuyền và nước cũng đi “song song” đấy, nhưng lại là hai kẻ cùng đường ngược hướng, khó tương phùng. Thuyền độc thân, nước cũng lẻ bóng, trên dòng sông rộng, nước mênh mông lại là nỗi “sầu trăm ngả” giăng kín. Hình ảnh “Củi một cành khô lạc mấy dòng”, khác với hình ảnh thuyền – nước ước lệ cổ điển, thì hình ảnh này lại mang trong mình những nét hiện đại mới mẻ, là ẩn dụ cho chính cái tôi trữ tình đầy dự cảm chia ly, lạc lõng của tác giả. Cũng là chỉ những số kiếp con người trong khốn cảnh lạc lõng, chơ vơ giữa dòng sông cuộc đời nhưng thuyền nước mỗi cái một nẻo, chẳng giao hòa, chẳng có lấy một tẹo ấm áp, kỳ vọng. Cành củi khô Huy Cận nổi lềnh phềnh trên mặt nước, ko có lấy một tẹo sức nặng trong cuộc đời, dần gợi ra những nỗi đau bất lực trước thời cuộc, nỗi day dứt về một cuộc đời mặc tình cho dòng chảy của thế sự đẩy đưa và chưa tìm ra cách để kháng cự của cái tôi trữ tình đầy suy tư, sầu não.

Nếu nhìn gần Huy Cận không thể cảm thấy được hơi ấm từ quang cảnh sông nước, nhưng chỉ thấy lòng thêm lạc lõng độc thân thì ông quyết định tìm kiếm hơi ấm đó ở một quang cảnh khác, xa hơn, rộng hơn.

“Lơ thơ cồn nhỏ gió hiu quạnh,
Đâu tiếng làng xa vãn chợ chiều
Nắng xuống, trời lên sâu chót vót;
Sông dài, trời rộng, bến cô liêu.”

Nhưng có nhẽ hồn thơ Huy Cận đã phải thất vọng thật nhiều, bởi cái ông thấy lại cũng chẳng có chút hơi ấm nào, nhưng trái lại càng mang đến sự quạnh quẽ, bởi đó là một ko gian khác thậm chí còn hoang vắng, hiu hắt hơn nhiều. Từ láy “lơ thơ” mang đến cảm giác quá đỗi thưa thớt, biến động và xa xăm của những cồn cát nhỏ nhấp nhoáng trên dòng sông rộng, rồi thêm vài ngọn gió “hiu quạnh” lại càng tăng thêm cái ám ảnh hoang vắng, lạnh lẽo trong tâm hồn thi sĩ. Huy Cận còn tô đậm thêm cái cảnh hoang vu, tịch liêu đó bằng câu thơ “Đâu tiếng làng xa vãn chợ chiều”, những tưởng đôi mắt buồn đã tìm được chốn vui, nhưng ko phải, bởi thực tiễn chẳng dễ gì nhưng lắng tai nghe được những âm thanh chỉ nhấp nhoáng từ phía xa. Thế nhưng thi nhân vẫn còn có thể nghe được tiếng vãn chợ của làng xa, vậy chẳng phải chứng tỏ rằng ko gian xung quanh tác giả đang ở trạng thái vô cùng yên ắng, tịch liêu tới ám ảnh đấy sao? Hóa ra cả câu thơ là nghệ thuật lấy động chế tĩnh, lấy cái ồn ĩ nho nhỏ để gợi lên cái sự yên tĩnh tới vô cùng của ko gian. Và so sánh với cái tiếng ồn ĩ, tấp nập của làng xa, nhân buổi chợ chiều, thì chính bản thân tác giả lại càng cảm thấy bản thân càng thêm cô độc, bởi tại nơi sông nước này chỉ có bản thân thi sĩ nhận diện được sự tồn tại của những con người đó, còn bao nhiêu con người ngoài kia liệu có biết sự tồn tại của thi sĩ, một con người đang quá đỗi lạc lõng bên bến sông im lìm. Tiếp tới hai câu thơ “Nắng xuống, trời lên sâu chót vót/Sông dài, trời rộng, bến cô liêu” một lần nữa lại càng tô đậm cái ko gian rộng lớn, nhấn mạnh cái sự xa cách của trời và đất, của sông và bến, bằng những tiểu đối lạ mắt và mới mẻ, dường như mọi vật trong vũ trụ đều trở thành xa cách nhau, chúng cũng lẻ bóng như chính cái tâm hồn đơn độc của nhân vật trữ tình.

“Bèo dạt về đâu, hàng nối hàng;
Mênh mông ko một chuyến đò ngang.
Ko cầu gợi chút niềm thân tình,
Lặng lẽ bờ xanh tiếp bãi vàng”

Tới khổ thơ thứ ba sự độc thân lạnh lẽo trong tâm hồn của tác giả lại càng trở thành mạnh mẽ và thâm thúy hơn cả. Người ta tiếp tục thấy một tư liệu cổ điển xuất hiện đó là hình ảnh “bèo”, thế nhưng bèo trong thơ ông ko phải chỉ những kiếp người rẻ mạt, cập kênh, nhưng bèo ở đây cũng tương tự với hình ảnh cành củi khô, cũng mang số kiếp nhẹ hẫng, nổi trôi mặc cho dòng nước xô đẩy, ko xác định được bến đỗ cuối của cuộc đời, cũng giống như tâm hồn thi nhân độc thân, lạc lõng trước dòng đời biến động. Phóng tầm mắt khắp mặt sông sóng gợn, Huy Cận chỉ mong thấy bóng một “chuyến đò ngang”, nhưng ko có vẫn hoàn ko có, cả khúc sông mênh mông như thế nhưng chỉ có duy nhất một mình tác giả cô độc, chẳng phải cái nỗi tịch liêu càng nhân lên gấp bội. Cảnh sắc tự nhiên cứ lạnh lùng, ko hơi ấm, ko một tẹo niềm thân tình, chỉ có một ko gian rộng lớn cứ dàn trải ra mãi kéo theo cái tâm hồn đầy ưu tư của tác giả lặng lẽ nhìn “bờ xanh tiếp bãi vàng”, tuyệt ko còn một phong cảnh nào khác, buồn tẻ vô cùng, nhạt nhẽo một nỗi buồn vô tận cùng.

“Lớp lớp mây cao đùn núi bạc,
Chim nghiêng cánh nhỏ: bóng chiều sa.
Lòng quê dợn dợn vời con nước,
Ko khói hoàng hôn cũng nhớ nhà”

Tới khổ thơ cuối quang cảnh mênh mông của vũ trụ tiếp tục được mở rộng ra với hình ảnh của mây và núi, đó lại tiếp tục là một hình ảnh tự nhiên quá đỗi hùng vĩ, là từng tầng mây lớn “lớp lớp” chồng lên nhau ôm lấy những ngọn núi cao chót vớt thành quang cảnh kỳ vĩ “mây cao đùn núi bạc”. Và giữa một quang cảnh xinh tươi, rộng lớn, rộng lớn người ta bỗng thấy sự xuất hiện một cánh chim nhỏ nhỏ, độc thân, đang chao nghiêng đôi cánh trước “bóng chiều sa” in hằn trong cái nền trời, nền núi mênh mông. Cánh chim đó cũng lại là một thi liệu cổ điển rất đỗi thân thuộc, cánh chim nhỏ chơ vơ, cô độc tung cánh trong ko gian vũ trụ rộng lớn, nhưng mãi chẳng thấy được một cành cây nhỏ để ngừng chân, có nhẽ cánh chim đã mỏi mệt, có nhẽ cánh chim này đã phải độc thân tới tận cùng. Và tận cùng nỗi độc thân tâm hồn thi sĩ, cái tôi trữ tình dần chuyện hướng về nỗi nhớ quê hương tha thiết “Lòng quê dợn dợn vời con nước/Ko khói hoàng hôn cũng nhớ nhà”, nỗi nhớ đó thâm thúy, thiết tha nên chẳng cần tới “khói hoàng hôn” cũng đã dâng trào trong hồn thơ Huy Cận. Ngẫm lại thật kỹ, thi nhân đứng trên mảnh đất quê hương nhưng lại mang nỗi sầu muộn, nhung nhớ quê hương, từ đó ta mới vỡ vạc ra rằng thật sâu trong đó chính là nỗi buồn chung của cả một thế hệ, là nỗi buồn nước mất nhà tan, là niềm suy tưởng về một tổ quốc mấy nghìn năm văn hiến người hùng nay bỗng trở thành tổ quốc nô lệ, chịu cảnh rối ren. Thi nhân càng nghĩ lại càng thấy đau xót, ngao ngán, thấy muốn buông bỏ trong sự bất lực trước thời đại.

Huy Cận với một hồn thơ thường buồn, có nhẽ đó là cái buồn cái suy tư bẩm sinh từ trong bụng mẹ, ông mang giọt lệ sầu âm u, đậm ưu tư liên kết với cái nỗi ám ảnh ko gian thâm thúy để thông minh ra một thi phẩm xuất sắc như Tràng giang. Cái tôi trữ tình trong bài thơ đó là một cái tôi thật lẻ loi, cô độc mang những nỗi sầu, những cảm giác bất lực, thất vọng trước những đớn đau của quê hương tổ quốc, nhưng một thi nhân với lòng yêu quê hương, tổ quốc thâm thúy như Huy Cận lại phải chịu cảnh khoanh tay, trơ mắt ếch nhìn tổ quốc ngày càng tàn tạ, rối ren.

——————-HẾT——————

Các em vừa tham khảo nội dung bài văn mẫu Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang, để có những cảm nhận chân thực về quang cảnh sông nước đẹp nhưng da diết một nỗi buồn, những tâm tư của thi sĩ, các em có thể tìm đọc thêm: Phân tích khổ thơ đầu bài thơ Tràng giang, Chứng minh tự nhiên đẹp và gợi cảm qua những bài thơ Tràng giang, Đây mùa thu tới, Đây thôn Vĩ Dạ, Bức tranh Tràng giang và nỗi niềm của Huy Cận, Tràng Giang mang vẻ đẹp vừa cổ điển vừa hiện đại. Phân tích bài thơ để làm sáng tỏ nhận xét trên.

Đăng bởi: https://chinphu.vn/

Phân mục: Giáo Dục


Xem thêm chi tiết: Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang

Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang

Hình Ảnh về: Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang

Video về: Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang

Wiki về Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang

Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang -

Đề bài: Dựa vào tác phẩm Tràng giang đã học và những hiểu biết của mình về tác phẩm, anh/chị hãy phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang.

Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang
 

Bạn đang xem: Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang

I. Dàn ý Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang

1. Mở bài

– Trước cách mệnh, thơ Huy Cận chất chứa những nỗi buồn thế sự, mênh mang của một cái tôi trữ tình chơ vơ, lạc lõng trước thời cuộc rối ren.
– Cái tôi trữ tình buồn phiền, đầy ám ảnh ko gian đó hiện lên thật rõ ràng trong bài thơ Tràng giang.

2. Thân bài

* Tác giả, tác phẩm:

– Huy Cận (1919-2005), tên khai sinh là Cù Huy Cận, ông vừa là một chính khách có nhiều năm hoạt động trong bộ máy nhà nước đồng thời cũng là một thi sĩ xuất sắc của phong trào Thơ mới. Một số tác phẩm tiêu biểu cho hồn thơ Huy Cận phải kể tới như tập Lửa thiêng, Vũ trụ ca, Trời mỗi ngày lại sáng.
– Tràng giang trích trong tập Lửa thiêng, lấy cảm hứng cảnh mênh mông sóng nước của sông Hồng liên kết với cái tôi trữ tình đầy sầu thương, đa cảm, chất thơ vừa cổ điển của thơ Đường lại xen lẫn hiện đại của văn học Pháp…(Còn tiếp)

>> Xem Dàn ý Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang cụ thể tại đây.
 

II. Bài văn mẫu Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang

Trong phong trào thơ mới và trong cả nền văn học Việt Nam hiện đại, Xuân Diệu và Huy Cận đều là hai thi sĩ lớn, những tên tuổi hàng đầu có những đóng góp to lớn cho nền văn học của nước nhà. Hai thi sĩ này lại chính là những người bạn thân thiết, tới độ tri kỉ, tri kỷ thế nhưng mỗi một thi sĩ lại có riêng cho mình một nỗi ám ảnh, một niềm suy tư riêng về cuộc đời. Nếu như Xuân Diệu suốt một đời thơ cứ mang một nỗi ám ảnh thời kì, thiết tha với một lòng nồng nàn mến thương cuộc sống đầy rộn rực, cháy bỏng. Thì Huy Cận trong những năm trước cách mệnh lại thường mang một nỗi ám ảnh ko gian, với tâm hồn đa sầu, đa cảm, thơ của ông luôn chất chứa những nỗi buồn thế sự, mênh mang của một cái tôi trữ tình chơ vơ, lạc lõng trước thời cuộc rối ren. Và cái tôi trữ tình buồn phiền, đầy ám ảnh ko gian đó hiện lên thật rõ ràng trong bài thơ Tràng giang, bài thơ đã đưa tên tuổi của Huy Cận vụt sáng thành một trong những gương mặt tiêu biểu của phong trào thơ mới thời kỳ 1932-1941.

Huy Cận (1919-2005), tên khai sinh là Cù Huy Cận, ông vừa là một chính khách có nhiều năm hoạt động trong bộ máy nhà nước đồng thời cũng là một thi sĩ xuất sắc của phong trào Thơ mới. Trước Cách mệnh thơ của ông đẹp nhưng thường mang những nỗi buồn da diết vô định của một cái tôi trữ tình đầy sầu não trước trời đất rộng lớn, đó là những buồn thương cho kiếp người, cho cuộc đời, buồn thương cho hoạt cảnh tổ quốc đầy rối ren, phức tạp, là sự bất lực của người thi sĩ. Sau cách mệnh thơ của ông như được thay một ý thức mới, vui tươi sáng sủa, ngợi ca vẻ đẹp của quê hương, tổ quốc, con người, và vẫn là những vẻ đẹp của tự nhiên rộng lớn rộng lớn được ông chú ý ngợi ca nhiều hơn cả. Một số tác phẩm tiêu biểu cho hồn thơ Huy Cận phải kể tới như tập Lửa thiêng, Vũ trụ ca, Trời mỗi ngày lại sáng.

Tràng giang trích trong tập Lửa thiêng, lấy cảm hứng cảnh mênh mông sóng nước của sông Hồng liên kết với cái tôi trữ tình đầy sầu thương, đa cảm, chất thơ vừa cổ điển của thơ Đường lại xen lẫn hiện đại của văn học Pháp, đã ghi lại phong cách của thi sĩ trước một rừng các thi sĩ mới cùng thời. Đồng thời trình bày được những nỗi lòng thầm kín của mình về cuộc đời, về kiếp người chơ vơ, lạc lõng giữa dòng đời như dòng nước mênh mang, qua đó trình bày tấm lòng yêu quê hương tổ quốc lặng thầm, thâm thúy.

Chưa cần đi sâu vào đọc hiểu bài thơ, chúng ta cũng đã dễ dàng nhận thấy cái tôi trữ tình trong tác phẩm là một cái tôi mang đầy nỗi độc thân lạc lõng, đó là tâm hồn của một con người nhỏ nhỏ, một thanh niên trẻ tuổi nhưng đa sầu, đa cảm lúc đương đầu với tự nhiên rộng lớn, đương đầu với con sông Hồng mênh mông sóng nước, khung trời rộng lớn, nhưng cảnh vật lại quá đỗi thưa thớt. Nhan đề “Tràng giang” với âm điệu vang vọng của điệp âm “ang”, kéo dài và mở rộng ra cái ko gian rộng lớn của dòng sông, đó là ko gian vũ trụ rộng lớn, và lạnh lẽo, cô quạnh trong tâm hồn tác giả. Hơn thế nữa cái tôi trữ tình của tác giả còn trình bày ở cách dùng từ, nhan đề “Tràng giang” là một từ Hán Việt, mang sắc thái cổ điển, càng tô đậm nên cái nỗi buồn của người thi sĩ, nỗi cô tịch, hồi ức về quá khứ với chiều sâu của mấy nghìn năm lịch sử huy hoàng, dễ khiến độc giả liên tưởng tới nỗi buồn thời cuộc của các bậc trí thức đương thời. Huy Cận ko chỉ đích danh con sông Hồng đã khơi nguồn cảm cảm hứng, nhưng chỉ gọi là “Tràng giang” dường như chỉ chung tất cả những con sông chảy trôi trên mảnh đất hình chữ S. Và tương tự thì những nỗi niềm, những tâm tư của tác giả cũng chính là nỗi niềm chung của thế hệ thanh niên Việt Nam lúc bấy giờ, đó là tâm trạng của những người con sống giữa quê hương, tổ quốc mến yêu, nhưng tâm hồn luôn cảm thấy lạc lõng, độc thân, bởi một nỗi đớn đau bất lực trước thời cuộc, trước nỗi đau nước mất nhà tan.

Lời đề từ “Bâng khuâng trời rộng nhớ sông dài” này cùng liên kết với nhan đề đã hé mở nội dung và xúc cảm chủ đạo của bài thơ, viết về một ko gian rộng lớn mang tầm vóc vũ trụ, có chiều rộng của bầu trời, chiều dài vô tận của dòng sông, và khoảng cách cao xa giữa trời và nước. Từ đó cái tôi cá thể giữa ko gian đó mới hiện rõ ra, thức dậy những xúc cảm bâng khuâng, những nỗi nhớ vô định hình của một hồn thơ cô độc, lẻ loi giữa trời đất rộng lớn, mênh mông, trước cái lạnh lẽo nhưng sông nước mang tới.

“Sóng gợn tràng giang buồn điệp điệp,
Con thuyền xuôi mái nước song song.
Thuyền về nước lại, sầu trăm ngả;
Củi một cành khô lạc mấy dòng.”

Nỗi buồn trong lòng của thi nhân chẳng chất chứ riêng trong tâm hồn nhưng theo tầm mắt của tác giả đã lan rộng ra khắp mọi cảnh vật tựa như câu thơ nhưng Nguyễn Du đã viết cho nàng Kiều bạc phận của ông rằng “Người buồn cảnh có vui đâu bao giờ”. Chàng thanh niên Huy Cận cũng vậy, đôi mắt buồn và độc thân đó lúc ngắm nhìn con sông rộng lớn cũng khiến con sông đó nhuộm hẳn một màu sắc u buồn âm u như chính cái tâm hồn của thi nhân. Đó ko phải là một nỗi buồn khủng hoảng, mãnh liệt nhưng là nỗi buồn lặng thầm, nhỏ nhẹ tựa như những gợn sóng trên mặt tràng giang, buồn một nỗi buồn “điệp điệp”, có tính tuần hoàn, luẩn quẩn ko lối thoát. Sự xuất hiện của con thuyền, của dòng nước vẽ nên một màu sắc cổ điển quen vốn thường xuất hiện trong thi ca cổ, độc giả dường như bắt gặp một luồng sinh khí mới giữa con sông rộng lớn đó. Bởi xưa nay nay thuyền và nước luôn là một một cặp đôi song hành, nước đẩy thuyền, thuyền xuôi theo mái nước “song song”, rất đỗi hòa hợp êm đềm. Nhưng hình ảnh thuyền, nước đi vào thơ của Huy Cận lại chẳng còn được cái cảnh êm đềm tương tự nữa nhưng nó lại mang cảm giác chia ly, thuyền và nước cũng đi “song song” đấy, nhưng lại là hai kẻ cùng đường ngược hướng, khó tương phùng. Thuyền độc thân, nước cũng lẻ bóng, trên dòng sông rộng, nước mênh mông lại là nỗi “sầu trăm ngả” giăng kín. Hình ảnh “Củi một cành khô lạc mấy dòng”, khác với hình ảnh thuyền – nước ước lệ cổ điển, thì hình ảnh này lại mang trong mình những nét hiện đại mới mẻ, là ẩn dụ cho chính cái tôi trữ tình đầy dự cảm chia ly, lạc lõng của tác giả. Cũng là chỉ những số kiếp con người trong khốn cảnh lạc lõng, chơ vơ giữa dòng sông cuộc đời nhưng thuyền nước mỗi cái một nẻo, chẳng giao hòa, chẳng có lấy một tẹo ấm áp, kỳ vọng. Cành củi khô Huy Cận nổi lềnh phềnh trên mặt nước, ko có lấy một tẹo sức nặng trong cuộc đời, dần gợi ra những nỗi đau bất lực trước thời cuộc, nỗi day dứt về một cuộc đời mặc tình cho dòng chảy của thế sự đẩy đưa và chưa tìm ra cách để kháng cự của cái tôi trữ tình đầy suy tư, sầu não.

Nếu nhìn gần Huy Cận không thể cảm thấy được hơi ấm từ quang cảnh sông nước, nhưng chỉ thấy lòng thêm lạc lõng độc thân thì ông quyết định tìm kiếm hơi ấm đó ở một quang cảnh khác, xa hơn, rộng hơn.

“Lơ thơ cồn nhỏ gió hiu quạnh,
Đâu tiếng làng xa vãn chợ chiều
Nắng xuống, trời lên sâu chót vót;
Sông dài, trời rộng, bến cô liêu.”

Nhưng có nhẽ hồn thơ Huy Cận đã phải thất vọng thật nhiều, bởi cái ông thấy lại cũng chẳng có chút hơi ấm nào, nhưng trái lại càng mang đến sự quạnh quẽ, bởi đó là một ko gian khác thậm chí còn hoang vắng, hiu hắt hơn nhiều. Từ láy “lơ thơ” mang đến cảm giác quá đỗi thưa thớt, biến động và xa xăm của những cồn cát nhỏ nhấp nhoáng trên dòng sông rộng, rồi thêm vài ngọn gió “hiu quạnh” lại càng tăng thêm cái ám ảnh hoang vắng, lạnh lẽo trong tâm hồn thi sĩ. Huy Cận còn tô đậm thêm cái cảnh hoang vu, tịch liêu đó bằng câu thơ “Đâu tiếng làng xa vãn chợ chiều”, những tưởng đôi mắt buồn đã tìm được chốn vui, nhưng ko phải, bởi thực tiễn chẳng dễ gì nhưng lắng tai nghe được những âm thanh chỉ nhấp nhoáng từ phía xa. Thế nhưng thi nhân vẫn còn có thể nghe được tiếng vãn chợ của làng xa, vậy chẳng phải chứng tỏ rằng ko gian xung quanh tác giả đang ở trạng thái vô cùng yên ắng, tịch liêu tới ám ảnh đấy sao? Hóa ra cả câu thơ là nghệ thuật lấy động chế tĩnh, lấy cái ồn ĩ nho nhỏ để gợi lên cái sự yên tĩnh tới vô cùng của ko gian. Và so sánh với cái tiếng ồn ĩ, tấp nập của làng xa, nhân buổi chợ chiều, thì chính bản thân tác giả lại càng cảm thấy bản thân càng thêm cô độc, bởi tại nơi sông nước này chỉ có bản thân thi sĩ nhận diện được sự tồn tại của những con người đó, còn bao nhiêu con người ngoài kia liệu có biết sự tồn tại của thi sĩ, một con người đang quá đỗi lạc lõng bên bến sông im lìm. Tiếp tới hai câu thơ “Nắng xuống, trời lên sâu chót vót/Sông dài, trời rộng, bến cô liêu” một lần nữa lại càng tô đậm cái ko gian rộng lớn, nhấn mạnh cái sự xa cách của trời và đất, của sông và bến, bằng những tiểu đối lạ mắt và mới mẻ, dường như mọi vật trong vũ trụ đều trở thành xa cách nhau, chúng cũng lẻ bóng như chính cái tâm hồn đơn độc của nhân vật trữ tình.

“Bèo dạt về đâu, hàng nối hàng;
Mênh mông ko một chuyến đò ngang.
Ko cầu gợi chút niềm thân tình,
Lặng lẽ bờ xanh tiếp bãi vàng”

Tới khổ thơ thứ ba sự độc thân lạnh lẽo trong tâm hồn của tác giả lại càng trở thành mạnh mẽ và thâm thúy hơn cả. Người ta tiếp tục thấy một tư liệu cổ điển xuất hiện đó là hình ảnh “bèo”, thế nhưng bèo trong thơ ông ko phải chỉ những kiếp người rẻ mạt, cập kênh, nhưng bèo ở đây cũng tương tự với hình ảnh cành củi khô, cũng mang số kiếp nhẹ hẫng, nổi trôi mặc cho dòng nước xô đẩy, ko xác định được bến đỗ cuối của cuộc đời, cũng giống như tâm hồn thi nhân độc thân, lạc lõng trước dòng đời biến động. Phóng tầm mắt khắp mặt sông sóng gợn, Huy Cận chỉ mong thấy bóng một “chuyến đò ngang”, nhưng ko có vẫn hoàn ko có, cả khúc sông mênh mông như thế nhưng chỉ có duy nhất một mình tác giả cô độc, chẳng phải cái nỗi tịch liêu càng nhân lên gấp bội. Cảnh sắc tự nhiên cứ lạnh lùng, ko hơi ấm, ko một tẹo niềm thân tình, chỉ có một ko gian rộng lớn cứ dàn trải ra mãi kéo theo cái tâm hồn đầy ưu tư của tác giả lặng lẽ nhìn “bờ xanh tiếp bãi vàng”, tuyệt ko còn một phong cảnh nào khác, buồn tẻ vô cùng, nhạt nhẽo một nỗi buồn vô tận cùng.

“Lớp lớp mây cao đùn núi bạc,
Chim nghiêng cánh nhỏ: bóng chiều sa.
Lòng quê dợn dợn vời con nước,
Ko khói hoàng hôn cũng nhớ nhà”

Tới khổ thơ cuối quang cảnh mênh mông của vũ trụ tiếp tục được mở rộng ra với hình ảnh của mây và núi, đó lại tiếp tục là một hình ảnh tự nhiên quá đỗi hùng vĩ, là từng tầng mây lớn “lớp lớp” chồng lên nhau ôm lấy những ngọn núi cao chót vớt thành quang cảnh kỳ vĩ “mây cao đùn núi bạc”. Và giữa một quang cảnh xinh tươi, rộng lớn, rộng lớn người ta bỗng thấy sự xuất hiện một cánh chim nhỏ nhỏ, độc thân, đang chao nghiêng đôi cánh trước “bóng chiều sa” in hằn trong cái nền trời, nền núi mênh mông. Cánh chim đó cũng lại là một thi liệu cổ điển rất đỗi thân thuộc, cánh chim nhỏ chơ vơ, cô độc tung cánh trong ko gian vũ trụ rộng lớn, nhưng mãi chẳng thấy được một cành cây nhỏ để ngừng chân, có nhẽ cánh chim đã mỏi mệt, có nhẽ cánh chim này đã phải độc thân tới tận cùng. Và tận cùng nỗi độc thân tâm hồn thi sĩ, cái tôi trữ tình dần chuyện hướng về nỗi nhớ quê hương tha thiết “Lòng quê dợn dợn vời con nước/Ko khói hoàng hôn cũng nhớ nhà”, nỗi nhớ đó thâm thúy, thiết tha nên chẳng cần tới “khói hoàng hôn” cũng đã dâng trào trong hồn thơ Huy Cận. Ngẫm lại thật kỹ, thi nhân đứng trên mảnh đất quê hương nhưng lại mang nỗi sầu muộn, nhung nhớ quê hương, từ đó ta mới vỡ vạc ra rằng thật sâu trong đó chính là nỗi buồn chung của cả một thế hệ, là nỗi buồn nước mất nhà tan, là niềm suy tưởng về một tổ quốc mấy nghìn năm văn hiến người hùng nay bỗng trở thành tổ quốc nô lệ, chịu cảnh rối ren. Thi nhân càng nghĩ lại càng thấy đau xót, ngao ngán, thấy muốn buông bỏ trong sự bất lực trước thời đại.

Huy Cận với một hồn thơ thường buồn, có nhẽ đó là cái buồn cái suy tư bẩm sinh từ trong bụng mẹ, ông mang giọt lệ sầu âm u, đậm ưu tư liên kết với cái nỗi ám ảnh ko gian thâm thúy để thông minh ra một thi phẩm xuất sắc như Tràng giang. Cái tôi trữ tình trong bài thơ đó là một cái tôi thật lẻ loi, cô độc mang những nỗi sầu, những cảm giác bất lực, thất vọng trước những đớn đau của quê hương tổ quốc, nhưng một thi nhân với lòng yêu quê hương, tổ quốc thâm thúy như Huy Cận lại phải chịu cảnh khoanh tay, trơ mắt ếch nhìn tổ quốc ngày càng tàn tạ, rối ren.

——————-HẾT——————

Các em vừa tham khảo nội dung bài văn mẫu Phân tích cái tôi trữ tình trong bài Tràng giang, để có những cảm nhận chân thực về quang cảnh sông nước đẹp nhưng da diết một nỗi buồn, những tâm tư của thi sĩ, các em có thể tìm đọc thêm: Phân tích khổ thơ đầu bài thơ Tràng giang, Chứng minh tự nhiên đẹp và gợi cảm qua những bài thơ Tràng giang, Đây mùa thu tới, Đây thôn Vĩ Dạ, Bức tranh Tràng giang và nỗi niềm của Huy Cận, Tràng Giang mang vẻ đẹp vừa cổ điển vừa hiện đại. Phân tích bài thơ để làm sáng tỏ nhận xét trên.

Đăng bởi: https://chinphu.vn/

Phân mục: Giáo Dục

[rule_{ruleNumber}]

#Phân #tích #cái #tôi #trữ #tình #trong #bài #Tràng #giang

[rule_3_plain]

#Phân #tích #cái #tôi #trữ #tình #trong #bài #Tràng #giang

[rule_1_plain]

#Phân #tích #cái #tôi #trữ #tình #trong #bài #Tràng #giang

[rule_2_plain]

#Phân #tích #cái #tôi #trữ #tình #trong #bài #Tràng #giang

[rule_2_plain]

#Phân #tích #cái #tôi #trữ #tình #trong #bài #Tràng #giang

[rule_3_plain]

#Phân #tích #cái #tôi #trữ #tình #trong #bài #Tràng #giang

[rule_1_plain]

Nguồn:chinphu.vn
Phân mục: Tin tức

#Phân #tích #cái #tôi #trữ #tình #trong #bài #Tràng #giang

Related Articles

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Back to top button